1. Subsidieregeling herstel historische winkelpuien

Collegebesluit

Onderwerp Subsidieregeling Herstel Historische Winkelpuien Nummer 2022/1585724 Portefeuillehouder Roduner, F.J. Programma/beleidsveld 4.1 Duurzame stedelijke ontwikkeling Afdeling OMB Auteur Alefs, H. Telefoonnummer 023-5115126 Email halefs@haarlem.nl Kernboodschap Historische horeca- en winkelpuien zijn voor het onderscheidende karakter, de uitstraling, aantrekkelijkheid en cultuurhistorische waarden van winkelstraten en de binnenstad van groot belang. Door de betimmering, of omdat de puien (gedeeltelijk) gewijzigd zijn, is in loop van de tijd veel kwaliteit verloren gegaan. Door historische puien te hertstellen wordt kwaliteit teruggebracht en wordt bijgedragen aan het behouden en het versterken van de aantrekkelijkheid, leefbaarheid en economische vitaliteit van de binnenstad.

Behandelvoorstel voor commissie Relevante eerdere besluiten Besluit College d.d. 7 februari 2023

Met de Subsidieregeling Herstel Historische Winkelpuien worden eigenaren ondersteund bij het herstel van de historische horeca- en winkelpuien. Ondersteuning bestaat uit een inspiratiedocument met advies en cofinanciering voor het ontwerp en de uitvoering (tot maximaal 50% en € 15.000,- per pand). Het subsidieplanfond bedraagt € 100.000,- per jaar (als uit te keren subsidie). De regeling loopt 4 jaar. Na 3 jaar wordt bekeken of het wenselijk is om hierna met de regeling door te gaan. Het college stuurt dit besluit ter informatie naar de commissie Ontwikkeling. Vaststellen Informatienota Subsidieregeling herstel historische winkelpuien 2021/138524 Het college van burgemeester en wethouders Besluit: 1. 1. De Subsidieregeling Herstel Historische Winkelpuien Haarlem 2023 vast te stellen. de secretaris,

Kenmerk: 2022/1585724

de burgemeester,

1/4

1. Inleiding Historische horeca- en winkelpuien zijn voor het onderscheidende karakter, de uitstraling, aantrekkelijkheid en cultuurhistorische waarden van winkelstraten en de binnenstad van groot belang. De binnenstad van Haarlem is rijk aan karakteristieke en historische winkelpuien. Deze dragen bij aan de ruimtelijke kwaliteit en aantrekkelijkheid van het winkelgebied. Veel van de winkelen horecapuien hebben bovendien een hoge cultuurhistorische waarde. Door de betimmering of omdat de puien (gedeeltelijk) gewijzigd zijn, is in loop van de tijd echter ook kwaliteit verloren gegaan. Met voorliggende subsidieregeling worden eigenaren ondersteund bij het herstel van historische horeca- en winkelpuien. De regeling is bedoeld voor historische panden, ouder dan 50 jaar in de binnenstad, hierbij wordt voorrang gegeven aan het kernwinkelgebied en de aanloopstraten. Ondersteuning bestaat uit:  een inspiratiedocument, op basis van een bouwhistorische verkenning met een advies waarin de uitgangspunten voor het herstel of verbetering van de winkelpui zijn aangegeven;  subsidie voor het maken van een ontwerp en voor de realisatie (tot maximaal 50% van de kosten) tot € 15.000,- per pand. Indien aanvullend kleur- of bouwhistorisch onderzoek nodig is dit ook subsidiabel. Het subsidieplanfond bedraagt € 100.000,- per jaar (als uit te keren subsidie).

De ondersteuning bestaat naast een subsidie uit een door team erfgoed gemaakte bouwhistorische verkenning. De verkenning is een inspiratiedocument voor initiatiefnemer waarin mogelijkheden en aanknopingspunten worden gegeven. Bij deze verkenning wordt een advies gegeven met uitgangspunten voor het ontwerp. Deze uitgangspunten dienen als voorwaarden voor het verkrijgen van subsidie. 2. Besluitpunten college Het college van burgemeester en wethouders Besluit: 1. De Subsidieregeling Herstel Historische Winkelpuien Haarlem 2023 vast te stellen. 3. Beoogd resultaat De subsidieregeling wil een bijdrage leveren aan het behouden en versterken van de aantrekkelijkheid, leefbaarheid en economische vitaliteit van de binnenstad door het herstel van historische winkelpuien te stimuleren. 4. Argumenten 1. Met de regeling wordt het herstel van historische horeca- en winkelpuien gestimuleerd en kwaliteit teruggebracht

Kenmerk: 2022/1585724

2/4

De binnenstad van Haarlem is rijk aan karakteristieke en historische winkelpuien. Deze dragen bij aan de ruimtelijke kwaliteit van het winkelgebied. Veel van de horeca- en winkelpuien hebben een hoge cultuurhistorische waarde. Door de betimmering of omdat de puien (gedeeltelijk) gewijzigd zijn, is in loop van de tijd echter ook kwaliteit verloren gegaan en is de relatie met de architectuur van de rest van de gevel verdwenen. Met het herstel en het verbeteren van historische puien wordt kwaliteit teruggebracht. 2. De regeling draagt bij aan een aantrekkelijke, leefbare en economisch vitale binnenstad Het herstel en verbeteren van historische puien versterkt het onderscheidende karakter van de winkelstraten en draagt daarmee bij aan het voor de langere termijn aantrekkelijk, leefbaar en economisch vitaal houden van de binnenstad. Niet alleen voor ondernemers, ook voor inwoners en bezoekers. Ondersteuning van het herstel van winkelpuien helpt eigenaren bij de soms noodzakelijke transformaties en mutaties, zoals de vestiging van winkels van aanloopstraten naar kernwinkelgebied. 3. De regeling past in het vigerend beleid Bij de vaststelling van de Programmabegroting 2023-2027 is budget beschikbaar gesteld conform het Coalitieakkoord 2022-2026.

Het ondersteunen van herstel van historische winkelpuien past bij het koesteren van erfgoed en het behouden van een aantrekkelijk kernwinkelgebied zoals benoemd in de Omgevingsvisie Haarlem 2045. Subsidie voor herstel van historische gevels is genoemd als gezamenlijke actie in het Convenant Binnenstad Haarlem 2023-2027. 4. De regeling biedt ondersteuning aan eigenaren door inspiratie, advies en cofinanciering De regeling ondersteunt eigenaren hun historische horeca- of winkelpui te herstellen. De subsidie gaat uit van cofinanciering tot maximaal 50% van de kosten tot een maximum van € 15.000,- per pand. Hiermee wordt een substantiële bijdrage en goede prikkel gegeven voor herstel. Voor het herstel van historische puien biedt een lening uit een revolverend fonds, in plaats van een subsidie, onvoldoende stimulans. Bij het herstel van een historische pui is geen sprake van een direct terugverdieneffect voor de eigenaar. Dit is bijvoorbeeld anders bij een de duurzaamheidslening van de gemeente waar de genomen duurzaamheidsmaatregelen direct leiden tot een lagere energierekening. 5. Veel puien komen in aanmerking voor herstel In de binnenstad zijn veel winkel- en horecapanden die in aanmerking komen voor de regeling. Een scan laat zien dat het gaat om enkele honderden puien, van de in totaal circa 800 winkel- en horecapanden in de historische binnenstad (bron Haarlem in cijfers).

Om effect te sorteren is het nodig de regeling voor langere tijd te laten lopen. Het verwachte aantal aanvragen dat, gelet op het subsidieplafond gebruik kan maken van de regeling is circa 8/10 per jaar. Er wordt daarom voorrang gegeven aan aanvragen in het kernwinkelgebied en de aanloopstraten.

Kenmerk: 2022/1585724

3/4

6. De regeling biedt meekoppelkansen voor wonen boven winkels en verduurzaming Met de regeling ontstaan win-winsituaties in relatie tot het terugbrengen van wonen boven winkels, bijvoorbeeld wanneer met het herstel van de gevel een entree naar de bovenverdieping teruggebracht kan worden. Het herstel of terugbrengen van een historische pui kan ook benut worden voor het treffen van isolerende maatregelen. 5. Risico’s en kanttekeningen Regelgeving met betrekking tot staatssteun staat deze subsidie niet in de weg omdat de aanvragen betrekking hebben op lokale activiteiten en de handel of concurrentie tussen de lidstaten niet beïnvloed. 6. Uitvoering Uitvoering van de regeling loopt procesmatig via het gemeentelijk subsidiebureau. Team Erfgoed stelt een inspiratiedocument op met advies voorafgaand aan de aanvraag en beoordeelt de subsidieaanvraag. De resultaten van de regeling worden als inspirerende voorbeelden digitaal toegankelijk gemaakt. De regeling loopt 4 jaar. Na 3 jaar wordt bekeken of het wenselijk is om hierna met de regeling door te gaan. Na besluitvorming wordt de regeling bekendgemaakt in het elektronisch gemeenteblad op overheid.nl en opgenomen in het lokale regelingenbestand van gemeenten Haarlem op overheid.nl. Op de gemeentelijke website zal aandacht besteed worden aan de regeling en is de regeling te vinden onder het kopje Subsidies en leningen.

In de Centrum Management Groep is aandacht besteed aan de regeling. 7. Bijlage 1. Subsidieregeling Herstel Historische Winkelpuien Haarlem 2023

Kenmerk: 2022/1585724

4/4