05-22 Inspreekbijdrage mevr. Swiers-Sellmeijer

Geachte raadsleden, Dank dat ik hier vandaag mag inspreken namens speeltuinvereniging Floragaarde in Haarlem Zuid-West. Wij zijn al meer dan drie jaar bezig met plannen voor vernieuwing, omdat toestellen afgekeurd zijn of onderhoud nodig hebben. We huurden een speeltuinarchitect in, organiseerden een participatiemiddag, en zochten contact met Buurts. Ook probeerden we het gemeentelijk speeltuinbeleid bespreekbaar te maken. Maar van echte samenwerking of ondersteuning is geen sprake geweest. De gemeente schuift de verantwoordelijkheid voor onderhoud en vernieuwing af op vrijwilligers. Maar dat is niet houdbaar. Vrijwilligers zijn schaars. En van hen wordt verwacht dat zij niet alleen een speeltuin beheren, maar ook professioneel begroten, fondsen werven en beleid ontwikkelen. Dit terwijl de jaarlijkse subsidie al jarenlang niet geïndexeerd wordt en verre van toereikend is. De vergelijking met Ramplaan of sportverenigingen begint ongemakkelijk te worden. Ramplaan kreeg uiteindelijk steun, maar pas na een intensief en langdurig traject. Bovendien is het een wijk met een sterke sociale structuur, waar veel initiatieven ontstaan. Dat kun je niet overal verwachten. En sportverenigingen hebben een andere organisatie en financiële basis.

Wij beheren een openbare voorziening, maar het beleid ziet ons nog steeds als een vrijwilligersprojectje — niet als een structurele voorziening in de wijk. De enquête van de gemeente was bedoeld om de mate van inclusiviteit in speeltuinen te inventariseren, maar laat juist belangrijke thema’s liggen: veiligheid, structurele financiering, heldere verantwoordelijkheden en serieuze samenwerking. Wij hebben zelf ook een inventarisatie gedaan. Daaruit blijkt dat ook andere speeltuinverenigingen zich gefrustreerd en onvoldoende ondersteund voelen. Een ander fundamenteel punt: wij hebben geen huurovereenkomst of opstalrecht met de gemeente. In andere steden wordt daarmee juist vastgelegd wie waarvoor verantwoordelijk is. Toch wordt van ons verwacht dat we onderhoud en vernieuwing zelfstandig regelen. Maar op basis waarvan? Juridisch staan we met lege handen. En wat wringt: er bestaat binnen de gemeente een tweede beleidspad. Voor andere openbare speelplekken is recent een miljoen euro vrijgemaakt. Daar wordt wél planmatig gewerkt, met regie vanuit de gemeente. Onze speeltuin is óók openbaar, maar valt daar buiten. Waarom deze tweedeling?

Ook in gesprekken met de gemeente, Buurts en de ontwikkelzone bleek opnieuw het gebrek aan regie: iedereen heeft wensen, maar niemand pakt de leiding. Wij blijven alles trekken, zonder samenwerking of rugdekking. We willen geen klaagzang houden. Maar we willen wél eerlijk zijn: we hebben alles geprobeerd. En daarom, met pijn in het hart, delen wij u mee dat wij onze speeltuinvereniging gaan opheffen. De lasten zijn te groot. Het vertrouwen in verbetering is op. Dit systeem werkt niet meer. Tot slot mijn vragen aan u: Wie neemt nu de verantwoordelijkheid over? Wie is de probleemeigenaar met de slagkracht om dit op te lossen? Dank u wel, namens het Bestuur Speeltuinvereniging Floragaarde.

Punten waarop wij de gemeente in gebreke achten m.b.t. speeltuinbeleid Haarlem 1. Beleid & ondersteuning ● Het speeltuinbeleid is verouderd en niet toekomstbestendig, ondanks eerdere toezeggingen. ● Er is geen duidelijke communicatie over gesprekken tussen gemeente en Buurts over vernieuwing van beleid. ● Er is geen actieve regie of leiderschap vanuit de gemeente of Buurts om beleid gezamenlijk te ontwikkelen. ● De gemeente verwijst naar een convenant met Haarlem Effect/Buurts, maar in de praktijk pakt niemand verantwoordelijkheid voor vernieuwing of veiligheid van speeltoestellen. 2. Financiering & verantwoordelijkheid ● De jaarlijkse subsidie van €4.200 is niet geïndexeerd tot 2023 en staat in geen verhouding tot de werkelijke kosten van onderhoud/vervanging (zoals ook erkend in het Ecorys-onderzoek). ● Gemeente legt verantwoordelijkheid voor structurele financiering bij vrijwilligers, zonder te erkennen dat dit onrealistisch is gezien de huidige maatschappelijke context. ● Er is sprake van een structureel tekort aan fondsen en stichtingen, iets waar tien jaar geleden nog wél op gerekend kon worden. ● Verwijzingen naar Ramplaan zijn oneerlijk en frustrerend; zij hebben hun resultaat bereikt ondanks grote tegenwerking en niet dankzij gemeentelijke hulp. 3.

Organisatie & communicatie ● De communicatie vanuit Buurts is onduidelijk en traag, ook als het gaat om wensen vanuit de ontwikkelzone of aanpassingen in ontwerpen. ● Er wordt geen gezamenlijk traject georganiseerd*(zoals een jaarlijkse vergadering met gemeente, Buurts, SRO en speeltuinverenigingen). ● De gemeente lijkt reactief i.p.v. proactief te handelen; wensen worden gehoord maar niet omgezet in concrete actie of ondersteuning. 4. Vrijwilligersinzet en draagkracht ● Vrijwilligers zijn schaars, en het wordt onverantwoord belastend om van hen te verwachten dat zij professioneel beheer uitvoeren (zoals financiële afschrijvingen, subsidietrajecten, projectleiding bij vernieuwing). ● De vergelijking met sportverenigingen (zoals voetbalclubs) gaat mank: speeltuinverenigingen hebben een ander publiek, andere inkomstenstructuur en geen ‘contributie-inkomsten’ van honderden leden.

● Onze speeltuinvereniging probeert al meer dan drie jaar plannen te realiseren, met participatiemomenten, een professionele speeltuinarchitect en goede wil – maar we worden voortdurend tegengewerkt of genegeerd. 5. Inventarisatie & gemeentelijke analyse De vragenlijst van de gemeente is inhoudelijk onvoldoende en mist essentiële zaken zoals: ● onderhoudshistorie, ● sociale functie van de speeltuin, ● staat van ondergrond, voorzieningen, toegankelijkheid, ● reële financiële situatie van de vereniging. De uitkomsten van deze enquête geven een vertekend beeld en zijn onbruikbaar voor echt toekomstgericht beleid. 6. Ervaringen van andere speeltuinen (Inventarisatie Excel) Uit eigen inventarisatie blijkt dat meerdere andere speeltuinverenigingen: ● zich niet gehoord voelen, ● meer hulp nodig hebben van de gemeente, ● en structureel gefrustreerd zijn over het gebrek aan ondersteuning. Dit is een breed gedragen probleem, geen incident of individueel geval. 7. Gebrek aan regie en samenwerking ● In onze recente gesprekken met vertegenwoordigers van de gemeente, de ontwikkelzone en Buurts werd opnieuw duidelijk hoe stroperig het proces verloopt. ● Iedereen heeft ideeën of wensen, maar er is geen regie, geen aanspreekpunt, geen samenhangend plan. De verantwoordelijkheid blijft in de lucht hangen. ● Wij als vrijwilligers moeten alles blijven coördineren: van afstemming tot uitvoering.

Maar zonder wederkerigheid of duidelijke ondersteuning is er geen sprake van een evenwichtige samenwerking. ● Dit gebrek aan structuur en leiderschap werkt verlammend en ondermijnt het vertrouwen in het proces. 8. Onduidelijkheid over eigenaarschap en verantwoordelijkheden ● In beleidskaders zoals dat van Utrecht (bijv. "Speelruimte maken we samen") wordt duidelijk gesteld dat er voor eigendommen als speeltoestellen, gebouwen en hekwerken een huurafhankelijk opstalrecht hoort te zijn, waarin verantwoordelijkheden tussen gemeente en speeltuinorganisatie goed zijn geregeld. ● Zo’n overeenkomst biedt rechtszekerheid voor beide partijen, en maakt bijvoorbeeld ook beëindiging of overdracht van taken mogelijk bij opheffing van de vereniging. ● Wij hebben géén huurovereenkomst of opstalrecht met de gemeente Haarlem.

● Conclusie: de verantwoordelijkheden waar nu op wordt aangedrongen – onderhoud, vernieuwing, veiligheid – zijn niet juridisch vastgelegd, en dus in feite niet afdwingbaar. Dat maakt onze positie als vereniging niet alleen onzeker, maar ook onhoudbaar. 9. Conclusie: het is genoeg geweest ● Ondanks jarenlange inzet, constructieve samenwerking, en herhaaldelijke pogingen tot beleidsvernieuwing, blijft structurele ondersteuning en erkenning uit. ● Er wordt geen verantwoordelijkheid genomen, er is geen duidelijke route naar verbetering, en de lasten blijven volledig bij een kleine groep vrijwilligers liggen. ● Daarom zien wij geen andere mogelijkheid meer dan de vereniging op te heffen. Het is voor ons niet langer houdbaar om deze maatschappelijke voorziening in stand te houden zonder wederkerigheid of serieuze samenwerking met de gemeente.