1 Realisatie circulaire grondstoffenhub Haarlem

Informatienota

Onderwerp Realisatie circulaire grondstoffenhub Haarlem Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2024/1370323 Berkhout, R.A.H. 5.3 Circulariteit PCM Smit, D.G 06-28751106 dgsmit@haarlem.nl Haarlem zet een grote stap naar een duurzame toekomst met de realisatie van de circulaire grondstoffenhub. Dankzij een nauwe samenwerking met de vaste partners voor groot onderhoud wordt de Oude Waarderweg 112 getransformeerd tot een centrale locatie voor de tijdelijke opslag van herbruikbare materialen. Met een oppervlakte van 7.200m² wordt deze hub de drijvende kracht achter het ambitieuze gemeentelijke doel om in 2025 minimaal 50% en in 2030 liefst 100% van de bouwmaterialen in Haarlemse GWW-projecten circulair te maken. Dit betekent dat zoveel mogelijk gebruik gemaakt wordt van materialen die bestaan uit hergebruikte grondstoffen of die zelf weer opnieuw gebruikt kunnen worden.

Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt de informatienota ter kennisname naar de commissie Beheer. Deze informatie nota is bedoeld voor het informeren van de commissie Beheer over de uitwerking en naderende realisatie van de Grondstoffenhub zoals is aangekondigd in het Actieprogramma Circulaire Economie.

Relevante eerdere besluiten

- Actieprogramma Circulaire Economie (2023/317984) in commissie Ontwikkeling 18 april 2023.

Besluit college d.d. 10 september 2024

1. Het college stelt de informatienota aan de commissie vast. de secretaris,

Kenmerk: 2024/1370323

de burgemeester,

1/6

Figuur 1 – Locatie & impressie Circulaire Grondstoffenhub

Inleiding Deze nota geeft informatie over de uitwerking van de grondstoffenhub zoals is aangekondigd in het Actieprogramma Circulaire Economie. De gemeente heeft, samen met de raamcontractpartners voor groot onderhoud Dura Vermeer, Heijmans en Van Gelder, en Spaarnelanden, als toekomstige hoofdgebruikers, een businesscase uitgewerkt voor de realisatie van de circulaire grondstoffenhub, voortvloeiend uit de duurzaamheidsdoelstelling in de samenwerkingsovereenkomst. Een circulaire grondstoffenhub is een fysieke locatie waar materialen en grondstoffen, die uit de openbare ruimte van Haarlem komen, tijdelijk worden opgeslagen. De opgeslagen materialen worden vooraf getoetst en geschikt gemaakt voor hergebruik, geregistreerd en zichtbaar gemaakt aan alle partners die werken binnen de Openbare Ruimte om vervolgens te worden opgehaald en ingezet voor hergebruik in Haarlem. 2. Kernboodschap Haarlem zet een grote stap naar een duurzame toekomst met de realisatie van de circulaire grondstoffenhub. Dankzij een nauwe samenwerking met de vaste partners wordt de Oude Waarderweg 112 getransformeerd tot een centrale locatie voor de tijdelijke opslag van herbruikbare materialen.

Met een oppervlakte van 7.200m² wordt deze hub de drijvende kracht achter het gemeentelijke ambitieuze doel om in 2025 minimaal 50% en in 2030 liefst 100% van de bouwmaterialen in Haarlemse GWW-projecten circulair te maken. Dit betekent dat er zoveel mogelijk gebruik gemaakt wordt van materialen die bestaan uit hergebruikte grondstoffen of die zelf weer opnieuw gebruikt kunnen worden.

Kenmerk: 2024/1370323

2/6

Figuur 2 – Uitsnede van het Definitief Ontwerp (met rijcurves van transportwagens)

De volgende stap is het ondertekenen van een nadere overeenkomst om gebruik te maken van de grondstoffenhub. De exploitatie en het management van grondstoffenhub wordt ondergebracht bij de lokale onderneming Vrijbloed Transport BV. Vrijbloed is ervaren, omdat zij dit ook doen in de gemeente Haarlemmermeer. Daarnaast beschikt Vrijbloed over elektrische vrachtwagens voor transport van de bouwmaterialen en de benodigde machines voor het pakketteren van bestratingsmateriaal. 2.2. Doelstelling De realisatie van de circulaire grondstoffenhub is een belangrijke stap in de verduurzaming van de grond-, weg- en waterbouw (GWW) in Haarlem. Met deze hub beoogt de gemeente het aandeel hergebruikte bouwmaterialen in GWW-projecten te realiseren, conform de Haarlemse Routekaart Duurzaamheid (2021/430881) van 50% in 2025 en 100% circulair in 2030.

Kenmerk: 2024/1370323

3/6

Figuur 3 – Tijdlijn mijlpalen Haarlemse Routekaart Duurzaamheid

Naast het stimuleren van hergebruik biedt de circulaire grondstoffenhub diverse extra voordelen: -

De hub wordt een overslagpunt voor vrachtwagentrailers naar elektrische voertuigen. Zo draagt de hub bij aan de overstap naar emissievrij transport in de Zero Emissie zone;

-

De hub wordt mogelijk een overslagpunt voor vaartuigen en verbetert zo de logistiek via waterwegen;

-

De hub wordt mogelijk een laadpunt voor elektrisch materieel (exploitatie door de terreinverhuurder).

De circulaire grondstoffenhub wordt zelf ook op een circulaire manier gebouwd, met uitsluitend hergebruikte materialen. 2.3. Duurzame impact De hub draagt niet alleen bij aan de doelstellingen van de Routekaart Duurzaamheid, maar heeft ook een significante positieve impact op verschillende andere duurzaamheidsaspecten: -

Milieu Kosten Indicator (MKI): De verwachte milieuwinst voor 2025 bedraagt €25.622,-.

-

Uitputting grondstoffen: In 2025 wordt naar schatting 15.000 m2 bestratingsmateriaal hergebruikt, waardoor de productie van nieuwe materialen wordt voorkomen.

-

CO2-reductie: De verwachte CO2-reductie voor 2025 bedraagt 405 ton, wat gelijkstaat aan de CO2-opname van 20.258 bomen per jaar.

De verwachting is dat de positieve impact van de hub in de jaren na 2025 verder zal toenemen, naarmate de circulariteitsambities groeien en integreren in het ontwerptraject. 2.4. Ontwerpen voor hergebruik Een nieuwe kijk op het ontwerpproces is essentieel voor optimaal hergebruik van materialen. Dit vereist vroegtijdige integratie van herbruikbare materialen in ontwerpen. De nieuwe HIOR draagt

Kenmerk: 2024/1370323

4/6

hieraan bij. Daarnaast biedt CircuTool, een speciaal ontwikkeld platform, uitkomst. Het systeem maakt inzichtelijk welke materialen beschikbaar zijn en laat ontwerpers materialen reserveren voor hun projecten. Ontwerpeisen voor de technische levensduur van materialen kunnen soms conflicteren met de verwachte levensduur van herbruikbare materialen. In die situaties is het essentieel dat ontwerpers een verantwoorde keuze kunnen maken, met oog voor zowel esthetische en technische aspecten als de duurzame impact van hun ontwerpkeuzes. 2.5. Ideale locatie Na een grondige verkenning door de partners en gemeente is de locatie aan de Oude Waarderweg 112 (terrein Bottelier) geselecteerd als de ideale locatie voor de circulaire grondstoffenhub. De oppervlakte is ruim voldoende om de circulaire ambities te realiseren, de locatie biedt een gunstige aansluiting op het waterwegennetwerk en biedt de mogelijkheid om in de toekomst een overdekte hal van ca. 800m2 te gebruiken. Bovendien zijn alle benodigde vergunningen voor de opslag en verwerking van bouwmaterialen reeds aanwezig.

Figuur 4 – Impressie Circulaire Grondstoffenhub

Op het terrein van de hub worden gedeelde werkplekken ingericht voor de projectmedewerkers van de betrokken contractpartners. Ook wordt in samenwerking met Spaarnelanden op het terrein ruimte ingericht voor de opslag van kaphout ten behoeve van de circulaire houtketen.

Kenmerk: 2024/1370323

5/6

3. Consequenties Voor de realisatie van de grondstoffenhub is geen investering nodig. Raamcontractpartner Dura Vermeer organiseert namens alle partijen de inrichting van het terrein. Gemeente Haarlem betaalt tot 2030 een periodieke bijdrage (doorbelast op de projecten) voor het gebruikmaken van het terrein, bijbehorende services en bemensing. In totaal gaat dit om €560.000 per jaar aan kosten. Verder wordt naast de duurzaamheidswinst zoals beschreven in 2.3, ook een financiële besparing van ca. €415.000 per jaar op de projecten verwacht door gebruik te maken van de diensten en het terrein. De kosten en baten worden op de individuele GWW-projecten verrekend. De kosten worden doorbelast als percentage op de gemaakte projectkosten. De baten ontstaan door minder benodigde inkoop van materialen. In het eerste jaar wordt verwacht dat het gebruikmaken van de grondstoffenhub onder aan de streep ca. €145.000 aan extra projectkosten met zich meebrengt. Door in de opvolgende jaren beter gebruik te maken van de hub is het de verwachting dat de baten stijgen. De gemeentelijke duurzaamheidsdoelstellingen betreffen voorwaarden waar een project aan moet voldoen. Het is daarom logisch dat de daarvoor gemaakte kosten ook onderdeel uitmaken van de projectbudgetten en dat de kosten voor het gebruikmaken van de grondstoffenhub op de projectkosten wordt belast.

Bewoners en particulieren kunnen geen gebruik maken van de grondstoffenhub. De hub is nadrukkelijk bedoeld voor aannemers die voor de gemeente aan de openbare ruimte werken. 4. Vervolg Aannemer Dura Vermeer start direct na ondertekening van de contractstukken met de inrichting van de circulaire grondstoffenhub. De realisatie duurt vervolgens circa 2 maanden. Het is de verwachting dat projecten vanaf november 2024 gebruikmaken van de grondstoffenhub. Om succesvol gebruik te bevorderen, wordt aanvullend een samenwerkingsovereenkomst opgesteld die door alle raamcontractpartners ondertekend zal worden.

Kenmerk: 2024/1370323

6/6