1 Plan van aanpak Femicide staat nooit op zichzelf vaststellen

Collegebesluit

Onderwerp Plan van aanpak’ Femicide staat nooit op zichzelf’ vaststellen Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2025/252752 Loenen, D. van Wienen, J. 2.3 Opvang, wonen en herstel MO, V&H Langevelde, C. van 06 48528606 clangevelde@haarlem.nl De gemeente heeft samen met de kernpartners: politie, Veilig Thuis Kennemerland, Reclassering Nederland en Blijf Groep een integraal plan van aanpak ‘Femicide staat nooit op zichzelf’ uitgewerkt. Aanleiding was het initiatiefvoorstel van de gemeenteraad "Integrale aanpak bevorderen veiligheid van vrouwen en stoppen femicide". Het fundament van dit gezamenlijke plan is gericht op drie verbeterlijnen: - Herken de signalen - Patronen eerder en beter in beeld. - Voorkom escalatie - Versterken van hulp en bescherming. - Doe het samen - Verbeter de gezamenlijke aanpak op zorg en veiligheid. De eerste actie van het plan is de lancering van een bewustwordingscampagne met het doel dat de signalen van intieme terreur en femicide (ook wel de rode vlaggen genoemd) beter worden herkend door onze inwoners en dat zij weten welke acties zij kunnen ondernemen. Met deze uitwerking ‘Femicide staat nooit op zichzelf’ sluit de gemeente aan bij het landelijke plan van aanpak Stop femicide dat de rijksoverheid in juni 2024 presenteerde. Met dit plan van aanpak om dodelijk geweld tegen vrouwen en meisjes door (ex-) partner en familie te voorkomen wil het rijk alles op alles zetten om femicide te stoppen.

Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt het collegebesluit ter bespreking naar de commissie Samenleving.

Relevante eerdere besluiten

Reactie op het initiatiefvoorstel Integrale aanpak bevorderen veiligheid van vrouwen en stoppen femicide in de commissie Samenleving van 19 september 2024. Initiatiefvoorstel "Integrale aanpak bevorderen veiligheid van vrouwen en stoppen femicide" (2024/0453915)

Kenmerk: 2025/252752

1/5

Besluit college d.d. 18 maart 2025

Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. ‘Femicide staat nooit op zichzelf’, het plan van aanpak voor het herkennen, voorkomen en beter beschermen van vrouwen tegen geweld vast te stellen. de secretaris,

de burgemeester,

1. Aanleiding Het plan van aanpak voor het herkennen, voorkomen en beter beschermen van vrouwen tegen geweld ‘Femicide staat nooit op zichzelf’ is de uitwerking van het initiatiefvoorstel "Integrale aanpak bevorderen veiligheid van vrouwen en stoppen femicide". Bij de behandeling van de reactie op dit initiatief is de toezegging gedaan een integraal plan van aanpak op te stellen en ter bespreking naar de commissie Samenleving te sturen. Het college onderschrijft het belang van het bevorderen van veiligheid van vrouwen en het voorkomen van femicide en erkent dat daar een domeinoverstijgende aanpak voor nodig is. Samen met haar kernpartners neemt de gemeente haar verantwoordelijkheid om te zorgen dat de verschillende domeinen die bij deze problematiek betrokken zijn nog beter te gaan samenwerken. Dit plan sluit aan bij acties uit het landelijke plan van aanpak Stop femicide! dat in juni 2024 is gepresenteerd door het rijk. Met dit plan van aanpak om dodelijk geweld tegen vrouwen en meisjes door (ex-)partner en familie te voorkomen wil het rijk alles op alles zetten om femicide te stoppen. De uitvoering van het lokale plan startte op 25 november 2024 met de fototentoonstelling Stop femicide. De kernpartners startten in december met hulp van een externe begeleider met de opstelling van het plan. Het plan heeft een looptijd van 2024 tot en met 2026.

Voor 2025 voeren zij samen zes concrete acties uit om de integrale aanpak te verstevigen. Daarnaast start de voorbereiding van initiatieven die een langere aanlooptijd nodig hebben. 2. Beoogd resultaat De signalen die wijzen op intieme terreur en femicide worden door onze inwoners, waaronder professionals, eerder en beter herkend en zij weten hoe te handelen. De hulp en bescherming van (potentiële) slachtoffers is verbeterd. Hierdoor worden minder vrouwen het slachtoffers van intieme terreur en kan femicide worden voorkomen.

Kenmerk: 2025/252752

2/5

Na de lancering van de bewustwordingscampagne, actie één, wordt een meting uitgevoerd onder de inwoners van Haarlem, met als doel het bereik van de bewustwordingscampagne onder onze inwoners te meten. Deze uitkomsten worden gebruikt voor een gerichte herhaling van de campagne in november 2025. Daarnaast worden de effecten en resultaten van de zes acties gemeten door gebruik te maken van de registraties en cijfers van de kernpartners. Hierbij valt te denken aan het aantal adviezen, meldingen en aangiftes bij de kernpartners. Maar ook door onder andere het aantal opgelegde tijdelijk huisverboden en Aware-aansluitingen te monitoren. Dit jaar nemen de kernpartners en de gemeente deel aan de lerende praktijk van Movisie. Dit is een landelijk aanbod van het rijk om domeinoverstijgend samen te werken in de aanpak voor femicide te stimuleren. In deze lerende praktijk werken en leren de kernpartners en Haarlem (nu nog als enige gemeente aangesloten) samen met de partners uit de politieregio Noord Holland aan de uitwerking van hun plan(-nen). Op deze schaalgrootte kunnen gezamenlijke ambities worden bereikt. 3. Onderbouwing voorstel 1.1. Deze zes acties uit het plan van aanpak dragen direct bij aan het bevorderen van veiligheid van vrouwen en het voorkomen van femicide.

De hulp en ondersteuning aan vrouwen die (mogelijk) slachtoffers zijn worden eerder en beter georganiseerd waardoor de veiligheid van vrouwen wordt vergroot. 1.2. De zes acties verstevigen dat er domeinoverstijgend wordt samengewerkt en afspraken worden vastgelegd. De signalen en risicofactoren die wijzen op intieme terreur en femicide komen hierdoor beter in beeld en worden eerder met elkaar gedeeld waardoor interventies kunnen worden ingezet om escalaties te voorkomen. 1.3. De bewustwordingscampagne heeft als doel dat er vaker en eerder signalen die wijzen op intieme terreur en femicide worden herkend en gedeeld met bijbehorend handelingsperspectief. Investeren in bewustwording en signaleren zorgt dat de patronen die vooraf gaan aan femicide eerder en beter worden herkend, zodat er eerder passende hulp en bescherming kan worden geboden. 1.4. De drie verbeterlijn en zes acties dragen bij aan het realiseren de doelstellingen uit het initiatief voorstel "Integrale aanpak bevorderen veiligheid van vrouwen en stoppen femicide". De drie verbeterlijnen in het plan van aanpak versterken de samenwerking die nodig is om de veiligheid van vrouwen die te maken hebben met intieme terreur en femicide te verbeteren.

Kenmerk: 2025/252752

3/5

4. Risico’s en kanttekeningen 4.1 Risico’s Meerdere organisaties (onder andere de politie en Veilig Thuis) werken mee aan verschillende landelijke programma’s, die ook om inzet vragen, hierdoor kan er een capaciteitsprobleem ontstaan. Hierdoor kan de samenwerking van de kernpartners voor dit plan onder druk komen te staan, zodat de beoogde resultaten en te maken afspraken moeten worden gefaseerd. 4.2 Kanttekeningen 1 Het Openbaar Ministerie (OM) heeft aangegeven voorlopig niet te kunnen aansluiten bij de uitwerking en uitvoering van dit plan van aanpak. Zij wachten op een landelijk kader voor het OM, voordat zij lokaal willen aansluiten. De verwachting is dat de schaalgrootte (de politie-eenheid Noord Holland) van het lerend netwerk voor domeinoverstijgend samenwerken bij femicide van Movisie gaat helpen om de samenwerking met het OM verder te brengen. 2 Recent is bekend geworden dat het rijk een landelijke campagne voorbereidt op de rode vlaggen die bij intieme terreur en femicide horen. Het is belangrijk om uit te zoeken hoe de lokale campagne zich verhoudt tot een landelijke campagne over hetzelfde onderwerp. Bekeken wordt of deze naast elkaar kunnen bestaan of dat het beter is om aan te sluiten bij een landelijke campagne. 5.

Consequenties en uitvoering 5.1 Financiën De zes benoemde acties uit dit plan van aanpak worden door politie, Blijf Groep, Veilig Thuis, Reclassering Nederland binnen bestaande middelen uitgevoerd. Bij de voortgangsrapportage/ kadernota zal worden bekeken of er ruimte is voor een extra impuls op het gebied van bewustwording en uitvoeringskracht. 5.2 Communicatie Communicatie is een belangrijke onderdeel van dit plan. Dat vraagt om een gerichte strategie over wat werkt en wat niet om bewustwording onder inwoners te realiseren en handelingsverlegenheid weg te nemen. Een deel van de extra middelen voor 2025 is hiervoor bedoeld. 5.3 Planning

Kenmerk: 2025/252752

4/5

De mijlpalen voor de uitvoering zijn: De lancering van de bewustwordingscampagne vindt plaats in het tweede kwartaal van 2025. Waarna een meting door de gemeente wordt uitgevoerd om het bereik van de campagne te meten. De bewustwordingscampagne wordt rond 25 november 2025 (vanwege Orange the World) herhaald, waarbij de resultaten van de meting worden meegenomen. Dat kan betekenen dat de campagne wordt aangepast of uitgebreid. Eind 2025 wordt in beeld gebracht wat de resultaten zijn op zes acties die door de kernpartners zijn bereikt. Op basis hiervan en de resultaten van pilots elders in het land wordt bepaald wat in 2026 de vervolgacties worden. Bij het borgen van de afspraken en samenwerking wordt ook afgesproken wanneer, wat en hoe deze worden geëvalueerd. Over de voortgang en de behaalde resultaten wordt de raad in het eerste kwartaal van 2026 geïnformeerd. In 2026 gaan de kernpartners met de resultaten van zes acties in 2025 en de landelijke resultaten van pilots van o.a. het tijdelijke huisverbod en het verbeteren van de samenloop zorg-straf, nieuwe acties op de verbeterlijnen benoemen en uitvoeren. Eind 2026 wordt het borgen en monitoren van de gemaakte afspraken bij het afronden van het plan van aanpak uitgewerkt. 6. Bijlagen 1. Plan van aanpak ‘Femicide staat nooit op zichzelf’.

Kenmerk: 2025/252752

5/5