1 Veilig en verbonden, regionaal Koersplan Huiselijk geweld en kindermishandeling 2025-20282 De Actieagenda voor 2025-20263 De Basisnotitie casus- en procesregie4 Schriftelijke vragen en antwoo

Collegebesluit

Onderwerp Veilig en verbonden, regionaal Koersplan Huiselijk geweld en kindermishandeling 2025-2028 Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email

2025/657003 Loenen, D. van, Leeuwen, B. van 2.3 Opvang, wonen en herstel MO/ JOS Sluijs, A. van der, Neerbos, I.van 0646215120 avandersluijs@haarlem.nl, ineerbos@haarlem.nl

Kernboodschap

Huiselijk geweld is de meest voorkomende vorm van geweld in Nederland en vormt een groot maatschappelijk probleem met een enorme impact, zowel persoonlijk als maatschappelijk, op korte en langere termijn. De gemeenten in de regio zien mogelijkheden om de aanpak van huiselijk geweld te verbeteren. Hulpverleners werken nog te vaak in estafette in plaats van samen als een netwerk. Dit leidt dan tot versnippering, dubbel werk en vertraging. Huishoudens moeten hierdoor hun verhaal steeds opnieuw vertellen en de hulp mist samenhang. Bovenstaande sluit aan op het landelijke programma Toekomstscenario Kind- en gezinsbescherming. Dit programma heeft als doel het verbeteren van de hulp aan alle betrokkenen bij huiselijk geweld, door effectievere, efficiëntere systeemgerichte samenwerking binnen een netwerk. De ministeries van VWS, J&V en de VNG zijn opdrachtgevers. Alle gemeenten en regio’s zijn verantwoordelijk voor de uitvoering. Om uitvoering te geven aan dit landelijke programma, heeft Haarlem, in samenwerking met alle gemeenten van de veiligheidsregio Kennemerland (met uitzondering van Uitgeest) en de lokale en regionale kernpartners, ‘Veilig en verbonden, regionaal Koersplan aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling 2025-2028’ opgesteld. De ambitie is dat inwoners van jong tot oud en ongeacht de gezinssituatie, een veilige thuissituatie hebben.

De speerpunten uit het Toekomstscenario zijn vertaald in de volgende regionale ontwikkelopgaven in het Koersplan: Bewustwording en signalering van huiselijk geweld, Lokale teams en hun rol in de aanpak van huiselijk geweld, Samenwerking en Vakmanschap bij huiselijk geweld. De implementatie van casusregie is een

Kenmerk: 2025/657003

1/5

belangrijk speerpunt binnen het regionale Koersplan. Haarlem werkt hier samen aan met Buurts, het CJG en andere betrokken partners. De ontwikkelopgaven worden uitgevoerd met de Actieagenda’s 2025-2026 en 2027-2028. De uitwerking van een aantal actielijnen in de Actieagenda 2025-2026 is al gestart. De overige actielijnen in de Actieagenda 2025-2026 worden voor het eind van het jaar voorzien van een prioritering en een bijbehorende planning, zodat inzichtelijk is welke stappen wanneer genomen worden en hoe de uitvoering eruit ziet. Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt het collegebesluit ter bespreking naar de commissie Samenleving.

Relevante eerdere besluiten

- Rapportage afronding regionale Actieagenda Geweld hoort nergens thuis en vervolg (2024/ 1473629) in commissie Samenleving 19 september 2024.

Besluit college d.d. 28 oktober 2025

Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. Veilig en verbonden, regionaal Koersplan Huiselijk geweld en kindermishandeling 2025-2028 vast te stellen. 2. De Actieagenda voor 2025-2026 vast te stellen. 3. De Basisnotitie casus- en procesregie vast te stellen. de secretaris,

de burgemeester,

1. Aanleiding Huiselijk geweld komt voor in alle lagen van de samenleving. Het is de meest voorkomende vorm van geweld in Nederland en vormt een groot maatschappelijk probleem met een enorme impact, zowel persoonlijk als maatschappelijk, op korte en langere termijn. Het bevorderen van veiligheid in gezinnen en huishoudens is een integraal onderdeel van de Wmo en de Jeugdwet en daarmee een wettelijke taak voor elke gemeente. Landelijke programma’s jagen daarbij de regionale en lokale ontwikkelingen en uitvoering aan. Het huidige landelijke programma Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming (hierna: Toekomstscenario) dient ter verbetering van de aanpak van onveiligheid in huishoudens met en zonder minderjarige kinderen (0-100+ jaar). De ministeries van VWS en J&V en de VNG zijn opdrachtgever van het Toekomstscenario. Alle gemeenten cq. jeugdhulpregio’s hebben de opdracht om invulling te geven aan dit programma.

Kenmerk: 2025/657003

2/5

In mei 2024 hebben de gemeenten binnen de Veiligheidsregio Kennemerland1 opdracht gegeven voor de doorontwikkeling van de aanpak van huiselijk geweld in samenwerking met partners. ‘Veilig en verbonden, regionaal Koersplan aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling 20252028 (bijlage 1) geeft uitvoering aan de regionale aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling (hierna: huiselijk geweld) en aan het landelijk programma Toekomstscenario. Tegelijk met het regionale Koersplan wordt de Actieagenda 2025-2026 (bijlage 2) en de Basisnotitie casus-en procesregie (bijlage 3) aangeboden aan het college. Met de Actieagenda worden de uit te voeren acties in 2025-2026 meer concreet gemaakt. De Basisnotitie casusregie vormt de basis voor heldere afspraken rondom samenwerking bij huiselijk geweld, één van de speerpunten van het regionale Koersplan. Deze stukken worden naar de individuele colleges gebracht voor lokale verankering en waar nodig lokale uitwerking. Bijlage 4 bevat een aantal vragen van de Participatieraad naar aanleiding van een conceptversie van het regionale Koersplan en de beantwoording hiervan vanuit de gemeente. 2. Besluitpunten college 1. Veilig en verbonden, regionaal Koersplan Huiselijk geweld en kindermishandeling 20252028 vast te stellen. 2. De Actieagenda regionaal Koersplan HGKM 2025-2026 vast te stellen. 3. De Basisnotitie casus- en procesregie vast te stellen.

Beoogd resultaat Gemeenten en lokale en regionale partners werken doelgericht samen aan de ambitie dat inwoners, van 0 tot 100+ jaar, in een veilige thuissituatie leven. Indien sprake is van onveiligheid, wordt dit na signalering samen met de inwoner aangepakt. De inwoner staat centraal als expert van zijn of haar eigen behoeften en (on)mogelijkheden, en behoudt de regie over het proces, daar waar dat passend en haalbaar is. Elk huishouden waarbij onveiligheid speelt krijgt een vast aanspreekpunt gedurende het gehele ondersteuningstraject. De aanpak is integraal en systeemgericht, waarbij de betrokken professionals samenwerken als één netwerk en gezamenlijk verantwoordelijkheid dragen. Het traject wordt afgerond zodra duurzame veiligheid is gerealiseerd en geborgd.

3. Onderbouwing voorstel 3.1 Het regionale Koersplan Veilig en verbonden vormt de regionale basis voor verbetering van de aanpak van huiselijk geweld. Om de aanpak van huiselijk geweld effectief te maken, is nauwe samenwerking en commitment binnen de regio noodzakelijk. Temeer omdat meerdere regionaal werkende partners betrokken zijn, zoals Veilig Thuis, de Blijf Groep, politie, Zorg- en Veiligheidshuis, de Raad voor de Kinderbescherming en de gecertificeerde instellingen. Zij werken samen met de lokale teams in alle gemeenten. Duidelijke regionale afspraken en uitgangspunten zorgen ervoor dat alle partijen dezelfde koers varen, waarbij de lokale uitvoering kan verschillen. Het verbeteren van de aanpak van 1 Beverwijk, Bloemendaal, Haarlem, Haarlemmermeer, Heemskerk, Heemstede, Velsen, Zandvoort. Deze gemeenten werken ook samen

binnen 2 jeugdzorgregio’s; Haarlemmermeer en Zuid-Kennemerland/ IJmond

Kenmerk: 2025/657003

3/5

huiselijk geweld en de samenwerking tussen partijen daarin, vraagt commitment en meerjarige inzet van alle betrokken lokale en regionale partijen op alle niveaus. 3.2 In de Actieagenda 2025-2026 staan de concrete acties die worden uitgevoerd Met de Actieagenda worden de uit te voeren acties in 2025-2026 meer concreet gemaakt. Voor het eind van het jaar worden de acties voorzien van een prioritering en een bijbehorende planning, zodat inzichtelijk is welke stappen wanneer genomen worden en hoe de uitvoering eruit ziet. Gemeenten en regionale en lokale partners werken hierin samen vanuit een gedeelde ambitie en verantwoordelijkheid, volgens de leidende principes van het regionale Koersplan. 3.3 De basisnotitie casus- en procesregie is een belangrijk fundament om samenwerking bij casuïstiek met huiselijk geweld te verbeteren De basisnotitie bevat de omschrijving van wat verstaan wordt onder casusregie en hoe rollen en verantwoordelijkheden tussen de betrokken partijen verdeeld zijn. Dit is het startpunt voor de implementatie van afspraken en uitvoering van casusregie; een noodzakelijke randvoorwaarde voor verbetering van de samenwerking bij huiselijk geweld. De regionale uitgangspunten uit de basisnotitie sluiten aan op het Toekomstscenario en de Aanpak Voorkoming Escalatie2 (Haarlem, Haarlemmermeer en Velsen). De uitwerking vindt plaats op zowel regionaal als lokaal niveau.

3.4 Het besluit past binnen ingezet beleid en uitvoering Het regionale Koersplan, de Actieagenda en de basisnotitie casus-en procesregie dragen bij aan de realisatie van de wettelijke taken van de gemeente Haarlem in de aanpak van huiselijk geweld. En sluiten aan op de ontwikkelingen rond ‘stevige lokale teams’, Hervormingsagenda Jeugd, het Programmaplan Jeugd (ZKIJ) en de aanpak ‘Femicide staat nooit op zichzelf’. 4. Risico’s en kanttekeningen Risico’s Diverse factoren kunnen de uitvoering van het regionale Koersplan HGKM bemoeilijken of vertragen zoals een tekort aan personele inzet en schotten tussen de domeinen. Hoewel het oplossen van deze brede maatschappelijke problemen grotendeels buiten het bereik van het regionale Koersplan valt, worden deze risico’s waar mogelijk geadresseerd en geagendeerd. Er is incidenteel regionaal ontwikkelbudget beschikbaar voor 2025-2026 (€1.133.000). Duurzame inbedding van de ontwikkelingen moet binnen bestaande middelen worden gerealiseerd; dit is een risico voor het realiseren van de resultaten. 5. Consequenties en uitvoering 5.1 Communicatie De uitvoering van het regionale Koersplan vraagt om gerichte communicatie die niet alleen informerend van aard is, maar ook aanzet tot ander gedrag. Hiertoe wordt een regionaal communicatieplan opgesteld, dat op onderdelen lokaal kan worden ingevuld.

2 een gestructureerde, strategische en integrale aanpak die gemeenten en ketenpartners in het sociale domein gebruiken om escalerende

situaties bij huishoudens met oplopende problematiek te voorkomen, beperken of beëindigen

Kenmerk: 2025/657003

4/5

5.2 Participatie Het regionale Koersplan is opgesteld in samenwerking met de regionale en lokale kernpartners en is binnen de gemeenten intern afgestemd. De Participatieraad Haarlem heeft schriftelijke vragen gesteld naar aanleiding van een conceptversie van het regionale Koersplan. Aan de hand hiervan is het Koersplan op een aantal punten aangescherpt (zie bijlage 4). 5.3 Juridisch Het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming is een landelijk programma, waarvan de ministeries van VWS en, J&V en de VNG opdrachtgever zijn. Alle gemeenten cq. jeugdhulp-/ veiligheidsregio’s hebben de opdracht om uitvoering te geven aan dit programma. De individuele colleges stellen daartoe het regionale Koersplan en bijbehorende stukken vast.

6. Uitvoering Uitvoering vindt plaats op verschillende niveaus: • Het regionale Koersplan wordt uitgevoerd middels de Actieagenda 2025-2026. De planning van de acties wordt met de kernpartners uitgewerkt; • Medio 2026 wordt de Actieagenda 2027-2028 opgesteld; • De implementatie van casusregie wordt uitgevoerd als onderdeel van de Actieagenda; • Op bestuurlijk niveau vindt sturing en monitoring plaats vanuit het bestuurlijk ambassadeursteam3; • Op ambtelijk niveau worden uitvoering en ontwikkeling maandelijks besproken en gevolgd. 7. Bijlagen 1. Veilig en verbonden, regionaal Koersplan Huiselijk geweld en kindermishandeling 2025-2028 2. De Actieagenda voor 2025-2026 3. De Basisnotitie casus- en procesregie 4. Schriftelijke vragen en antwoorden Participatieraad Haarlem

Bestuurders van Veilig Thuis, Blijf Groep, Gecertificeerde instellingen, Raad voor de Kinderbescherming, lokale teams, wethouder van Velsen, Haarlemmermeer en Haarlem. 3

Kenmerk: 2025/657003

5/5