1 Stand van zaken Preventieakkoord Haarlem Oost

Informatienota

Onderwerp Stand van zaken Preventieakkoord Haarlem Oost Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2024/405972 Loenen, D. van 1.3 Sociale Basis MO Loon, R. van rvanloon@haarlem.nl Het college beoogt om door middel van preventie gezondheidsachterstanden in Haarlem terug te dringen. In het coalitieakkoord is opgenomen om na het Preventieakkoord Schalkwijk uit te breiden naar andere gebieden, met Haarlem Oost als prioriteit. Het afgelopen jaar zijn met de regionale en lokale start van het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) belangrijke stappen gezet. Het voorgenomen Preventieakkoord in Oost is door de tijd ingehaald en opgegaan in het GALA. De doelen uit het preventieakkoord zijn geïncorporeerd in de GALA aanpak en in het Regioplan IZA. In deze plannen is opgenomen dat gemeenten en partners werken aan een sterke preventieve infrastructuur. Daarmee is in Oost een goede start gemaakt: organisaties en vrijwilligers bundelen de krachten om met inwoners te werken aan hun gezondheid en leefstijl. In de samenwerking volgen zij of hun activiteiten resultaat hebben. Daarbij zijn drie prioriteiten gesteld: gezondheidsachterstanden verkleinen, gezonde en gelukkige ouderen en mentaal welzijn. Middels een overzicht van de preventieve infrastructuur in Haarlem Oost is gestart om activiteiten die bijdragen aan preventie op het gebied van gezondheid inzichtelijk te maken.

Daarbij wordt de komende periode gemonitord hoe deze acties integraal bijdragen aan de genoemde prioriteiten.

Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt de informatienota ter kennisname naar de Commissie Samenleving.

Relevante eerdere besluiten

-

Nota gezondheidsbeleid en uitvoeringsplan (2021/185408) in collegevergadering van 28 april 2021 Vaststellen plan van aanpak Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) (2023/1846413) in collegevergadering van 21 november 2023

Kenmerk: 2024/405972

1/4

-

Besluit College d.d. 4 juni 2024

Regioplan Integraal Zorg Akkoord (IZA) (2024/28536) in collegevergadering van 23 januari 2024

1. Het college stelt de informatienota aan de commissie vast. de secretaris,

de burgemeester,

Inleiding Sinds 2020 wordt in Haarlem uitvoering gegeven aan het Nationaal Preventieakkoord middels het lokale, gebiedsgerichte Preventieakkoord Schalkwijk. Hierin staan ambities op het gebied van welbevinden, de rookvrije generatie en gezond gewicht. Daarop zijn goede resultaten behaald en sterke samenwerkingsverbanden ontstaan. Het belangrijkste doel van dat akkoord was het verbeteren van gezondheidsvaardigheden van de inwoners van Schalkwijk. Daarbij zijn het krijgen en begrijpen van de juiste informatie en een goede relatie met zorgverleners belangrijk om zelf de regie over het leven en de gezondheid te houden. Voor verschillende groepen inwoners is dat niet vanzelfsprekend. Een aantal landelijke ontwikkelingen zijn daarna ingezet: het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft met VNG en brancheorganisaties in Zorg en welzijn het GALA en het IZA opgesteld en ondertekend. Het college heeft, om tot een regionale en lokale uitvoering te komen, het GALA plan van aanpak “Op naar een gezonde generatie” en het Regioplan IZA “Kennemerland in Beweging” reeds vastgesteld. Deze nota informeert u over de stand van zaken rond de belofte uit het coalitieakkoord om het Preventieakkoord Schalkwijk in Haarlem Oost een vervolg te geven. In de drie wijken van Haarlem Oost hebben veel organisaties en vrijwilligers de handen reeds ineen geslagen.

Al deze organisaties samen vormen de preventieve infrastructuur op het gebied van gezondheid in de drie wijken in Oost. Een stevige preventieve infrastructuur in wijken is nodig om de doelstellingen uit het IZA en het GALA te behalen. In de bijlage bij deze informatienota is zichtbaar gemaakt hoe deze preventieve infrastructuur werkt: hoe samen met inwoners aan het verbeteren van gezondheid en leefstijl wordt gewerkt. 2. Kernboodschap Het college beoogt om door middel van preventie gezondheidsachterstanden in Haarlem terug te dringen. In het coalitieakkoord is opgenomen om na het Preventieakkoord Schalkwijk uit te breiden naar andere gebieden, met Haarlem Oost als prioriteit. Het afgelopen jaar zijn met de regionale en

Kenmerk: 2024/405972

2/4

lokale start van het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) belangrijke stappen gezet. Het voorgenomen Preventieakkoord in Oost is door de tijd ingehaald en opgegaan in het GALA. De doelen uit het preventieakkoord zijn geïncorporeerd in de GALA aanpak en in het Regioplan IZA. In deze plannen is opgenomen dat gemeenten en partners werken aan een sterke preventieve infrastructuur. Daarmee is in Oost een goede start gemaakt: organisaties en vrijwilligers bundelen de krachten om met inwoners te werken aan hun gezondheid en leefstijl. In de samenwerking volgen zij of hun activiteiten resultaat hebben. Daarbij zijn drie prioriteiten gesteld: gezondheidsachterstanden verkleinen, gezonde en gelukkige ouderen en mentaal welzijn. Middels een overzicht van de preventieve infrastructuur in Haarlem Oost is gestart om activiteiten die bijdragen aan preventie op het gebied van gezondheid inzichtelijk te maken. Daarbij wordt de komende periode gemonitord hoe deze acties integraal bijdragen aan de genoemde prioriteiten. Van activiteiten die aan de prioriteiten bijdragen zijn goede voorbeelden te noemen. Om gezondheidsachterstanden te verkleinen zijn moeders bij ‘Mama’s koffie uurtje’ laagdrempelig in gesprek over gezondheid, onderwijs, opvoeding en ontwikkeling van kinderen.

Voor het verhogen van de (ervaren) gezondheid en het geluk van ouderen is er onder andere ‘Meer bewegen voor ouderen gym’. Hier gaan zij in groepsverband aan de slag, waarmee een netwerk ontstaan en de sportparticipatie onder ouderen wordt vergroot. Een laatste voorbeeld, dat bijdraagt aan mentaal welzijn, is ‘Slacht-Kracht’. Daar werken volwassenen met psychische problematiek aan muzikale vaardigheden, waarmee zij tevens de mentale weerbaarheid vergroten. Activiteiten zijn in uitvoering De afgelopen tijd is op verschillende manieren geïnvesteerd in de samenwerking tussen alle organisaties die in Oost aan gezondheid werken. De weergeven activiteiten zijn slechts een greep uit de vele activiteiten die zij in Oost organiseren. Deze zijn in uitvoering en inmiddels dagelijkse praktijk. Daarbij wordt met professionals en vrijwilligers uit verschillende domeinen samengewerkt. Nieuw is dat dit werk nu doelgerichter wordt ingezet op gezondheidsachterstanden, gezondheid van ouderen en mentaal welzijn. De resultaten worden door de betrokken partners structureel gemonitord om te zien of de gestelde ambities gehaald worden. Daar wordt zo nodig het activiteitenaanbod op aangepast.

Inzet binnen financiële kaders Bovengenoemde ontwikkelingen gebeuren binnen de huidige financiële kaders, zoals het budget Volksgezondheid, Gewoon in de Wijk, De opdracht aan Sportsupport en de middelen die de gemeente ontvangt voor de uitvoering van het GALA.

Kenmerk: 2024/405972

3/4

3. Consequenties Een levende preventieve infrastructuur De partners binnen de genoemde infrastructuur zijn reeds bezig om preventief aan gezondheid te werken. Om de preventieve infrastructuur levend te houden is het belangrijk dat zij elkaar blijven ontmoeten en samenwerken. Sinds Buurts is gestart als opdrachtnemer van de opdracht Gewoon in de Wijk is de rol van de gemeente hierin veranderd. Buurts voert de opdracht uit samen met door hen gekozen onderaannemers en heeft regie op keuzes over activiteiten. De gemeente werkt hierin vanuit strategisch partnerschap intensief samen met Buurts. Vanuit dit strategisch partnerschap kan in gezamenlijkheid gestuurd worden op het onderhouden van het netwerk. Zo organiseren Buurts en het gebiedsteam Oost samen netwerkbijeenkomsten en sessies om plannen voor het gebied te maken. Deze acties komen onder andere terug binnen het tactisch gebiedsoverleg tussen de gemeente en Buurts. Monitoren en evalueren Monitoring en evaluatie zijn belangrijk voor de verantwoording en voor het leren, verbeteren en borgen van de inzet en samenwerking. De GGD Gezondheidsmonitor is hiervoor de basis. 4. Vervolg Vervolgstappen De preventieve infrastructuur is in ontwikkeling.

In het tactisch gebiedsoverleg tussen Buurts en de gemeente zullen vervolgstappen besproken worden ten aanzien van het verder brengen van de infrastructuur, de te behalen IZA en GALA doelen en de daarbij passende mix aan activiteiten. Monitoring IZA en GALA De impact van de preventieve infrastructuur zal, naast via de GGD Gezondheidsmonitor, gevolgd worden vanuit de IZA en GALA monitoring. Dit wordt door betrokkenen nog ingericht en zal in de nabije toekomst vorm krijgen. Hier zal meer over worden gedeeld zodra dat mogelijk is. 5. Bijlagen Bijlage 1. Def. Preventieve Infrastructuur Haarlem Oost

Kenmerk: 2024/405972

4/4