1 Kadernota 2027-2031 Cocensus zienswijze raad

Collegebesluit

Onderwerp Kadernota 2027-2031 Cocensus zienswijze raad Nummer 2026/29117 Portefeuillehouder Roduner, F.J. Programma/beleidsveld 7.1 Lokale belastingen en heffingen Afdeling CC Auteur de Lie M. / Spaans, J. Telefoonnummer 31 6 39074862 / 31 6 42868361 Email mdelie@haarlem.nl / jspaans@haarlem.nl Kernboodschap De gemeente Haarlem werkt samen met veertien andere gemeenten binnen de Gemeenschappelijke Regeling Cocensus aan het innen van de gemeentelijke belastingen en heffingen. Conform de Gemeenschappelijke Regeling Cocensus, biedt het dagelijks bestuur van Cocensus vóór 15 december van het tweede jaar voorafgaande aan dat jaar waarvoor de begroting dient, de Kadernota aan de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten aan. De gemeenteraden worden zo in de gelegenheid gesteld hun zienswijze uiterlijk 1 maart in te dienen. De Kadernota 2027-2031 zal vervolgens in de vergadering van het Algemeen Bestuur Cocensus van 11 maart 2026 vastgesteld worden.

Behandelvoorstel voor commissie Relevante eerdere besluiten Besluit college d.d. 27 januari 2026

De Kadernota 2027-2031 sluit financieel en inhoudelijk aan op de bestaande meerjarenraming van Cocensus. Voorgesteld wordt de bijdragen van de deelnemende gemeenten in 2027 met 5,84% te indexeren ten opzichte van 2026. Deze indexatie bestaat uit 4,84% loon- en prijsindexatie en 1% accres. Hierna bedraagt de structurele bijdrage van de Gemeente Haarlem aan Cocensus € 4.084.000. De commissie Bestuur wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel van het college en over de wijze van agendering van het voorstel in de raadsvergadering. Niet van toepassing 1. De raad in de gelegenheid te stellen om middels bijgevoegd ontwerpraadsbesluit een zienswijze op de Kadernota 2027-2031 naar voren te brengen bij het Dagelijks Bestuur van de GR Cocensus. de secretaris,

Kenmerk: 2026/29117

de burgemeester,

1/6

1. Aanleiding De gemeente Haarlem werkt samen met veertien andere gemeenten binnen de Gemeenschappelijke Regeling Cocensus aan het innen van gemeentelijke belastingen en heffingen. De procedures die leiden tot het financiële kader en de begroting zijn vastgesteld in de Gemeenschappelijke Regeling. Vóór 15 december van het tweede jaar voorafgaande aan dat jaar waarvoor de begroting dient, biedt het dagelijks bestuur van Cocensus de Kadernota aan de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten aan. De gemeenteraden worden zo in de gelegenheid gesteld om uiterlijk 1 maart 2026 hun zienswijze kenbaar te maken. Het algemeen bestuur van Cocensus betrekt deze zienswijzen bij het vaststellen van de begroting 2027 en geeft aan wat de overwegingen zijn geweest met betrekking tot de zienswijzen. 2. Beoogd resultaat De zienswijze van de raad van Haarlem wordt door de Gemeenschappelijke Regeling Cocensus betrokken bij het opstellen van de begroting 2027. 3. Onderbouwing voorstel De Kadernota 2027-2031 Cocensus is opgesteld in lijn met eerdere besluiten en de meerjarenraming. Voor 2027 wordt de gemeentelijke bijdrage geïndexeerd met 5,84%. Deze indexatie bestaat uit 4,84% loon- en prijsindexatie en 1% accres. Het accres is sinds 2018 niet meer doorbelast aan de deelnemende gemeenten, maar wordt vanaf 2027 opnieuw toegepast vanwege de sterke toename van het aantal woningen.

De methodiek van indexatie sluit aan op de systematiek van de gemeente Haarlem, waarbij Cocensus wel eerder vooruitkijkt naar 2027 dan de gemeente Haarlem. Dit kan tot verschillen leiden tussen de door Cocensus berekende gemeentelijke bijdrage voor 2027 en de door de gemeente Haarlem beschikbaar te stellen dekking hiervoor bij de Kadernota 2027/Programmabegroting 2027. Dit verschil zal opgevangen worden binnen beleidsveld 7.1 lokale belastingen en heffingen. De structurele bijdrage van de gemeente Haarlem wordt vanaf 2027 verhoogd met € 224.000 van € 3.860.000 naar € 4.084.000. De begrotingsmutatie die hieruit voortvloeit zal bij de Kadernota 2027 als autonome ontwikkeling worden opgevoerd. Specifieke (beleids)wijzigingen/ontwikkelingen als opgenomen in Kadernota 2027-2031 Cocensus zijn:

Kenmerk: 2026/29117

2/6

Aansluiting nieuwe gemeenten bij Cocensus Vanaf 1 januari 2026 zal de gemeente Zandvoort zich aansluiten bij Cocensus. Daarnaast hebben enkele regionale gemeenten interesse getoond om toe te treden tot de gemeenschappelijke regeling. Uitbreiding dienstverlening Cocensus Cocensus heeft aan de deelnemende gemeenten verzocht om de werkzaamheden rond de Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG) centraal bij hen onder te brengen. Door de BAG- en WOZ-processen op één plek te organiseren, worden de kwaliteit en actualiteit van de gegevens beter geborgd. Dit is vooral interessant voor kleinere gemeenten (deelnemers). Haarlem ziet vooralsnog geen reden om hierin te participeren. Mogelijke verruiming van het gemeentelijke belastinggebied De komende jaren moet Cocensus rekening houden met een mogelijke uitbreiding van het gemeentelijke belastinggebied. Deze verruiming, die onderdeel is van een bredere hervorming van het belastingstelsel en de financiële verhoudingen tussen het Rijk en gemeenten, kan ertoe leiden dat gemeenten nieuwe heffingen mogen invoeren, zoals een ingezetenenbelasting en een ozb-gebruikersheffing op woningen. Dit kan resulteren in hogere lokale belastingopbrengsten, maar mogelijk ook samengaan met een verlaging van de rijksuitkering uit het Gemeentefonds.

Kwijtschelding 3.0 De dienstverlening op het gebied van kwijtschelding is verder doorontwikkeld tot Kwijtschelding 3.0 (KWS 3.0). Deze vernieuwde werkwijze maakt gebruik van meer broninformatie ter ondersteuning van het kwijtscheldingsproces, waardoor aanvragen sneller, vollediger en rechtmatiger kunnen worden beoordeeld. Cocensus maakt deel uit van de landelijke werkgroep en neemt deel aan de pilotfase voor de invoering. Secundaire objectkenmerken Landelijk is een project gestart vanuit meerdere belastingorganisaties met als doel inwoners meer regie te geven over de secundaire objectkenmerken van hun woning, zoals de staat van de keuken. Door inwoners inzicht te bieden in de gegevens die over hun object beschikbaar zijn, ontstaat meer transparantie en eigenaarschap. Deze secundaire kenmerken vormen regelmatig de aanleiding voor bezwaarprocedures. Bij een positief resultaat van de pilot wordt de werkwijze vanaf 2027 landelijk ingevoerd. Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) Door de inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) moeten gemeenten hun processen aanpassen om objectgegevens tijdig en volledig te kunnen ontvangen.

Kenmerk: 2026/29117

3/6

Financiële vooruitzichten gemeenten De financiële positie van gemeenten richting 2027 blijft onzeker. Cocensus kan hierin een actieve rol vervullen door gemeenten te ondersteunen bij het verlagen van uitvoeringskosten, onder meer via uitbreiding en harmonisatie van de dienstverlening. Relevante thema’s hierbij zijn verdere digitalisering en automatisering van belastingprocessen, uniformering van belastingverordeningen tussen deelnemende gemeenten en optimalisatie van de gegevensuitwisseling binnen de WOZ- en BAG-keten. Verlenging overeenkomst klantcontactcentrum en toenemende aanbestedingen door groei De aanbesteding voor klantcontactcentrum is in augustus 2025 afgerond. Omdat Concensus bij dezelfde organisatie blijft, is de impact op de bedrijfsvoering minimaal. De nieuwe overeenkomst loopt tot augustus 2029 en kan worden verlengd. Op dit moment zijn de belangrijkste contracten binnen de organisatie nog langlopend. Door verdere groei bereiken steeds meer van de bestaande contracten de Europese aanbestedingsdrempel. De lijst met toekomstige Europese aanbestedingen zal daarom de komende jaren verder toenemen. Kunstmatige intelligentie Cocensus ontwikkelt zich tot een meer datagedreven organisatie, waarin AI kan worden ingezet om patronen en afwijkingen in gegevens te signaleren, processen te optimaliseren en de onderbouwing van waarderingen en besluiten te versterken.

Dit alles met inachtneming van het gemeentelijk AIbeleid en met borging van de privacy van burgers. De speerpunten voor de komende jaren zijn het sneller en consistenter waarderen, het leveren van sterkere onderbouwingen bij bezwaar en beroep en het verlagen van de werkdruk door middel van intelligente procesondersteuning.

4. Risico’s en kanttekeningen 4.1 Risico’s Actuele op Cocensus van toepassing zijnde risico’s als opgenomen in Kadernota 2027-2031 Cocensus zijn: Verruiming van het gemeentelijk belastinggebied Voor Cocensus betekent de verruiming van het gemeentelijk belastinggebied dat de belastingheffing mogelijk complexer wordt en dat systemen en processen aangepast moeten worden om nieuwe heffingen efficiënt te implementeren en te innen. Personeel De krapte op de arbeidsmarkt blijft een voortdurend risico. Cocensus heeft tot op heden succesvol het personeelsbestand op orde weten te houden. Dit heeft ze in staat gesteld om de benodigde expertise en capaciteit te behouden om diensten op een hoog niveau te kunnen leveren.

Kenmerk: 2026/29117

4/6

Informatiebeveiliging en gegevensbescherming Informatiebeveiliging en gegevensbescherming blijven belangrijke aandachtspunten, vooral met de komende verplichtingen vanuit de NIS2-richtlijn. BIO 2.0 en NIS2-richlijnen vereisen dat Cocensus extra maatregelen neemt om gevoelige gegevens adequaat te beschermen tegen datalekker, cyberaanvallen en andere beveiligingsrisico’s. Dit vraagt om blijvende aandacht, investeringen in technologie en deskundigheid, en het regelmatig evalueren en versterken van de huidige beveiligingsmaatregelen. Kwaliteits- en risicomanagement Cocensus werkt aan de implementatie van een nieuw systeem voor het beheer van kwaliteits- en risicomanagement. Risico’s, processen, beheersmaatregelen en controles worden geregistreerd en bewaakt. Dit maakt het mogelijk om risico’s sneller te signaleren, verantwoordelijkheden beter te verdelen en de voortgang van beheersmaatregelen actief te volgen. Het uiteindelijke doel is dat Cocensus in 2027 opnieuw wordt gecertificeerd voor ISO 9001. 4.2 Kanttekeningen De deelnemende gemeenten staan garant en hebben derhalve een achtervangfunctie indien de GR geconfronteerd wordt met grote onverwachte kostenposten. Dat betekent dat de GR niet op voorhand hoeft te worden voorzien van weerstandsvermogen. De GR kent een strak begrotingsregime, inclusief efficiencytaakstellingen.

Dat betekent dat het realiseren van de begroting op zich al een succes is en er geen ruimte is voor het vooraf ramen van dotaties aan de reserve. Mochten er overschotten ontstaan in de jaarrekening, dan is afgesproken dat de GR deze overschotten mag toevoegen aan de reserve tot een gemaximeerd bedrag van € 250.000. 4.3 Zienswijze / wensen en bedenkingen raad In te stemmen met de Kadernota 2027-2031 van de Gemeenschappelijke Regeling Cocensus. 5. Consequenties en uitvoering 5.1 Financiën De structurele bijdrage van de gemeente Haarlem wordt vanaf 2027 verhoogd met € 224.000 van € 3.860.000 naar € 4.084.000. De begrotingsmutatie die hieruit voortvloeit zal bij de Kadernota 2027 als autonome ontwikkeling worden opgevoerd. 5.2 Communicatie Na besluitvorming door de raad wordt hierover gecommuniceerd met het dagelijks bestuur, waarna zij de Kadernota 2027 Cocensus in het AB van 11 maart 2026 zullen vaststellen. 5.3 Participatie n.v.t.

Kenmerk: 2026/29117

5/6

5.4 Juridisch n.v.t. 5.5 Planning Zie onder 5.2 6. Bijlagen Bijlage 1: Kadernota Cocensus 2027-2031

Kenmerk: 2026/29117

6/6