1 Realisatie instandhouding openbaar basisonderwijs 2024 (Spaarnesant)
Tekst van het document
Raadsvoorstel
Onderwerp Realisatie instandhouding openbaar onderwijs 2024 (Spaarnesant) Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap
Behandelvoorstel voor commissie Relevante eerdere besluiten Besluit college d.d. 11 november 2025
2025/720737 Leeuwen, B. van 1.1 Onderwijs JOS Goethem, K. van 3578 kvangoethem@haarlem.nl De gemeenteraad heeft de bevoegdheid om als extern toezichthouder vanuit de Wet Openbaar Onderwijs vast te stellen dat er jaarlijks voldoende openbaar onderwijs is gerealiseerd. De ambitie is dat iedere leerling een gelijke kans krijgt om het beste uit zichzelf te halen en hun talenten te ontwikkelen. Als extern toezichthouder van het openbaar primair (speciaal) onderwijs bevoegd conform de Wet op het Primair Onderwijs, vindt de gemeente dat belangrijk. Stichting Spaarnesant heeft het jaarverslag 2024 ter kennisname ingediend. De commissie Samenleving wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel van het college in paragraaf 2 en over de wijze van agendering van het raadsstuk in de raadsvergadering. Realisatie instandhouding openbaar onderwijs 2023, zoals tijdens de gemeenteraadsvergadering van 19 december 2024 is vastgesteld. (2024/2059429) 1. Het college van burgemeester en wethouders stelt het voorstel aan de raad vast. de secretaris,
Ontwerp-besluit raad d.d. ……….
de burgemeester,
De raad der gemeente Haarlem, Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, Besluit: Vast te stellen dat Stichting Spaarnesant, op grond van het jaarverslag 2024 van deze Stichting, voldoende openbaar primair (speciaal) onderwijs in 2024 in Haarlem heeft gerealiseerd. de griffier,
de voorzitter,
Kenmerk: 2025/720737
1/4
1. Aanleiding Conform de Wet op Primair onderwijs inzake de instandhouding van het openbaar onderwijs en de statuten van Stichting Spaarnesant is de gemeenteraad als extern toezichthouder bevoegd vast te stellen dat Stichting Spaarnesant de instandhouding van voldoende openbaar primair (speciaal) onderwijs in 2024 in Haarlem heeft gerealiseerd. Deze vaststelling geschiedt op grond van het jaarverslag 2024 van het schoolbestuur. Het jaarverslag en het jaarverslag in beeld is door het bestuur van Stichting Spaarnesant ter kennisname ingediend. 2. Beoogd resultaat Het in stand houden van voldoende openbaar primair (speciaal) onderwijs in Haarlem. 3. Onderbouwing voorstel 4.1 Openbaar primair (speciaal) onderwijs is in 2024 gerealiseerd. De instandhouding van het openbaar primair (speciaal) onderwijs past binnen programma 1 “Maatschappelijke participatie” van de programmabegroting 2024. In beleidsveld 1.1 “Onderwijs” is de volgende doelstelling verwoord: ‘Meer kansen voor de jeugd in het onderwijs en peuteropvang’. Stichting Spaarnesant draagt hieraan bij met het openbaar primair (speciaal) onderwijs. 4.2 Het uitvoeren van openbaar primair (speciaal) onderwijs vindt verantwoord plaats. Stichting Spaarnesant verzorgt het openbaar primair (speciaal) onderwijs in Haarlem.
6508 leerlingen volgden primair (speciaal) onderwijs bij Stichting Spaarnesant, en 553 speciaal (basis)onderwijs (teldatum 1 februari 2024). Zie voor een totaaloverzicht welke scholen onder de stichting vallen, pagina 91 van het jaarverslag (zie bijlage 1). Het jaarverslag is voor deze zomer ter kennisname ingediend. Het jaarverslag geeft een overzicht van de gebeurtenissen en feiten uit 2024. Ook worden de ontwikkelingen van de leerlingenaantallen, de personeelssamenstelling, internationalisering en onderzoek in het onderwijsprogramma beschreven. Op 8 oktober 2025 heeft er naar aanleiding van het jaarverslag en ter voorbereiding op de behandeling met de raad een bestuurlijk overleg plaatsgevonden met Stichting Spaarnesant. De volgende onderwerpen zijn aan bod gekomen: • Het jaarverslag 2024. • Een korte kennismaking met de nieuwe bestuurder Kees Hoogvorst, die per juli 2025 de inhoudelijke taken van Marten Elkerbout op zich neemt; • Burgerschap, inclusief onderwijs en de invloed van AI in het onderwijs van de toekomst; • De (landelijke) inzet van Spaarnesant op de discussie rondom de doorstroomtoets; • De ontwikkeling van de nieuwe Lokale Educatieve Agenda Haarlem; • De druk van het personeelstekort in het onderwijs; • Huisvesting en vernieuwingen, ook in relatie tot monumentale panden;
Kenmerk: 2025/720737
2/4
Naar aanleiding van deze bespreking en het jaarverslag is geconstateerd dat het genoemde schoolbestuur en Stichting Spaarnesant op verantwoorde wijze haar werkzaamheden verricht. 4.3 Het jaarverslag van Stichting Spaarnesant 2024 geeft een verantwoord financieel overzicht. De jaarrekening 2024 is voorzien van een goedkeurende verklaring van de accountant. De jaarrekening geeft een getrouw beeld van de grootte en samenstelling van het vermogen per 31-122024 en van het resultaat over 2024. Tevens voldoen de in de jaarrekening verantwoorde baten, lasten en balansmutaties aan de eisen van financiële rechtmatigheid. Het boekjaar 2024 wordt afgesloten met een positief resultaat van € 237.000. Hierbij dient wel opgemerkt te worden dat er sprake is van een voordelig saldo van baten en lasten van € 603.000, dit komt door de ontvangen rente op liquide middelen en de negatieve rente die in rekening wordt gebracht bij het schatkistbankieren. Het saldo baten en lasten (bedrijfsresultaat), exclusief financiële baten en lasten, is negatief met € -366.000. Het verschil tussen realisatie en begroting is € 3,2 miljoen ten faveure van de realisatie. Dit komt voort uit hogere baten dan begroot, het effect hiervan is € 4,6 miljoen vooral door de volgende meevallers: • De basisbekostiging is € 830.000 hoger dan begroot door een hogere indexatie vergoeding dan verwacht.
• De subsidie basisvaardigheden is hoger dan begroot, deze is aan meer scholen van Spaarnesant uitgekeerd. • De resultaten voor school en omgeving waren niet begroot, dit leidt tot een meevaller van € 1,7 miljoen. De baten die voor deze subsidie ontvangen zijn, zijn een stuk hoger dan de gerelateerde lasten, het resterend saldo kan aan andere activiteiten besteed worden. • De baten voor de samenwerkingsverbanden waren niet begroot, hiervan is € 730.000 gerealiseerd. Naast hogere baten zijn er ook hogere lasten dan begroot: • Spaarnesant heeft hogere personele lasten doordat er een arbeidsmarkttoelage is ontvangen en uitgekeerd (ook onderdeel baten). Ook voor subsidie basisvaardigheden zijn baten ontvangen waarvoor ook lasten zijn gemaakt die niet zijn begroot. • Door de hoge kosten in bouwsector staan de huisvestingslasten onder druk, dit kost € 370.000 meer dan begroot. • Het saldo op financiële baten en lasten is een stuk hoger dan begroot. Dit doordat er meer liquide middelen aanwezig zijn dan begroot en is de rentestand hoger dan begroot. 4.4. Spaarnesant is een meerjarig gezonde organisatie Vanuit de balans per einde 2024 is af te leiden dat er ruim voldoende eigen vermogen beschikbaar is om tegenvallers op te vangen. Dit eigen vermogen is gegroeid ten opzichte van 2023 als gevolg van het positieve financiële resultaat over 2024. Onderdeel van dit eigen vermogen is een
Kenmerk: 2025/720737
3/4
bestemmingsreserve die is gevormd uit de ontvangen NPO middelen. Eind 2024 is hiervan nog € 3,2 miljoen beschikbaar. Deze middelen worden volledig ingezet in 2025 en 2026 waardoor er geen saldo op deze bestemmingsreserve resteert. Als gevolg van de geprognotiseerde negatieve resultaten en het wegvallen van de bestemmingsreserve wordt verwacht dat het eigen vermogen de komende jaren afneemt. De komende jaren wordt er vooral geïnvesteerd in de onderhoud van gebouwen, ICT en duurzame investeringen. Stichting Spaarnesant is voornemens om het investeringsniveau gelijk aan de afschrijvingen te brengen zodat de liquiditeit op orde blijft op de lange termijn. Overige kengetallen laten zien dat Spaarnesant financieel gezond is. De kengetallen die de omvang van het vereiste eigen vermogen toetsen, solvabiliteit en weerstandsvermogen, zijn ver boven de signaleringswaarde van de grenzen van de onderwijsinspectie. En ook op het gebied van rentabiliteit voldoet Spaarnesant ruimschoots aan de vereisten. 4.5 Stichting Spaarnesant neemt deel aan lokale en regionale samenwerkingsvormen. Stichting Spaarnesant neemt deel aan alle overlegvormen waar zij gewenst is, op alle niveaus van de organisatie. Zo is zij convenant partner van de Lokale Educatieve Agenda (LEA) (2019/9522025) en participeert in LEA- werkgroepen waaronder werkgroep onderwijshuisvesting en -financiën.
De bestuurder van Stichting Spaarnesant is daarnaast de bestuurlijke trekker van de werkgroep Onderwijskansen, welke uit de LEA voortvloeit. Op scholen van Spaarnesant wordt de Verrijkte Schooldag uitgevoerd, waarbij intensief contact met de directeuren en de werkvloer wordt onderhouden tussen de gemeente en andere deelnemers. Hiernaast is Spaarnesant lid van diverse regionale samenwerkingsvormen, waaronder het Samenwerkingsverband Passend Onderwijs PO Zuid-Kennemerland. 4. Risico’s en kanttekeningen Geen. 5. Consequenties en uitvoering Stichting Spaarnesant continueert met het uitvoeren van het openbaar onderwijs in Haarlem. 6. Bijlagen - Bijlage 1: Jaarverslag 2024 Onderwijs Stichting Spaarnesant (2025/720766)
Kenmerk: 2025/720737
4/4