1 Financiering Veldwerk Schiphol 2025

Collegebesluit

Onderwerp Financiering Veldwerk Schiphol 2025 Nummer 2025/273227 Portefeuillehouder Loenen, D. van Programma/beleidsveld 2.3 Opvang, wonen en herstel Afdeling MO Auteur Houtrijve, A.J. van Telefoonnummer 06 43 03 56 47 Email avanhoutrijve@haarlem.nl Met de samenwerkingsafspraken Veldwerk Schiphol 2025 tussen de Royal Kernboodschap Schiphol Group BV, de Koninklijke Marechaussee en de gemeenten Haarlem en Haarlemmermeer, wordt het Veldwerk Schiphol in 2025 voortgezet. Het Veldwerk begeleidt op Schiphol dak- en/of thuisloze mensen en mensen die verward gedrag vertonen door naar zorg en ondersteuning buiten de luchthaven. Hiermee wordt de overlast en het veiligheidsrisico tot een minimum beperkt. De gemeente Haarlemmermeer heeft vanaf 1 januari 2025 de regie op de samenwerking van de gemeente Haarlem overgenomen. Dat betekent dat de gemeente Haarlemmermeer de regie heeft op de gehele samenwerking. De gemeente Haarlem blijft wel vertegenwoordigd in de stuurgroep. Met dit collegebesluit gaat het college akkoord met de samenwerkingsafspraken Veldwerk Schiphol 2025. Behandelvoorstel voor commissie

Commissie Samenleving (ter informatie)

Relevante eerdere besluiten

-

Besluit college d.d. 11 maart 2025

Collegebesluit: Samenwerkingsafspraken Veldwerk Schiphol 2021 en 2022 (2020/1195374) Collegebesluit: Samenwerkingsafspraken Veldwerk Schiphol 2023 en 2024 en rol gemeenten vanaf 2025 (2023/473802) Informatienota: Onderzoek naar de uitgaven voor de Maatschappelijke Opvang in de regio IJmond, Zuid Kennemerland en Haarlemmermeer (2023/1987121)

Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. De samenwerkingsovereenkomst Veldwerk Schiphol 2025 aan te gaan met de gemeente Haarlemmermeer, de Royal Schiphol Group BV en de KMar ten behoeve van het Veldwerk Schiphol. de secretaris,

Kenmerk: 2025/273227

de burgemeester,

1/4

1. Inleiding Schiphol trekt al jaren dak- en/of thuisloze mensen en mensen die verward gedrag vertonen aan. Een aantal van hen verbleef hier tot 2015 niet alleen overdag, maar ook ’s nachts. De sociale problematiek en overlast op de luchthaven namen sterk toe. Sinds 2015 werken de gemeenten Haarlem en Haarlemmermeer en de Royal Schiphol Group BV op Schiphol intensief samen met Schiphol Social Work (uitvoerder van het Veldwerk Schiphol, hierna ‘SSW’) en de Koninklijke Marechaussee (hierna ‘KMar’) voor ondersteuning en doorgeleiding van een gevarieerde groep kwetsbare mensen. De samenwerking is gericht op de dak- en/of thuisloosheid, verslaving en/of psychiatrische problematiek. Het resultaat van de samenwerking is een sterke vermindering van de overlast en toeleiding naar zorg van de meeste ‘vaste bewoners’ van Schiphol. Omdat het overgrote deel van de dak- en/of thuisloze mensen meestal van buiten de Haarlemse regio1 komt (buitenland of andere delen van Nederland), is het belangrijk dat deze mensen zo snel mogelijk worden doorgeleid naar het juiste land of gemeente. Inmiddels is vanuit de samenwerking een effectieve aanpak ontwikkeld waarbij mensen die verward gedrag vertonen zo snel mogelijk worden doorgeleid naar de juist ondersteuning buiten Schiphol. Soms is dat binnen de regio, maar meestal daar buiten. De samenwerkingsafspraken worden jaarlijks opnieuw vastgesteld.

Per 1 januari 2025 werd de regie op de samenwerking door de gemeente Haarlem overgedragen aan de gemeente Haarlemmermeer. Met dit collegebesluit gaat het college akkoord met de samenwerkingsafspraken aangaande Veldwerk Schiphol 2025. 2. Besluitpunten college i.

De samenwerkingsovereenkomst Veldwerk Schiphol 2025 aan te gaan met de gemeente Haarlemmermeer, de Royal Schiphol Group BV en de KMar ten behoeve van het Veldwerk Schiphol.

3. Beoogd resultaat Met het vaststellen van de samenwerkingsafspraken voor het Veldwerk Schiphol wordt het Veldwerk Schiphol in 2025 voortgezet en daardoor worden: - de (dreigend) dak- en/of thuisloze mensen en mensen die verward gedrag vertonen op Schiphol naar passende zorg en/of ondersteuning buiten Schiphol toegeleid; - de overlast en het veiligheidsrisico’s, als gevolg van dak- en/of thuisloosheid en/of verward gedrag, op en rond Schiphol beperkt.

1 In 2022 kwamen 40 van de 2057 unieke personen, ofwel ongeveer 2%, die SSW heeft geholpen uit Haarlem of

Haarlemmermeer. In 2023 waren dit 69 personen (van de 2310), oftewel 3%.

Kenmerk: 2025/273227

2/4

4. Onderbouwing voorstel Het besluit past in het beleidskader van Opvang Wonen en Herstel Haarlem is op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning als centrumgemeente verantwoordelijk voor de maatschappelijke opvang (verder MO) van dak- en/of thuisloze mensen in de Regio Midden-Zuid-Kennemerland en Haarlemmermeer. Schiphol ligt op grondgebied van de gemeente Haarlemmermeer en valt hiermee binnen de Haarlemse regio. De hulpverlening aan daken/of thuisloze mensen op Schiphol is onderdeel van het Regionaal beleidskader Opvang Wonen en Herstel 2022 tot en met 2027. Het voortbestaan van het Veldwerk is in het belang van de gemeente Haarlem In de Wmo is vastgelegd dat dak- en/of thuisloze mensen zich tot elke gemeente kunnen wenden voor MO (landelijke toegankelijkheid). Vervolgens wordt onderzocht in welke gemeente de betrokkene de meeste kans van slagen heeft op duurzaam herstel. Voor MO geldt dat de gemeente waar iemand zich aanmeldt verantwoordelijk is voor de eerste opvang (tot de eventuele warme overdracht, zie hierna). De Brede Centrale Toegang en de MO in Haarlem zijn niet berekend op de extra aanvragen van Schiphol. Inmiddels heeft SSW een effectieve aanpak ontwikkeld om de meeste dak- en/of thuisloze mensen en mensen die verward gedrag vertonen naar passende zorg en ondersteuning elders in het land toe te leiden.

Gezien de resultaten op landelijke schaal voor de betrokken doelgroep, is het voor de Haarlemse regio van belang dat het Veldwerk Schiphol wordt voortgezet. De regievoering van de organisatie en de financiering (de organisatie) past bij de landelijke verantwoordelijkheid van de ministeries VWS en J&V Voor het continueren van het Veldwerk Schiphol is met de samenwerkingspartners naar structurele financiering gezocht, maar dat is (vooralsnog) niet gelukt. Het standpunt van de centrumgemeente Haarlem en de gemeente Haarlemmermeer is dat het organiseren en regelen van financiering van het Veldwerk Schiphol geen gemeentelijke (Wmo-)taak is, maar een landelijke verantwoordelijkheid. Zo wordt de KMar door de activiteiten van SSW aanzienlijk ontlast en worden de doelgroepen met herkomst van buiten de regio vooral naar passende zorg en ondersteuning buiten de regio toegeleid. Daarnaast blijkt uit de cijfers dat het veelal om mensen gaat die niet afkomstig zijn uit de regio ZuidKennemerland, IJmond en Haarlemmermeer. Van de 1.644 unieke personen die SSW in 2021 verder heeft geholpen, was 4% afkomstig uit de regio. In 2022, waarin 2.057 unieke personen werden geholpen, was dit 2% en in 2023 3% (69 van 2.310 unieke personen). Dit laat zien dat het Veldwerk Schiphol een landelijke verantwoordelijkheid is, niet een gemeentelijke.

De financiële bijdrage van de centrumgemeente Haarlem voor het Veldwerk Schiphol is met ingang van 2025 fors naar beneden bijgesteld In 2023 werd het rapport ‘Dak boven het hoofd, grond onder de voeten – onderzoek naar de uitgaven voor de Maatschappelijke Opvang in de regio IJmond, Zuid-Kennemerland en Haarlemmermeer’ gepresenteerd. Het Veldwerk Schiphol werd in het rapport aangemerkt als een

Kenmerk: 2025/273227

3/4

mogelijkheid om kosten naar beneden te brengen. Deze samenwerkingsafspraken voor 2025 geven hier uitvoering aan: de financiering voor 2025 is van € 189.000 naar € 34.000 per jaar bijgesteld. 5. Risico’s en kanttekeningen Het ministerie van J&V en VWS dragen in 2025 eenmalig bij aan de financiering van het Veldwerk Schiphol. Voor 2026 is dit vooralsnog ongewis. Het risico bestaat dat de financiering vanuit het rijk na 2025 ophoudt, waardoor het Veldwerk Schiphol moet inkrimpen. 6. Consequenties en uitvoering De gemeente Haarlemmermeer heeft vanaf 1 januari 2025 de regie op de samenwerking van de gemeente Haarlem overgenomen. Dat betekent dat de gemeente Haarlemmermeer de regie heeft op de gehele samenwerking. De gemeente Haarlem blijft wel vertegenwoordigd in de stuurgroep. Onder aanvoering van de nieuwe regievoerder van de samenwerking, de gemeente Haarlemmermeer, wordt de zoektocht naar structurele middelen vanuit het rijk voortgezet. De kosten voor het Veldwerk in 2025 zijn € 1.133.932 en wordt via cofinanciering gefinancierd. Daarnaast verwacht de gemeente Haarlemmermeer dat zij voor de regie van de samenwerking € 30.000 nodig heeft2. De onderstaande tabel geeft de verdeling van de kosten tussen de convenantpartners weer: Dekking

Bedrag 2025 incl. BTW (afgerond)

Centrumgemeente Haarlem Gemeente Haarlemmermeer Koninklijke Marechaussee Royal Schiphol Group BV Ministerie van Justitie & Veiligheid en Volksgezondheid, Welzijn en Sport Totaal

€ 34.000 € 50.000 € 100.691 € 117.674 € 861.567 € 1.163.932

De kosten van het besluit (€ 34.000) wordt uit de decentralisatie uitkering maatschappelijke opvang betaald. 1. Bijlagen •

Samenwerkingsovereenkomst Veldwerk Schiphol 2025.

2 Eventuele verrekening volgt bij de vaststelling.

Kenmerk: 2025/273227

4/4