CConstaterende datHaarlem
Koppel je AI →
Document · PDF

1. Jaarverslag en Jaarrekening 2025

commissie Samenleving 4 juni 2026, gemeente HaarlemBij agendapunt: 22:05u Bespreking jaarstukken 2025 (BL,DL)39.249 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 5

Na deze actualisatieslag kan er beter gemonitord worden op hoe de stamdiameters van de bomen in Haarlem zich ontwikkelen en welke invloed dan heeft op de ecosysteemdiensten die het gemeentelijk bomenareaal levert.

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

44

Eigen organisatie & gemeentelijke instrumenten Revolverend Fonds Energiebesparing Het Revolverend Fonds Energiebesparing (RFE) is een reserve die de financiële belemmeringen wegneemt voor het doen van rendabele investeringen in duurzaamheid. Een duurzaamheidsinvestering levert een energiebesparing. Deze besparing, vertaald in euro’s, wordt gestort in het RFE. Het RFE kan worden gebruikt om verdere duurzaamheidsinvesteringen mogelijk te maken waarbij de besparingen van deze investeringen worden gestort in het RFE. Voor het gemeentelijk vastgoed is in 2023 gestart met het verduurzamen. De raad heeft besloten tot een investering van € 31,6 miljoen waarvan de jaarlijkse opbrengsten worden gedoteerd aan het fonds. In 2025 zijn er 11 objecten toegevoegd aan objecten die jaarlijkse stortingen aan het RFE opleveren. T/m 2025 zijn er investeringen in verduurzaming gemeentelijk vastgoed gedaan maar zijn er nog geen middelen onttrokken uit het RFE. Naar verwachting zullen dekkingen voor verduurzaming gemeentelijk vastgoed voor het eerst worden onttrokken uit het RFE in 2027. Reserve Energiebesparing

2024

2025

Beginstand 01/01 Toevoeging Straatverlichting Energiebesparing bibliotheek Verduurzaming gemeentelijk vastgoed Onttrekking Verduurzaming gemeentelijk vastgoed

728

961

182 46 5

182 46 99

Eindstand per 31/12

961

1.288

CO₂-Prestatieladder Gemeente Haarlem is sinds 2020 gecertificeerd op niveau 3 van de CO₂-Prestatieladder: het CO₂managementsysteem dat inzicht geeft in de CO₂-uitstoot en duidelijke maatregelen en doelen opstelt om deze te verminderen. In januari 2025 is het nieuwe handboek voor de CO2-Prestatieladder gepubliceerd door de Stichting Klimaatvriendelijk Opdrachtgeven en Ondernemen (SKAO). De indeling van de niveaus en de bijbehorende vereisten zijn herzien en het geheel is fors ambitieuzer geworden. Haarlem werkt nu aan de certificering volgens het nieuwe handboek op trede 1 (vergelijkbaar met het huidige niveau 3). Bij aanvang van de nieuwe certificatiecyclus, begin 2027, is het mogelijk om te certificeren op trede 2 (ambitieuzer dan het huidige niveau 5). Momenteel wordt onderzocht welke extra investeringen qua capaciteit en financiële middelen deze stap vereist en of dit haalbaar is. Verbonden Partijen In de paragraaf Verbonden partijen beschrijven verbonden partijen welke duurzaamheidsmaatregelen zij in 2025 hebben getroffen. Naar aanleiding van de motie ‘Ook verbonden partijen ondernemen maatschappelijk verantwoord en duurzaam circulair’ wordt er ook inzicht gegeven in de samenstelling van het bestuur en de RvC van de verbonden partijen.

In het kader van goed werkgeverschap wordt er gerapporteerd over het aantal stageplekken en het aantal werknemers met afstand tot de arbeidsmarkt. Brede Welvaart Brede welvaart in de praktijk: opdracht college In 2025 heeft de gemeente Haarlem belangrijke stappen gezet om Brede Welvaart een vaste plek te geven in het gemeentelijk handelen. Om te voorkomen dat Brede Welvaart een abstract begrip blijft, zijn meerdere pilots uitgevoerd waarin beleidsstukken uit zowel het fysieke als het sociale domein zijn getoetst aan de thema’s van de CBS-methodiek. Daaruit kwam naar voren dat het voeren van het

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

45

brede gesprek, waarin alle dimensies van Brede Welvaart aan bod komen, als waardevol wordt ervaren, omdat dit helpt om integraal naar maatschappelijke opgaven te kijken. Voor de pilots in 2025 wordt onderzocht hoe beleidskeuzes doorwerken op verschillende aspecten van Brede Welvaart en welke afruilen daarbij ontstaan. Deze afruilen (situaties waarin een keuze op het ene thema ten koste gaat van een ander thema) vormen een essentieel onderdeel van het integraal afwegen van keuzes. Deze pilot loopt door in het eerste kwartaal van 2026. Staat van brede welvaart In 2023 is de samenwerking met het CBS gestart om de Haarlemse brede welvaart te kunnen monitoren. De nieuwe cijfers zijn eind 2025 gepubliceerd en worden in de onderstaande tabel weergegeven. In de kolom ‘Thema's’ staan de 8 thema's die vallen onder brede welvaart in het hier en nu en de 4 thema's die vallen onder brede welvaart later. Bij elk thema horen een aantal indicatoren. Per indicator houdt het CBS een score bij, deze score wordt weergegeven in de tweede kolom. In de derde kolom staat de positie van de gemeente Haarlem ten opzichte van de andere gemeenten in Nederland. Voor sommige indicatoren is er sprake van een trend over de afgelopen jaren. Als er sprake is van een trend, wordt dit aangegeven met een groene of rode pijl.

De toelichting hierbij is als volgt: · Groen: de indicator beweegt significant in de richting die wordt geassocieerd met een stijging van de brede welvaart. · Rood: de indicator beweegt significant in de richting die wordt geassocieerd met een daling van de brede welvaart. Voorbeeld: Bij het thema Arbeid en vrije tijd is de indicator Bevolking met een startkwalificatie opgenomen. Haarlem scoort hier 78,1% en staat op positie 53 van alle gemeenten. De trendpijl is groen, wat betekent dat het aantal inwoners met een startkwalificatie significant is gestegen. Alle cijfers en verdere duiding van trends in de tabel zijn afkomstig van het CBS-dashboard. Op de website van het CBS is per indicator aanvullende informatie te vinden, zoals de historische ontwikkeling of de specifieke databron. Bron: Brede welvaart trend | CBS.

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

46

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

47

Programmaverantwoording

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

48

2.1 Cluster Sociaal

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

49

Inleiding en context Het cluster Sociaal gaat over brede ondersteuning van alle Haarlemmers. Deze ondersteuning kan bestaan uit jeugdhulp, maatschappelijke ondersteuning, participatie, werk, inkomensondersteuning, armoedebestrijding en schulddienstverlening. De belangrijkste wetten waarop deze ondersteuning is gebaseerd zijn de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), de Jeugdwet, de Participatiewet, de Wet ontwikkelingskansen door kwaliteit en educatie en de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening. Vanuit het coalitieakkoord ‘Actie! Aan de slag voor een sociale, groene en leefbare stad 2022-2026’ werkt Haarlem aan een sociale, inclusieve, betrokken en gezonde stad. Haarlem is eind 2022 gestart met invulling geven aan brede welvaart. Brede welvaart omvat alles wat inwoners van waarde vinden, waaronder zaken als gezondheid, milieu en leefbaarheid. De verschillende aspecten kunnen tegenstrijdig zijn en moeten in dat geval tegen elkaar worden afgewogen. Haarlem werkt eraan om inzichtelijk te maken wat de effecten van besluiten zijn op brede welvaart. Haarlem zorgt ervoor dat een sterke sociale basis, inzet op preventie én zorg en ondersteuning voor (kwetsbare) inwoners goed georganiseerd zijn. Met onder meer als doel dat inwoners bestaanszekerheid en gelijke kansen hebben en zo gezond mogelijk zijn. De gemeente investeert daarbij ongelijk voor gelijke kansen.

Onder andere door extra in te zetten op de wijkaanpak Meerwijk en de Haarlemse Alliantie Kinderarmoede. Het Rijk heeft geld beschikbaar gesteld om de kwaliteit van leven, wonen en werken van inwoners te verhogen in wijken waar dat hard nodig is (regiodeal ‘MRA West beter in balans’). De gemeente zet bij ondersteuning van inwoners in op zelfredzaamheid, samenredzaamheid en preventie, met als uitgangspunt zorg- en ondersteuningsvragen zoveel mogelijk voor te zijn. Hiervoor is een sterke sociale basis een belangrijke randvoorwaarde. Deze beweging staat voor verschillende uitdagingen, onder andere doordat de beleidsruimte en beschikbare middelen vanuit het Rijk mogelijk veranderen. Zo is nog niet duidelijk of de middelen voor het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) na 2026 worden voortgezet en bestaat ook onzekerheid over de continuïteit van de middelen voor het Integraal Zorgakkoord (IZA). Daarnaast neemt de vraag naar meer intensieve en langdurige vormen van ondersteuning toe. Dit vraagt aandacht voor de betaalbaarheid en beschikbaarheid van zorg en ondersteuning, evenals voor reintegratie, mede gezien de krapte op de arbeidsmarkt. Haarlem is ervan overtuigd dat de beweging naar de voorkant de juiste is en blijft investeren in een sterke sociale basis en preventie.

De gemeente zal zich maximaal inspannen om dit te agenderen bij de Rijksoverheid via landelijke strategische tafels, zoals de Metropoolregio Amsterdam, Vereniging Nederlandse Gemeenten en het Stedennetwerk G40.

Onderliggende programma's Het cluster Sociaal bestaat uit drie programma’s: Programma 1: Maatschappelijke participatie is gericht op zelfredzaam zijn en regie over het eigen leven hebben. Het programma gaat ook over een goede start, gelijke kansen in het onderwijs en het behalen van een startkwalificatie. En over minder gezondheidsverschillen, sociale samenhang, het hebben van een netwerk en advies en ondersteuning als iemand zelf minder regie heeft.

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

50

Programma 2: Ondersteuning en zorg is gericht op voorzieningen voor jeugd en volwassenen. Die voorzieningen zorgen dat iedereen zoveel mogelijk mee kan doen in de samenleving vanuit eigen kracht. Waar nodig zijn er voorzieningen met verblijf. Programma 3: Werk, inkomen en schulden is gericht op het bieden van een tijdelijk financieel vangnet en toeleiding naar werk, scholing of participatie, om vanuit eigen kracht zelfredzaam te zijn in de samenleving. Haarlemmers met een laag inkomen of met schulden worden ondersteund.

Hoofdkoers Gewoon in de wijk Gewoon in de Wijk is de aanpak van de gemeente en Buurts, waarbij inwoners van Haarlem laagdrempelig en passend ondersteuning kunnen vinden en kunnen meedoen aan activiteiten die bijdragen aan hun welzijn of de leefbaarheid van de wijk. De hoofdopgave van Buurts is werken aan een duurzaam en betaalbaar stelsel binnen de opdracht Gewoon in de Wijk. Buurts heeft inwoners kwalitatief goed en effectief ondersteund op het gebied van redzaamheid en meedoen. Ook Buurts merkt steeds meer de gevolgen van de stijging van het aantal inwoners. En Buurts maakt ook de beweging naar de voorkant. Het ontwikkelen van collectieve voorzieningen, het versterken van de gebiedsgerichte aanpak en het versterken van inwonersinitiatieven blijven van belang. Maatschappelijke opvang Het Rijk heeft de ambitie om dakloosheid in 2030 opgelost te hebben (Landelijk Actieplan Dakloosheid Eerst een Thuis). Opvangvoorzieningen worden afgebouwd en inzet ligt vooral bij ondersteuning in de eigen leefomgeving (uitvoeringsprogramma Opvang, Wonen en Herstel 20232027 (2023/0485433). In 2025 hebben alle gemeenten in Zuid-Kennemerland, Haarlemmermeer en de IJmond samen met woningcorporaties en zorgaanbieders de intentieverklaring van het Regionaal Actieplan Dakloosheid ondertekend.

Ook werd er samen met de partners, zoals opvangaanbieders en woningcorporaties, gewerkt aan een aanpak om bij de instroom in de opvang gelijk een perspectief op uitstroom te bieden. Dat gebeurde bijvoorbeeld door Wonen Eerst (de Haarlemse aanpak van het concept Housing First) verder uit te rollen en dakloze inwoners zo snel mogelijk de juiste ondersteuning op de juiste plek te bieden. Bij Wonen Eerst krijgen dakloze mensen zo snel mogelijk een woning. Zo hoeven zij niet of zo kort mogelijk in de opvang te verblijven. In 2025 is gestart met de regionale uitrol van de Haarlemse koplopersgroep. Femicide staat nooit op zichzelf De gemeente Haarlem heeft samen met de kernpartners: politie, Veilig Thuis Kennemerland, Reclassering Nederland en Blijf Groep een integraal plan van aanpak ‘Femicide staat nooit op zichzelf’ (2025/774974) uitgewerkt. Dit plan richt zich op het herkennen en voorkomen van geweld tegen vrouwen en hen hier beter tegen beschermen. Dit plan van aanpak loopt gedurende twee jaar (2025 -2026) waarmee de resultaten worden en het vervolg wordt ondergebracht bij het Koersplan Huiselijk Geweld en Kindermishandeling. Bewegen en sport In 2025 heeft het college ook op het gebied van sport en bewegen volop ingezet op actie. Bijvoorbeeld via de combifunctionarissen sport – onderwijs en diverse sportstimuleringsprojecten.

Daarbij was er extra aandacht voor inwoners voor wie sporten en bewegen niet vanzelfsprekend is. Sportaanbieders zijn ondersteund via verenigingsondersteuning en intensieve begeleiding door clubkadercoaches (2025/666346), met nadruk op het creëren van een sociaal veilig en inclusief sportklimaat. Vanuit het Gezond Actief Leven Akkoord (GALA) (2023/1846413) is gewerkt aan een stevig fundament voor een lokale en regionale aanpak op het gebied van sport, bewegen, preventie, gezondheid en sociale basis. Jaarverslag en Jaarrekening 2025

51

In 2025 is sterk ingezet op de renovatie, nieuwbouw en verduurzaming van sportaccommodaties. Bij de buitensport lag de nadruk op toekomstbestendige sportvelden en de toepassing van ledverlichting. Zo zijn onder meer voetbal-, hockey- en atletiekaccommodaties gerenoveerd, is samen met Amsterdam de Scale Up | Toekomstbestendige kunstgrasvelden gestart en zijn diverse renovaties voor 2026 voorbereid. Daarnaast zijn ontwerpen en plannen opgesteld voor de verduurzaming van kleedkamers en clubhuizen. Voor de binnensport zijn de programma’s van eisen voor nieuwe gymzalen en sporthallen afgerond en is de bouw van de nieuwe turnhal vergevorderd. Voor zwembaden zijn belangrijke stappen gezet met de locatiekeuze en ontwerpselectie voor een nieuw zwembad in Haarlem-Noord, de verdere uitwerking van de plannen voor het zwembad in Schalkwijk en is verder toegewerkt naar de restauratie en verduurzaming van het monumentale buitenzwembad De Houtvaart. In 2025 is het beleidsplan Sport en bewegen in de openbare ruimte (2024/0320101) vastgesteld, inclusief het uitvoeringsplan. De raad heeft de ambitie om een goede spreiding van sport- en beweegplekken in Haarlem te realiseren, met ruimte voor diverse vormen, zoals urban sports, fitness en balsporten.

Het uitvoeringsplan vertaalt deze ambitie naar concrete acties, zoals het opnemen van sport- en beweegfaciliteiten in bestaande ontwikkelplannen en samenwerking met de beleidsafdeling Spelen. Binnen het programma Haarlem Spelen 2024-2028 ontwikkelt de organisatie verschillende urban sportlocaties, waarbij de doelgroep actief meedenkt en adviseert over de faciliteiten. Samen met partners is het voetballen, basketballen en urban sporten op bestaande locaties voortgezet en op nieuwe plekken geborgd. Daarnaast is in samenwerking met de skateen graffiticommunity een participatietraject doorlopen voor het ontwerp van het nieuwe skatepark ’t Landje. Opvang asielzoekers en opvang Oekraïners Per 1 februari 2024 is de spreidingswet van kracht. Voor Haarlem betekent dit dat er 963 opvangplekken mogelijk moeten worden gemaakt. COA heeft de locatie aan de Meesterlottelaan verbouwd tot een noodopvang. De opvang is in oktober gestart. Opvang vindt daarnaast plaats in drie cruiseschepen, de Beijneshal, woonunits aan de Laan van Decima en twee hotels. De onderhandelingen met betrekking tot de door de raad vastgestelde locatie aan de Zijlweg zijn nog niet afgerond. Eind 2025 werd aan ongeveer 1.000 asielzoekers (nood)opvang geboden. Hiermee voldoet Haarlem aan de taakstelling van de Spreidingswet.

Het kabinet heeft aangekondigd met een voorstel tot wetswijziging te willen komen van de Huisvestingswet. Het beleid in Haarlem was en blijft vooralsnog gericht op het voldoen aan de taakstelling. Ondanks alle Haarlemse inspanningen om aan de taakstelling te voldoen, is de achterstand opgelopen tot 82 personen. Om deze achterstand in te lopen wordt intensief samengewerkt met de drie woningbouwcorporaties om statushouders op de wachtlijst passende woonruimte aan te bieden. In 2025 is de opvang aan Oekraïense ontheemden voortgezet. De gemeente Haarlem heeft ruimschoots voldaan aan de inspanningsverplichting die is opgelegd. Op de Laan van Decima zijn 60 extra woonunits opgeleverd. Klein België, een voormalige tijdelijke zorginstelling, is aangekocht. Hier worden Oekraïense vluchtelingen opgevangen die voorheen in hotels en op een cruiseschip verbleven. Volwassen Oekraïense ontheemden met een eigen inkomen betalen sinds 1 januari 2025 een eigen bijdrage.

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

52

Diversiteit en inclusie In lijn met de ambities is de samenwerking met maatschappelijke partners op het gebied van sociale veiligheid en inclusie in 2025 verder versterkt. De Regenboogcoalitie Haarlem is verstevigd door de aansluiting van nieuwe partijen en personen, zoals de Katholieke homopastores, en door verdieping van de samenwerking met al aangesloten organisaties, zoals het CJG en GGD Kennemerland. Op het gebied van zichtbaarheid en bewustwording zijn diverse activiteiten georganiseerd rond het koloniale verleden en slavernij. De zichtbaarheid van verschillende sociale groepen in Haarlem is vergroot door activiteiten en initiatieven, zoals Keti Koti, Paarse Vrijdag, Internationale Vrouwendag en de publicatie van het boek ‘Lieflijk Indië’. Onderwijs In 2025 is het onderwijskansenbeleid samen met het onderwijs en de partners voor voorschoolse educatie (VE) uitgevoerd. Voor kinderen met een risico op (taal)achterstand) is er nu een groter en meer gevarieerd aanbod door twee nieuwe voorschoolse educatie-aanbieders. In 2025 zijn de wachtlijsten voor een VE-peuterplek kleiner geworden. Het BSO+ (2025/52096) aanbod is uitgebreid waardoor kinderen van Integrale Kindcentra ook van naschoolse kinderopvang gebruik kunnen maken. Het Haarlemse Programma Onderwijsmiddelen (NPO) (2024/1653439) liep tot 31 juli 2025.

Samen met het onderwijs en andere partners is onderzocht welke aanvullende interventies structureel gemaakt kunnen worden om de (talent)ontwikkeling van kinderen te stimuleren en leervertragingen na de Corona-periode te verminderen. In de periode 2022-2025 kwamen ook andere Rijkssubsidies voor het onderwijs beschikbaar, zoals bijvoorbeeld de brugfunctionaris, digitale basisvaardigheden en de verrijkte schooldag. Hierdoor is een groot aantal van de NPO-activiteiten structureel opgenomen in de financiering van de gemeente en/of het onderwijs, kinderopvang of jeugdpreventie. De Verrijkte schooldag (2023/2032940) is uitgebreid naar het primair -, speciaal - en voortgezet onderwijs. Op 17 scholen wordt een verrijkte schooldag aan kinderen geboden die van huis uit minder in aanraking komen met sportieve en culturele activiteiten. Door scholen te ondersteunen die zich aansluiten bij het Jeugdeducatiefonds, kregen leerlingen voor wie de financiën niet toereikend zijn extra kansen, zoals kosten voor een bril, of deelname aan schoolreisjes. In 2025 is een regionaal beleidsplan ‘aanpak laaggeletterdheid’ opgesteld, om de basisvaardigheden op gebied van taal, rekenen en digitale vaardigheden bij inwoners van alle leeftijden te vergroten. Er zijn in 2025 aanvullende interventies gedaan op schoolverzuim, thuiszitters, voortijdig schoolverlaten en jongeren in kwetsbare posities.

Ook is de in 2026 inwerkingtreding van de wet ‘Van school naar werk’ voorbereid. Onderwijshuisvesting Ook in 2025 werden projecten uitgevoerd om de onderwijshuisvesting te vernieuwen, uit te breiden en/of te renoveren, volgens het Strategisch Huisvestingsplan Onderwijs (SHO) (2023/9349). Ook de capaciteit is uitgebreid als gevolg van de groei van Haarlem, met name in Schalkwijk. De Rijksmiddelen voor het vernieuwen van schoolgebouwen schieten al jaren tekort. Haarlem trok in 2025 met andere gemeenten en de VNG op om dit onder de aandacht van het Rijk te houden. Samen met het onderwijs en de regiogemeenten is gewerkt aan voldoende capaciteit voor leerlingen die nieuwkomersonderwijs volgen. De nieuwbouw voor de Internationale Taalklas voor primair onderwijs is door ontwikkelingen rondom het Beatrixplein vertraagd. Voor een permanente huisvesting van de Internationale Schakelklas voor voortgezet onderwijs zijn belangrijke stappen gezet in de locatiekeuze en de

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

53

concrete uitwerking hiervan. Ook werd samen met de scholen gewerkt aan het vergroenen van meer schoolpleinen. Jeugdpreventie In 2025 was de jeugdpreventie gericht op meer ondersteuning in de eigen leefomgeving en de wijk, meer preventieve en collectieve inzet en meer ruimte voor eigen oplossingen en initiatieven van inwoners en professionals. Deze beweging draagt bij aan het beter omgaan met de steeds complexer wordende vraagstukken in de samenleving. Buurts was in 2025 opnieuw een belangrijke partner binnen de jeugdpreventie. Zij gingen dit jaar nog gebiedsgerichter werken, wat bijdraagt aan het verlagen van drempels voor ouders en jeugd. Door steeds integraler te werken aan de opgaven per gebied, lukt het Buurts vaker om individuele vragen naar tevredenheid te ondersteunen met een collectief aanbod. Daarnaast speelt Buurts een groeiende rol op de samenwerkingsvlakken tussen verschillende organisaties. Een goed voorbeeld hiervan is de gezinsgerichte en integrale aanpak die Buurts samen met het CJG inzet voor gezinnen met zorgen over veiligheid en meervoudige problematiek. Door vroegtijdig een breed beeld van het gezin te vormen, kan zo preventief mogelijk worden gehandeld en kunnen zwaardere problematiek en escalatie worden voorkomen. Mentale gezondheid jeugd In 2025 is de Alliantie Mentale Gezondheid verder uitgebreid met nieuwe partners.

Dankzij de aanpak en activiteiten van de Alliantie Mentale Gezondheid Jeugd Haarlem is Haarlem door MIND US geselecteerd als één van de elf landelijke Leading Local-gemeenten op het gebied van preventie gericht op de mentale gezondheid van jongeren. In dit kader bracht Koningin Máxima, erevoorzitter van MIND US een bezoek aan het Haarlem College. Tijdens dit bezoek kreeg zij een inkijk in de succesvolle projecten die in Haarlem worden uitgevoerd, zoals De-checkers en In je bol, en de bijzondere samenwerking tussen de Alliantie en het voortgezet onderwijs. Jeugdhulp Binnen de jeugdhulp blijven de uitdagingen groot: een toenemende en complexere zorgvraag, krapte bij professionals en de noodzaak om middelen doelmatig in te zetten. De contracten met de consortia zijn, na evaluatie, met drie jaar verlengd. In perceel 2 (enkelvoudige jeugdhulp) is een pilot voor een nieuwe werkwijze positief geëvalueerd en omgezet naar een structurele aanpak, gericht op betere en efficiëntere samenwerking tussen aanbieders en percelen. Daarnaast is er gewerkt met een regionaal datadashboard voor specialistische jeugdhulp, waardoor de beschikbaarheid en inzet van jeugdhulp beter gestuurd kan worden. Regionaal zijn in 2025 gezamenlijke afspraken gemaakt om de jeugdhulp beter beschikbaar, beter afgestemd en toekomstgericht te organiseren voor de Haarlemse jongeren.

Ook zijn de toegekende innovatievoorstellen jeugdhulp in 2025 uitgewerkt. De innovaties hebben als doel meer effectiviteit van jeugdhulp (o.a. kortere wachttijden, betere integraliteit, hogere doelmatigheid) en verbetering van de dienstverlening. De regionale verordening jeugdhulp is vastgesteld, met aanvullende beleidsregels voor de gemeenten in de regio Zuid-Kennemerland en IJmond. Deze verordening sluit aan bij de Regiovisie Jeugdhulp, en draagt bij aan uniforme toegang tot de jeugdhulp en een eenduidige manier van werken. Met de geactualiseerde verordening wordt de jeugdhulp doelmatig en rechtmatig toegekend en de rechtsbescherming van ouders en jeugdigen gewaarborgd. Het CJG was onderdeel van de Viva zorggroep, maar gaat sinds 2026 verder als zelfstandige partij. Voorbereidingen hiertoe zijn in 2025 getroffen. In 2025 is verder gewerkt aan de versterking van de regionale samenwerking binnen de jeugdhulp in de regio’s Zuid-Kennemerland en IJmond. In Jaarverslag en Jaarrekening 2025

54

aanvulling op de harmonisatie van beleid en werkwijzen, zoals vastgelegd in de regionale Verordening Jeugdhulp 2025, hebben de deelnemende gemeenten intensief samengewerkt aan de totstandkoming van een principebesluit voor de wettelijke verplichte toekomstige regionale organisatie jeugdhulp. Dit principebesluit vormt een belangrijke stap richting een meer samenhangende, doelmatige en toekomstbestendige inrichting van de jeugdhulp in de regio. Inkomen en werk Op het gebied van werk en inkomen lag ook in 2025 de focus op re-integratie naar betaald werk en op diverse vormen van participatie voor wie betaald werk (nog) niet haalbaar is. In oktober 2025 is de Participatiewet in balans aangenomen. Veel van de maatregelen zijn al doorgevoerd, omdat Haarlem hier reeds op heeft voorgesorteerd. Om de stap naar werk te stimuleren voerde de gemeente ook in 2025 een ruimhartig beleid ten aanzien van loonkostensubsidie, jobcoaching en is de praktijkroute vaker ingezet. Daarnaast is in samenwerking met Stichting De Brug het project Meerwijk Werkt! gestart. Met deze laagdrempelige, groepsgerichte aanpak zijn in 2025 ongeveer 15 vrouwen succesvol begeleid in de stap naar werk of andere vormen van participatie. Haarlem werkt samen met partners in Zuid-Kennemerland en IJmond aan een goed functionerende en toekomstbestendige regionale arbeidsmarkt.

In 2025 is het regionaal Werkcentrum verder ontwikkeld, met onder andere loopbaandienstverlening. Er zijn diverse subsidies voor de arbeidsmarktregio toegekend. In 2025 heeft praktijkleren focus gekregen en is in de regio een verkennend onderzoek gedaan naar kansen om praktijkleren meer toe te passen. Ook zijn projecten voor statushouders en asielzoekers gestart, gericht op het verbeteren van de integratie door werk. Verder is er een nieuw samenwerkingsconvenant tussen alle samenwerkingspartners ondertekend. In 2025 vierde het Participatiebedrijf Spaarne Werkt haar 100-jarige bestaan. Spaarne Werkt bood ook in 2025 aan inwoners die dat nodig hebben een passende beschutte werkplek. Daarnaast begeleidde Spaarne Werkt inwoners succesvol naar een plek bij een reguliere werkgever en bood ze jongeren leerwerktrajecten aan. In 2025 is het Transitieplan Spaarne Werkt (2025/199584) opgesteld en werden werksoorten en formatie verder afgebouwd. Dit is nodig om ook in de toekomst de activiteiten financieel verantwoord te kunnen garanderen. Minimabeleid en Schulddienstverlening In 2025 is de geactualiseerde integrale beleidsvisie Armoede en Schulden ‘In Haarlem meer kansen voor financieel kwetsbaren’ 2025-2028 (2024/1440957) vastgesteld. Het aantal huishoudens met een HaarlemPas is door een toename van 178 passen naar 7.403 iets hoger dan in eerdere jaren.

Om inwoners goed op de hoogte te houden zijn in 2025 vier communicatiecampagnes georganiseerd, waarin een actuele minimaregeling centraal staat, zoals tegemoetkoming schoolkosten of chronisch zieken. Er zijn afspraken gemaakt om de polisvoorwaarden van de gemeentelijke zorgpolis per 1 januari 2026 te verbeteren. Zo hoeven minder inwoners een beroep op de bijzondere bijstand te doen. Om inwoners goed te informeren over hun mogelijkheden en rechten binnen de gemeentelijke zorgpolis, is in 2025 een uitgebreide telefonische benaderingsactie uitgevoerd. Het doel van deze actie was om inwoners actief te informeren over het belang van de HaarlemPas en de toegang tot de gemeentepolis. Dit bood inwoners duidelijkheid en werd zeer op prijs gesteld. Vanaf 2021 heeft de gemeente een intensieve taak gekregen in de hersteloperatie voor ouders die zich als gedupeerden van de Kinderopvangtoeslagaffaire hebben gemeld. Haarlem biedt in ieder geval tot en met 2027 aanvullende hulp worden aangevraagd als het gaat om de gezinssituatie, geldzorgen en eventuele schulden, werk, gezondheid en/of opvoeding van de kinderen. Dit wordt uiterlijk 2029 afgerond. Jaarverslag en Jaarrekening 2025

55

In 2025 zag de gemeente een lichte toename van het aantal inwoners dat aanklopte voor ondersteuning bij geldzorgen. Naast het aanbieden van een schuldsaneringstraject of schuldbemiddelingstraject, kregen schuldeisers voor inwoners met geen enkele aflossingscapaciteit een zogenaamd 0-aanbod als oplossing voor schulden. Mede door de inzet van een klantcontactcenter zijn in 2025 weer meer inwoners met betalingsachterstanden bereikt met een aanbod voor hulp. Het aantal ondernemers dat zich meldde met geldproblemen is licht gestegen. Een aanzienlijk deel van hen maakte gebruik van een ondersteuningstraject bij OverRood. In 2025 is de samenwerking met Kredietbank Nederland geïntensiveerd voor ondernemers met problematische schulden. Het Jeugdfonds Sport en Cultuur (JFSC) en stichting Leergeld hebben extra subsidie ontvangen om in 2025 en 2026 de doelgroep te verruimen tot gezinnen met een inkomen tussen de 130% en 150% van de bijstandsnorm. In 2025 hebben uit die doelgroep bijna 150 kinderen gebruik gemaakt van het JFSC, en 59 kinderen van Leergeld. Het aantal jongeren met problematische schulden dat zich meldde bij New Future is in 2025 toegenomen. In 2025 is gestart met het realiseren van een aanpak voor financieel kwetsbare jongeren in de leeftijd van 16 - 27 jaar, met een focus op de overgangsfase 18-/18+.

Om de toenemende problematiek onder jongeren een halt toe te roepen, wordt gewerkt aan het ontwikkelen van een jongeren-geld-route. Er is een netwerkbijeenkomst gehouden, gericht op financieel kwetsbare jongeren. En er is een 18-verjaardagskaart ontwikkeld waarop jongeren informatie krijgen over de (financiële) wijzigingen die er zijn als jongeren 18 jaar worden. In 2025 is een aantal elementen van de Basisdienstverlening schuldhulpverlening geïmplementeerd. De landelijke uitrol van dit programma leidt tot toegankelijke dienstverlening die in elke gemeente minimaal hetzelfde bevat. Haarlem heeft het convenant lokale overheid ondertekend en is aangesloten bij de landelijke datadeling schulden van het CBS (DDAS). Ook is de Haarlem aangesloten bij de landelijke afspraken met de Gerechtsdeurwaarders VISH, waardoor zij niet meer op pad gaan om beslag te leggen als een inwoner is gestart met een schuldregeling.

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

56

Doelenboom Programma 1 ‘Maatschappelijke participatie’ Beleidsveld

1.1 Onderwijs

Doel

Effectindicator % leerlingen dat voortijdig het VO- en MBO-onderwijs verlaat (BZK)

% kinderen dat deelneemt aan peuteropvang met voorschoolse educatieprogramma

Aantal leerplichtigen dat niet op school staat ingeschreven (BZK)

Uitvoeren ‘Vervolgaanpak bestrijding voortijdig schooluitval’

1102 Leerplicht regionaal (B: € -3.177 L: € 3.591)

% jongeren dat school voortijdig verlaat

% projecten dat gestart is conform het jaartal dat in het SHO is opgenomen

Uitbreiden en (ver)nieuwbouw schoolgebouwen

1103 Onderwijshuisvesting (B: € -569 L: €15.238)

Aantal gestarte (ver)nieuwbouw- en uitbreidingsprojecten schoolgebouwen

Uitvoeren van beweeg- en sportprogramma’s, ook voor kwetsbare groepen

1201 Sportbeleid (B: € -968 L: € 13.889)

Zorg voor voldoende en goed onderhouden sportaccommodaties

1202 Sportaccommodaties (B: - L: € 4.053)

% goed onderhouden sportaccommodaties

Stimuleren van bewegen en sporten in de openbare ruimte Zorg voor kwalitatief voldoende ondersteuning t.b.v. het hebben van voldoende sociale contacten Zorg voor kwalitatief voldoende ondersteuning t.b.v. een zinvolle daginvulling die bijdraagt aan de ontwikkeling van het arbeidsvermogen

1201 Sportbeleid (B: € -968 L: € 13.889)

% Haarlemmers dat vindt dat er voldoende gratis buitensport mogelijkheden zijn

1302 Sociale basis (B: € -752 L: €28.441)

Aantal unieke deelnemers Waardevol Werk binnen Gewoon in de Wijk

1303 Sociaal wijkteams (B: - L: € 9.574)

Aantal unieke inwoners binnen ‘Gewoon in de Wijk’ dat ondersteund wordt op het gebied van sociale contacten

Uitvoeren beleid taalonderwijs aan volwassenen

1302 Sociale basis (B: € -752 L: €28.441)

Aantal deelnemers dat een diploma/ certificaat heeft behaald bij formele educatie

1302 Sociale basis (B: € -752 L: €28.441)

Aantal gematchte vrijwilligers binnen Gewoon in de Wijk

1303 Sociaal wijkteams (B: - L: € 9.574)

Aantal nieuw gestarte initiatieven met facilitering binnen Gewoon in de Wijk

Voldoende onderwijsvoorzieningen

% niet wekelijkse sportende inwoners t.o.v. totaal aantal inwoners van 19 jaar en ouder (BZK) % kinderen (4 – 11) dat lid is van een sportvereniging % volwassenen (19 – 64) dat voldoende beweegt % ouderen (65+) dat voldoende beweegt Haarlemmers zijn tevreden over sportvoorzieningen

Het oordeel van Haarlemmers over gemeentelijke sportaccommodaties

Haarlemmers doen mee in de samenleving

% inwoners dat niet voldoende contacten heeft of meer contacten zou willen

Meer kansen in het onderwijs voor volwassenen

% volwassenen dat formele educatie volgt om de eigen taalvaardigheid te verbeteren

Haarlemmers zetten zich in voor elkaar en voor hun buurt, wijk of stad

Prestatie-indicator

1101 Onderwijsbeleid (B: € -6.122 L: € 11.470)

Aantal leerplichtigen dat ongeoorloofd afwezig is (BZK)

1.2 Sport

Product

Uitvoeren onderwijskansenbeleid

Meer kansen voor de jeugd in het onderwijs en peuteropvang

Meer Haarlemmers sporten of bewegen

Prestatie

% Haarlemmers dat vindt voldoende ruimte te krijgen om ideeën en initiatieven te realiseren % Haarlemmers dat vrijwillige inzet pleegt % mantelzorgers dat aangeeft (zeer) vaak overbelast te zijn

Zorg voor kwalitatief voldoende ondersteuning t.b.v. 1) vrijwillige inzet, 2) mantelzorgers en 3) realisatie van initiatieven

Aantal stage- en leerwerkplekken

Aantal deelnemers van 4 -18 jaar aan sportactiviteiten Aantal deelnames van (kwetsbare) inwoners van 18+ aan sportactiviteiten

% Haarlemmers dat aangeeft een duurzaam sociaal netwerk te hebben % Haarlemmers dat aangeeft zich beperkt te voelen vanwege 1) lichamelijke of 2) psychische gezondheidsredenen % Haarlemmers dat aangeeft in het dagelijks leven beperkt te worden in het omgaan met instanties.

Zorg voor 1) voldoende ondersteuning lichamelijk of 2) psychisch functioneren

1302 Sociale basis (B: € -752 L: €28.441)

Aantal inwoners met ondersteuning 1) psychisch of 2) lichamelijk functioneren

Zorg voor voldoende ondersteuning t.b.v. omgang met instanties

Aantal inwoners met ondersteuning omgang met instanties

Haarlemmers ervaren een goede gezondheid

% Haarlemmers dat de eigen gezondheid (zeer) goed noemt

Zorg voor voldoende ondersteuning t.b.v. ervaren gezondheid

1303 Sociaal wijkteams (B: - L: € 9.574) 1301 Publieke gezondheid (B: € -3.470 L: €8.459) 1303 Sociaal wijkteams (B: - L: € 9.574)

Haarlemmers voelen zich verbonden

% Haarlemmers dat aangeeft dat Haarlemmers met verschillende achtergronden plezierig met elkaar omgaan

Zorg voor voldoende ondersteuning t.b.v. inclusie

1302 Sociale basis (B: € -752 L: €28.441) 1303 Sociaal wijkteams (B: - L: € 9.574)

Versterken preventieve ondersteuning ouders

% Haarlemse gezinnen dat zelfstandig verder kan

Versterken zelfredzaamheid ouders door voorlichting en ondersteuning CJG

1304 CJG (B: € -153 L: € 11.309)

1.3 Sociale basis Haarlemmers worden niet belemmerd in functioneren

Aantal inwoners met ondersteuning lichamelijke en geestelijke gezondheid

Aantal (nieuw) bereikte kinderen, gezinnen en jongeren door CJG % Haarlemmers dat het CJG kent

Programma 1 Maatschappelijke participatie Commissie (Coördinerende) Portefeuilles Afdeling(en)

Samenleving Zorg, Welzijn, Volksgezondheid, Jeugd, Onderwijs, Sport, Ouderen Jeugd, Onderwijs, Sport en Maatschappelijke Ondersteuning

Realisatie programmadoelstelling (missie) De gemeente stimuleert zoveel mogelijk de zelfredzaamheid van Haarlemmers. Het is van belang dat inwoners, waar mogelijk, de regie voeren over hun eigen leven, meedoen in de maatschappij en voelen dat zij erbij horen. Hiervoor zijn goede algemeen toegankelijke voorzieningen nodig, vooral op het gebied van welzijn, onderwijs, sport en gezondheid. De gemeente biedt advies en ondersteuning aan de inwoners die daar behoefte aan hebben. Op deze manier draagt de gemeente bij aan de mate waarin elke Haarlemmer, ongeacht beperking of kwetsbaarheid, kan meedoen, en wil daarmee de inzet van (zwaardere) zorg voorkomen.

Beleidsvelden Beleidsveld 1.1 Onderwijs 1. Meer kansen voor de jeugd in het onderwijs en peuteropvang Wat hebben we bereikt? Voor kinderen met een risico op een (taal)achterstand is het belangrijk om in contact te komen met leeftijdgenootjes die dat risico minder hebben. Door het aanbod van voorschoolse educatie (VE) gevarieerder te maken, zijn meer heterogene peutergroepen zijn ontstaan. Dit is gerealiseerd door in 2025 twee nieuwe VEaanbieders te subsidiëren. Er is een nieuwe uitvoeringsregeling in werking getreden, waardoor er beter gestuurd kan worden op bijvoorbeeld de wachtlijsten op VEpeuterplekken. Ook zijn de overige activiteiten voor peuters voortgezet, zoals de Peuterplus voor peuters (2-4 jaar) die opvallen in hun ontwikkeling en gedrag, en meer baat hebben bij een kleinere groep en/of een passende aanpak nodig hebben. Het aanbod voor BSO+ is uitgebreid, zodat ook kinderen op de Integrale Kindcentra gebruik kunnen maken van naschoolse opvang. Om het onderwijs te ondersteunen, ontvingen initiatieven van schoolbesturen om personele tekorten tegen te gaan een financiële bijdrage. Daarnaast is er een bijdrage verstrekt aan een pilot met taallessen om nieuwkomers sneller binnen de kinderopvang aan het werk te krijgen. De aanpak van schoolverzuim voor jongeren van 5 tot 23 jaar is uitgevoerd.

De thuiszittersaanpak en de aanpak 'bestrijding voortijdig schoolverlaten’ (VSV) zijn in 2025 gecontinueerd door het Regionaal bureau Leerplein (RBL), op basis van het regionale Meerjarenbeleidsplan ”Kansen voor Jongeren 2023-2026“. Dit gebeurde in nauwe samenwerking met alle betrokken schoolbesturen van het voortgezet onderwijs, middelbaar beroepsonderwijs en diverse andere ketenpartners, zoals partners van re-integratie- en dagbestedingstrajecten en hulpverleningsinstellingen in de regio Zuid-Kennemerland en IJmond.

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

58

In vergelijking met schooljaar 2023-2024 liet het schooljaar 2024-2025 een lichte stijging zien in het aantal voortijdig schoolverlaters. Dat komt overeen met het landelijk beeld. Voor de regio geldt dat het aantal relatief minder is gestegen dan landelijk. Daarnaast is het aantal vrijstellingen opnieuw gestegen. Dit komt door enerzijds psychische of lichamelijke moeilijkheden bij jongeren in de steeds complexere samenleving, waardoor zij vaker niet naar school kunnen gaan. Anderzijds omdat zij een opleiding in het buitenland volgen. Ook is er minder sprake van vervangende leerplicht (20%) en een stijging van het aantal 16- en 17 jarigen dat op een andere manier onderwijs volgt, zoals een bedrijfsopleiding. Verder is het totaal aantal meldingen van ongeoorloofd verzuim en het aantal ongeoorloofde thuiszitters licht gestegen, terwijl het luxe verzuim nagenoeg gelijk is gebleven. Dankzij de preventieve aanpak zijn deze jongeren wel eerder in beeld. Het aantal verzuimgesprekken, waaronder de preventieve spreekuurgesprekken voor jongeren onder de 18 jaar enigszins toegenomen. Voor 18+ is het aantal sterk gedaald, als gevolg van een naar een nieuw leerlingvolgsysteem bij het MBO. Alle jongeren zijn in beeld om de juiste ondersteuning te bieden, als onderdeel van het meer omvattende thema schoolaanwezigheid.

De leerwerkmakelaars van het RBL plaatsten in het schooljaar 2024-2025 regionaal 59 jongeren op stageplekken, leerwerkplekken en praktijkleren in verschillende sectoren, zoals Economie (retail, logistiek, horeca, facilitair), ICT/techniek en Zorg/Welzijn. Daarnaast ondersteunden de leerwerkmakelaars van het Nova College 104 jongeren in de regio Zuid-Kennemerland/IJmond bij het vinden van een stage of leerbaan. Eind 2025 waren er nog zeven jongeren niet geplaatst.

Effect indicator

R/S Effect indicator

R/S Effect indicator

R/S

Voortijdig schoolverlaters: het percentage van het totaal aantal leerlingen (12-23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het vo- en mbo-onderwijs verlaat (Ingrado t/m 2016 en Verzuimloket Dienst Uitvoering Onderwijs/OCW, 2018)(BZK). Vanwege de gevolgen van corona in de schooljaren 2020-2022 zijn de cijfers niet goed vergelijkbaar. 5,0% 2,0% 2,1% 2,2% 2,3% 2,2% 1,7% n.n.b. (2008) (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025) Relatief verzuim: het aantal leer- of kwalificatieplichtige jongeren dat wel staat ingeschreven op een school, maar ongeoorloofd afwezig is, per 1.000 leerlingen (Ingrado, t/m 2017 en Dienst Uitvoering Onderwijs/OCW, 2018) (BZK). Vanwege corona in de schooljaren 2020-2022 zijn de cijfers niet goed vergelijkbaar. 29 20 20 25 17 17 25 n.n.b. (2014) (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025) Absoluut verzuim: het aantal leerplichtige jongeren tussen de 5 en 16 jaar of jongeren van 16 of 17 jaar die vallen onder de kwalificatieplicht, dat niet is ingeschreven op een school en ook niet is vrijgesteld van de inschrijvingsplicht, per 1.000 leerlingen (Ingrado, t/m 2017 en Dienst Uitvoering Onderwijs/OCW, 2018) (BZK). Vanwege de gevolgen van corona in de schooljaren 2020-2022 zijn de cijfers niet goed vergelijkbaar. 0,4 1,8 1,2 0,7 0,3 0,6 1 n.n.b. (2014) (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025)

a. Uitvoeren onderwijskansenbeleid Wat hebben we gedaan? Er is uitvoering gegeven aan de nota Actualisatie onderwijskansenbeleid (2023/1791184). Het aanbod van peuteropvang met Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) is uitgebreid, naar nu zes VVE-aanbieders. Daarnaast zijn de preventieve onderwijskansen-activiteiten voortgezet via de maatschappelijke partners, onder andere via de Jeugd Gezondheidszorg (JGZ), de bibliotheek, het

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

59

Jeugd Educatie Fonds, de Speelgroepen (via Buurts), de Zomerschool en de Kinderuniversiteit. Vanuit het onderwijskansenbeleid is ook de Verrijkte Schooldag gecontinueerd. De landelijke regeling School en Omgeving die onderdeel is van dit project, wijzigde per schooljaar 2025-2026, waardoor er nieuwe financieringsafspraken met uitvoerende partners in de stad zijn gemaakt. Dit bood tevens de mogelijkheid om de Verrijkte Schooldag uit te breiden naar het Primair Speciaal Onderwijs en het Voortgezet Onderwijs. Deze scholen, maatschappelijke partners en de gemeente werken samen om op 17 scholen een verrijkende schooldag aan te bieden aan kinderen die minder van huis uit in aanraking komen met sport, cultuur, welzijn, techniek en natuur. De invulling van het programma verschilt per school. De gemeente is verplicht om Op Overeenstemming Gericht Overleg te voeren met de schoolbesturen en een gezamenlijke Lokale Educatieve Agenda (LEA) te hebben. De gemeente voert deze taak breder uit, dat wil zeggen, ook met afvaardigingen van de GGD, JGZ en de VVE-kinderopvang. Actualisering van de LEA heeft in 2025 plaatsgevonden. De middelen van het Nationaal Programma Onderwijs konden tot juli 2025 uitgegeven worden.

In 2025 zijn elf verschillende aanvullende interventies in het kader van het Nationaal Programma Onderwijs uitgevoerd, naast de initiatieven die al in voorgaande jaren gestart waren en doorliepen tot einde schooljaar 2024-2025. Deze interventies zijn bedoeld om leervertragingen weg te werken die het gevolg waren van het sluiten van de scholen en kinderopvang tijdens de coronaperiode. Omdat deze rijksmiddelen tot juli 2025 uitgegeven konden worden, zijn er begin 2025 bestuurlijke gesprekken gevoerd om de continuering en opgedane kennis van initiatieven te borgen. Een aantal van deze initiatieven was eenmalig en een aantal wordt met reguliere middelen voortgezet. Voor twee projecten, namelijk Leerjaar 9 en het mentor-project van Triple Threat, is tijdelijke overbruggingsfinanciering gevonden in de vorm van de landelijke Gelijke Kansen Alliantie-subsidie die samen met de basisschoolbesturen van Haarlem is aangevraagd. Het onderwijs aan anderstalige nieuwkomersleerlingen is regionaal georganiseerd in opdracht van alle schoolbesturen en gemeenten in Zuid-Kennemerland en Velsen. Voor de basisschoolleeftijd wordt dit onderwijs verzorgd door TWijs op de Internationale Taalklas (ITK), en voor de VO-leeftijd verzorgt Dunamare dit onderwijs op de Internationale Schakelklas (ISK). De huidige onderwijslocaties bleken voldoende ruimte te bieden voor het leerlingenaantal op de ITK en de ISK.

Op teldatum 1-10-2025 was het aantal leerlingen van de Internationale Taalklas 204, in vergelijking met 217 in 2024. Daar zijn inmiddels ca. 25 leerlingen van het AZC Meesterlottelaan bijgekomen. Het aantal leerlingen op de ISK is licht toegenomen, van 325 leerlingen vorig jaar naar 338 leerlingen. De verwachting is dat het aantal VO-leerlingen op de ISK blijft stijgen. b. Uitvoeren ‘Vervolgaanpak bestrijding voortijdig schooluitval’ Wat hebben we gedaan? De aanpak 'bestrijding voortijdig schoolverlaten' richtte zich ook in 2025 op jongeren die van school zijn gegaan zonder startkwalificatie (=minimaal havo of mbo niveau 2 diploma) en op jongeren in kwetsbare posities op het niveau van praktijkonderwijs, voortgezet speciaal onderwijs, vmbo basisberoepsgericht en mbo1-niveau. Jaarverslag en Jaarrekening 2025

60

Totaal zijn 291 Haarlemse voortijdig schoolverlaters en 111 Haarlemse jongeren in kwetsbare posities naar scholings- en leerwerktrajecten of werk begeleid. Dit gebeurde in samenwerking met de ketenpartners. Over het schooljaar 2024-2025 waren er regionaal 600 nieuwe voortijdig schoolverlaters volgens cijfers van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO). De cijfers van het aantal nieuwe voortijdig schoolverlaters over het schooljaar 2024-2025 zijn nog niet bekend gemaakt door DUO. In schooljaar 2024 -2025 zijn 28 ongeoorloofde thuiszittende Haarlemse leerlingen gemeld. Aan het einde van schooljaar 2024-2025 is voor vijf leerlingen een traject gevonden en gestart. Voor de andere leerlingen wordt, in samenwerking met de ketenpartners, gewerkt aan een op maat aanpak. Het regionaal Thuiszitterspact en regionaal Convenant schoolverzuim zijn geëvalueerd. Ook zijn gesprekken gestart met de schoolbesturen van primair-, voortgezet - en middelbaar beroepsonderwijs over de uitvoering van aanpak schoolverzuim naar schoolaanwezigheid. Het Convenant VSV regionaal programma 2026-2029 en de aanvraag op grond van de Wet “van school naar duurzaam werk” zijn voorbereid met de ketenpartners en het onderwijs, ingediend en gehonoreerd. Gesprekken met de ketenpartners over de gevolgen van het wetsvoorstel Terugdringen verzuim worden gevoerd.

Naar verwachting wordt deze nieuwe wet in de tweede helft 2026 wordt ingevoerd.

Prestatie indicator Het percentage kinderen dat deelneemt aan peuteropvang met een voorschoolse educatieprogramma als percentage van de totale geïndiceerde groep VE- kinderen (totaal absoluut aantal: 674 in 2022). In verband met een wijziging in rijksbeleid per 2020 is de definitie van de doelgroep veranderd, waardoor het percentage doelgroepkinderen verlaagd is (Beleidsnota Onderwijskansenbeleid Haarlem (2023/1791184); (Toeleidingsmonitor Dimensional Insight). R/S 80% 75% 64% 72% 67% 78% 70% 80% (2017) (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025) Prestatie indicator Het percentage jongeren tot 23 jaar dat voortijdig school heeft verlaten, onderverdeeld naar vooropleiding (vmbo, vmbo-t, havo, vwo), vavo en mbo niveaus 1 t/m 4 als percentage van het totaal aantal VSV jongeren van 12 tot 23 jaar (Gemeentelijke registratie CAReL). R/S VO 77 103 122 n.n.b. 85 n.n.b. Vavo 16 15 17 n.n.b. 25 n.n.b. MBO 436 498 461 n.n.b. 370 n.n.b. Totaal 529 616 600 n.n.b. 480 n.n.b. (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025) VO 15% 20% n.n.b. 17,7% n.n.b. 17% Vavo 3% 3% n.n.b. 5,2% n.n.b. 2% MBO 82% 81% 77% n.n.b. 77,1% n.n.b. Prestatie indicator Het aantal stage- en leerwerkplekken ter versterking van de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt (Gemeentelijke registratie CAReL). Het aantal stage- en leerwerkplekken is door corona in 2020 en 2021 sterk gedaald.

R/S 30 90 44 113 101 152 115 n.n.b. (2012) (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025)

2. Voldoende goed onderhouden van onderwijsvoorzieningen Wat hebben we bereikt? De gemeente is verantwoordelijk voor het financieel mogelijk maken van vervangende nieuwbouw, uitbreiding of levensduurverlengende renovatie van schoolgebouwen. In 2025 is verder gewerkt aan de uitvoering van de eerste periode van het Strategisch Jaarverslag en Jaarrekening 2025

61

Huisvestingsplan (2023/9349). In deze periode (2023-2026) komt een aantal scholen in aanmerking voor vervangende nieuwbouw, uitbreiding of levensduur verlengende renovatie. Verschillende van deze projecten zijn complex te noemen. Ondanks het wettelijke uitgangspunt dat scholen bouwheer zijn van hun eigen projecten, zet de gemeente steeds vaker gemeentelijke procesmanagers in. Op deze manier wil de gemeente er voor zorgen, dat in ieder geval in de initiatief- en definitiefase alle relevante gemeentelijke kaders en eisen in beeld komen. Hierna start de ontwerpfase en de realisatie ervan met alle benodigde kennis om die zo snel en succesvol mogelijk te laten verlopen. Naast de instandhouding van het onderwijshuisvesting voor het verhelpen van constructiefouten en schade aan schoolgebouwen, de bekostiging van de OZB heffing voor schoolgebouwen en het gebruik en inrichting van de gymzalen heeft de gemeente ook tijdelijke huisvesting beschikbaar gesteld en/of vergoed. Onderhoud van schoolgebouwen is de verantwoordelijkheid van de schoolbesturen zelf, waarvoor zij middelen van het Rijk ontvangen in de vorm van een lumpsumbekostiging. In 2025 konden de Haarlemse scholen wederom een aanvraag doen voor een subsidie voor het vergroenen van hun schoolplein. In 2025 hebben twaalf scholen de subsidie aangevraagd en toegekend gekregen. Het volledige budget is daarmee gebruikt.

De gemeente heeft in 2025 middelen beschikbaar gesteld voor drie initiatieven t.b.v. thuiszitters in het voortgezet onderwijs. Voorbereidingen voor deze initiatieven zijn gestart en in volle gang, waaronder het zoeken naar locaties en het inhoudelijk voorbereiden van het programma. Eén initiatief is in 2025 gestart. Hiervoor is een externe ruimte gehuurd. Een tweede initiatief wacht op realisatie van nieuwbouw in 2026, waar een ruimte zal worden gehuurd. Het laatste initiatief voorziet in het plaatsen van enkele tijdelijke lokalen op korte afstand van de school. Om technische redenen loopt dit vertraging op, voorbereidingen hiervoor zijn gestart.

Effect indicator R/S

Het percentage projecten dat gestart is conform het aantal dat in het Strategisch Huisvestingsplan 2018-2022 (SHO) en SHO 2023-2038, opgenomen is. 70% 70% 75% 80% 80% (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025)

a. Uitbreiden en (ver)nieuwbouw schoolgebouwen Wat hebben we gedaan? De eerste periode van het Strategisch Huisvestingsplan Onderwijs (2023/9349) loopt van 2023 t/m 2026. Deze projecten die voor deze periode gepland staan, bevinden zich in verschillende fasen van planvorming variërend van haalbaarheidsonderzoeken tot en met aanbesteding en realisatie. De volgende projecten zijn opgeleverd: - IKBC Wijzer Het project is voltooid. De oplevering en opening van het schoolgebouw heeft in 2025 plaats gevonden. - Spaarneschool De interne aanpassing van het schoolgebouw, met als doel meer leerlingen onderwijs te kunnen geven, is volledig gerealiseerd. - IBS De Eenheid Jaarverslag en Jaarrekening 2025

62

Nadat het ministerie van OCW positief besloten heeft op het initiatief van IBS De Eenheid om een nieuwe school in Haarlem te stichten heeft de gemeente haar zorgplicht in het verstrekken van lesruimte ingevuld. In afwachting van permanente huisvesting is de school, op basis van medegebruik, gehuisvest in het schoolgebouw van de Internationale Taalklas van schoolbestuur TWijs. De gemeente heeft voor IBS De Eenheid een eigen ingang en schoolplein gerealiseerd. Naast deze opgeleverde projecten zijn er interne aanpassingen in schoolgebouwen voorbereid: - Haarlem College Met de start van het schooljaar 2025-2026 is er sprake van twee klassen havo. Er is gestart met de aanpassing van het schoolgebouw om meer beschikking te hebben over ruimten voor theoretisch onderwijs. Ook vond planvorming in 2025 plaats voor de vernieuwing van diverse scholen, waarbij het soms gaat om vervangende nieuwbouw of levensduurverlengende renovatie. Van levensduurverlengende renovatie is sprake bij de volgende scholen: - De Zonnewijzer De uitbreiding en renovatie heeft vertraging opgelopen door een ingediend bezwaar. Deze is afgerond, waarna de aanbesteding in gang is gezet. - De Verbeelding De renovatie kan starten op het moment dat de Zonnewijzer gereed is. Planvorming is in gang gezet. - Haarlemse Montessorischool De voorbereidingen voor de renovatie zijn in volle gang.

Er is tijdelijke huisvesting gevonden met medewerking van de gemeente Heemstede door een leegstand wissellocatie beschikbaar te stellen. - Coornhert Lyceum De voorbereidingen voor de renovatie hebben plaats gevonden. De renovatie start in 2026, één jaar eerder dan gepland. - Liduinaschool De eerste planvorming heeft plaats gevonden, waarna de ontwerpfase volgt. - Vrije School Kleverpark De planvorming is afgerond. De actuele vervolgplanning voorziet in de aanbesteding. - Focus De aankoop van het semipermanente gebouw is in voorbereiding. Van vervangende nieuwbouw en/of uitbreiding is sprake bij de volgende scholen: - De Talenten De noodzakelijke grondaankoop is gedaan, planvorming is in gang gezet, de start van de bouw is voorzien in 2028. - Prof. Van Gilseschool Voorbereidingen zijn gestart. Onderzoek naar de gevolgen voor het Natura 2000 gebied in de directe omgeving van de school moet uitwijzen of dit schoolgebouw in aanmerking komt voor algehele vervangende nieuwbouw of levensduur verlengende renovatie. - Internationale Taalklas (ITK) Dit nieuwe schoolgebouw wordt onderdeel van de nieuwbouw aan het Prinses Beatrixplein. De aanbesteding voor de kavel is in gang gezet. Jaarverslag en Jaarrekening 2025

63

-

-

-

Internationale Schakelklas (ISK) De aanvankelijke plannen voor nieuwbouw op een nader te bepalen locatie zijn niet meer verder ontwikkeld. Er is samen met schoolbestuur Dunamare besloten om capaciteit te gaan huren bij InHolland. Met InHolland wordt hierover gesproken, de gesprekken worden in 2026 jaar afgerond. De verwachting is dat het ISK in de zomer 2027 in zijn geheel naar InHolland zal verhuizen. IKC Valeo Dit project is complex door de verschillende gemeentelijke kaders voor nieuwbouw. Na vertraging in het verlenen van de vergunning kan de bouw volgend jaar starten. Lindeboom De planvorming is gestart. Na besluitvorming over de ontwikkelzonde Korte Verspronckweg kan de volgende projectfase beginnen, het ontwerpen van de school.

Prestatie indicator Het aantal gestarte (ver)nieuwbouw- en uitbreidingsprojecten schoolgebouwen (Jaarlijks Onderwijshuisvestingsplan (Gemeentelijke registratie). R/S 7 2 6 5 9 8 (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025)

8 R (2025)

Beleidsveld 1.2 Sport 1. Meer Haarlemmers sporten of bewegen Wat hebben we bereikt? Verschillende sport- en beweegprogramma's hebben Haarlemmers in 2025 volop in beweging gebracht. Buurtsportcoaches van onder andere SportSupport en Triple ThreaT organiseerden en/of coördineerden activiteiten in samenwerking met sport- en beweegaanbieders, maatschappelijke partners en het onderwijs. Daarnaast werden er verschillende (eendaagse) evenementen georganiseerd die hebben bijgedragen aan de sport- en beweegdeelname in Haarlem. Aan wekelijks terugkerende activiteiten deden 2.094 jeugdige Haarlemmers mee. Voorbeelden van deze activiteiten zijn beweegmomenten tijdens en rondom schooltijd, veelal op scholen waar sporten en bewegen voor de leerlingen niet vanzelfsprekend is. In 2025 is er daarnaast 13.220 keer deelgenomen aan eendaagse sport- en beweegevenementen van SportSupport door kinderen in Haarlem. Via evenementen zoals de Koningsspelen en schoolsporttoernooien, maakte de jeugd op een laagdrempelige manier kennis met verschillende sporten en vormen van bewegen. Verschillende activiteiten werden speciaal georganiseerd voor jeugd met een beperking. Ook volwassen Haarlemmers uit kwetsbare groepen wisten in 2025 het sport- en beweegaanbod te vinden. Zo namen 710 volwassenen deel aan laagdrempelige terugkerende activiteiten, zoals wandelen, dansen en zwemmen.

Deze activiteiten werden in samenwerking met de Haarlemse zorg- en welzijnsorganisaties aangeboden. Aanvullend ondersteunde SportSupport twee grote wandelevenementen met gemiddeld 280 deelnemers. Ook zijn 335, veelal Jaarverslag en Jaarrekening 2025

64

kwetsbare, volwassenen begeleid naar passend sport- en beweegaanbod. Voor Haarlemmers met een smalle beurs bood het sportfonds een financiële tegemoetkoming van € 150 waardoor 431 HaarlemPas-houders hun favoriete sport konden beoefenen. In 2025 zijn 31 initiatieven van verschillende (sport)verenigingen in Haarlem ondersteund met de subsidie Breedtesportactiviteiten. Deze initiatieven varieerden van ledenwervingsacties, zoals vieringen van jubilea, jeugddagen en maatschappelijke projecten die de verbinding met de wijk versterken, tot extra sportaanbod voor kwetsbare doelgroepen. De activiteiten hebben niet alleen bijgedragen aan het versterken van de verenigingen, maar ook aan het stimuleren van sportdeelname in Haarlem. Dankzij de subsidie maakten inwoners kennis met een breed scala aan sporten, wat zorgde voor een divers en toegankelijk sportaanbod in de stad. In 2025 hebben sportverenigingen ook gebruik gemaakt van de subsidie Sportgoederen. Deze subsidie biedt ondersteuning bij de aanschaf van materialen die essentieel zijn voor het beoefenen van sport en het aanbieden van kwalitatief hoogwaardige sport- en beweegactiviteiten in Haarlem. In 2025 zijn 30 subsidieaanvragen van sportgoederen toegekend. Haarlemse sport- en beweegaanbieders zijn in 2025 ondersteund via thema-avonden, adviesgesprekken, (na-)scholingen, nieuwsbrieven en gerichte informatie op de website.

Onderwerpen zoals regelgeving, vrijwilligersbeleid en verduurzaming stonden daarbij centraal. Speciale aandacht was er voor een sociaal veilig en inclusief sportklimaat. Zo waren er verschillende cursusavonden voor toekomstige vertrouwenscontactpersonen en zijn verenigingen begeleid bij het werken met Verklaringen Omtrent Gedrag (VOG) en gedragscodes. Ook werd gestart met de vorming van een sportloket voor sport- en beweegaanbieders in de regio Kennemerland. Met dit sportloket wordt alle lokale en landelijke ondersteuning voor sport- en beweegaanbieders op één plek samengebracht. Sportverenigingen kregen in specifieke werkgroepen hulp en begeleiding rondom gedeelde vraagstukken, bijvoorbeeld bij een gedeeld sportpark of specifieke sporten. In totaal werden er 113 adviestrajecten aan verenigingen uitgevoerd, waarvan 44 adviestrajecten bestonden uit langdurig advies. Naast reguliere ondersteuning zijn zeven sportverenigingen intensief begeleid via het project clubkadercoaching (2025/666346). Binnen dit project ondersteunden buurtsportcoaches met specifieke expertise de verenigingen vier tot acht uur per week. Ze hielpen bij vraagstukken rondom verenigingsvitaliteit, sociale veiligheid, pedagogische vaardigheden en de verbinding met het sociaal domein.

Via het programma JOGG (Jongeren op Gezond Gewicht) is bij sportverenigingen aandacht besteed aan alcoholgebruik, een rookvrije omgeving en een gezond aanbod in de sportkantine. Daarnaast is er samen met professionals in de eerstelijnszorg en welzijn gewerkt aan preventie en gezondheid van Haarlemmers, bijvoorbeeld door inzet van de beweegmakelaars die nauw betrokken zijn bij de gecombineerde leefstijlinterventie voor Haarlemmers met overgewicht. Ook bij de sport- en beweegactiviteiten voor ouderen en valpreventie-programma's is de samenwerking tussen sport, welzijn en (eerstelijns-)zorg versterkt.

Jaarverslag en Jaarrekening 2025

65

Effect indicator R/S Effect indicator R/S Effect indicator

R/S Effect indicator

R/S

Percentage niet-wekelijkse sporters ten opzichte van het totaal aantal inwoners van 19 jaar en ouder (GGD Gezondheidsmeter, CBS en RIVM, vierjaarlijks) (BZK). 40% 43% 39% 34% (2012) (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025) Het percentage kinderen van 4 - 11 jaar dat lid is van een sportvereniging (GGD Gezondheidsmeter, vierjaarlijks) 79% 82% (2014) (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025) Het percentage volwassenen (19-64 jaar) dat voldoende beweegt (GGD Gezondheidsmeter in samenwerking met CBS en RIVM, tweejaarlijks). Beweegrichtlijnnorm is 2,5 uur per week matig intensief bewegen, verspreid over meerdere dagen. 63% 64% 54% 62% (2016) (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025) Het percentage ouderen (65+) dat voldoende beweegt (GGD Gezondheidsmeter in samenwerking met CBS en RIVM, tweejaarlijks). Beweegrichtlijn is 2,5 uur per week matig intensief bewegen, verspreid over meerdere dagen. 37% 46% 44% 43% (2016) (2020) (2021) (2022) (2023) (2024) S (2025) R (2025)

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/17011011/1