1 Laden met eigen kabel

Collegebesluit

Onderwerp Laden met eigen kabel Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2025/539698 Leeuwen, B. van 4.4 Ruimtegebruik BBOR Keur, J. +31 6 33016281 Jkeur@haarlem.nl Elektrische autobezitters kunnen voortaan voordeliger laden met eigen stroom. Hierdoor hoopt het college meer Haarlemmers te faciliteren om elektrisch te gaan rijden. Op basis van de Algemene Plaatselijke Verordening is het laden vanaf eigen terrein niet toegestaan. De raad heeft op 12 juni 2025 tijdens het bespreken van de opinienota ‘Laden met eigen kabel’ gekozen voor het toestaan van kabelmatten ten behoeve van het opladen van elektrische auto’s met eigen kabel. Met dit besluit worden de regels vastgelegd waaronder dit is toegestaan. De laadkabel en kabelmat moeten voldoen aan bepaalde voorwaarden om de toegankelijkheid en de veiligheid op het trottoir te borgen. Daarnaast wordt het toegestaan om met een zogenoemde platte kabel over het trottoir te laden.

Behandelvoorstel voor commissie

1. Het college stuurt het collegebesluit ter kennisname naar de commissie Beheer.

Relevante eerdere besluiten

- Initiatiefvoorstel Laden met de eigen kabel (2023/1079050) - Opinienota Laden met eigen kabel (2025/448578)

Besluit college d.d. 2 september 2025

Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. Nadere regels voor het laden met eigen kabel vast te stellen. 2. Het laden met eigen kabel over drie jaar te evalueren en dit als actiepunt op te nemen in het uitvoeringsprogramma van de Strategische Laadvisie. de secretaris,

Kenmerk: 2025/539698

de burgemeester,

1/7

1. Aanleiding De gemeenteraad heeft op 7 maart 2024 het initiatievoorstel 'Laden met de eigen kabel’ vastgesteld. Op 12 juni 2025 is de opinienota besproken in de commissie over de verschillende wijze van laden met eigen kabel. Daarin kon de commissie zich vinden in de voorkeur van het college voor het gebruik van kabelmatten voor het laden met eigen kabel. Het laden vanaf eigen meterkast is voor e-rijders goedkoper dan laden bij een publieke laadpaal. Daarom bestaat de wens om dit op een goede wijze te faciliteren zodat het voor meer Haarlemmers interessant wordt om elektrisch te gaan rijden. Met het toestaan van laden met eigen kabel worden meer Haarlemmers verleid om elektrisch te gaan rijden. Dit draagt bij aan de ambities op het gebied van duurzaamheid. Het laden met eigen kabel brengt ook risico’s en nadelige gevolgen met zich mee. Daarom evalueren we deze strategie over drie jaar. 2. Beoogd resultaat De Algemene Plaatselijke Verordening heeft een verbod op het gebruik van verlengd private aansluitingen. Het vaststellen van nadere regels maakt het laden vanaf eigen terrein mogelijk. Met het faciliteren van goedkoop laden wordt elektrisch rijden aantrekkelijker. Met elektrisch rijden reduceren we de CO2 uitstoot van het gemotoriseerde verkeer in de gemeente. 3.

Onderbouwing voorstel Afweging vorm laden met eigen kabel Er bestaan diverse vormen en configuraties om de kabel van de meterkast naar de auto in de openbare ruimte te begeleiden. In vaktermen wordt dit Verlengd Private Aansluitingen (VPA) genoemd. De meest voorkomende zijn de kabelmat en kabelgoot. Daarnaast bestaat er nog een kabelarm. De vergelijking tussen de verschillende laadoplossingen en de keuze die daaruit voortvloeide is te vinden in de opinienota ‘Laden met eigen kabel’ (2025/448578). In het kort: De kabelmat heeft een aantal voordelen ten opzichte van de kabelgoten en -armen: -

Het is betaalbaarder voor inwoners;

-

niet altijd in de openbare ruimte aanwezig, waardoor er minder claimgedrag van de parkeerplaats plaatsvindt;

-

vergt weinig inzet van de ambtelijke (beheer)organisatie. Er hoeven bijvoorbeeld geen vergunningen verleend te worden;

-

het beleid is flexibel en zonder infrastructurele aanpassingen terug te draaien.

Kenmerk: 2025/539698

2/7

Op basis van nieuwe CROW1 richtlijnen en de proef met de ambassadeurs van Toegankelijkheid Haarlem hebben we eisen gesteld aan de kabelmat om de toegankelijkheid van het trottoir te borgen. Het laden met eigen kabel heeft geen prioriteit boven de uitrol van publieke laadvoorzieningen. Dit is ook opgenomen in de Strategische Laadvisie. Niet iedere straat is geschikt voor het laden met eigen kabel, en maar een gedeelte van Haarlemmers heeft profijt van deze regeling. Andere elektrische rijders zijn nog steeds afhankelijk van openbare laadvoorzieningen. Het uitgangspunt is daarom dat het laden met eigen kabel geen belemmering mag vormen voor de uitrol van publieke laadvoorzieningen. Indien dit op termijn wel gaat gebeuren wordt de regeling voor laden met eigen kabel ingetrokken. Voorwaarden kabelmat en platte kabel Onderstaand zijn de voorwaarden die zijn opgenomen in de nadere regels voor het gebruiken van de platte kabel en de kabelmat. Kabelmat Een laadkabel over het trottoir moet worden afgedekt met een kabelmat. De voorwaarden voor het gebruik van de kabelmat zijn gebaseerd op de CROW-richtlijnen en de proef met ambassadeurs van toegankelijkheid Haarlem. Voorwaarden aan kabelmat: 1. de kabelmat is maximaal 5 millimeter dik; 2. de kabelmat moet goed overrijdbaar zijn voor gehandicaptenvoertuigen; 3.

de kabelmat moet zodanig zijn geplaatst dat deze altijd vlak op de grond ligt en niet kan kantelen, opkrullen, verschuiven of verwaaien; 4. de kabelmat moet goed zichtbaar zijn en uitgerust zijn met gele zwarte markering aan de zijkant; 5. de kabelmat moet uitgerust zijn met een antislipprofiel of een bovenzijde van stof materiaal; 6. de kabelmat mag in de openbare ruimte op geen enkele wijze schade aanbrengen aan eigendommen van derden of aan gemeentelijk eigendom. De kabelmat mag niet (bijvoorbeeld met behulp van lijm of schroeven) aan gemeentelijke eigendommen zijn vastgemaakt.

1 Kennisinstituut voor infrastructuur, openbare ruimte, verkeer en vervoer, en werk en veiligheid.

Kenmerk: 2025/539698

3/7

Figuur 1 Voorbeeld van een kabelmat

Platte kabel Naast de kabelmat bestaat ook een nieuwe ontwikkeling, namelijk de platte laadkabel. Deze kabel is speciaal ontworpen voor het laden met eigen kabel. De CROW heeft deze laadkabel getest en is zeer positief. Ook de ambassadeurs van toegankelijkheid Haarlem hebben de kabel bekeken en zijn positief. De kabel is goed zichtbaar, gemakkelijk overrijdbaar en voldoende stroef. Het nadeel is dat de kabel duurder is. Ook dit wordt middels de nadere regels toegestaan. Voor dit type kabel is geen kabelmat verplicht. Voorwaarden aan platte kabel: 1. de laadkabel is maximaal 5 millimeter dik; 2. de laadkabel moet vlak (plat) en goed overrijdbaar zijn voor gehandicaptenvoertuigen; 3. de elektrische laadkabel moet te allen tijde, dus ook ’s nachts, zodanig goed zichtbaar zijn voor gebruikers van het publiek terrein dat het voorwerp geen gevaar vormt voor voorbijgangers; 4. de elektrische laadkabel moet zodanig zijn geplaatst dat deze altijd vlak op de grond ligt en niet kan kantelen, opkrullen, verschuiven of verwaaien; 5. de laadkabel mag in de openbare ruimte op geen enkele wijze schade aanbrengen aan eigendommen van derden of aan gemeentelijk eigendom. De laadkabel mag niet (bijvoorbeeld met behulp van lijm of schroeven) aan gemeentelijke eigendommen zijn vastgemaakt.

Kenmerk: 2025/539698

4/7

Figuur 2 Voorbeeld van platte kabel

4. Risico’s en kanttekeningen 4.1 Risico’s 1. Verhoogde kans op aansprakelijkheid bij ongevallen De kabelmat is een extra voorziening in de openbare ruimte. Bij iedere voorziening die gereguleerd wordt door de gemeente is een kans op ongevallen en aansprakelijkheidstelling. Dit wordt zo goed als mogelijk ondervangen door strenge voorwaarden en correcte handhaving. In 2024 heeft het advocatenbureau Pels Rijcken onderzocht wat het risico op aansprakelijkheid is. Zij concludeerde dat ongeacht wat de gemeente doet er altijd een vorm van aansprakelijkheid is. Maar ze achten de kans op ongevallen met (ernstig) letsel tot gevolg klein. Het is met name van belang dat gemeenten beleid maken voor dit onderwerp en dit duidelijk communiceren en vervolgens handhaven op de kans op aansprakelijkheidstelling te verkleinen. 4.2 Kanttekeningen 1. Niet iedere Haarlemmer kan laden met eigen kabel Laden met eigen kabel is alleen toegestaan als tussen het parkeervak en de woning uitsluitend een voetpad aanwezig is. Dus geen groen, watergang of fietspad. Niet alle woonstraten in de gemeente komen in aanmerking. Hierdoor heeft maar een gedeelte van de inwoners profijt van de regeling. Andere inwoners zijn nog steeds afhankelijk van publieke laadvoorzieningen. Daarom blijft het uitgangspunt dat laden met eigen kabel de uitrol van publieke laadvoorzieningen niet mag belemmeren. 2.

Het laadtarief aan de publieke laadvoorziening kunnen stijgen De gemeente is aangesloten bij de regionale concessie van de MRA-e. De gemeente heeft voordeel van de schaalgrootte van de regio en kan hierdoor voordelige laadtarieven bieden. Door het laden met eigen kabel verandert de businesscase voor aanbieders. Het is niet ondenkbaar dat bij een nieuwe aanbesteding een uitzondering wordt gemaakt voor gemeenten die laden met eigen kabel toestaan, omdat de private aansluitingen gaan concurreren met het publieke laadnetwerk. Dit kan

Kenmerk: 2025/539698

5/7

resulteren in hogere prijzen bij de laadpalen. Dit heeft een nadelig effect op het beoogde doel om elektrisch rijden voor iedereen interessant en voordelig te maken. Daarom hanteren we als uitgangspunt dat verlengd privaat laden niet de uitrol of gebruik van publieke laadvoorzieningen mag belemmeren. Mede om deze reden is gekozen voor een kabelmat. Mocht dit scenario werkelijkheid worden dan kan de regeling eenvoudig worden ingetrokken. De minimale looptijd van drie jaar wordt wel gerespecteerd. 3. Minder grip op het gebruik van het stroomnet Publieke laadvoorzieningen zijn uitgerust met slimme laadtechnieken, zoals uitgesteld of langzamer laden tijdens de piektijden, om meer grip te krijgen op het stroomnet. Dit is nodig om stroomuitval of leveringsproblemen door netcongestie te voorkomen. Als meer e-rijders thuis gaan laden verlies je als gemeente en netbeheerder grip op het gebruik. Naar verwachting zal een gedeelte van de thuisladers organisch gestuurd worden door dynamische contracten of nieuwe energiecontracten die belonen om op dal-momenten te laden (voorbeeld Vattenfall). We werken nauw samen met netbeheerders om dit te monitoren. Mocht dit VPA-beleid in de toekomst leiden tot problemen op het stroomnet wordt het beleid ingetrokken. De minimale looptijd van drie jaar wordt wel gerespecteerd. 4.

De platte kabel en kabelmat zijn maar bij een beperkt aantal leveranciers beschikbaar De platte kabel en de kabelmat die voldoet aan onze voorwaarden zijn maar bij een beperkt aantal leveranciers beschikbaar. Dit betekent tevens dat hier marktkansen liggen voor Haarlemse ondernemers. Via de gemeentelijke kanalen zijn ondernemers op de hoogte gesteld van het voornemen om de platte kabel en kabelmat toe te staan. We voorzien de ondernemers van informatie en kennis, er zal geen financiële bijdrage zijn aan de ontwikkeling of verkoop van deze VPa varianten. 5. Consequenties en uitvoering. 5.1 Financiën Het voorstel heeft geen realisatiekosten voor de gemeente. Wel kost het ambtelijke capaciteit bij de afdeling handhaving voor het handhaven op de voorwaarden. De benodigde handhavingscapaciteit voor dit onderwerp wordt opgenomen in het handhavingsplan voor het nieuwe parkeerbeleid. 5.2 Communicatie De nadere regels met de voorwaarden en voorschriften worden na besluitvorming bekendgemaakt in het elektronisch gemeenteblad op Overheid.nl. De nadere regels worden vervolgens opgenomen in het lokale regelingenbestand van gemeente Haarlem op overheid.nl. Op de gemeentelijke website wordt een publieksvriendelijke versie van de voorwaarden gedeeld. Deze is ten allertijden vindbaar op de gemeentelijke website.

Kenmerk: 2025/539698

6/7

5.3 Participatie Een VPA heeft met name negatieve impact op minder valide verkeersdeelnemers. Zij moeten kunnen vertrouwen op een veilig en goed toegankelijk trottoir. Een kabelmat kan dit negatief beïnvloeden. Daarom is samengewerkt met de ambassadeurs van Toegankelijkheid Haarlem om te onderzoeken of het gebruik van kabelmatten überhaupt mogelijk en wenselijk is. Er zijn diverse soorten kabelmatten getest. Op basis van deze test is het advies tot stand gekomen over de specifieke voorwaarden aan de kabelmat. De platte kabel en de voorgeschreven kabelmat zijn maar bij een beperkt aantal leveranciers beschikbaar. Hier liggen potentiële marktkansen voor Haarlemse ondernemers. Haarlemse ondernemers zijn geïnformeerd over het voornemen om deze vormen van VPA’s toe te staan. Daarbij is de oproep gedaan om een circulaire Haarlemse kabelmat te ontwikkelen. 5.4 Juridisch Artikel 2:10 van de Algemene Plaatselijke Verordening beschrijft het verbod op voorwerpen op, aan of boven de weg die de bruikbaarheid of veiligheid van de weg kan belemmeren. Het trottoir maakt onderdeel uit van de weg. Door dit verbod is het leggen van kabels over of boven het trottoir of de weg niet toegestaan. Het derde lid van artikel 2:10 maakt het mogelijk om nadere regels op te stellen voor het gebruik van laadkabels ten behoeve van een laadvoorziening.

In deze nadere regels (Bijlage 1) zijn de voorwaarden en eisen beschreven waar de platte kabel en kabelmat moeten voldoen zodat de kabels geen belemmering vormen voor de bruikbaarheid en veiligheid van de weg. De nadere regels worden na besluitvorming gepubliceerd. Nadien zijn het gebruik van de platte kabel en kabelmat conform de gestelde eisen en voorwaarden toegestaan. Er kan geen bezwaar worden gemaakt. 5.5 Planning Na besluitvorming worden de nadere regels voor het gebruik van de platte kabel en kabelmat gepubliceerd. Tegelijk wordt er gecommuniceerd op sociale media en de gemeentelijke website. Vanaf moment van publicatie is het gebruik van deze twee laadoplossingen toegestaan. Er is geen meldingsplicht. De meldingen over dit onderwerp monitoren we. In het uitvoeringsprogramma van de strategische laadvisie nemen we een evaluatiemoment op. Dit zal niet eerder zijn dan 2028. 6. Bijlagen 1. Nadere regels elektrische laden voertuigen in de openbare ruimte vanuit private laadvoorziening Haarlem 2025

Kenmerk: 2025/539698

7/7