1 Collegebesluit Nota Bodembeheer en actualisatie Bodemkwaliteitskaart

Collegebesluit

Onderwerp Starten procedure vaststelling Nota Bodembeheer en actualisatie Bodemkwaliteitskaart Nummer 2023/1496074 Portefeuillehouder Berkhout, R.A.H. Programma/beleidsveld 5.1 Milieu Afdeling OMB Auteur E.L.C. Boschma Telefoonnummer 023-511 5222 Email eboschma@haarlem.nl Een nieuwe Nota bodembeheer en Bodemkwaliteitskaart worden in ontwerp Kernboodschap vastgesteld en ter inzage gelegd voor zienswijzen. De Nota Bodembeheer is een beleidsdocument voor grondverzet en hergebruik van grond en baggerspecie. De Bodemkwaliteitskaart maakt de gemiddelde bodemkwaliteit inzichtelijk, waarbij wordt gewerkt met verschillende zones. De Bodemkwaliteitskaart doet alleen uitspraken over de algemene te verwachten bodemkwaliteit binnen een zone en doet dus geen uitspraak over de vraag of een locatie geschikt is voor een bepaalde gebruiksfunctie. Onder voorwaarden kan de Bodemkwaliteitskaart als bewijsmiddel voor de milieukwaliteit van grond worden gebruikt bij het grondverzet. Met het vaststellen van de nieuwe Nota Bodembeheer en Bodemkwaliteitskaart beschikt de gemeente Haarlem over actueel bodembeheerbeleid. Het bodembeheer mag niet leiden tot nieuwe gevallen van ernstige verontreiniging of het verplaatsen (van gevallen) van ernstige verontreiniging. Gedurende een periode van zes weken kan een ieder een zienswijze naar voren brengen over de stukken.

Het college start de procedure en stelt het besluit in ontwerp vast. De definitieve stukken worden vastgesteld door de gemeenteraad. Behandelvoorstel voor commissie

Het college zendt dit besluit ter bespreking aan de commissie Beheer, nu het ontwerpbesluit voor zienswijzen ter inzage ligt..

Relevante eerdere besluiten

-

Besluit van 5 september 2013 met nummer 2013/232071 met onderwerp Vaststellen Bodemkwaliteitskaart en Bodembeheer; Besluit van 30 oktober 2018 met nummer 2018/253584 met onderwerp Vaststellen geactualiseerde bodemkwaliteitskaart en continueren grondstromenbeleid Haarlem.

Kenmerk: 2023/1496074

1/6

Besluit College d.d. 12 september 2023

Het college van burgemeester en wethouders, Besluit: 1. Akkoord te gaan met het ontwerp van de Nota Bodembeheer 2023-2028 gemeente Haarlem; 2. Akkoord te gaan met het ontwerp van de Bodemkwaliteitskaart 2023-2028 gemeente Haarlem en de vigerende versie van de bodemkwaliteitskaart van Omgevingsdienst IJmond regio IJmond als wettig bewijsmiddel te accepteren; 3. Dit ontwerpbesluit overeenkomstig afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht voor zienswijzen ter inzage te leggen. de secretaris,

de burgemeester,

1. Inleiding De gemeenteraad van Haarlem heeft voor haar grondgebied in 2013 een Nota bodembeheer (hierna: Nota) vastgesteld en in 2018 heeft het college een geactualiseerde bodemkwaliteitskaart (hierna: Bkk) vastgesteld. Volgens artikel 53 van het Besluit bodemkwaliteit (Bbk) moet eenmaal in de tien jaar bezien worden of de Nota geactualiseerd moet worden. In de Regeling bodemkwaliteit (artikel 4.3.5) is bepaald dat de Bkk een geldigheid heeft van maximaal vijf jaar. Beide stukken dienen dus dit jaar te worden geactualiseerd. Aangezien het gaat om zogenaamd gebiedsspecifiek beleid, dienen de stukken eerst voor zienswijzen ter inzage gelegd te worden en de definitieve stukken dienen door de gemeenteraad vastgesteld te worden. Vaststelling van zowel de Nota als Bkk dit jaar is ook noodzakelijk, zodat de stukken onder het overgangsrecht Omgevingswet komen te vallen. Deze wet treedt op 1 januari 2024 in werking en voor die tijd moet het ontwerpbesluit worden vastgesteld. 2. Besluitpunten college 1. Akkoord te gaan met het ontwerp van de Nota Bodembeheer 2023-2028 gemeente Haarlem; 2. Akkoord te gaan met het ontwerp van de Bodemkwaliteitskaart 2023-2028 gemeente Haarlem en de vigerende versie van de bodemkwaliteitskaart van Omgevingsdienst IJmond regio IJmond als wettig bewijsmiddel te accepteren; 3.

Dit ontwerpbesluit overeenkomstig afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht voor zienswijzen ter inzage te leggen.

Kenmerk: 2023/1216290

2/6

3. Beoogd resultaat Met het vaststellen van de nieuwe Nota en Bkk beschikt de gemeente Haarlem over actueel gebiedsspecifiek bodembeleid. Het bodembeheer mag niet leiden tot nieuwe gevallen van ernstige verontreiniging of het verplaatsen (van gevallen) van ernstige verontreiniging. Nieuwe gevallen van ernstige bodemverontreiniging worden tegengegaan en voorkomen wordt dat het verplaatsen (van gevallen) van ernstige bodemverontreiniging kan plaatsvinden. 4. Argumenten 1. De Nota Bodembeheer 2023-2028 gemeente Haarlem draagt bij aan een gezonde leefomgeving en past in het ingezette beleid De Nota is een beleidsdocument van de gemeente Haarlem voor grondverzet en hergebruik van grond en baggerspecie. De Nota heeft geen betrekking op het nemen van bijvoorbeeld saneringsmaatregelen op een concreet perceel. Dit is namelijk geregeld in de Wet bodembescherming. De Nota gaat verder ook niet over waterbodems. De nu voorliggende Nota is, behoudens de bodemkwaliteitskaarten, niet wezenlijk anders dan de voorgaande Nota. Er is hier nog steeds sprake van gebiedsspecifiek beleid. Dit betekent dat de gemeente Haarlem kiest op basis van historie en duurzaamheid voor het maatwerk van gebiedsspecifiek beleid. In het maatwerk van de gemeente Haarlem staat de huidige kwaliteit centraal.

Lokale Maximale Waarden op basis van de bestaande achtergrondkwaliteit zijn per zone vastgelegd en zijn de kwaliteitseis voor toepassing van grond binnen die zone. In de Nota zijn de relevante beleidsregels toegevoegd die zijn opgenomen in het vigerende ‘’Bodembeleidskader Haarlem’’. In dit document is met name opgeschreven hoe Haarlem haar bodemtaken uitvoert. Het is dan ook een overkoepelend document over het thema bodem. De in het Bodembeleidskader opgenomen beleidsregels horen daar niet in thuis en hebben een plek gekregen in de Nota. Het gekozen gebiedsspecifieke beleid zet in op het hergebruik van vrijkomende geschikte grond uit Haarlem, zodat minder primaire grondstoffen worden gebruikt. Het oogmerk van het gebiedsspecifiek beleid is het bewaken en verbeteren van de bestaande bodemkwaliteit. Dit met het oog op bescherming van de gezondheid van mens, dier en plant enerzijds en anderzijds het behoud van de functionele eigenschappen van de bodem. Met het gebiedsspecifiek beleid met Lokale Maximale Waarden is er ruimte voor hergebruik van vrijkomende grond binnen Haarlem. Uitgangspunt is dat met het toepassen van grond geen risico’s zijn voor het gebruik. In principe kan de Nota voor maximaal tien jaar worden vastgesteld en de Bkk voor vijf jaar. Er wordt echter voor gekozen om de beide stukken voor vijf jaar te laten vaststellen. Op deze wijze sluit de

Kenmerk: 2023/1216290

3/6

geldigheidsduur op elkaar aan. Gedurende deze periode zullen beide stukken op de Omgevingswet aangepast worden. Uiteindelijk is het namelijk de bedoeling dat de inhoud van de Nota en Bkk in het omgevingsplan van Haarlem wordt opgenomen. Gemeenten hebben daar tot het jaar 2032 de tijd voor. 2. De Bodemkwaliteitskaart 2023-2028 gemeente Haarlem vormt de basis voor (vrij) grondverzet De Bkk maakt de gemiddelde bodemkwaliteit inzichtelijk van de verschillende zones met een vergelijkbare bodemkwaliteit in de gemeente Haarlem. De Bkk wordt gebruikt voor de beoordeling van de achtergrondkwaliteit van de bodem in Haarlem en voor het beoordelen en het toepassen van grond. De Bkk kan niet als bewijsmiddel worden gebruikt bij verdachte locaties. Dit zijn locaties waar het vermoeden is dat er bodembedreigende activiteiten (bijvoorbeeld bedrijfsmatige activiteiten of de aanwezigheid van ondergrondse tanks en ophooglagen) hebben plaatsgevonden. In bijlage 3 bij de Bkk zijn de uitgesloten gebieden en locaties weergegeven. De Bkk doet geen uitspraak over de vraag of een locatie geschikt is voor een bepaalde gebruiksfunctie. Om hier meer duidelijkheid over te krijgen moet gekeken worden naar al uitvoerde bodemonderzoeken of moet nieuw bodemonderzoek uitgevoerd worden.

Een extern deskundig bureau heeft voor Haarlem de geactualiseerde Bkk opgesteld en hiermee een actueel en dekkend beeld opgesteld van de te verwachten bodemkwaliteit in de gemeente. Hierbij is PFAS opgenomen in de Bkk. De Bkk bestaat uit de volgende kaarten: -

Bodemfunctieklassekaart; Bodemkwaliteitszonekaarten; Kaart met uitgesloten locaties en gebieden; Ontgravingskaarten; Toepassingskaarten generiek beleid.

De Bkk kan hiermee onder andere gebruikt worden als bewijsmiddel voor grondverzet en als vrijstelling voor het uitvoeren van een bodemonderzoek. Dit betekent een lastenverlichting voor inwoners, bedrijven en de gemeente zelf. Als de meetgegevens uit de nieuwe Bkk 2023 worden vergeleken met de meetgegevens uit voorgaande Bkk’s dan valt op dat voor enkele stoffen de waarde hoger uitkomt als voorheen. Voor andere stoffen is dit juist weer lager. Dit is een gevolg van dat er steeds meer meetgegevens uit bodemonderzoeken beschikbaar komen waardoor het vaststellen van de bodemkwaliteit steeds nauwkeuriger wordt. De algemene kwaliteit van de gemeente is in het algemeen gelijk gebleven. Daarnaast vindt er ook veel inspanning plaats om de bodemkwaliteit (bijvoorbeeld door saneringen) te verbeteren.

Kenmerk: 2023/1216290

4/6

De stof PFAS is in 2023 voor het eerst opgenomen in de Bkk. PFAS is een Zeer Zorgwekkende Stof (ZZS). Naast PFAS zijn er nog meer ZZS die op een lijst van het RIVM staan. In de toekomst zou het kunnen dat er uit voortschrijdende onderzoeken nieuwe ZZS om actie vragen. In dat geval zal hier naast landelijk ook op lokaal niveau aandacht aan besteed worden zodat de vertaalslag naar de Haarlemse bodemkwaliteit gemaakt kan worden en deze nieuwe stof in de Bkk en de Nota wordt opgenomen. Het college stelt naar verwachting in september of oktober 2023 een aparte beleidsregel PFAS vast. Kern daarvan is dat voor het hergebruik de hergebruikswaarden van het Handelingskader PFAS worden aangehouden. In Haarlem is PFAS over het algemeen niet in hoge concentraties aanwezig en vormt geen grote belemmering voor het grondverzet. 5. Risico’s en kanttekeningen 1.

Procesmatig

Omdat in de Nota een keuze is gemaakt voor gebiedsspecifiek beleid, dient de gemeenteraad de Nota en Bkk vast te stellen. Op de voorbereiding van dit besluit is Afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht (de uniforme openbare voorbereidingsprocedure) van toepassing. Dit houdt in dat een ontwerp van het te nemen besluit, met de daarop betrekking hebbende stukken, ter inzage wordt gelegd gedurende zes weken. Gedurende deze periode kan een ieder een zienswijze naar voren brengen. Het college start de procedure en stelt het besluit in ontwerp vast. De definitieve Nota en Bkk worden vastgesteld door de gemeenteraad. 2.

Van ontwerpbesluiten naar definitieve besluiten

Het college stelt nu de Nota en Bkk in ontwerp vast en legt dit besluit voor zienswijzen ter inzage. Eventueel ingekomen zienswijzen zullen worden beoordeeld. Dit kan tot aanpassing van het te nemen besluit leiden. In ieder geval zal, na afloop van de ter inzage termijn, een nieuw college- en raadsvoorstel worden gemaakt. Het college zal dan de gemeenteraad voorstellen om de definitieve Nota en Bkk vast te stellen. Het streven is om het definitieve besluit nog dit jaar door de gemeenteraad te laten vaststellen. In ieder geval is het overgangsrecht van toepassing. 6. Uitvoering De Omgevingsdienst IJmond voert het toezicht uit op bodemsaneringen en -toepassing van grond en baggerspecie in werken. Na vaststelling van dit besluit worden de Nota en Bkk (digitaal) ter inzage gelegd.

Kenmerk: 2023/1216290

5/6

7. Bijlagen 1. Nota Bodembeheer 2023-2028 gemeente Haarlem 2. Bodemkwaliteitskaart 2023-2028 gemeente Haarlem

Kenmerk: 2023/1216290

6/6