1 Maatregelen voor verkeersveiligheid op de Pijlslaan

Informatienota

Onderwerp Maatregelen voor verkeersveiligheid op de Pijlslaan Nummer Portefeuillehouder(s) Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2025/201407 Roduner, F.J. / B. van Leeuwen 4.1 Wonen en woningbouw PG/BBOR Huigen, G. / Haring, W. 06-421012611 ghuigen@haarlem.nl / wharing@haarlem.nl Deze informatienota is een vervolg op de motie ‘Veilig en bereikbaar Zuid-West’ die aangenomen is bij het masterplan van de ontwikkelzone Zuid-West. Voorliggende informatienota beschrijft de verkeersveiligheidssituatie op de Pijlslaan en hoe de komende periode verschillende maatregelen worden uitgevoerd om de verkeersveiligheid te verbeteren. Middels een uitgebreid participatietraject zijn door de buurtbewoners knelpunten geïdentificeerd en mogelijke maatregelen voorgesteld. Er zijn verschillende participatierondes gehouden waarbij bewoners hun input konden geven. De voorgestelde maatregelen zijn beoordeeld op criteria zoals oplossend vermogen, duurzaamheid en kosten. Op korte termijn worden onder andere markeringen verbeterd en groen gesnoeid. Ook wordt gedurende zes maanden een pilot met eenrichtingsverkeer uitgevoerd op de Pijlsaan (van de Leidsevaart tot aan de rotonde), om te onderzoeken of daarmee de verkeersveiligheid wordt verbeterd. Deze pilot wordt in het najaar van 2025 gestart, gelijktijdig met het traject ’30 kilometer per uur in de stad’ De belangrijkste knelpunten betreffen drukke kruispunten, smalle wegvakken en hoge verkeersintensiteit.

Bewoners hebben vooral behoefte aan verbeterde fietsen voetpaden en snelheidsbeperkende maatregelen. Naast de korte termijnmaatregelen, die binnen een jaar gerealiseerd kunnen worden, zijn er ook middellange en lange termijn maatregelen voorgesteld die nader onderzoek vereisen.

Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt de informatienota ter kennisname naar de commissie Ontwikkeling en Beheer en doet daarmee de motie 22.02 ‘Veilig en bereikbaar Zuid-West’ af.

Relevante eerdere besluiten

- Vaststellen Masterplan Zuid-West (2022/1603926) in raadsvergadering op 28 september 2023. - Motie 22.02 Veilig en Bereikbaar Zuid-West

1/9

Besluit college d.d. 25 februari 2025

1. het college stelt de informatienota vast. de secretaris,

Kenmerk: 2025/0201407

de burgemeester,

2/9

Inleiding Bij de behandeling van het Masterplan Ontwikkelzone Zuid-West heeft de gemeenteraad de ‘Motie 22.02 Veilig en bereikbaar Zuidwest’ aangenomen, die oproept tot het treffen van maatregelen op korte termijn om de verkeersveiligheid op de Pijlslaan te verbeteren. Naar aanleiding hiervan is adviesen ingenieursbureau Witteveen+Bos gevraagd om in samenspraak met de buurt te onderzoeken welke knelpunten er leven en welke maatregelen genomen kunnen worden om de verkeersveiligheid op de Pijlslaan te verbeteren. Voorliggende Informatienota geeft het gevolgde proces, de werkwijze en resultaten van dit onderzoek weer. Kernboodschap Participatie is een belangrijk onderdeel van het proces geweest. Bewoners konden knelpunten en mogelijke oplossingen aandragen. Dat is georganiseerd op verschillende manieren. Namelijk online (circa 115 mensen), bij een inloopavond (circa 30 mensen), bij een reactiewand in de wijk (circa 20 mensen) en bij de verkeertafelfiets die twee dagdelen in de wijk stond (circa 50 mensen). Alle knelpunten en mogelijke oplossingen die zijn aangedragen zijn verzameld en geanalyseerd en verwerkt in een rapportage. De tweede participatieronde vond plaats in december 2024. Bij deze ronde konden bewoners alleen bij een inloopavond (circa 65 mensen) hun reactie geven.

Het doel van deze avond was de bewoners informeren over wat voor reacties er allemaal zijn opgehaald en laten zien welke maatregelen het meest kansrijk zijn op de korte termijn. De knelpunten en mogelijke maatregelen die bewoners hebben aangedragen, zijn verzameld en geanalyseerd. De lijst met maatregelen van de bewoners is aangevuld met maatregelen vanuit de gemeente en Witteveen+Bos. Alle maatregelen zijn vervolgens getoetst aan de hand van vijf criteria: - Oplossend vermogen: lost de maatregel het probleem naar verwachting daadwerkelijk op?; - STOMP: draagt het bij het STOMP-principe: Stappen, Trappen, Openbaar vervoer, MaaS (deelmobiliteit), Privéauto?; - Duurzaamheid: draagt maatregel bij aan duurzaamheid, zoals verminderen uitstoot of verhard oppervlak?; - Inpassing: is het fysiek mogelijk om de maatregel technisch in te passen?; - Kosten: wat zijn de kosten, gebaseerd op een eerste inschatting, om de maatregel te realiseren? Na beoordeling van de maatregelen, is een overzicht met de meest kansrijke maatregelen ontstaan. Deze maatregelen zijn vervolgens onderverdeeld in een vijftal clusters. Eén cluster bestaat enkel uit kort termijnmaatregelen die binnen een jaar gerealiseerd zouden kunnen worden. De overige clusters zijn locatie afhankelijk en bevatten maatregelen op de middellange en lange termijn. Deze maatregelen moeten nog nader onderzocht en getoetst worden.

Naast uitvoering van genoemde korte termijn maatregelen wordt voorgesteld een pilot uit te voeren waarbij het verkeer alleen nog maar in één richting mag rijden tussen de Leidsevaart en de rotonde op

Kenmerk: 2025/0201407

3/9

de Pijlslaan. Deze pilot sluit goed aan bij de aangedragen oplossingsrichtingen om de verkeersintensiteiten te verlagen en meer ruimte te bieden voor fietsers. Het gevolgde proces is hieronder nogmaals schematisch weergegeven.

Figuur 1: gevolgd proces onderzoek verkeersveiligheid Pijlslaan

2.1 Belangrijkste knelpunten Er zijn in totaal 428 reacties binnengekomen waarbij er uiteindelijk 315 unieke knelpunten zijn benoemd. De hoeveelheid knelpunten per categorie is hieronder weergegeven.

Kenmerk: 2025/0201407

4/9

Figuur 2: hoeveelheid knelpunten per categorie

Van de genoemde knelpunten zijn er een aantal locaties opvallend vaak genoemd. Dit zijn onder andere: • kruispunt Pijlslaan – Lorentzkade; • wegvak Pijlslaan tussen Thompsonstraat en spoor; • Pijlslaan – spoorwegovergang; • ter hoogte van de rotonde en de aansluiting Dahliastraat; • het kruispunt Pijlslaan – Leidsevaart; • het wegvak Pijlslaan tussen Geweerlaan en Van Oosten de Bruijnstraat. Gehele Pijlslaan Een vaak genoemd knelpunt op de gehele Pijlslaan is de hoge verkeersintensiteit. Fietsers en (vracht)verkeer maken van dezelfde rijbaan gebruik en dat zorgt voor een onveilig gevoel bij bewoners. Een ander punt dat vaak wordt benoemd is de hoge snelheid van het verkeer. Weggebruikers zouden geregeld te hard rijden (met name ’s nachts), wat voor verkeersonveilige situaties zorgt bij onder andere het oversteken van de Pijlslaan. 2.2 Maatregelen De bewoners hebben tijdens de eerste participatieronde naast knelpunten ook mogelijke maatregelen aangedragen en deze zijn aangevuld met ideeën vanuit de gemeente en Witteveen+Bos. Alle maatregelen zijn ingedeeld in categorieën.

Kenmerk: 2025/0201407

5/9

Figuur 3: hoeveelheid genoemde maatregelen per categorie

Men heeft voornamelijk behoefte aan het verbeteren van fiets- en voetpaden (herinrichten, 88x genoemd), het instellen van verboden voor bepaalde voertuigen of het toepassen van verkeersregulatie (81x genoemd) en snelheidsremmende maatregelen, zoals drempels of plateaus (69x genoemd). Korte termijnmaatregelen Naar aanleiding van de geïnventariseerde knelpunten en de beoordeling van maatregelen op de genoemde criteria (zoals STOMP, duurzaamheid, kosten etc.), zijn de volgende maatregelen tot stand gekomen om de verkeersveiligheid op korte termijn (binnen één jaar) te verbeteren: • • • • • • •

Markering aanbrengen of verbeteren bij de kruispunten met Lorentzkade, Van Kinsbergenstraat en spoorwegovergang; Reclamebord verwijderen bij Van Kinsbergenstraat; Snoeien van groen ter hoogte van rotonde en aansluiting Dahliastraat; Verbeteren openbare verlichting ter hoogte van zebrapad bij Thomsonlaan; Hekjes plaatsen op trottoir ter hoogte van spoorwegovergang; Verkeerslichten optimaliseren op een drietal locaties (reeds uitgevoerd*); Verkeersborden plaatsen voetpad, “fietsers toegestaan” (en eventueel voetpad verbreden)  na beoordeling afgevallen als maatregelen, draagt niet bij aan de verkeersveiligheid

Kenmerk: 2025/0201407

6/9

•

Uitvoeren pilot éénrichtingsverkeer gedurende 6 maanden: Tijdelijk instellen van éénrichtingsverkeer tussen Leidsevaart en rotonde in westelijke richting;

Figuur 4: korte termijnmaatregelen Pijlslaan

*Maatregel ‘Verkeerslichten optimaliseren’ reeds uitgevoerd De knelpunten en maatregelen om de verkeersveiligheid op korte termijn te verbeteren lagen allemaal rondom het met verkeerslichten geregelde kruispunt Pijlslaan - Leidsevaart. De verkeerslichtenregeling op het kruispunt Pijlslaan - Leidsevaart is daarom eind 2024 aangepast. Voor fietsers zijn er ook aanpassingen in de verkeerslichtenregeling gedaan. Fietsers krijgen nu eerder groen (op momenten op de dag waarop veel fietsers aanwezig zijn) zodat zij meer tijd hebben om over te steken voordat de achterop komende auto’s gaan optrekken. Uitvoeren pilot éénrichtingsverkeer Pijlslaan gedurende 6 maanden In 2023 heeft Mobycon in opdracht van de gemeente Haarlem onderzoek gedaan naar het instellen van éénrichtingsverkeer (voor gemotoriseerd verkeer) op de Pijlslaan. Uit het onderzoek bleek dat éénrichtingsverkeer de verkeersveiligheidssituatie op de Pijlslaan kan verbeteren. Samen met de uitkomsten van de participatie komt het eenrichtingsverkeer maken van de Pijlslaan als geschikte maatregel naar voren. Met het eenrichtingsverkeer maken van de Pijlslaan wordt meer ruimte vrijgespeeld voor betere infrastructuur voor voetganger en fietser. Er komt meer ruimte voor fietsers, oversteken wordt gemakkelijker en het aantal potentiële conflicten tussen weggebruikers neemt af.

Geconcludeerd werd dat het instellen van éénrichtingsverkeer van oost naar west tussen de Leidsevaart en rotonde de meest kansrijke variant is. Deze variant is ook met het Haarlemse Verkeersmodel (cijfers van 2024) doorgerekend, ook hieruit blijkt dat het de beste variant van oost naar west is tussen de Leidsevaart en rotonde. Een groot nadeel van het instellen van éénrichtingsverkeer is dat verkeer in westelijke richting een andere route moet nemen en dat het op de Pijlslaan tussen de rotonde en Randweg juist drukker wordt. Ook op sommige smalle straten die als

Kenmerk: 2025/0201407

7/9

alternatieve route gebruikt gaan worden, neemt de intensiteit naar verwachting toe. Het exacte effect is lastig in te schatten, dus wordt voorgesteld om een pilot uit te voeren gedurende zes maanden.

Figuur 5: pilot éénrichtingsverkeer van oost naar west

Het effect van éénrichtingsverkeer dient inzichtelijk gemaakt worden door voor en tijdens de pilot het (vracht)verkeer en fietsers te tellen en door de situatie op straat, en op alle alternatieve routes, tijdens een schouw te beoordelen. Mocht uit de pilot blijken dat het instellen van éénrichtingsverkeer op de Pijlslaan tot het gewenste effect leidt en op de alternatieve routes geen grote knelpunten gaan ontstaan, dan kan besloten worden tot het definitief invoering van het éénrichtingsverkeer. De Pijlslaan kan dan heringericht gaan worden met bijvoorbeeld vrijliggende fietspaden of brede fietsstroken. Dit sluit goed aan bij het verlagen van de verkeersintensiteit en de genoemde maatregelen die tijdens de participatierondes in de buurt zijn voorgesteld. Met name het verbeteren van de fiets- en voetpaden (88x genoemd), de verkeerscirculatie en verlagen van de snelheid (69x genoemd) sluiten goed aan bij het invoeren van één richtingsverkeer op de Pijlslaan. Bovendien wordt de Pijlslaan, conform het beleid, een GOW 30km/u. We willen daarom de pilot starten om het moment dat het snelheidsregime naar 30 km/h wordt ingesteld. Door een herinrichting kan de daarbij behorende inrichting aangelegd worden. De kruispunten met de Pijlslaan kunnen dan mogelijk ook veranderen. Dit zal ook afhankelijk zijn van de exacte plannen voor de Ontwikkelzone Zuid-West.

2.3 Middellange en lange termijn maatregelen Voor veel middellange en lange termijn maatregelen, zoals het realiseren van vrijliggende fietspaden of fietsstroken, het herinrichten van de Pijlslaan en het aanpassen van kruispunten, is nader onderzoek nodig. Deze maatregelen zijn dus nog niet definitief en moeten worden getoetst op haalbaarheid, maakbaarheid en technische inpassing ervan. Om daartoe te komen is nader onderzoek nodig in de vorm van bijvoorbeeld kruispuntberekeningen of schetsontwerpen waarbij ook kabels en leidingen, eigendomsgrenzen, etc. worden meegenomen.

Kenmerk: 2025/0201407

8/9

2.4 Conclusie Genoemde korte termijnmaatregelen dragen bij aan de verbetering van de verkeersveiligheid op de Pijlslaan. Een deel van de maatregelen is al uitgevoerd en de overige maatregelen zouden binnen een jaar te realiseren moeten zijn. Naast de genoemde korte termijnmaatregelen is aanbevolen om een pilot met éénrichtingsverkeer in de Pijlslaan tussen de Leidsevaart en rotonde in te stellen. Het gemotoriseerd verkeer kan dan alleen in westelijke richting rijden. Eénrichtingsverkeer kan een deel van de verkeersveiligheidsknelpunten in de Pijlslaan oplossen, maar heeft ook invloed op alternatieve routes. Met een pilot kan het effect in de Pijlslaan en omliggende wegen goed onderzocht worden. De pilot kan op relatief korte termijn uitgevoerd worden. De voorbereidingstijd wordt geschat op ca. 2-3 maanden. Deze pilot wordt gelijktijdig gestart met het project ’30 kilometer per uur in de stad’. De pilot wordt gedurende zes maanden uitgevoerd en zal in het najaar van 2025 nog van start gaan. Een verdere verbetering van de verkeersveiligheid is te behalen door maatregelen uit de overige clusters uit te voeren. Deze maatregelen hebben een langere voorbereidingstijd nodig en zijn op de middellange (binnen 3 jaar) of lange termijn (meer dan 3 jaar) uit te voeren. Dergelijke maatregelen moeten wel eerst verder onderzocht worden op haalbaarheid, maakbaarheid en technische inpassing.

De komende maanden worden deze onderzoeken verder opgepakt en uitgewerkt in samenwerking met Witteveen+Bos. De kosten voor uitvoering van deze maatregelen zijn nog niet bepaald. 3. Consequenties en vervolg Het komende jaar zullen de korte termijnmaatregelen uitgevoerd worden. Ook zal procesmatig een pilot voor eenrichtingsverkeer over de Pijlslaan worden opgezet. Dit zal hopelijk een positief effect hebben op de veiligheid op de Pijlslaan. De pilot sluit daarbij goed aan op de voorgestelde maatregelen die tijdens de verschillende participatieronden door de buurt naar voren zijn gebracht.

Kenmerk: 2025/0201407

9/9