05-25 Transcript Commissie Samenleving

TRANSCRIPT VAN DE COMMISSIE SAMENLEVING VAN GEMEENTE HAARLEM d.d. 25 mei 2023 1.

Opening en mededelingen voorzitter De voorzitter: Dames en heren, ik heet u van harte welkom deze vijfentwintigste mei bij de vergadering van de commissie Samenleving. Als eerste punt 1, de opening en mededelingen vanuit mijzelf. Een hartelijk welkom aan alle luisteraars thuis en op de publieke tribune en uiteraard ook aan alle commissieleden die hier zo ons komen verblijden met hun aanwezigheid. We hebben twee meldingen van verhindering. De heer Nijenhuis van de Partij voor de Dieren wordt vervangen door mevrouw Moedt en mevrouw Booms van de ChristenUnie wordt vervangen door de heer Linder. Ik heb voor u twee reminders. Eentje voor de raadsbijeenkomsten voor de raden van Zuid-Kennemerland en IJmond, gaat plaatsvinden op woensdag 7 juni en dat is een radenbijeenkomst voor alle raden, dus vanuit deze gemeenten. Er is een programma met meerdere onderdelen, waaronder voor u een informatieve sessie over de voortgang van de Regiovisie Jeugdhulp IJmond en Zuid-Kennemerland. Deze bijeenkomst is alleen bedoeld voor raads- en commissieleden. Inloop is vanaf zeven uur op die zevende en het start van het programma gaat plaatsvinden om half acht. Aanmelden hiervoor kan via de Raadzaam, dus op woensdag 7 juni. U heeft daar een vraag over? Ja, gaat uw gang, de heer Trompetter. De heer Trompetter: Dank u wel, voorzitter.

Mijn vraag is ook of die bijeenkomst dezelfde bijeenkomst is waar ook de MRA wordt besproken in de regio. Want er was ook sprake van 7 juni, maar ik zag het niet staan in de agenda. Anders moet ik moet mijn werk daarvoor niet doen, dus of ik ga er wel heen of niet, maar dat is echt voor die MRA dan. De voorzitter: Uit mijn hoofd gaat het onder andere ook over de bereikbaarheid van de kustregio, maar dat is een punt wat ik uit mijn hoofd doe. Of er iets van de MRA tussen zit, ik weet dat er nog een tweede gedeelte van het programma is, maar uit mijn hoofd durf ik niet te zeggen of dat van de MRA is, dus daar komen we even op terug. De andere reminder voor u is het werkbezoek aan de Internationale School zowel voor primair als voortgezet onderwijs. Deze gaat plaatsvinden op 17 juli van vier tot half zes. Ook hiervan het programma is te vinden in de Raadzaam. Naast de schooldirecties zijn er ook ouders en bestuurders vanuit de stichting TWijs en IRIS aanwezig. Mooi.

2.

Vaststellen van de agenda De voorzitter: Dan gaan we door naar het vaststellen van de agenda. Ik check met u, kan de agenda zoals nu voorligt worden vastgesteld? Daarbij wil ik u wijzen op het punt dat deze vergadering, in tegenstelling tot andere vergaderingen, echt een eindtijd heeft voor tien uur. Dat komt namelijk omdat we vanuit de afdelingsmanagers vanuit het sociaal domein een sessie krijgen die aansluit waarin zij vertellen over de stand van zaken op hun afdeling. Dus dat begint om tien uur, dus dat is echt onze harde deadline voor vanavond. Kan verder de agenda zoals die voorligt worden vastgesteld? Ja? Mooi zo. Dan doen we dat bij deze.

3.

Mededelingen commissieleden en wethouder(s) De voorzitter: Dan gaan we naar punt 3, de mededelingen. Vanuit de wethouders hebben wij geen mededelingen. Zijn er vanuit de commissie mededelingen? Nee? Mooi.

1

4.

Agenda komende vergadering(en), Jaarplanning en Actielijst De voorzitter: Dan vliegen we erdoorheen en gaan we naar punt 4, de agenda voor de komende vergaderingen en ook de jaarplanning en actielijst. Wij hebben in ieder geval binnen, dus wat wij een volgende keer gaan bespreken is de begroting van Spaarne Werkt voor 2024 en ook de jaarrekening van het Participatiebedrijf Zuid-Kennemerland. De wijziging Wet gemeenschappelijke regelingen Participatiebedrijf Zuid-Kennemerland, een wijzigingsverordening op de re-integratieverordening Participatiewet, het verkorten aflosperiode van de minnelijke schuldregeling in de integrale beleidsvisie armoede en schulden. Dat waren ze. Dus dat zijn de stukken die we op dit moment binnen hebben, daar gaan we het een volgende keer over hebben en we gaan nog even goed kijken naar welke van de onderwerpen in welke commissie besproken gaat worden. Dan hebben we één agenderingsverzoek, een verzoek van de fractie van de VVD wat gaat over punt 1.2, financiering veldwerk Schiphol 2023 en 2024 en de rol van gemeenten vanaf 2025. Dan kijk ik naar de heer Buschman om het punt toe te lichten. De heer Buschman: Dank u wel, voorzitter. We hebben een verzoek gedaan om dit punt te agenderen voor de volgende keer.

De gemeente Haarlem besteedt behoorlijk wat geld in deze zorg en wij willen graag met de wethouder en de overige partijen in gesprek om dit met elkaar te bespreken, met als doel om meer inzicht te krijgen in de achtergronden van de verdeling van de financiering en duidelijkheid op de visie van de wethouder ter zake de financiering vanaf 2025. De voorzitter: Dank u wel. Een heldere toelichting. Is er voldoende steun voor vanuit de commissie om dit punt te agenderen? Nee, daar zie ik onvoldoende steun voor vanuit de partijen, dus die wordt niet geagendeerd. Dan gaan wel nog naar de jaarplanning en de actielijst. Heeft er iemand naar aanleiding van die jaarplanning en actielijst … Sorry. O ja, nee, dat hebben we de vorige keer gedaan, dat klopt ook helemaal.

5.

Transcript commissie d.d. 11 mei 2023 (alleen naar aanleiding van) De voorzitter: Nee, dan gaan we naar punt 5, het transcript van de vergadering van vorige keer. Zijn er naar aanleiding van het transcript vragen, opmerkingen, aanmerkingen? Mevrouw Moedt heeft een opmerking naar aanleiding van het transcript, gaat uw gang. Mevrouw Moedt: Dank u wel, voorzitter. Op volgens mij pagina 36 staat wat ik zei over discriminatie op basis van soort, maar daar staat soort. Ik heb daarover naar de griffie gemaild, maar het is nog niet veranderd in het transcript, dus graag zou ik dat veranderen. De voorzitter: Dat gaan we aanpassen, dank u wel voor uw scherpe blik en ik hoop niet dat u te veel moeite heeft genomen om tot en met pagina 36 door te lezen. Control F, ja, nee, dat werkt, helemaal goed. Oké, anders nog opmerkingen over het transcript? Nee?

Ter advisering aan de raad 6.

Zienswijze Conceptbegroting 2024 van de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Schoolverzuim en Voortijdig Schoolverlaten (VSV) RMC regio Zuid-Kennemerland en IJmond (BvL) De voorzitter: Dan gaan we met u door naar punt 6, de Zienswijze Conceptbegroting 2024 van de Gemeenschappelijke Regeling Schoolverzuim en Voortijdig Schoolverlaters, de VSV, regio Zuid-Kennemerland en IJmond. Aangeschoven is de wethouder hier. We bespreken onder andere de conceptbegroting dus van de

2

gemeenschappelijke regeling en het wordt aan de commissie verzocht advies te geven uiteraard hoe dit, als het door kan naar de raad, hoe het uiteindelijk door kan naar de raad. Dus mocht u dat meenemen in uw bijdrage, heel fijn. Wie kan ik op dit punt als eerste het woord geven? De heer El Aichi namens het CDA. De heer El Aichi: Dank u wel, voorzitter. Het streven van het college om in 2024 een vermindering van 10 procent te bereiken in het aantal verzuimers ten opzichte van 2018-2019 klinkt goed. Alleen, het streven dat elke thuiszittende leerling in beeld wordt gebracht en een traject aangeboden krijgt binnen drie maanden klinkt ook positief, maar er staat in een stuk weinig over hoe wij die 10 procent kunnen bereiken. Al met al, die die doelen zijn niet SMART geformuleerd, het is niet precies duidelijk hoe wij die 10 procent gaan bereiken. Hetzelfde geldt voor het verminderen van een aantal thuiszitters, ook met 10 procent ten opzichte van 20182019. Ik zou graag een gedegen plan willen zien hoe het college dit doel wil bereiken. Het blijft bij een streven. Ik zie niet voldoende daadkracht in het stuk om de problemen goed aan te pakken. Verder wil ik het college meegeven om meer te investeren in de oorzaak van schoolverzuim, denk hierbij aan armoede. Schoolverzuim is vaak het gevolg van achterliggende problematiek zoals armoede. Ik laat het hierbij, voorzitter. Dank u wel.

De voorzitter: Dank u wel. Dan stak direct daarna mevrouw Van der Windt haar hand op, dus gaat uw gang. Mevrouw Van der Windt: Dank u wel, voorzitter. Ik dacht, ik kan eigenlijk helemaal aansluiten bij hetgeen de heer El Aichi van het CDA zegt en ik zou daar ook aan toe willen voegen dat ik eigenlijk het prettig vind als een begroting gewoon beleidsrijk is. Want dit gaat over een serieus punt en als ik de begroting lees, zie ik meer bladzijden over welke gemeente hoeveel bijdraagt. Het staat heel vol met afkortingen, ik vond het een moeilijk te begrijpen document en ik zou het prettig vinden als we gewoon een begroting krijgen over zo'n serieus punt, waar we ook serieus geld aan uitgeven en ook terecht serieus geld aan uitgeven, dat we gewoon een begroting krijgen dat we zien wat de plannen zijn, dat we zien: dit zijn de verschuivingen, want we gaan inzetten hierop en dat betekent dat we daar wat meer geld voor reserveren. Dus in die zin volledig eens met de heer El Aichi en echt zorgen voor dat er volgend jaar gewoon een begroting ligt die op zichzelf te begrijpen is en waarin we zien hoe wij ons gaan inzetten om te regelen wat we willen regelen. Verder, dat zou eigenlijk ook wat mij betreft een voorstel voor een zienswijze zijn en dan mag het wat mij betreft ook als hamerstuk door de raad. Dank u wel. De voorzitter: U heeft daarover een interruptie.

Of was dat, nee, dat was termijn? Gaat uw gang, mevrouw Otten. Mevrouw Otten: Ik dacht dat u al klaar was. Ik sluit eigenlijk geheel bij voorgaande sprekers aan. Ik zou alleen nog willen aanvullen dat wat ik ook mis is onderzoek naar de oorzaak van vroegtijdig schoolverzuim, dus misschien kan de wethouder daar nog wat over zeggen. De voorzitter: Dan de heer Buschman namens de VVD. De heer Buschman: Dank u wel. Ook ik sluit me aan met vorige sprekers. Goed dat we daar gewoon duidelijke cijfers voor krijgen hoe we dat probleem ten aanzien van voortijdig schoolverlaten gaan oppakken. Wij hebben wel één specifieke vraag. Er worden in de stuk in de jaarrekening wordt gesproken dat het verzuim vooral veroorzaakt wordt door – dan moet ik even spieken – complexe gezinsproblematiek en gunstige arbeidsmarkt. We zien nu in de begroting 2024 wordt het verzuim vooral veroorzaakt door de gunstige arbeidsmarkt, maar ook de problemen als gevolg van de corona. In de begroting zelf lezen we daar niets over terug hoe dat specifieke onderdeel wordt aangepakt, dus de vraag naar de wethouder is: neem ons mee, wat zijn naar de plannen van en vertel ons daar meer over. Dank u wel.

3

De voorzitter: Dank u wel. Dan mevrouw Özogul namens de SP. Mevrouw Özogul-Özen: Ook de SP sluit zich aan bij wat CDA net zei. We lezen inderdaad 10 procent verlagen, maar exact hoe waardoor missen we. Vervolgens lezen we dat landelijk de trend is dat thuiszitters veel meer zijn geworden. In Haarlem hebben we de cijfers niet, want die zijn van een x aantal jaar terug. Er staat dat DUO nog niet die cijfers nog niet bekend zijn, dus wij zijn benieuwd hoe het op dit moment in Haarlem is en hoe wij die dan als eerst gaan oppakken. De voorzitter: Dank u wel. Dan mevrouw Hamzad namens GroenLinks. Mevrouw Hamzad: Dank u wel, voorzitter. Ten eerste, GroenLinks sluit ook zich aan volledig bij voorgaande collega's. GroenLinks heeft technische vragen gesteld in verband met NPO-middelen, dat is helaas nog niet beantwoord zijn. Het heeft voornamelijk te maken met uitbesteden van het geld. Hoe wordt het geld op effectieve wijze uitbesteed? Dat lees ik niet duidelijk in dit stuk. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Er wordt in de tussentijd even uitgezocht wanneer u die precies heeft gesteld. Mevrouw Hartman namens Forum voor Democratie. Mevrouw Hartman: Dank u wel, voorzitter. Het is uiteraard een goede zaak om een vinger aan de pols te houden omtrent kwetsbare jongeren, verzuimers en vroegtijdig schoolverlaters.

Er wordt in dit stuk een ambitie uitgesproken om het aantal nieuwe vroegtijdig schoolverlaters in 2024 verminderen met 10 procent. Op zich een mooie ambitie, maar wij hebben hier best wel wat zorgen over. Als je een probleem wil oplossen, zoals net al verteld, of in ieder geval wil verbeteren, moet je wel de oorzaak ervan weten. Daarbij komt ook dat voorkomen altijd beter is dan genezen. De ene oorzaak is iets tastbaarder dan de andere. Zo is bijvoorbeeld complexiteit bij de overstap van voortgezet onderwijs naar het mbo een procesmatige stap die mogelijk beter opgevangen kan worden. Andere veelvoorkomende oorzaken van uitval zijn gedragsproblemen, een lastige thuissituatie, of een fysieke of psychische problematiek. En dan heb je natuurlijk ook nog de jongeren die het schoolsysteem simpelweg niet meer zien zitten en liever willen gaan werken. Daaropvolgend mijn eerste vraag: wat denkt de wethouder over deze laatste groep? Is het schoolsysteem voor iedereen wel geschikt en is het voor sommige jongeren niet gewoon beter om te gaan werken? Als we dan even inzoomen op de mentale gezondheid van jongeren, wat ook een belangrijke oorzaak is van uitval. Er wordt hier in het stuk gesteld dat we voor de monitoring voor de afname van 10 procent in 2024 dit gaan vergelijken met het jaar 2018-2019, want sindsdien zijn de cijfers niet representatief door corona.

Een moeilijk te leggen verband, zeker gezien in hetzelfde stuk wel wordt gesproken over een nasleep van de pandemie, waarvan we maar moeilijk kunnen stellen over hoe groot die effecten nog zijn. Wij hebben destijds gepleit voor een voortzetting van de lokale corona impact monitor, waarin juist dit soort cijfers bijgehouden werden, maar dit voorstel werd toen afgewezen. Als we dan kijken naar de cijfers die wel bekend zijn uit december 2022 van het RIVM, dan zien we dat een derde van de jongeren nog steeds psychische klachten ervaart en dat 13 procent nog denkt aan zelfdoding. Deze cijfers zijn ten opzichte van september ook weer gestegen. Is dit een nasleep van corona die deze cijfers hoog houdt, of heeft het ook te maken met de visie op het leven en de bestaanszekerheid en de uitzichtloosheid rondom de woningmarkt en inflatie? Ook hierover maken jongeren zich in toenemende mate zorgen. Voorzitter, de oorzaken van uitvallers zijn vrij complex. Dit is een dieper probleem, mede veroorzaakt door wanbeleid, wat dan ook tot deze uitval leidt. In de afgelopen vier jaar is er ontzettend veel gebeurd. Er zijn dan ook veel variabelen en factoren die in schoolverlaten terugkomen, dermate zo dat wij ons afvragen of dit überhaupt te reduceren is tot een cijfertje in de monitoring. Dan ook mijn vraag aan de wethouder: hoe is de vergelijking van dergelijke cijfers uit deze

4

monitoring wel representatief met het jaar 2018-2019, is de situatie niet veel te veel veranderd sinds toen? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Moedt namens de Partij voor de Dieren. Mevrouw Moedt: Interruptie, voorzitter, dank u wel. U had het net over jongeren die om allerlei redenen waar het psychisch niet goed mee gaat. We hadden net in de commissie Beheer een klimaatdiscussie. Nou meen ik te weten dat er ook een hoop jongeren echt in de put raken omdat ze zich zo zorgen maken over het klimaat. Hoe denkt Forum voor Democratie hierover? Mevrouw Hartman: Nou, dit zien we inderdaad veel terug. Ik denk dat er ook best wel veel angst wordt ingepraat hierover. Ik begrijp goed dat jongeren daar vatbaar voor zijn en zich daar zorgen om maken, maar ik denk dat dat vooral aangeprate angst is. De voorzitter: Dank u wel. Ik wil al bijna zeggen, laten we niet de discussie van net over gaan doen. Wie kan ik dan het woord geven? Mevrouw Scholten namens Jouw Haarlem. Dan doen we iemand anders. De heer Trompetter namens de Actiepartij. De heer Trompetter: Dank u wel, voorzitter. Ik heb net hele goede dingen gehoord, ik sluit me ook aan bij het CDA met vragen waar het allemaal vandaan komt, het schoolverlaten. Het streven is op zich natuurlijk goed om de uitval met 10 procent te verlagen en ook, wat ik nog niet heb gehoord, de gelijkwaardige kans op onderwijs te waarborgen.

Ik vind het op zich een mooi streven, maar het mag inderdaad wel iets meer beleidsmatig en iets minder financieel de volgende keer. Wij kunnen wel instemmen met de meerjarenbegroting op zichzelf en de gestelde doelen voor 2024-2027. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Scholten, was u zover? Mooi zo, gaat uw gang. Mevrouw Scholten: Excuus, beetje suf. Ik werk natuurlijk zelf in het onderwijs, ook met best wel regelmatig thuiszittende leerlingen waarvoor van allerlei oorzaken aan te wijzen zijn, maar vaak ook simpelweg een gebrek aan aandacht en passende zorg. Er zijn ook best heel veel leerlingen die niet goed terechtkomen in de overgang tussen vmbo en mbo, dat werd net door Forum ook al gezegd. De mbo’s, bijvoorbeeld Nova zijn daar best heel erg mee bezig, maar zouden daar best nog wat meer steun in kunnen gebruiken. Kunnen we daar in deze begroting iets over teruglezen? Ik heb het niet echt gevonden. Dus bijvoorbeeld een entreeopleiding die wat meer aandacht gaat krijgen, of een vmbo plus, of een mbo 1 die echt plaatsneemt op het vmbo bijvoorbeeld. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Bastiaans, gaat uw gang. Mevrouw Bastiaans: Dank u wel, voorzitter. Ook wij sluiten ons aan bij de zorg van het CDA.

Wij hebben nog wel een vraag aan de wethouder over het onderwijs bij de ISK, want daar zitten leerlingen die juist wel graag naar school willen, maar al het hele jaar een halve dag naar school kunnen in plaats van een hele dag omdat er gewoon ook weer ruimtegebrek is. Volgend jaar wil men toch na hele dagen gaan, omdat het de doorstroom belemmert. Leerlingen halen niet snel genoeg het taalniveau om naar het regulier onderwijs door te gaan en als ze wel weer les gaan geven met volledige lesdagen, dan ontstaan er weer lange wachtlijsten. Dus de vraag aan de wethouder is, hoe hij dit, wij noemen dat toch wel verkapt verzuim, hoe hij daar een oplossing voor gaat vinden. Verder kunnen wij instemmen met de begroting en wat ons betreft ook als hamerstuk.

5

De voorzitter: Kijk, dat horen we graag. Dank u wel. Mevrouw Moedt namens de Partij voor de Dieren. Mevrouw Moedt: Dank u wel, voorzitter. Ook de Partij voor de Dieren kan zich aansluiten bij veel wat er al gezegd is. Verder nog een vraag had ik over het traject dat thuiszittende leerlingen krijgen aangeboden, want het viel me op dat het toch een behoorlijk percentage is dat daar niet in instroomt. Ik vroeg me af: waar ligt dat nou aan en kunnen we nog iets extra's doen om deze leerlingen te helpen? Kunnen ze misschien ook elkaar gaan ontmoeten in een programma om zonder schoolse druk met elkaar hun problemen te bespreken? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Linder namens de ChristenUnie. De heer Linder: U raadt het al, ik sluit me ook aan bij de meesten die hier wat gezegd hebben. Wat ik een beetje vreemd vind dat wij dit soort thema gaan bespreken aan de hand van een begroting. Eigenlijk denk ik dat het eerder zou moeten zijn, laten we het hebben over schoolverlaters en dan gaan we het over hebben: hoe gaan we het oplossen en hoe ziet de begroting daarvoor uit? Dus ik hoop dat die denkwijzen ook dat probleem kunnen gaan aanpakken. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Van den Raadt namens Trots. De heer Van den Raadt: Dank u wel, voorzitter.

Inderdaad wat de collega zegt, we hebben het hier over de begroting, dus Trots Haarlem stelt voor alle problemen die we hier op ons bord krijgen om voor te stellen dat we die begroting maar moeten gaan verdubbelen. Ook blij te zien, ik maak me nog wel eens zorgen over dat kinderen überhaupt op het peuter- en kleuteronderwijs komen, maar hier praten we gelukkig nog alleen maar over mensen die al op een school terecht zijn gekomen, maar dan niet meer komen opdagen. Dus dat vind ik al een iets minder probleem in dat opzicht. Maar de vraag concreet is nog wel, vroeger hadden we het beleid volgens mij dat iedereen weer terug naar school moest, eventueel in aangepaste vorm. Is dat nu losgelaten? Omdat er nu ook over niet-schoolse trajecten inzet wordt gesproken. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Jacobsz namens de OPH. Gaat uw gang. Mevrouw Jacobsz: Ik kan alleen maar zeggen dat ik aansluit bij wat er gezegd is. En wat mijn buurman net vertelde over begroting en niet een inhoudelijke discussie, ja, dat vind ik ook jammer. De voorzitter: Dank u wel. De heer El Aichi, u heeft nog nooit zoveel bijval gehad, geloof ik. Dus u heeft een goede bijdrage geleverd. We gaan eens kijken wat de wethouder ervan vindt. Wethouder, gaat uw gang. Wethouder Van Leeuwen: Voorzitter, dank u wel. En commissie, bedankt voor uw betrokkenheid bij dit belangrijke onderwerp.

Want het is natuurlijk, het gaat ons allemaal aan het hart dat onze kinderen zijn de toekomst, dat die ook worden voorbereid op de toekomst. Ik denk dat ik deels ook bij de heer El Aichi en bij u allen kan aansluiten, want dit was natuurlijk ook de vraag toen ik dit gelijk langs kreeg. Want wat hier speelt, dit is natuurlijk een gemeenschappelijke regeling, dus iets wat wij met veel andere gemeenten doen, waarbij de basis is het meerjarenbeleidsplan wat uw voorgangers met elkaar hebben vastgesteld. Het inhoudelijke stuk, het meest inhoudelijke stuk, gaat per schooljaar en de begroting gaat per kalenderjaar. Dus daar zit ook door de wetgever een complexiteit, maar ik hoor uw oproep heel duidelijk, dus ik kan toezeggen dat we volgend jaar proberen die begroting ook wat inhoudelijker te maken. Terwijl eigenlijk de core van de inhoud zit in het meerjarenbeleidsplan, zit in het inhoudelijke jaarverslag wat de schooljaren volgt en dit volgt dan weer boekjaren, waardoor die begroting gek loopt. Maar we zullen zeker kijken hoe we hier ietsje meer

6

inhoud aan toe kunnen voegen, want ik heb zelf ook die behoefte. Dus ik heb dan natuurlijk de luxe dat ik door kan praten: wat voor trajecten zitten daar nu onder? Want ik herken de behoefte sterk en daartoe, en dat wist u volgens mij ook al, dat heeft u al eerder gevraagd, gaan wij in de regionale radenbijeenkomst in het najaar komt er ook een inhoudelijke presentatie hierover. Want dit is natuurlijk ook een regionale bezetting, dus dat was volgens mij voor oktober of november is inderdaad een overleg met regionale radenbijeenkomst, komt daar dus een inhoudelijke sessie met voorbeelden van trajecten wat er allemaal speelt, zodat u ook inderdaad meer bij wordt gepraat. De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Van der Windt van D66. Mevrouw Van der Windt: Dank u wel. Ik vind het heel erg mooi dat we op die regionale radenbijeenkomst worden bijgesproken. Gelijktijdig realiseer ik me dat de regionale radenbijeenkomst iets is wat alleen toegankelijk is voor leden van de aangesloten gemeenteraden en dan ook niet openbaar. Ik vind het ook belangrijk dat de bewoners van Haarlem zicht hebben op wat wij doen met het geld dat wij mede van de bewoners krijgen.

Dus in die zin, ik waardeer het enorm en ik zal er zeker zijn dat wij worden geïnformeerd, maar ik vind het ook belangrijk, en daar is ook dit stuk mede voor, dat ook de mensen uit Haarlem die willen weten: wat doen ze eigenlijk? Dat ze dat ook kunnen zien. Dank u wel. Wat vindt u daarvan? Wethouder Van Leeuwen: Zoals ik al zei, sloot ik me ook aan bij veel van uw sprekers dat we zullen proberen inderdaad te kijken hoe we meer inhoud kunnen geven aan het ding, waarbij dus inderdaad de wetgever met hoe zij dit van ons vragen – jaarverslag per schooljaar en begroting per kalenderjaar – niet per se helpt. Dus even kijken wat daarbinnen mogelijk is. De voorzitter: U heeft nog een interruptie van de heer Linder van ChristenUnie. De heer Linder: Zou dat niet handiger zijn om te zeggen dat u gewoon een jaarverslag over schoolverlaters gaat presenteren, en daarbij hoort dan de begroting? Dan is namelijk de focus ook anders, dan krijgen we ook in die zin getallen inhoudelijk beter verhaal als op een gegeven moment met daarbij de begroting. Wethouder Van Leeuwen: Ja, ik snap de behoefte, maar sowieso, dit moet natuurlijk uiten in de zienswijzen, want ik zit hier slechts als wethouder en dit gaat natuurlijk als zienswijze op de begroting.

Ik weet wel – en dat kan ik hier al gelijk zeggen, want ik weet toevallig hoe dat zit – de Wet op de gemeenschappelijke regelingen kent bepaalde data dat u die begroting langs moest sturen. Dus de Wet op de gemeenschappelijke regelingen naar de provincie toe moet, dat verhoudt zich dan weer lastig tot een schooljaar. Terwijl ik zeg: geeft u mij als zienswijze en dan kunnen ook in het bestuur daarvan – waar ik natuurlijk dat ook met mijn pet op als Haarlem ook bij zit – kunnen we ernaar kijken wat er mogelijk is. Maar in die Wet gemeenschappelijke regeling, in andere tijd de wet … Die wetgeving die te maken heeft met vroegtijdig verlaten, daar zit gewoon wat complicatie in de bureaucratische kant, maar ik hoor heel duidelijk dat u zegt dat u wilt weten: wat gebeurt daar nou precies? Dus daar gaan we proberen hoe we daar recht aan doen. Dan ga ik naar wat concrete vragen. Eigenlijk was een hele mooie inhoudelijke vraag die ook op een aantal andere manieren langskwam, was die van de heer Van den Raadt van Trots en dan ga ik even van achter naar voren. Is het nou losgelaten dat iedereen terug naar school gaat? Dan kom je gelijk bij een probleem. Wat je eigenlijk ziet, en dat heet volgens mij iets van green harvesting of zo, mensen al oogsten voordat ze echt helemaal volgroeid zijn met een diploma op een opleiding.

De arbeidsmarkt is ontzettend krap, dus er zijn heel veel werkgevers aan het trekken aan die mensen. Daar weet mijn collega van de arbeidsmarkt natuurlijk ook alles van af, maar de arbeidsmarkt zijn werkgevers aan het trekken: kom nou bij ons werken, dan krijgt u een goed salaris. Voor jongeren is dat best interessant. Wat heel veel mensen niet weten dat je ook dan wel gecertificeerd kan raken

7

op basis van beroepscompetenties. Dus een van die aanpakken die hier onder hangt is dat wij dus inderdaad met het Nova College, want het Nova College is eigenlijk de voornaamste contactschool, dan naar buiten treden naar die jongeren, dus eigenlijk tot en met 23: ook al werk je al in de transport en logistiek, je kan op baas van wat je dat doet een certificaat krijgen. Het hetzelfde geldt voor de horeca, datzelfde geldt eigenlijk voor alle beroepen. Alleen, heel weinig mensen weten dat. Uiteindelijk is het voor de langdurige carrière om langdurig positief mee deel te nemen aan de arbeidsmarkt is het heel waardevol. Dus dat is een van die trajecten waar wij bijvoorbeeld trajectbegeleiding van Argos inzetten die ook huisbezoeken doen om de jongeren aan te spreken: heel tof dat je al gaat werken en we snappen best dat je dat vanwege, misschien pas je ook niet lekker op school. Dat zei een van de – ik weet even niet meer wie – maar in ieder geval zei iemand ook: school past niet voor iedereen. Ja, dan is het eigenlijk wel heel mooi dat we dus kunnen zeggen: dan ga je werken, maar kijk dan nog wel, en dat kan soms inderdaad met een dag in de week naar school, maar soms echt op ervaring verworven competenties, dat je dan wel een certificering krijgt waar je de rest van je leven nog wat aan hebt. De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Scholten.

Mevrouw Scholten: Dit dwaalt best af van de begroting, maar ik vind het wel een interessant punt omdat het een zijsprong is die in mijn hoofd ook zat. Veel van mijn ex-leerlingen die voortijdig schoolverlater zijn of zonder startkwalificatie van school, komen later in hun loopbaan, dat ze die evc's eventueel wel al hebben, maar komen ze erachter dat ze niet verder komen. Op het moment dat je dan in een uitkering terechtkomt omdat je al niet zo lekker in je vel zat, kom je bijna niet tot fatsoenlijke scholing, zeker niet met behoud van uitkering. Dat is iets wat ze bij het Nova ook constateren, dat het voor mensen die zich dus willen verbeteren zeg maar, of die interessanter werk willen dan de lopende band, dat ze vervolgens eigenlijk met het kleine baantje wat ze hebben, of de uitkering die ze kwijtraken, onmogelijk is om een langere interessante opleiding te doen. Zijsprong absoluut, maar wel een die aandacht verdient. Wethouder Van Leeuwen: Ja. Dus u ziet mij even denken, dan ga ik hier heel diep op in, volgens zit u hier dan morgen nog, dus dat is niet handig met de eindtijd van tien uur. Maar ik geef denk ik wel aan antwoord op een aantal van de vragen die gesteld zijn.

Kijk, we zien eigenlijk dat we samen met het Nova College, want een van de vragen was: wie doen dat nou allemaal? Dat is natuurlijk een samenwerking tussen het onderwijsveld, dus waarbij Nova College als contactschool een grote rol heeft. Ons eigenlijk Bureau Leerplicht die natuurlijk mensen vroegtijdig al signaleren: wat gebeurt er nou in die huiselijke situatie? Waarbij jeugdzorg een rol heeft, waarbij de schoolbesturen en de scholen zelf een rol hebben en waarbij ook nog heel veel geleerd kan worden. Dus even één voorbeeld van een werkbezoek wat ik recent had. Er is één school, die heeft het stagebureau ook zo ingericht dat ook de leerling als ze twee jaar weg zijn, die worden tot twee jaar nagebeld: wat doe je nu, waar ben je nu? Om ze uiteindelijk ook te helpen en te wijzen op dit soort trajecten. Uiteindelijk is het de gezamenlijke inspanning van scholen, of het nou mbo is of voortgezet onderwijs, om de kinderen in beeld te houden en te zorgen, eigenlijk zo goed mogelijk te helpen bij wat bij hen aansluit. Daar liggen echt een stuk of vijftig projecten onder, daar gaan we u natuurlijk inhoudelijk bijpraten en volgend jaar zal ik ook zorgen dat dat wat beter gekoppeld zit in die begroting. Het jaarverslag komt dan dus ook nog langs, dus dat is waarschijnlijk november ook gereed als we het hierover met elkaar gaan hebben.

Dus ik ga dan even concreet naar een aantal punten toe. Ik heb een aantal mensen horen zeggen: hoe gaat het nu? Als je langjarig kijkt – en dat is even lastig op deze begroting, maar ik ben gelukkig ook wethouder Jeugdzorg naast Onderwijs – zie je eigenlijk dat de mentale gesteldheid van jongeren al ver voor corona achteruitging. Dus ik herken me ook zeker niet in wat gezegd werd door mevrouw Hartman dat er door wanbeleid van de afgelopen jaren zou kunnen. Eigenlijk zien we al langjarig, dus dan vooral de afgelopen tien jaar, dat de mentale gezondheid van

8

jongeren slechter wordt. Daar zijn tal van onderzoeken zeggen daar dingen over, dat kan gaan zijn over de individualisering van de samenleving, over de rol van social media dat alles perfect moet zijn, over dingen bespreekbaar houden. Dat is een zorg die wij delen met de schoolbesturen, met de jeugdzorg, als gemeente en natuurlijk ook met alle andere aanpalende instellingen, wat dus ook een gezamenlijke inzet vergt om te kijken hoe we dat gaan doen. De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Hartman van Forum voor Democratie. Mevrouw Hartman: Het wanbeleid waar ik dan op doel, gaat dan onder andere over woningmarkt, corona, inflatie. Dat zijn gewoon beleidskeuzes geweest. Onderschrijft u niet dat dat ook oorzaken kunnen zijn waar mensen zich zorgen over kunnen maken, zeker jongeren die een toekomstperspectief proberen te hebben. Wethouder Van Leeuwen: Voorzitter, een heel klein stukje buiten dit stuk gaat het natuurlijk eigenlijk. Wij zien dat zorgbehoeften overal toenemen. Dat kan sociaaleconomisch zijn, dat kwam langs. Het kan echt zijn omdat er kinderen in armoede opgroeien, daar zit iets. Het kan zijn door prestatiedruk wat door schoolomgeving of door de ouders wordt opgelegd. Het kan ook zorgen zijn over het klimaat. Het kan van vele fronten komen. Je ziet eigenlijk dat er niet een eenduidige oorzaak is, maar dat het van vele kanten kan komen.

Maar dat gaat echt veel meer over de portefeuille jeugdzorg dan over vroegtijdig schoolverlaten, maar het gaat natuurlijk over de oorzaak die onder dat vroegtijdig schoolverlaten kan liggen. Ik ga weer proberen iets meer op het onderwerp te blijven, anders krijg ik schoppen onder de tafel van de voorzitter natuurlijk. Maak nou reclame of laat die inhoud zien van zo’n Entree- of MyTalent opleiding, zei mevrouw Schoten van Jouw Haarlem. Ja, helemaal eens. Dus dat zijn van die hele goede trajecten waarbij ook een combinatie van werk en onderwijs mogelijk is, om dan bijvoorbeeld op latere leeftijd in te stromen in de zorg, ook zo'n sector die heel veel mensen nodig heeft. Ik ga even diagonaal erdoorheen. Een aantal keer gehoord beleidsrijk. Een onderzoek naar de oorzaak, mevrouw Otten van Hart voor Haarlem vroeg ook nog eens. Dat komt natuurlijk met name ook in de portefeuille Jeugd komen we daarop terug: wat speelt er nou precies bij onze jeugd? Wat doen we dan concreet? Meer trajectbegeleiders inzetten, samen met re-integratiepartners zoals Argos ook huisbezoeken doen, zorg dat die jongeren een individueel traject aangeboden krijgen, zodat dat de goede kant op gaat. Ik zit even te kijken. Dat is natuurlijk ook, dat is een portefeuille, die komt ook nog naar u toe, de SHO, het Strategisch Huisvestingsplan Onderwijs.

Dat is ook een beetje voorbij dit stuk voor mevrouw Bastiaans, de ISK heeft ruimte nodig. Ja, dat is bekend en daar werken we volgens mij hard aan en bij de ITK is dat gelukkig toen al gelukt, bij de Prins Bernhardlaan. Maar die ISK staat natuurlijk ook op het lijstje en dat gaan we natuurlijk ook met elkaar bespreken, dus dat heeft onze warme aandacht. Mevrouw Bastiaans van de PvdA vroeg dat. De voorzitter: Mevrouw Bastiaans heeft dan wel direct een interruptie voor u, wethouder. Wethouder Van Leeuwen: Dat siert haar. Mevrouw Bastiaans: Waar het mij om gaat is dat we hebben het hier over het voorkomen van verzuim, maar hier verzuimen leerlingen doordat er te weinig ruimte is. Ik weet dat het SHO eraan komt, maar dat duurt nog en het gaat echt op korte termijn vind ik dat het nodig is dat die leerlingen veel meer uren les krijgen. Wat kunt u daaraan doen? Wethouder Van Leeuwen: Nou, dat vind ik ook en daar werken we dus samen met schoolbesturen hard aan voor nood- en voor tijdelijke huisvesting en voor een permanente plek van voldoende omvang. Dat is zoals voor veel scholen, want er zijn natuurlijk meer scholen met een ruimtevraag, dat is niet gelijk van vandaag op

9

morgen geregeld. Dat is ook wat samenwerking tussen het schoolbestuur, die voor voldoende docenten moet zorgen en wij voor een plek. Maar er is een plek in zicht waarbij we denken dat daar rond de zomer dat daarin dat die uitbreiding plaats kan vinden. Zoals u weet in Haarlem is elk stukje stad al dubbel belegd, dus dat gaat niet per se gemakkelijk. Maar er is een mooie schuif gaande waarbij ik goede hoop heb dat we daar snel dezelfde mooie beweging kunnen maken als we bij de ITK hebben gedaan, dat we daar echt voorlopen en voldoende ruimte bieden hiervoor. Tegelijkertijd, als je kijkt naar de aantallen nieuwkomers die wij hier onderwijs moeten geven, zal dat niet alle soelaas bieden. Dus als wij hier in de regio alle opvang gaan bieden die wij nodig hebben als Nederland, dan zal de ruimte niet voldoende zijn. Dus dat vraagt ook een gesprek met elkaar: hoe doen we dit nu en hoe snel gaan we over de doorstroming? Maar dat heeft inderdaad onze volle aandacht als college om dat goed met elkaar te doen en daar is ook toevallig volgens mij volgende week weer overleg over met het schoolbestuur wat hiervoor verantwoordelijk is. En de heer Van den Raadt gaat de begroting verdubbelen, dus ik ben van harte benieuwd waar u het geld vandaan gaat halen. Dat vernemen wij graag, want dat geef ik graag voor u uit aan nuttige zaken.

De heer Van den Raadt: Voorzitter, ik hoor dat de wethouder dus wel oren naar heeft. Betekent dat dat dus deze begroting eigenlijk tekort is voor de ambities die gesteld worden? Wethouder Van Leeuwen: U stelt deze vraag aan de wethouder Onderwijs en Jeugd, dus ja, dan kunt u het antwoord raden, volgens mij. De voorzitter: Ik denk dat de wethouder met smart wacht op uw amendement om extra budget vrij te spelen. Wethouder Van Leeuwen: Amendement op de zienswijze dan. De voorzitter: Ja, exact. Wethouder Van Leeuwen: Volgens mij heb ik dan op hoofdlijnen alle vragen gehad, als ik zo goed kijk. Mevrouw Hartman. De voorzitter: Wethouder, ik weet niet, willen we ruilen? Dat lijkt me een goede. Ja? Dan ga ik de antwoorden geven. Lijkt mij heel erg leuk, dan ruilen we VVD in voor D66 in het college. Mevrouw Hartman, gaat uw gang. Mevrouw Hartman: Dank u wel, wethouder, voor het woord. Ik heb op één vraag geen antwoord gehad en dat ging over, er zijn dus dieperliggende oorzaken voor die uitval. Er is ontzettend veel gebeurd in de afgelopen vier jaar. Hoe kunnen we de vergelijking van deze monitoring nou vergelijken met 2018-2019, is dit niet een veel te grote stap? De voorzitter: Voorzitter, geeft u daar antwoord op. Wethouder Van Leeuwen: Dank u wel, mijnheer Aerssens.

Wij denken dat 2018-2019 juist een goed referentiejaar, want in corona was zo'n andere situatie dat als je een van die jaren als referentie neemt, dat ook weer een hele gekke vergelijking op zou leveren. Dus vandaar dat ervoor gekozen is in het beleidsplan al eigenlijk, maar om dit als referentiejaar te nemen. Als u in meerderheid daar iets in de zienswijze over op wil nemen, dan gaat u daarover als raad. Maar wat ons betreft is dit een goed referentiejaar om te kijken: ten opzichte van dat jaar, wat kunnen daarin betekenen?

10

De voorzitter: Helemaal goed. We gaan zo eventjes naar de tweede termijn. Ik denk dat dat goed is, anders blijven we de wethouder op dit punt interrumperen. Mevrouw Hartman, wilt u de tweede termijn aftrappen? Mevrouw Hartman: Graag. Nou ja, in dit stuk werd dus ook wel degelijk gesteld dat we nog wel juist in de nasleep van de pandemie zitten. Ik denk dat dat ook heel erg moeilijk is om te stellen dat dat nu over is, dat we nu gaan vergelijken met de periode ervoor. Zeker gezien we dit niet goed hebben gemonitord, omdat die corona impact monitor er niet is. Dus hoe kunnen we dit nou stellen dat het vergelijkbaar is met de jaren daarvoor? De voorzitter: Helemaal goed. U zag hem inderdaad al, een interruptie van mevrouw Scholten, gaat uw gang. Mevrouw Scholten: Ik werk al heel erg lang in het onderwijs en ik lees ook al heel erg lang onderzoeken naar voortijdig schoolverlaten enzovoorts. De situatie, dat zei de heer Van Leeuwen net ook al, neemt al jaren redelijk toe. Dat heeft niet per se te maken met de pandemie. Er is sowieso een probleem en het lijkt mij veel beter dat we naar de oplossingen gaan kijken voor leerlingen en daarmee aan de slag gaan, in plaats van dat we blijven hangen in: er is iets met een pandemie geweest.

Want dat is absoluut waar, maar de schoolverlaters zitten al thuis sinds passend onderwijs en de transitie jeugdzorg en daar zijn de problemen denk ik veel groter door geworden. Mevrouw Hartman: Op zich ben ik het daar wel mee eens, maar het is meer op het moment dat je gewoon een situatie gaat doortrekken, je gaat het nu vergelijken met een periode van vier jaar terug, dat lijkt me gewoon nogal een flinke stap. Terwijl met of zonder een pandemie, of wat er ook in de tussentijd is gebeurd, dit is echt een enorme sprong. Er is zoveel gebeurd sinds toen, ook buiten een pandemie. Ik vind het gewoon nog een grote stap om dat te gaan vergelijken. De voorzitter: Was u klaar met uw termijn? Ja? Uitstekend. Wie wil in tweede termijn nog het woord voeren op dit punt? Mijnheer Van den Raadt, gaat uw gang. De heer Van den Raadt: Ik wil de wethouder bedanken dat die begon met de laatste vraag. Meestal moet ik een vraag opnieuw stellen, omdat het niet meer in het geheugen zit. Dus ik vond het gewoon aangenaam, ik stel voor dat we dit vaker doen. Even kijken. U zegt ook in dat stuk nog even inhoudelijk, want die 10 procent. want eigenlijk hoor ik nu dus dat vroegtijdig schoolverlaten niet echt meer een probleem is, want het kan zijn dat je dus gewoon een baan hebt en misschien wel over tien jaar veel meer geld verdient dan dat je nog tien jaar op school had gezeten.

Ik ken er iemand ook die daar in die situatie zit, zoals ik, dus het is eigenlijk best goed dat misschien mensen vroegtijdig schoolverlaten, als ze dan inderdaad goed gemonitord worden. Is dat dan ook die keuze dat u zegt: we willen 10 procent weer terug hebben. Want u had ook kunnen zeggen 100 procent, of 50 procent, maar u zegt: we willen maar 10 procent terug hebben. Is er dan die 90 procent die de school voortijdig verlaat, dat is eigenlijk goed, want die mensen zijn aan de slag en die hebben misschien meer levensvreugde gevonden dan op school? De voorzitter: Dank u wel. Anders commissieleden die het woord willen voeren in tweede termijn? De heer El Aichi, gaat uw gang. Ik hoop op nog zo'n vlammende termijn als de eerste. De heer El Aichi: Ik wil collega-raadsleden bedanken voor hun steun en ik wil de wethouder bedanken voor zijn antwoorden en ik hoop dat hij onze zienswijze meeneemt wat hij eigenlijk toegezegd heeft. Dank u wel.

11

De voorzitter: Nou, bedankjes. Jongens, het wordt hier alleen maar vrolijker. Anders nog commissieleden in de tweede termijn? Ja, mevrouw Van der Windt heeft toch nog een prangend punt. Mevrouw Van der Windt: Het is geen tweede termijn, maar het is meer van de orde, hoe gaan we ermee om? Want we hebben natuurlijk best wel dingen gezegd: we zijn wel bereid om deze begroting goed te keuren, maar we willen het in de toekomst nog wel graag anders. Dat zou ook in een zienswijze kunnen worden opgenomen, maar hoe gaan we dat doen? De voorzitter: We hebben de zienswijze die nu voorligt en de wethouder heeft een toezegging gedaan volgende keer met een meer inhoudelijke begroting komen. Dus ik denk dat u op uw wenken bediend wordt door de wethouder, dus dat we dit keer op dit punt deze zienswijze zo doorzetten naar de raad en de wethouder heeft min of meer dan beloofd dat hij voor de volgende keer in ieder geval een iets inhoudelijker begroting aanlevert. Wethouder Van Leeuwen: Mag de wethouder daar ook iets van vinden? Mevrouw Van der Windt: Ik wilde ook zeggen namelijk dat dit natuurlijk niet iets is, dit is niet een begroting van de wethouder, maar is gemeenschappelijk. Dus in die zin zou er toch iets aan zienswijze moeten gedaan. De voorzitter: De wethouder. Wethouder Van Leeuwen: Ja, ik kan u helpen.

Ik wil heb ook wat ervaring hier in deze zaal en ik kan mij voorstellen dat de griffie dan opneemt in de zienswijze naar aanleiding van deze behandeling dat de raad de zienswijze uitbrengt dat zij graag het bestuur van de GR meegeven volgende keer een wat meer inhoudelijk geladen begroting te zien. Au dat dan zo opneemt in de zienswijze en dat bij de raadsvergadering voorlegt als gedragen mening van de commissie, dan kan het volgens mij ons nog een hamerstuk zijn. De voorzitter: Laten we daar in ieder geval eventjes over stemmen middels het laten zien van handen, dat we in ieder geval het voorstel van de wethouder opnemen. Wie is ervoor om dat op te nemen in de zienswijze voordat het doorgaat naar de raad? Ja, dat is een zeer ruime meerderheid, iedereen zelfs, dus dat nemen we mee en dat komt in de zienswijze te staan. Kan het stuk dan alsnog als hamerstuk naar de commissie? Ja, mooi zo, gaan we dat doen. De heer Van den Raadt: Trots Haarlem had beloofd, de bijdrage regiogemeenten is ongeveer zes ton voor leerplicht en kwalificatieplicht. Wij vinden dat het bedrag omhoog moet, dus wij gaan met een voorstel komen om iets meer geld als Haarlem hieraan toe te kennen. De voorzitter: U komt met een amendement op de zienswijze om de begroting te verhogen, helemaal goed. Dan hebben we die aangekondigd gekregen bij deze.

Dan wordt het een bespreekpunt als het inderdaad een ingediend amendement komt vanuit de fractie van Trots Haarlem. Mocht die niet komen, dan kunnen we dat denk ik als nogal hamerstuk behandelen. Dan hebben we in ieder geval zo het stuk denk ik voldoende besproken en ga ik met u door op de agenda. 7.

Spreektijd voor belangstellenden (over niet op de agenda staande onderwerpen) De voorzitter: We hebben in ieder geval punt 7, Spreektijd voor belangstellenden, alleen zijn er geen belangstellenden.

12

8.

Gemeenschappelijke regeling beschermd wonen (DvL) De voorzitter: Dus wij vliegen door naar punt 8, de Gemeenschappelijke regeling. We doen hier even change. Dames en heren, we gaan door naar punt 8, de Gemeenschappelijke regeling beschermd wonen. Dit is een stuk wat we vorige vergadering al besproken hebben en wat we nu bespreken zijn eigenlijk de aangeleverde punten op de zienswijze die u in de bijlage bij dit agendapunt kunt vinden. Dat zijn de door onder andere VVD en D66 aangeleverde punten en verder zijn er vragen gesteld door de fracties van Jouw Haarlem, SP en GroenLinks. Het lijkt me dan ook goed dat in uw bijdrage u in ieder geval naar de punten in de bijlagen onder 4 refereert of u het daarmee eens bent of niet, zodat we die punten al dan niet in de zienswijze op kunnen nemen in de verschillende artikelen. Wie kan ik als eerste het woord geven op dit punt? U zit heel twijfelachtig te kijken. Mevrouw Oosterbroek, gaat uw gang. Mevrouw Oosterbroek: Punt van orde, want ik vind dit toch een beetje, of in ieder geval, wat ik gewend ben uit de andere zienswijzen is dat het college met een zienswijze komt en dat als je dan in de commissie tot de conclusie komt: dit is een gedragen standpunt voor mijn zienswijze.

Dan kan of op dat moment de voorzitter het direct afhameren, of als het niet duidelijk is of er een meerderheid voor is, dan kan je alsnog met een amendement komen op de zienswijze van het college. Nu vind ik wordt het wel eigenlijk heel erg veel en omvattend. Ik had op zich ook gewoon een punt. Hij is dan technisch beantwoord, maar ja, dan denk ik: dan had mijn punt ook wel in deze bijlage mogen staan. Maar ik vind eigenlijk dat deze bijlage op zichzelf in het proces om naar een gedragen zienswijze te komen, dat dat qua ordevoorstel denk ik dat het gewoon wat makkelijker had gekund. De voorzitter: Wat makkelijker is niet per se een ordevoorstel, maar ik zie wel dat mevrouw Moedt daarop wil reageren. Mevrouw Moedt: Misschien is het een idee om dan per punt even te peilen en dan te stemmen? De voorzitter: Nee, ik wil denk ik eerst in deze vergadering zo meteen van u horen in uw bijdrage wat u van de bijlage vindt. Op het moment dat we daarin in ieder geval een meerderheid vinden, dan vind ik het niet nodig om ook omwille van de tijd om per punt dat af te gaan stemmen. Maar mocht u er punten uit willen pikken waar we vervolgens alsnog over moeten stemmen, dan kan dat. Wel wil ik nog even reageren op de bijdrage van mevrouw Oosterbroek en het punt van orde. Het gaat hier om een zienswijze vanuit de raad.

Het college doet een voorstel op een zienswijze, maar uiteindelijk is een zienswijze die door de raad gegeven wordt. In de commissie hebben we het zo geregeld dat we een input kunnen leveren op deze zienswijze, dat hebben we vorige keer gedaan. Met mijn griffier gaan we onder andere nog even voor u op papier zetten hoe zienswijzen in de toekomst het hele proces van A tot Z doorlopen worden, dus dan is het in ieder geval helder. Maar dat zal eenzelfde soort structuur als nu aan gaan houden. Dus ik stel voor nu voor dat we in ieder van de bijdrages van u allen gaan horen en dat we dan gaan concluderen of de zienswijzen die in de bijlage zijn voor nu voldoende zijn, of dat er nog zienswijze aan worden toegevoegd. Op het moment dat er nog zienswijzen worden toegevoegd, dan kan dat, daar kunnen we dan even over stemmen. Ja, mevrouw Oosterbroek. Mevrouw Oosterbroek: Ik denk dat we nu het geluk hebben dat we een tweede vergadering hebben voordat het beslispunt naar de raad gaat. Dus ik denk dat het voorstel om het voortaan op deze manier te doen niet praktisch is, dat we misschien in de toekomst minder geluk hebben dat we maar één keer een punt mogen behandelen en dat dan dus het handiger is om het direct in de commissie af te hameren, zoals ook mevrouw Moedt voorstelt. Ik steun het voorstel om gewoon per punt handen omhoog, handen naar beneden. Dan is dat voor iedereen duidelijk.

13

De voorzitter: Nee kijk, wat we nu doen is het in twee vergaderingen. We gaan het zo regelen dat zienswijzen de eerste keer in de eerste vergadering komen, zodat ze nog een tweede keer terug kunnen komen, dus dat we altijd die ruimte hebben. Goed. Dan lijkt het me goed om nu naar uw bijdrages te gaan luisteren. Wie wil als eerste een bijdrage leveren in de eerste termijn? Ja, mevrouw Van der Windt, gaat uw gang, namens de D66-fractie. Mevrouw Van der Windt: Dank u wel, voorzitter. Ik heb destijds, ik ben juriste, ik heb wat kritisch gekeken naar die regeling. Ik heb een aantal suggesties gedaan waarvan ik denk dat het belangrijkste is om in de zienswijze mee te nemen, omdat het de positie van Haarlem versterkt en ook de gemeenschappelijke regeling ten goede komt. Op één vraag is het antwoord gekomen: dat kan niet, want er is geen algemeen bestuur. Dat maakte mij wat in verwarring, want in het raadsstuk dat is behandeld in mei ‘21 schrijft het college zelf dat het grote voordeel van een gemeenschappelijk orgaan is dat er een algemeen bestuur is, een dagelijks bestuur is waarin de wethouders vanuit een deel van de deelnemende gemeenten vertegenwoordigd zijn. Nu zeg ik: dan klopt wat er is geschreven in dat artikel, klopt niet met het systeem van de wet en ook niet met wat hier staat. Dan krijg ik te horen: ja, maar het kent geen dagelijks bestuur. Dat vind ik verrassend.

Het is super technisch, dus ik wou eigenlijk zeggen dat ik vasthoud aan alle door D66 ingebrachte zienswijzen en dat ik ook hoop op steun daarvoor. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Geen vraag aan de wethouder, maar wel een helder pleidooi. Anders commissieleden? Mevrouw Klazinga namens de VVD-fractie. Mevrouw Klazinga: Dank u wel, voorzitter. Het zal niet verbazen dat ik het eerste deel van de zienswijze van harte ondersteun en ook blij ben dat de wethouder dat ook ondersteunt, aangezien dat mijn eigen inbreng is. Maar ik wil daarbij zeggen dat ik ook de rest van de zienswijze zoals ingebracht door D66 steun. En voor wat het waard is, dat ik blij ben dat deze procedure op deze manier gevoerd is, omdat we op deze manier zorgvuldig tot een inhoud van een zienswijze kunnen komen. De voorzitter: Dank u wel. Anders commissieleden? Mevrouw Scholten namens Jouw Haarlem. Mevrouw Scholten: Ik mis, en die zijn bij mij ook technisch behandeld, maar ik zou ze toch wel graag opgenomen zien, wij maken ons bij Jouw Haarlem ernstig zorgen – en trouwens samen met de SP, niet vergeten – over dat bijvoorbeeld de taakgerichte aanpak weinig concreet blijft en niet heel duidelijk wordt wat dat nou voor cliënten gaat betekenen. Daarnaast vroegen wij naar een klachtenprocedure. Klachtenprocedure en vertrouwenspersoon, was daarop het antwoord, wordt in het programma van eisen opgenomen.

Nu op dit moment is de klachtenprocedure aan de cliëntenorganisaties en instellingen zelf. Hoe zien we dat, dat daar een onafhankelijke klachtenprocedure komt, of een ombudspersoon, vertrouwenspersoon, iemand naar wie cliënten toe kunnen gaan, maar misschien ook wel medewerkers toe kunnen gaan als het niet gaat zoals het moet? De voorzitter: Gaat uw gang, de heer Trompetter. De heer Trompetter: Dank u wel. Mevrouw Scholten, doelt u dan op een Wmo-vertrouwenspersoon of iets dergelijks? Want dat is dan het voorstel wat zeg maar nu een beetje niet meer er is, want ja, anders natuurlijk de vertrouwenspersonen van de instellingen en de Wet kwaliteit klachten en geschillen in de gezondheidszorg. Dank u. De voorzitter: Mevrouw Scholten.

14

Mevrouw Scholten: Het gaat mij er vooral omdat er echt een onafhankelijke plek is waar je naartoe kan en niet eentje die gebonden is aan een instelling. Dus bijna een ombudspersoon. De heer Trompetter: Als het goed is kan je opnemen dat een instelling die zorg levert ook een onafhankelijk vertrouwenspersoon moet hebben die niet in dienst van de instelling is. Dat is wel gebruikelijk, ik ben zelf ‘…’ bijvoorbeeld. Mevrouw Scholten: Prachtig. De voorzitter: Nou, dat is in ieder geval wat we doen op het moment dat u nog punt wil toevoegen aan de zienswijze, dan vragen we de wethouder even om een reactie en dan gaan we daarna kijken wat we doen. Verder commissieleden die het woord willen voeren op dit punt? De heer Visser namens de Partij van de Arbeid. De heer S. Visser: Dank u wel, voorzitter. Even kort. De PvdA zou kunnen instemmen met eventuele wijzigingen die geen grote veranderingen in de samenwerking tot gevolg hebben. Dit omdat we voorstander zijn van de regionale samenwerking en grotere vertraging niet wenselijk achten. We kunnen ook daarom aangeven dat wij wijziging 3, geef rol grotere gemeenten bij stemverhoudingen in het GO. Dit kan ook gelezen worden als: de grootste gemeenten kunnen hun wens doordrukken. Dat willen wij niet aan het begin van de samenwerking, omdat we ook graag willen dat het begin vanuit vertrouwen is.

Mocht het in de praktijk wel voorkomen dat kleinere gemeenten vaak in meerderheid beslissingen nemen die onwenselijk zijn voor Haarlem, dan kunnen wij daar altijd tijdens een evaluatie nog een keer over in gesprek, denk ik. Daar wilde ik het even bij laten. De voorzitter: Dank u wel. Anders commissieleden? De heer El Aichi namens het CDA. De heer El Aichi: Dank u wel, voorzitter. Ik ga niet herhalen wat ik vorige keer gezegd heb. Alle steun voor de ingebrachte zijnswijze. Ik steun de zienswijzen die ingebracht zijn. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Moedt van de Partij voor de Dieren. Mevrouw Moedt: Dank u wel, voorzitter. Ik denk dat de Partij voor de Dieren zich aan kan sluiten bij PvdA, ook geen steun voor het voorstel om grotere gemeenten een grotere rol te geven in de stemverhoudingen. Ik denk dat Haarlem door de expertise die er zit sowieso al een belangrijke invloed kan uitoefenen. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Oosterbroek, gaat uw gang. Mevrouw Oosterbroek: GroenLinks sluit zich aan bij PvdA en Partij voor de Dieren. Het wordt ook gesteld dat we dus de Haarlemse aanpak voor de duurzame inkoop gaan aanhouden, maar wat gebeurt er nou op moment dat andere steden, die misschien wat minder progressieve, duurzame inkoopregelingen hebben, het daar niet mee eens zijn? De voorzitter: Dank u wel.

Anders commissieleden die het woord willen voeren op dit punt? De heer Trompetter, gaat uw gang. De heer Trompetter: Dank u wel, voorzitter. Op zich ziet de Actiepartij geen bezwaren tegen de nu gevormde zienswijzen. Ik kan wel deels met de PvdA meegaan, maar zoals het hier staat in het stuk staat dus dat er wordt gestreefd naar unanimiteit, maar als dat er niet is, je in een volgende vergadering tot besluitvorming

15

komt. Misschien zou dat dat dan wel toch wel handig zijn, mede in het licht van de wens van sommige gemeentes of de geschiedenis van sommige gemeentes als het gaat om opvangplekken realiseren, al dan niet in de gemeente. Dus ik heb liever dan dat grotere meerderheid daar dan toch dat kan opleggen. Dank u wel. \ De voorzitter: Dank u wel. Anders commissieleden? Mevrouw Jacobsz namens de OPH. Mevrouw Jacobsz: Dank u wel, voorzitter. Wat opviel is dat wat er toen in de commissievergadering gezegd is, dat ik dat allemaal terugvind in de zienswijzen, dus ik kan mij daar goed in vinden. Wat ik ook belangrijk vind zijn ook de technische vragen van SP, Jouw Haarlem en GroenLinks. Het gaat dan ook over het stuk over die vertrouwenspersoon, want tijdens de technische sessie had ik daar ook een soort vraag gesteld over rechten en plichten van de cliënten. Dus wat mijnheer Trompetter ook zegt over die onafhankelijke vertrouwenspersoon, ik vind dat een van de belangrijkste dingen die er in moet staan wat mij betreft, want het gaat om de kwetsbare groepen. Dus dat wil ik even benadrukken. De voorzitter: Helemaal goed, dank u wel. Anders commissieleden die het woord willen voeren? Nee? Wethouder, dan ga ik naar u. We hebben een aantal voorstellen vanuit de fractie van Jouw Haarlem en een aantal vragen naar u. Dus als u die wil beantwoorden, heel graag.

Wethouder Van Loenen: Dank u, voorzitter. Ik zal niet te veel zeggen over, want volgens mij gaat het over de zienswijze van de raad en dat is ook heel goed om dat zo te houden volgens mij. Ik heb nog wel één opmerking over dat dienstverleningshandvest. Daarvan had ik vorige keer al gezegd: wat mij betreft stuur ik dat gewoon naar u toe en dan gaan we het daarover hebben, neem ik mee. Kan niet ter besluitvorming vanwege de tijden. Het nadeel is denk ik wel als je het in de zienswijze opneemt, is dat het dan natuurlijk voor alle gemeenten zou moeten gaan gelden en ik weet dus niet hoe zij erin zitten. Dus u zou ook kunnen denken: u heeft mijn toezegging, voor Haarlem is het dan geregeld. Ik weet niet zeker of u het dan ook nog in die hele regeling wil opnemen. Maar goed, dat is misschien even praktisch ter overweging. Misschien even een paar, er zijn drie dingen genoemd die eigenlijk hoorden bij de discussie die we twee weken geleden hadden. Dat geldt eigenlijk voor het taakgerichte, waar mevrouw Scholten ook over had. Daar is ook op gereageerd technisch, heb ik vorige keer ook gedaan, maar dat hoort dus echt bij die inkoop. Wat we wel kunnen doen, we gaan natuurlijk uiteindelijk verder met die aanbesteding, uiteindelijk krijgt u daar ook een terugkoppeling van en dat ik dan daar ook bijvoorbeeld een plek even geef aan hoe we daar dan mee om zijn gegaan.

Want u heeft het twee weken geleden ook gezegd, dus het hoort echt bij dat onderwerp. Dat geldt ook eigenlijk voor die cliëntenvertrouwenspersoon en geldt ook voor duurzame inkoop. Wij zijn centrumgemeente als Haarlem, dus onze inkoopregels gelden. Overigens is ook het woonplaatsbeginsel weer een jaar uitgesteld afgelopen week, dus het blijft nog wel even gelden hier. De voorzitter: Mevrouw Scholten, u heeft een interruptie voor de wethouder. Mevrouw Scholten: Misschien ben ik gewoon heel eigenwijs, of een beetje dommig, maar ik begrijp niet zo goed waarom er in het GO beschermd wonen geen onafhankelijke klachtencommissie is opgenomen. Ik begrijp gewoon niet waarom dat dan niet erin staat. Dus misschien ligt dat helemaal aan mij, maar ik heb daar ook geen duidelijk antwoord op gekregen in de vragen die ik gesteld heb. Wethouder Van Loenen: Volgens mij, maar het is een beetje wel erg technisch dan, hoort dat niet eigenlijk in zoiets thuis, maar wel zo meteen in de aanbesteding. Dus hoe ga je dan met de cliënten om en hoe hebben zij hun zeggenschap? Dus ik neem dus uw punt mee en ik ga terug rapporteren over hoe dat gaat met de

16

aanbestedingen. Dan ga ik even kijken of we daar even specifiek wat aandacht aan kunnen besteden, zodat u uw punt ook weer terugziet. Ja? De voorzitter: Dat is denk ik een heel helder antwoord van de wethouder. Is het zo dan voor u, mevrouw Scholten, akkoord dat we die twee punten dan momenteel niet meenemen? Ja? Uitstekend. Mevrouw Oosterbroek. Mevrouw Oosterbroek: Maar begrijp ik dan nu dat als het woonplaatsbeginsel wordt ingevoerd, dat dan dus niet meer de duurzame inkoopregels van Haarlem gaan volgen? Wethouder Van Loenen: Kijk, het woonplaatsbeginsel zegt dat elke gemeente zelf ook een aantal dingen moet organiseren. Dus als er sommige dingen, dat ligt natuurlijk dat specialistische sectie, dat zal altijd wel ook veel in Haarlem blijven. Maar uiteindelijk gaan ook gemeenten meer zelf doen en ik ga niet over hun inkoopregels. Maar nu doen wij dat als centrumgemeente voor iedereen. De voorzitter: Uitstekend. Dan hebben we denk ik zo een aantal bijdragen gehoord. Dan heb ik alleen nog de vraag aan mevrouw Oosterbroek wat we doen met het punt over duurzaamheid, wat eigenlijk volgens de wethouder dus ook bij het inkoopbeleid hoort. Wilt u die alsnog in de zienswijze? Want dan gaan we daar gewoon over stemmen. Mevrouw Oosterbroek: Nou, ja, ik zou inderdaad gewoon willen.

Ik bedoel, ik heb dan niet de mogelijkheid gekregen om er een mooi zinnetje van te maken en dat mensen het goed kunnen lezen, maar ik zou wel iets daarover willen opnemen in de zienswijze. De voorzitter: Dan gaan we een beetje een tweede termijn doen, want ik zie dat u … Mevrouw Oosterbroek: Maar ik kan ook gewoon een amendement indienen en dat alsnog iedereen dat kan lezen en dat mensen het inderdaad … De voorzitter: Ja, zullen we dat zo doen? Het lijkt me een uitstekend plan. Even kijken. Dan hebben we nu de zienswijze zoals die nu voorligt, inclusief de bijlage. Ik heb van een aantal partijen nu gehoord dat zij punt 3 niet steunen. Is het dan ook een idee dat we ook op dat punt een amendement nog maken? Dat we gewoon nu niet over de dingen gaan stemmen, dat we deze zienswijze en de bijlage nu meenemen naar de raadsvergadering, dat we dan in de raad daarover gaan stemmen? Mevrouw Van der Windt. Mevrouw Van der Windt: Ik denk dat het misschien het makkelijkst is om te kijken hoeveel steun ervoor is en als dat een meerderheid is, dat die zo naar de raad kan en dat dan een amendement. En als er onvoldoende steun is, dan denk ik dat we die er gewoon uit moeten halen en dan kan D66 zich beraden of we dat alsnog met een amendement doen. Dat zal ongetwijfeld niet het geval zijn en voor de rest leek me er overeenstemming te zijn over alle andere zienswijzen.