09-25 Inspreekbijdrage mevr Elzenaar - Lingotto

Commissie Ontwikkeling – 25 september 2025, De Egelantier

Beste Commissieleden, Voor een goed advies is volledige en correcte informatie essentieel. Helaas is die tot nu toe vaak onvolledig en onjuist. Het Frans Hals museum in de Egelantier is geen serieuze optie zolang er geen regeling is getroffen tussen de gemeente en Lingotto/hotel Arena. Het gebouw is aan ons verkocht en het koopcontract kan niet eenzijdig worden ontbonden, in tegenstelling tot wat de wethouder en ambtenaren u willen laten geloven. Binnen 1,5 jaar na selectie (december 2022) leverden wij een Definitief Ontwerp. De gemeente eiste steeds weer nieuwe stukken wat de ontwikkeling vertraagde. Vermoedelijk begon het Frans Hals-plan begin 2023 al op de achtergrond mee te spelen. In december 2023 drongen wij aan op het starten van de bestemmingsplanprocedure, maar de gemeente weigerde en noemde daarbij onder meer dat zij ‘een andere invulling voor ogen had’. De gemeente is haar inspanningsverplichting niet nagekomen; vertraging, het maken van een concurrerend plan én het weigeren de bestemmingsplanprocedure te starten. Lingotto/hotel Arena zou een ‘forse financiële bijdrage’ hebben gevraagd. Onjuist. Wij vroegen slechts om de irreëel hoge indexering van de koopprijs te laten vallen. Het college stelde dat het plan niet haalbaar was, maar dat is niet aan het college om te bepalen.

Het financiële risico ligt bij Lingotto/hotel Arena en zij heeft niet aangegeven het contract niet na te zullen komen. Lingotto heeft in de 25 jaar dat zij bestaat al haar projecten succesvol afgerond. Er is beweerd dat wij geen voorstellen deden om het financiële risico binnen de tendervoorwaarden te managen. Ook onjuist. Wij toonden maximale flexibiliteit, onder andere door een deel van het Frans Hals museum in het plan te willen opnemen. Alles passend binnen de tendervoorwaarden. Maar de uitnodiging om met nieuwe plannen te komen was een farce, aangezien de gemeente achter de schermen aan haar eigen plan werkte. Wij balen van de situatie. Het rijksmonument wordt al 50 jaar niet onderhouden en de koers van de gemeente verandert voortdurend. Het is frustrerend hoe er met ons wordt omgegaan, terwijl wij met maximale inzet het door de gemeente gewenste plan ontwikkelden in een complexe markt. Het is stuitend dat de inwoners van Haarlem opnieuw iets wordt beloofd dat niet wordt waargemaakt. Straks is de duo-locatie voor Frans Hals van de baan en blijft alleen de keldervariant over, omdat de Egelantier niet beschikbaar is. De Egelantier is verkocht. Als de verkoper daar nu spijt van heeft, moet zij in gesprek met de koper. Iedereen die ooit een koopcontract heeft ondertekend, weet dat het zo werkt.

Vragen van de Commissie: Vraag van mw. Oppenhuis/CDA: Waaruit blijkt dat de koopovereenkomst niet eenzijdig kan worden ontbonden? Tijdens de vergadering heb ik verwezen naar de juridische brieven, omdat ik twijfelde of ik in korte tijd een helder inhoudelijk antwoord kon geven. Omdat ik me realiseer dat het erg tijdrovend is om alle juridische correspondentie te lezen, pak ik er onderstaand één punt uit. Zoals gezegd werd in december 2022 het Definitief Ontwerp ter vaststelling bij de gemeente aangeleverd, bestaande uit de 11 in de koopovereenkomst benoemde stukken. De gemeente vroeg vervolgens steeds meer documenten. Zo moest er een cultuurplan komen met daarin steunbetuigingen van de lokale culturele partijen, een ruimteboek met daarin alle wijzigingen ten opzichte van de bestaande situatie en het restauratieplan groeide van 50 naar bijna 200 pagina’s. Tot slot wilde de gemeente een kamer laten vervallen, die er van begin af aan in had gezeten. Wij waren ‘not amused’ (er waren financieel gezien juist meer kamers nodig) maar ook daarover bereikten we overeenstemming. In september werd het Definitief Ontwerp (met een verdubbeld aantal documenten) vastgesteld. De vaststelling is bevestigd in diverse mails, in de aangepaste planning die de gemeente opstelde en u heeft het allemaal kunnen zien op de website van de gemeente, waar een vinkje kwam te staan bij Definitief Ontwerp.

In de koopovereenkomst staat glashelder dat ontbinding niet mogelijk is als er een vastgesteld Definitief Ontwerp is. Vraag van mw. Verhoef/PvdA: Waarom denkt u dat de koopovereenkomst u rechten geeft als u niet aan de voorwaarden voldoet? In tegenstelling tot wat mw. Verhoef denkt, heeft Lingotto/hotel Arena aan alle voorwaarden voldaan. Wij hebben aanpassingsvoorstellen gedaan (3 extra kamers, vervallen extreme indexering, deel Frans Hals museum in het cultuurprogramma) die pasten binnen de tendervoorwaarden. Dat is onderzocht en bevestigd door de advocaat van de gemeente. Vanaf het moment dat de gemeente een tenderkandidaat uitkiest om het door haar zelf geformuleerde programma te ontwikkelen, dan ben je een team. Dan zorg je dat je er samen uit komt. Dat hebben wij zo niet ervaren en nu vallen we terug op de bepalingen in de koopovereenkomst. Vraag van dhr. Amand/Trots op Haarlem: Is het zo dat u niet tevreden bent over hoe de gemeente u behandelt? Dat klopt, zo is het.

Eventuele verdere vragen kunt u mailen naar aelzenaar@lingotto.nl