1. Regionale verwervingsstrategie jeugdhulp

Collegebesluit

Onderwerp Regionale verwervingsstrategie jeugdhulp Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2021/46902 Botter, J. 2.2 Voorzieningen Jeugd PG Haker, P. 023-5113431 phaker@haarlem.nl Het college wil de ondersteuning in het sociaal domein in de toekomst meer passend en betaalbaar laten zijn. Een belangrijk instrument hiervoor is de regionale verwerving van voorzieningen jeugd en de daarmee samenhangende versterking van de verbinding tussen jeugdhulp en de sociale basis. Deze verwervingsstrategie betreft een regionale aanpak: de gemeenten in Zuid Kennemerland en IJmond voeren de verwerving gezamenlijk uit.

Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt dit besluit ter informatie naar de commissie Samenleving.

Relevante eerdere besluiten

-

Besluit College d.d. …… (wordt ingevuld door BC)

Informatienota Programma sociaal domein (2020/883976) in de commissie Samenleving op 3 december 2020 - Opinienota Regionale verwervingsstrategie jeugdhulp vanaf 2022 (2021/39654) in de commissie Samenleving op 4 maart 2021 - Raadsbesluit Regiovisie Jeugdhulp Zuid-Kennemerland en IJmond (2021/327593) in de commissie Samenleving op 3 en 28 september 2021 Het college van burgemeester en wethouders Besluit: 1 2 3

De regionale verwervingsstrategie jeugdhulp vast te stellen Dit onder voorbehoud van vaststelling van de Regiovisie Jeugdhulp door de gemeenteraad op 14 oktober 2021 Wethouder Botter te mandateren de verwervingsstrategie te wijzigen indien de besluitvorming door de raden over de Regiovisie Jeugdhulp IJmond en ZuidKennemerland daar aanleiding toe geeft

de secretaris,

Kenmerk: 2021/46902

de burgemeester,

1/13

1. Inleiding 1.1. De opgave In de informatienota Programma Sociaal Domein (2020/883976) is beschreven dat in de komende jaren een nieuwe impuls nodig is binnen het brede sociaal domein. De hoofdopgave is het realiseren van een toekomstbestendig sociaal domein. Het college wil de ondersteuning in het sociaal domein in de toekomst meer passend en betaalbaar laten zijn. Een belangrijke ontwikkeling daarbij is de regionale verwerving van voorzieningen jeugdhulp en de daarmee samenhangende versterking van de verbinding tussen jeugdhulp en de lokale sociale basis. Het kader voor deze regionale verwerving betreft de regiovisie jeugd die in september aan de gemeenteraden ter besluitvorming wordt aangeboden. Haarlemse kinderen groeien gezond, veilig en zonder armoede op, zij kunnen hun talenten, kennis en vaardigheden ontwikkelen. Ze doen mee in de samenleving en leveren daar een positieve bijdrage aan. Als zij later zelf kinderen krijgen, hebben zij een goede basis om invulling aan het ouderschap te geven. Daarnaast geven we richting aan de normalisatie van de jeugdhulp: van zwaar naar licht en zo thuis en veilig mogelijk. En dat binnen de beschikbare budgetten.

Inzet is jeugdhulp passend en betaalbaar te houden door deze meer te verbinden met de sociale basis en de leefwereld van de jeugdigen, door het realiseren van een meer integraal aanbod met een samenhangende opdracht voor een beperkt aantal strategische partners. Wat hebben we al bereikt? Per 2015 werd de gemeente verantwoordelijk voor de gehele jeugdhulp. Een decentralisatie van taken die gepaard ging met een forse bezuiniging van 15% verspreid over meerdere jaren, terwijl het aantal jeugdigen dat gebruik maakt van jeugdhulp sinds 2000 stijgt. Niettemin hebben we de zorgcontinuïteit geborgd, evenals de continuïteit van het zorglandschap. Het CJG is omgevormd tot een eigenstandige professionele organisatie. Het CJG is verantwoordelijk voor (een deel van) de toegang tot ambulante jeugdhulp, levert praktijkondersteuners jeugd om huisartsen te ondersteunen in hun toegangsrol tot jeugdhulp en biedt daarnaast ook zelf lichte vormen van begeleiding. Met de nota ‘Samen voor jeugd’ is begin 2019 een nieuwe stap gezet om samen met de partners nog meer te doen om zo veel mogelijk te voorkomen dat kleine vragen en problemen groot worden: door preventie de noodzaak van specialistische hulp verminderen. Om het welzijn van alle kinderen en

Kenmerk: 2021/46902

2/13

jongeren centraal te zetten, preventieve inzet en jeugdhulp te verbinden en samenwerking te versterken, gebruikt de gemeente Haarlem de kansencirkel. Deze cirkel bestaat uit acht elementen die ieder kind nodig heeft om goed te kunnen opgroeien.

De Kansencirkel als gedachtegoed doet recht aan de wens van kinderen en jongeren in Haarlem om niet alleen naar problemen te kijken, maar vooral naar hun talenten, om gehoord te worden en om erbij te kunnen horen. De kansencirkel is een instrument dat bevordert om naar het hele leven van een kind te kijken, in plaats van een deelaspect. Wat kan beter? Hoewel er sprake is van een decentralisatie worden gemeenten en aanbieders regelmatig geconfronteerd met nadere regelgeving vanuit het Rijk of nieuwe afbakeningen tussen de gemeentelijke jeugdhulp en de landelijke Wet langdurige zorg, waardoor er met cliënten én budgetten tussentijds administratief werd geschoven. De recente voorstellen voor aanpassingen in de Jeugdwet geven opnieuw richtlijnen aan gemeenten wat in heel het land – ook in onze regio – leidde tot bezorgde reacties richting het kabinet. Het Rijk blijft daarnaast achter bij het compenseren van gemeenten voor de toenemende kosten voor jeugdhulp en de oplopende tekorten bij gemeenten. In onze regio willen we een meer inclusieve samenleving bevorderen en de kosten van professionele ondersteuning beheersbaar houden; passend en betaalbaar. Te vaak worden jeugdigen doorverwezen van aanbieder naar aanbieder omdat de hulpvraag niet door één aanbieder kan worden beantwoord. Jeugdhulp en sociale basis zijn nog steeds gescheiden werelden.

Jeugdhulptrajecten duren steeds langer, te weinig wordt er afgeschaald naar de sociale basis of het voorveld. Randvoorwaarde is dat de sociale basis stevig genoeg is om afschaling mogelijk te maken. Bijvoorbeeld door lichtere vormen van ambulante begeleiding op vindplaatsen in de sociale basis – zoals in het onderwijs – te organiseren (kanteling). De verbinding tussen het CJG, het sociaal wijkteam en de sociale basis moet verder worden versterkt.

Kenmerk: 2021/46902

3/13

Binnen de sociale basis blijven we inzetten op vroegsignalering en vroegdetectie op vindplaatsen zoals het onderwijs, jeugd- & jongerenwerk, kinderdagverblijven en peuterspeelzalen en opvoedondersteuning in de wijk. Meer aandacht voor de verbinding met onderwijs, armoede, schulden en GGZ-problematiek bij volwassenen. 1.2 De Regiovisie Zuid Kennemerland en IJmond De regiovisie jeugdhulp geeft richting aan de samenwerking tussen de gemeenten in ZuidKennemerland en IJmond en aan de inhoudelijke opgaven en ambities waar deze regio’s aan werken. Het vormt het gezamenlijke inhoudelijke kader waarop regionaal gestuurd gaat worden. Eén gedragen inhoudelijke kader op basis waarvan Zuid-Kennemerland en IJmond sturen op de beschikbaarheid van goede jeugdhulp die aansluit bij de behoeften en mogelijkheden van jeugdigen, ouders en gezin én die betaalbaar is, nu en in de toekomst. De Regiovisie vormt daarmee de basis voor de regionale verwerving jeugdhulp. De regiovisie richt zich op de (boven)regionale inzet van jeugdhulp en is daarmee aanvullend op het lokale jeugdbeleid. Met betrekking tot de inzet van jeugdhulp hebben de regio’s Zuid-Kennemerland en IJmond hebben samen, met input van partners, jeugdigen en ouders, doelen geformuleerd die zij willen bereiken. Het betreft de volgende doelen: 1.

Ouders en jeugdigen kunnen, met steun van hun omgeving, omgaan met de gewone hobbels in het opvoeden en opgroeien

Kenmerk: 2021/46902

4/13

2. Kinderen en jongeren krijgen tijdig de best passende hulp (zo licht als mogelijk, zo zwaar als nodig) 3. Kinderen en jongeren groeien zo thuis mogelijk op 4. Kinderen en jongeren groeien veilig op 5. Jeugdhulp en onderwijs zetten zich in samenhang in voor de ontwikkeling van jeugdigen De regiovisie is aan de gemeenteraden ter vaststelling aangeboden in september 2021. 1.3 De regionale verwervingsstrategie Pre-dialoogfase In de maanden mei tot en met september 2021 is een groot aantal bestuurlijke en ambtelijke bijeenkomsten georganiseerd om aanbieders en stakeholders te betrekken en te informeren over de verwervingsstrategie. De bestuurlijke bijeenkomsten kenden een thematische opzet. De eerste betrof een discussie met jeugdhulpaanbieders over knelpunten in het huidige zorglandschap, de samenwerking en de afbakening van jeugdhulp. De tweede bestuurlijke bijeenkomst betrof een gesprek met jeugdhulpaanbieders over het clientperspectief in de jeugdhulp aan de hand van de inbreng van een ervaringsdeskundige en een aantal klantreizen die inzicht geven in de ervaringen van jeugdigen in ons huidige jeugdhulpstelsel.1 De derde bijeenkomst betrof een discussie met vrijgevestigden over hun positie in de verwerving. In een vierde bijeenkomst is een analyse van data en trends gepresenteerd die als input dient voor de dialoogfase.

Tot slot is er een bijeenkomst geweest met verwijzers over de toegang en samenwerking: het CJG en de Gecertificeerde Instellingen. De bestuurlijke en ambtelijke bijeenkomsten met jeugdhulpaanbieders en stakeholders hebben geleid tot meer inzicht in de gezamenlijke opgave waar alle betrokkenen voor staan en het verwervingsproces en hebben geleid tot aanpassingen in de verwervingsstrategie. De samenwerkende gemeenten hebben geluisterd naar de signalen van aanbieders en gemeenteraden. Om die reden formuleren de gemeenten de opdracht in twee percelen: een perceel voor complexe jeugdhulp en een perceel voor enkelvoudige jeugdhulp. Hiermee wijzigt ook de positie van vrijgevestigden: zij kunnen inschrijven op het perceel enkelvoudige jeugdhulp zonder zich te hoeven aansluiten bij een samenwerkingsverband als onderaannemer. Het huidige facturatieproces blijft hiermee voor deze aanbieders ongewijzigd. Met deze aanpassing in de verwervingsstrategie kan nog steeds een goede inhoudelijke dialooggerichte aanbesteding worden uitgevoerd waarbij partijen – ongeacht op welk perceel ze 1

Dit onderzoek is in opdracht van de IJmond gemeenten uitgevoerd om meer inzicht te krijgen in de ervaringen van jeugdigen waarbij er met de jongeren gesproken wordt in plaats van over.

Kenmerk: 2021/46902

5/13

intekenen – nog steeds met elkaar moeten samenwerken en waarbij in dialoog nog steeds de inhoudelijke ambities nader kunnen worden uitgewerkt. Ook met twee percelen moeten partijen zich committeren aan de inhoudelijke en financiële opgave. Ook bij deze aanbieders zal ‘normaliseren’ en de overige transformatiedoelen een belangrijk uitgangspunt zijn. Deze wijziging betekent ook dat gemeenten alsnog met relatief veel aanbieders een overeenkomst aangaan in het perceel enkelvoudige jeugdhulp. Er zullen striktere afspraken vastgelegd moeten worden over onderling doorverwijzen, het écht beperken van intakes en indicaties en het sturen op kostenbeheersing. Afspraken die de gemeenten maken in de dialoogfase. De regiovisie is het kader voor deze dialoogfase en beschrijft de doelen en ambities die de gemeenten willen bereiken met de verwerving jeugdhulp: de ‘wat-vraag’. Met de beoogde contractpartners geven we vervolgens in de dialoogfase gezamenlijk vorm aan de ‘hoe-vraag’: het vertalen van de ambities in concrete doelen, resultaten en samenwerkingsafspraken. De verwervingsstrategie Met de verwervingsstrategie wordt het proces beschreven om de ambities en doelen uit de regiovisie te behalen. De verwerving is geen doel op zich, het is een middel om doelen en ambities te behalen.

Deze ambities richten zich op het daadwerkelijk realiseren van de transformatiedoelen, het realiseren van een meer overzichtelijk speelveld van jeugdhulpaanbieders, het realiseren van een betere samenwerking tussen aanbieders onderling en tussen aanbieders en de lokale sociale basis. En zeker ook op het realiseren van een financieel houdbaar jeugdhulpstelsel. De stip op de horizon ligt niet op 1 januari 2023 wanneer de nieuwe dienstverlening moet ingaan. Met de contractering van een beperkt aantal strategisch partners wordt pas een eerste stap gezet: gemeenten, jeugdhulpaanbieders in beide percelen en stakeholders zullen in de jaren na de contractering concrete stappen zetten in het bereiken van de stip op de horizon. In de nieuwe situatie nemen gemeenten en aanbieders gezamenlijk verantwoordelijkheid voor de inhoudelijk en financiële opgave. In de nieuwe situatie, willen de gemeenten toe naar een opdracht verdeeld over twee percelen: complexe jeugdhulp en enkelvoudige jeugdhulp. In de nieuwe situatie vragen de gemeenten aan jeugdhulpaanbieders in het perceel complexe jeugdhulp om in een samenwerkingsverband onder regie van één of meerdere strategisch partners het gehele spectrum van zorg te bieden aan kinderen en jongeren. Dit om te voorkomen dat aanbieders moeten rondvragen waar een jeugdige terecht kan voor zorg.

In de nieuwe situatie is de samenwerking tussen jeugdhulpaanbieders en het voorveld – de sociale basis – versterkt, waardoor kinderen en jongeren minder worden doorverwezen naar andere zorgaanbieders, er sneller afschaling van zorg mogelijk is, administratieve lastenverlichting beter gerealiseerd kan worden en de zorg beter en effectiever geleverd kan worden. In de nieuwe situatie maken de gemeenten afspraken over de bekostiging bínnen het budgettair kader dat door de gemeenteraad in de programmabegroting is vastgesteld, zodat gemeenten beter grip hebben op de financiële uitputting van de budgetten jeugdhulp.

Kenmerk: 2021/46902

6/13

Wat gaan we anders doen De regionale verweringsstrategie beschrijft hoe de gemeenten dat willen bereiken. Onderstaande tabel vat kort samen wat de verschillen zijn ten opzichte van de huidige situatie. Was

Wordt Inhoudelijk Versterking verbinding gericht op:

Jeugdhulp en lokale sociale basis zijn nog te veel gescheiden werelden

Onderling verwijzen voor deelproblemen, meerdere intakes, zoeken naar een plek

• Normaliseren; ● Vindplaatsen versterken ● Vroegsignalering ● Jeugdhulp in de leefwereld van de jeugdig; ● Veiligheid voorop ● Verbinding informele en formele zorg ● Integraal samenwerken Twee percelen, verantwoording nemen voor passend hulp

Verwervingsstrategie Zes percelen onderverdeeld in een hoeveelheid gespecificeerde producten en doelgroepen

Twee percelen met ieder een opdracht

Gemeenten bepalen ‘wat’ en ‘hoe’

Gemeenten bepalen ‘wat’, in dialoogfase gezamenlijk het ‘hoe’

Bekostigingsmodel p x q

Bekostigingsmodel passend bij de opdracht en het budgettair kader zoals door de raad is vastgesteld in de programmabegroting Sturing

Sturing op cliëntvolumes

Sturing op budget

Kostenbeheersing is verantwoordelijkheid van gemeenten

Kostenbeheersing is gezamenlijke verantwoordelijkheid van gemeenten en jeugdhulpaanbieders

Sturing op kwaliteit

Sturing op kwaliteit en effectiviteit

Commitment op transformatiedoelen

Sturing op transformatiedoelen doordat jeugdhulpaanbieders deze voorafgaand aan contractering concretiseren en vertalen naar te realiseren doelen en mijlpalen

Kenmerk: 2021/46902

7/13

Ten aanzien van governance kiezen de gemeenten voor meerjarige samenwerkingsrelaties met een overzichtelijk aantal strategisch partners die medeverantwoordelijkheid nemen voor de inhoudelijke en financiële vraagstukken binnen de Jeugdhulp. Dit wordt op in nauwe samenwerking met de gemeenten in Zuid Kennemerland en IJmond georganiseerd. En daarnaast in bovenregionale afstemming als het om weinig voorkomende specialistisch aanbod gaat. Eén verwerving, twee percelen Deze verwerving omvat alle specialistische jeugdhulp behalve de landelijke afspraken in het kader van het Landelijk Transitie Arrangement, curatieve GGZ-zorg door kinderartsen, het medisch kinderdagverblijf, forensische GGZ, jeugdbescherming en jeugdreclassering. Gemeenten kiezen voor één verwerving onderverdeeld in twee percelen: • Het perceel complexe jeugdhulp omvat alle vormen van jeugdhulp. Dit perceel willen de gemeenten gunnen aan één of meerdere (samenwerkingsverbanden van) jeugdhulpaanbieders die in staat zijn alle jeugdhulpvormen binnen dit perceel voor alle doelgroepen te organiseren. Hier is de inhoudelijke transformatieopgave groter dan in het perceel enkelvoudige jeugdhulp. Deze strategisch partners dragen bij en geven concreet invulling aan de lange termijn doelstelling en ambitie van deze verwerving, zoals beschreven in de regiovisie.

Ook nemen zij medeverantwoordelijkheid voor de financiële opgave in de jeugdhulp. • Het perceel enkelvoudige jeugdhulp omvat ambulante begeleiding, Jeugd GGZ (diagnostiek, basis en specialistische GGZO en dyslexiezorg). Potentiële aanbieders in dit perceel kunnen zich aan de hand van een beperkt aantal selectiecriteria aanmelden voor een beperkte dialoogfase.. Naast de inhoudelijke transformatieopgaven ligt in dit perceel ook een nadrukkelijke opdracht om te komen tot volumebeheersing in de groei van enkelvoudige jeugdhulp. De precieze afbakening tussen beide percelen wordt nader omschreven in het preselectiedocument en verder met jeugdhulpaanbieders uitgewerkt in de dialoogfase.

2

Besluitpunten college

Het college van burgemeester en wethouders Besluit: 1 De regionale verwervingsstrategie jeugdhulp vast te stellen 2 Dit onder voorbehoud van vaststelling van de Regiovisie Jeugdhulp door de gemeenteraad op 14 oktober 2021 3 Wethouder Botter te mandateren de verwervingsstrategie te wijzigen indien de besluitvorming door de raden over de Regiovisie Jeugdhulp IJmond en Zuid-Kennemerland daar aanleiding toe geeft

Kenmerk: 2021/46902

8/13

3. Beoogd resultaat Met de regionale verwervingsstrategie willen de gemeenten de volgende resultaten realiseren. De verwerving: 1. resulteert in het contracteren van een voldoende, kwalitatief toereikend en passend aanbod van jeugdhulp voor huidige en toekomstige cliënten; 2. resulteert in het contracteren van enkelvoudige ambulante jeugdhulp door jeugdhulpaanbieders die onze visie en beoogde transformatiedoelen onderschrijven, verantwoordelijkheid kunnen nemen voor het “hoe” en dit in samenwerking met gemeenten, CJG en cliënten en overige betrokkenen vorm geven tijdens de uitvoering; 3. resulteert in het contracteren van strategisch partners in het perceel complexe jeugdhulp die onze visie en beoogde transformatiedoelen onderschrijven, verantwoordelijkheid kunnen nemen voor het “hoe” en dit in partnerschap met gemeenten, CJG en cliënten en overige betrokkenen vorm geven tijdens de uitvoering; 4. past binnen het hiervoor beschikbare budget; 5. neemt belemmeringen weg die nu worden ervaren om transformatie mogelijk te maken; 6. biedt randvoorwaarden om tijdens de uitvoering invulling te geven aan de transformatie; 7. geeft invulling aan de behoefte van en benodigde ruimte voor jeugdhulpaanbieders; 8. biedt zekerheden voor zowel de gemeenten als voor de gecontracteerde jeugdhulpaanbieders, op het gebied van kwaliteit, veiligheid en financiële bestendigheid; 9.

is gericht op partnerschap, samenwerking en gelijkwaardigheid; 10. is tijdig afgerond, zodat start implementatie op 1 september 2022 mogelijk is en verantwoord kan worden aangevangen met de start van de dienstverlening op basis van de nieuwe contracten per 1 januari 2023.

4. Argumenten 1. Regionale verwerving is een middel om doelen te bereiken De regionale verwervingsstrategie is geen doel op zich, het is een middel om de gemeentelijke ambities en doelen te behalen. De regiovisie vormt hiertoe de basis en bepaalt de stip op de horizon waar de gemeenten met partners naar toe werken. Deze ambities richten zich op het daadwerkelijk realiseren van de transformatiedoelen, het realiseren van een meer overzichtelijk speelveld van jeugdhulpaanbieders, het realiseren van een betere samenwerking tussen aanbieders onderling en tussen aanbieders en de lokale sociale basis. En zeker ook op het realiseren van een financieel houdbaar jeugdhulpstelsel. 2. Regionale verwerving voor een beter resultaat voor de cliënt In de gemeenten van de regio IJmond zijn door middel van klantreizen, ervaringen van jeugdigen en hun ouders opgehaald. Uit de klantreizen komen vier centrale inzichten naar voren: •

Overzicht: het is belangrijk om kinderen te betrekken bij keuzes die van invloed zijn op henzelf. Te veel hulpverleners om iemand heen zorgen voor onzekerheid, onrust en onoverzichtelijkheid.

Kenmerk: 2021/46902

9/13

Het is schadelijk voor het vertrouwen in hulpverleners wanneer medewerkers continu wisselen en/of uitvallen. • Relatie: een goede band met de hulpverlener is essentieel. Het loont om te investeren in het maken van een match tussen de hulpverlener en het kind/de ouder. Openheid van hulpverleners en het investeren in het opbouwen van een band met de jeugdige/ouders, kan zorgen voor een veilig gevoel en een gedragsverandering. • Netwerk: belangrijke rolmodellen in het netwerk van de jeugdige kunnen een positief verschil maken. Het is essentieel om die in het hulpverleningstraject te vinden én te betrekken. • Samenwerking: wanneer er veel hulpverleners betrokken zijn, is het nodig om in te zetten op goede onderlinge communicatie en samenwerking. Als er duidelijke afspraken worden gemaakt over de communicatie en samenwerking, ontstaat een fijne relatie tussen gezinsleden en hulpverlening. Deze inzichten maken onderdeel uit van de verwervingsstrategie.

3. Meer verbinding en samenwerking met de lokale sociale basis In de nieuwe situatie is de samenwerking tussen jeugdhulpaanbieders en het voorveld – de sociale basis – versterkt, waardoor kinderen en jongeren minder worden doorverwezen naar andere zorgaanbieders, er sneller afschaling van zorg mogelijk is, administratieve lastenverlichting beter gerealiseerd kan worden en de zorg beter en effectiever geleverd kan worden. 4. Meer verbinding en samenwerking bovenregionale jeugdhulp: een thuis voor Noordje In Noord-Holland hebben betrokken jeugdhulpregio’s samen met aanbieders, samenwerkingsverbanden VO en ervaringsdeskundigen gewerkt aan een bovenregionaal plan voor specialistische jeugdhulp ‘een thuis voor Noordje’. De ambitie is het aantal jeugdigen met een machtiging gesloten jeugdhulp zo veel als mogelijk terug te brengen. Dat sluit aan bij de doelen voor de regionale verwerving. Voorwaarden voor om dit resultaat te bereiken zijn onder meer het beschikbaar hebben van ambulante intensieve begeleiding, verbinding met regulier onderwijs zodat jeugdige in de eigen omgeving naar school kan en het realiseren van kleinschalige woonvoorzieningen voor een zeer kleine unieke doelgroep waar wonen centraal staat. 5. Gemeenten blijven binnen het beschikbare budget Uitgangspunt van de verwerving is het door de gemeenteraad bepaalde budgettair kader in de meerjaren-programmabegroting. 6.

Twee percelen, twee opdrachten Niet iedereen is hetzelfde, of heeft hetzelfde nodig. Oplossingen zijn niet vooraf in een blauwdruk vast te leggen. Dat leidt tot verschillende oplossingen en variaties. Daarom zijn niet de procedures of beleidsregels leidend, maar het resultaat. De vraag van de jeugdige en het gezin is het vertrekpunt. Wanneer zij jeugdhulp nodig hebben is het van belang dat zij snel de juiste hulp ontvangen, dat dit niet belemmerd wordt door schotten tussen verschillende zorgvormen. Dat bevordert de integraliteit, voorkomt versnipperd aanbod op deelgebieden en maakt het werken vanuit het

Kenmerk: 2021/46902

10/13

principe één gezin één plan beter mogelijk. En jeugdigen hoeven hun verhaal minder vaak opnieuw te vertellen; ze worden direct geholpen of op een goede manier naar de juiste ondersteuning begeleid. Daarom kiezen de gemeenten voor een verwervingsstrategie met twee opdrachten in twee percelen. 7. Zorgvuldige uitwerking in een dialooggerichte aanbestedingsprocedure Conform artikel 2.38 lid 3 van de Aanbestedingswet 2012 geldt dat de SAS-procedure wordt toegepast voor opdrachten betreffende diensten voor gezondheidszorg en maatschappelijke dienstverlening. Op basis van de SAS-procedure en vanwege de impact van de beoogde ontwikkeling wordt gekozen voor een dialooggerichte aanbestedingsprocedure. In een dialooggerichte aanbesteding kunnen gemeenten, jeugdhulpaanbieders en stakeholders optimaal gebruik maken van ieders expertise om te komen tot een gezamenlijke inhoudelijke uitwerking van de opdracht. 8. Verbintenis voor lange termijn, maar onder voorwaarden Met deze opdracht werken de gemeenten aan een duurzame ontwikkeling en verbetering van het lokale en regionale stelsel voor jeugdhulp. De nieuwe, samenhangende aanpak is gebaat bij tijd. De relaties met de jeugdhulpaanbieders moet worden opgebouwd; gemeenten en partners investeren in elkaar.

Om die reden kiezen de gemeenten voor het perceel 1 complexe zorg voor een contractperiode van drie jaar met twee keer een verleningsmogelijkheid van drie jaar. Het besluit om gebruik te maken van de optie tot verlenging vindt uitsluitend plaats op basis van evaluatie van de prestaties van de gecontracteerde strategisch partners. Deze evaluatie wordt gedeeld met de gemeenteraden. Voor het perceel 2 enkelvoudige jeugdhulp geldt een contractperiode van drie jaar, met twee keer een verlengingsmogelijkheid van één jaar. De overeenkomsten gaan conform planning in op 1 januari 2023. 9. De gemeenteraden hebben input gegeven In de regionale raadsmarkt in januari 2021 en later in commissies van gemeenteraden, is de concept verwervingsstrategie aangeboden om input op te halen. De gemeenteraden hebben met de regionale raadsmarkt van 29 juni – naast een cijfermatige analyse en een toelichting op inkoopmodellen - kunnen delen in ervaringen en opvattingen van drie aanbieders. Tijdens de regionale radenbijeenkomst op 8 september hebben de gezamenlijke gemeenten Zuid Kennemerland en IJmond het concept regionale verwervingsstrategie gepresenteerd. Daarnaast zijn in verschillende gemeenten – waaronder Haarlem – verschillende technische sessies georganiseerd. 10.

De Participatieraad heeft input gegeven Met de Participatieraad zijn verschillende gesprekken gevoerd vooruitlopend op de verwervingsstrategie Jeugd. De Participatieraad heeft een advies gegeven op de opinienota waarin het college zich herkent. Ook het college hecht belang aan inbreng van cliënten, zij hebben een rol gehad in de

Kenmerk: 2021/46902

11/13

participatiesessies en krijgen een plek in de dialoogfase om hun inbreng op de verwering te geven en hun positie na 2022 te borgen. 11. Mandatering wethouder tot wijzigingen naar aanleiding van raadsbesluitvorming over Regiovisie Het kan zijn dat de behandeling van de Regiovisie in de verschillende gemeenteraden nog tot wijzigingsvoorstellen leidt. Omdat er voor de verwerving een eensluidende regionale visie moet zijn, is er geen mogelijkheid om de visie tijdens de raadsvergadering met amendementen te wijzigen. Daarom worden de via moties verzochte wijzigingen verzameld in een addendum, dat daarna ter besluitvorming aan de colleges en raden wordt voorgelegd. De Regiovisie vormt het kader voor de verwervingsstrategie. Wijziging daarvan heeft dus ook consequenties voor de verwervingsstrategie. Voorgesteld wordt de portefeuillehouder te mandateren om de wijzigingen voorkomend uit de raadsbesluitvorming door te voeren, zodat de verwervingsstrategie niet opnieuw aan het college hoeft te worden voorgelegd.

5. Risico’s en kanttekeningen 1. Landelijke ontwikkelingen Jeugdhulp is volop in beweging, ook op landelijk niveau. Er zijn discussies gaande over de reikwijdte van de jeugdhulp en de verantwoordelijkheidsverdeling tussen gemeenten en Rijk. Er komen vanuit het Rijk nadere aanwijzingen over het meer formaliseren van de samenwerking tussen gemeenten in de jeugdhulpregio’s. Landelijke ontwikkelingen en beleidswijzigingen zullen impact hebben op de uitvoering van de opdrachten in de verwervingsstrategie. Het partnerschap dat gemeenten voorstaan met jeugdhulpaanbieders in beide percelen, betekent ook dat gezamenlijk wordt gezocht naar oplossingen indien deze zich voordoen. 2. Impact corona-pandemie De corona-pandemie heeft grote impact op kinderen en jongeren. Denk aan leerachterstanden, eenzaamheid en daarmee samenhangende psychische problematiek, een mogelijke toename van huiselijk geweld. Gemeenten zien dit nog niet terug in een (extra) toename van de vraag naar jeugdhulp. Alle gemeenten zetten in op een pakket aan maatregelen voor de korte termijn nu de pandemie langzaam lijkt te verdwijnen. De effecten op de langere termijn zijn nog niet in te schatten, hiervoor volgen de gemeenten de onderzoeken en voorstellen die veelal via de Vereniging Nederlandse Gemeenten worden geïnitieerd.

Dat betekent dat een corona-herstelplan voor de langere termijn niet is verwerkt in de verwervingsstrategie jeugd. De te contracteren omvang van de jeugdhulp per 2023 wordt gebaseerd op de huidige cliëntvolumes, waarbij jaarlijks in de P&C-cyclus de omvang van de vraag naar jeugdhulp periodiek wordt geactualiseerd. Indien een coronaherstelplan voor de langere termijn nodig is, dan zullen gemeenten hierop buiten de huidige verwerving anticiperen.

Kenmerk: 2021/46902

12/13

3. Risico-taxatie Bij de regionale verwervingsstrategie is een uitgebreide risico-taxatie als bijlage gevoegd. 4. De financiële opgave is groot Zoals beschreven in de programmabegroting 2021 ligt er een forse inhoudelijke en financiële opgave. In de P&C-cyclus worden de trends met betrekking tot klantvolumes, groei van de vraag naar jeugdhulp en financiële gevolgen regelmatig geactualiseerd.

6. Uitvoering Na vaststelling door de gemeenteraden van de regiovisie, en de verwervingsstrategie door de colleges, volgt vaststelling door de colleges van het preselectiedocument. Conform regionale planning vindt publicatie van het preselectiedocument plaats op 15 oktober 2021, waarmee het feitelijke verwervingsproces formeel van start gaat.

7. Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5.

Regionale verwervingsstrategie jeugdhulp Risico-analyse Infographic regionale verwervingsstrategie Advies Participatieraad regionale verwervingsstrategie jeugdhulp Beantwoording college advies Participatieraad

Kenmerk: 2021/46902

13/13