1 Jaarrekening 2023 Spaarne Werkt

Collegebesluit

Onderwerp Jaarrekening 2023 Spaarne Werkt Nummer 2024/624157 Portefeuillehouder Loenen, D. van Programma/beleidsveld 3.1 Werk Afdeling WI Auteur Lunenburg, M. van Telefoonnummer 06 19575388 Email mlunenburg@haarlem.nl Spaarne Werkt is per 1 januari 2022 het participatiebedrijf voor de gemeenten Kernboodschap Bloemendaal, Haarlem, Heemstede en Zandvoort. Het bestuur van Spaarne Werkt heeft op 25 april 2024 de voorlopige jaarrekening 2023 opgesteld. Dit is de tweede jaarrekening van Spaarne Werkt in de nieuwe vorm.

Behandelvoorstel voor commissie

Relevante eerdere besluiten Besluit College d.d. 21 mei 2024

Over 2023 heeft Spaarne Werkt een tekort van € 640.000. Dit negatieve resultaat is veroorzaakt door autonome kostenstijgingen voor energie en huren in 2023. Zonder deze stijgingen zou het resultaat van Spaarne Werkt in lijn zijn met de begroting 2023. Toch is de bedrijfsvoering de afgelopen jaren wel kwetsbaar omdat de infrastructuur nog niet is aangepast aan de structureel dalende en veranderende instroom van doelgroepen. In 2023 heeft het bestuur een extern onderzoek laten uitvoeren naar een Duurzame Toekomst voor Spaarne Werkt en gekozen voor een koers waarbij werksoorten worden afgestoten, maar er wel een voldoende gevarieerde infrastructuur blijft voor de meest kwetsbare groepen. Het college stuurt de voorlopige jaarrekening ter informatie naar de commissie Samenleving. Op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen (artikel 34.B) stuurt het bestuur van Spaarne Werkt de voorlopige jaarrekening jaarlijks ter informatie aan de raden van de deelnemende gemeenten. Begroting Spaarne Werkt 2023, raadsstuk (2022/608485) Rapport en koers voor een duurzame toekomst Spaarne Werkt, raadsstuk (2023/1885387) 1. Kennis te nemen van de voorlopige jaarrekening 2023 van Spaarne Werkt. 2. De voorlopige jaarrekening 2023 van Spaarne Werkt ter kennisgeving te sturen naar de raad. de secretaris,

Kenmerk: 2024/624157

de burgemeester,

1/4

1. Inleiding Het Participatiebedrijf Zuid-Kennemerland (Spaarne Werkt) voert in opdracht van de gemeenten Bloemendaal, Haarlem, Heemstede en Zandvoort de volgende vier taken uit:  Sociale werkvoorziening (Wet sociale werkvoorziening)  Nieuw beschut werk (Participatiewet)  Re-integratie voor werkzoekenden met een overbrugbare afstand tot de arbeidsmarkt en werkzoekenden met een arbeidsbeperking die in aanmerking komen voor een garantiebaan (Participatiewet)  Leerwerktrajecten voor jongeren met schooluitval zonder beroeps- of startkwalificatie (Wet voortijdig schoolverlaten en jongeren in kwetsbare posities). Het bestuur van Spaarne Werkt heeft op 25 april 2024 de voorlopige jaarrekening 2023 opgesteld en stuurt deze nu op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen (artikel 34.B) ter informatie aan de raden van de deelnemende gemeenten. De jaarrekening is voorzien van een goedkeurende controleverklaring voor zowel de rechtmatigheid als de getrouwheid. De accountant van Spaarne Werkt heeft op dit moment nog geen goedkeurende controleverklaring afgegeven voor zowel de rechtmatigheid als de getrouwheid. Reden hiervoor is de landelijke onduidelijkheid over het al dan niet toepassen van de rechtmatigheidsverklaring. Bij de vaststelling van de stukken in bestuursvergadering van juli zal de verklaring wel gereed zijn.

Tot op heden zijn geen bijzonderheden of afwijkingen geconstateerd. Mochten er nog wijzigingen op aanwijzing van de accountant doorgevoerd moeten worden in de stukken, dan worden deze verwerkt in de stukken die op 11 juli 2024 aan het Bestuur worden voorgelegd. 2. Besluitpunten college Het college besluit: 1. Kennis te nemen van de voorlopige jaarrekening 2023 van Spaarne Werkt. 2. De voorlopige jaarrekening 2023 van Spaarne Werkt ter kennisgeving te sturen naar de raad. 3. Beoogd resultaat Met instemming van het college kan het bestuur van Spaarne Werkt de jaarrekening 2023 vóór 15 juli 2024 vaststellen en vóór 1 augustus 2024 toesturen aan Gedeputeerde Staten. 4. Argumenten 1. Negatief resultaat hoofdzakelijk veroorzaakt door autonome kostenstijgingen. De begroting 2023 was sluitend. Het resultaat van het boekjaar 2023 wijkt hier € 640.000 negatief vanaf. Het negatieve resultaat is veroorzaakt door een samenstel van diverse negatieve en positieve afwijkingen. Zo zijn de ‘overige bedrijfskosten’ € 1.171.000 hoger dan geraamd, waaraan vooral de hogere kosten voor energie (€ 690.000) en huur (€ 250.000) van bedrijfspanden bijdragen. Zonder

Kenmerk: 2024/624157

2/4

deze autonome kostenstijgingen zou het resultaat van Spaarne Werkt in lijn zijn met de begroting 2023. 2. Gekozen koers Spaarne Werkt gericht op structurele verbetering van het resultaat. Het negatieve resultaat over 2023 staat niet op zichzelf. De bedrijfsvoering van Spaarne Werkt staat sinds de komst van de Participatiewet in 2015 sterk onder druk. Met de komst van de Participatiewet is de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) gestopt, waardoor die groep langzaam uitstroomt, terwijl de nieuwe instroom van mensen met een indicatie nieuw beschut veel lager is. Ook neemt het verdienvermogen van de ouder wordende groep Wsw af, vraagt de nieuwe groep beschut aanzienlijk meer begeleiding en ligt het aantal aanmeldingen voor re-integratie structureel onder de aantallen zoals ingeschat in het Meerjarenkaderprogramma 2022-2026 (MJK). In 2023 heeft het bestuur een extern onderzoek ingesteld naar een Duurzame Toekomst Spaarne Werkt en eind 2023 gekozen voor een koers waarbij werksoorten worden afgestoten, maar er ook een voldoende gevarieerde infrastructuur blijft die fungeert als thuisbasis voor de groep mensen die het niet of tijdelijk niet redt op de reguliere arbeidsmarkt1 Deze koers is gericht op een gezonde bedrijfsvoering op de lange termijn. Spaarne Werkt heeft voldoende reserve om negatieve resultaat op te vangen.

Het voorstel aan de gemeenten is om het negatieve resultaat (€ 640.000) aan de algemene reserve van Spaarne Werkt te onttrekken. Dit is in lijn met het bestaande beleid om voordelen aan de algemene reserve toe te voegen en nadelen hieraan te onttrekken. De algemene reserve bedraagt per ultimo 2023 € 5.562.000. Daarmee heeft Spaarne Werkt voldoende reserves om het negatieve resultaat op te vangen. Na aftrek van het negatieve resultaat van € 640.000 blijft de solvabiliteit, exclusief de voor het dak gereserveerde bestemmingsreserve, met 40% nog ruim boven het door Spaarne Werkt vastgestelde minimum van 30%.

5. Risico’s en kanttekeningen 1. Tempo van de transitie Zoals hierboven aangegeven staat sinds de komst van de Participatiewet in 2015 door verschillende ontwikkelingen de bedrijfsvoering van Spaarne Werkt sterk onder druk. Hierdoor wordt al jaren een groot beroep gedaan op de participatiebudgetten van gemeenten. Het tekort op met name beschut werk is een landelijk probleem en voor het bestuur reden om een extern onderzoek in te stellen om te bepalen hoe de infrastructuur van Spaarne Werkt vormgegeven wordt op een financieel verantwoorde manier. Mede gezien de kwetsbare groep waar het om gaat, is het tempo van de transitie wellicht lager dan vanuit economisch perspectief wenselijk. Bovendien is het tempo ook afhankelijk van lopende contracten en externe partijen die werksoorten (en mensen) willen overnemen. De mix aan factoren bepaalt uiteindelijk hoe snel de transitie plaatsvindt en tegen welke 1

Zie raadsstuk (2023/1885387)

Kenmerk: 2024/624157

3/4

kosten. Het rijk heeft weliswaar gelden beschikbaar gesteld voor de transitie van sociale werkbedrijven, maar het risico bestaat dus dat deze kosten de komende jaren nog negatief drukt op de begroting. Om dit risico te beheersen werkt Spaarne Werkt momenteel aan een transitieplan. Dat plan wordt na de zomer 2024 verwacht. 6. Uitvoering Het bestuur van Spaarne Werkt stelt tijdens de bestuursvergadering van 11 juli 2024 de jaarrekening definitief vast. Vóór 1 augustus 2024 wordt deze verzonden aan de Gedeputeerde Staten van de provincie Noord-Holland. 7. Bijlage Bijlage 1. Voorlopig jaarverslag en jaarrekening 2023 van het Participatiebedrijf Zuid-Kennemerland (Spaarne Werkt).

Kenmerk: 2024/624157

4/4