04-10 Transcript commissie Beheer 10 april 2025

Dan wil ik u bedanken voor uw bijdragen. U kunt de politieke discussie over het initiatiefvoorstel op de publieke tribune uiteraard volgen. Dat initiatiefvoorstel is een voorstel wat is geschreven door een van de raadsleden en in dit geval is de hoofdredacteur de heer Van den Berg van D66. Aan u het woord. De heer Van den Berg: Dank, voorzitter. Voordat ik begin over de details van het voorstel, zou ik toch graag even willen wijzen op de andere in spreekbijdrage die we ontvangen hebben. Er springt in ieder geval één

17

dingetje uit. En ik parafraseer ongeveer. Zij schrijft, het gaat over iemand die in een rolstoel zit: toen mijn vriend en ik naar de kerstmarkt in Haarlem wilden met de auto, kreeg mijn vriend het volgende te horen: u kunt uw vriendin hier in de rolstoel uit de auto zetten, dan kunt u met de auto naar huis rijden en dan met de fiets weer naar de stad komen, uw vriendin ophalen, een rondje met de rolstoel doen. Uw vriendin dan weer achterlaten en naar huis fietsen en dan met de auto uw vriendin weer ophalen. En wat ook de goede oplossing voor dit probleem is of er nu meer invalidenparkeerplaatsen moeten bij een evenement of beter evenementenvervoer voor mensen met een beperking. Het gaat eigenlijk meer over het minimale antwoord. Hieruit blijkt weinig empathie en blijkbaar was er ook niet zo over nagedacht hoe iemand met een beperking in een rolstoel mee kan doen aan zo'n evenement. En toegankelijkheid is nog steeds niet een vanzelfsprekendheid en ik denk ook dat ik op het hart druk hier, dat we in Haarlem voor een grote demografische uitdaging staan. Onze stad vergrijst en oudere mensen hebben nu ook eenmaal sneller een beperking. En wat dit initiatiefvoorstel beoogt, is naast een twintigtal voorstellen om de toegankelijkheid beter te borgen binnen de gemeente en beleid, heeft het ook als doel toegankelijkheid vanzelfsprekender te maken.

Het heeft als doel dat toegankelijkheid een vanzelfsprekend uitgangspunt is, zoals al opgeschreven bij de inrichting van de openbare ruimte, geen extra voorziening. En dit voorstel bevat niet alleen concrete maatregelen, maar beoogt eigenlijk ook een omslag in denken. En een voorbeeld hiervan is bijvoorbeeld voorgesteld het tegelteam, dat niet alleen reageert op klachten, maar ook proactief de stad in gaat om toegankelijkheid te monitoren en te verbeteren. En als we het dan over minimale antwoorden hebben, het antwoord van het college is eigenlijk ook behoorlijk minimaal. Als de strekking van het antwoord is dat veel ideeën al vallen binnen het bestaande beleid, dan lijkt het mij voor het college ook geen probleem om nu toe te zeggen dat ze alle maatregelen zullen omarmen. En ook voor deze raad ook geen probleem is om dit voorstel zonder aanpassingen over te nemen. We weten dat dat niet zo is. Dus we zullen straks wel debat erover hebben. Dat zie ik ook graag tegemoet. Maar nu over de maatregelen. Ik zal ze niet alle 20 opnoemen. Dat heeft u zelf kunnen lezen. En ik ben ook zeer benieuwd naar wat u ervan vindt, wat de andere commissieleden vinden van dit voorstel en waar ze ruimte zien voor verbetering en steun. En toch wil ik er een paar punten uitlichten. En wat ik van veel mensen heb teruggekregen, is dat ze de stoepbreedte van 210 centimeter wat aan de ruime kant vinden.

In mijn voorstel schrijf ik ook niet dat het altijd moet, maar dat je uitgaat van 210 centimeter en daar dan beredeneerd van afwijkt in plaats van dat je het minimum van 165 centimeter als startpunt neemt. En daarnaast obstakels op de stoep. De stoep is voor voetgangers. Dat zeg ik heel vaak. En ik was toevallig net nog op de Bakenessergracht en daar zijn grote delen van de stoep niet begaanbaar vanwege uithangborden en plantenbakken. En in mijn voorstel handhaven we in ieder geval op fietsen in drukke gebieden en wat nu ook eigen beleid is, wat we laatst aangenomen hebben. En zorgen we ook dat er rondom terrassen voldoende ruimte is. Maar ik ben eigenlijk ook wel benieuwd: hoe kijken de fracties naar obstakels op de stoep? Moeten we daar meer handhaven of moeten we dat laten zoals het is? Ik ben wel benieuwd naar jullie mening daarover. Als we het hebben over speeltuinen. Ik heb ook een plan gezien voor toegankelijkheid van speeltuinen, waar één speeltoestel is waar je met een rolstoel in kan. Dat lijkt me eigenlijk niet voldoende. Je wil gewoon integraal ontwerpen en een speeltuin waar totaal over toegankelijkheid nagedacht is en waar je niet dan zegt van nou we doen één apparaat waar je met een roerstoel heen kan. Dat is echt minimaal. Openbare toiletten.

Ik ben me bewust dat er ook al plannen zijn om in de fietsenstalling nieuwe openbare toiletten te plaatsen, maar laten we in ieder geval ervoor zorgen dat ze ook gemakkelijk gevonden kunnen worden, door bijvoorbeeld uniforme duidelijke bewegwijzering. En mogelijk, dat is een nieuw idee, wat niet opgeschreven is, maar ik kwam er toevallig op. Kan het college met een commerciële partij optrekken om midden in een leegstaande winkel een groot toilettencomplex op te zetten? Invalidenparkeerplaatsen werd ook al door de insprekers genoemd. Voldoen volgens mij, als ik het goed berekend heb, niet aan onze eigen tweeprocentnorm en er zijn op heel veel plekken ook onvoldoende invalidenparkeerplaatsen. En ten slotte, dit is cruciaal. Dit voorstel is natuurlijk niet alleen voor mensen met

18

een beperking, maar moet ook met hen worden uitgevoerd en gemonitord. En daarom stellen wij ook structurele betrokkenheid voor, zoals via jaarlijkse evaluaties en schouwen met ervaringsdeskundigen, om ervoor te zorgen dat beleid nu aansluit bij de praktijk en ook continu verbetert. De voorzitter: Dank u wel, voor de toelichting van het initiatiefvoorstel. Andere fracties die hierover willen spreken, debatteren, mijnheer Van den Berg nog dingen mee wil geven? Mevrouw Van Zetten, Hart voor Haarlem. Mevrouw Van Zetten: Niet zozeer debatteren, maar u neemt eigenlijk het hele idee van Trots over, fractie Trots, over die openbare toiletten. Ik vind het prima dat u navolging ziet, maar ik vind dan toch ook wel dat u een bedankje of een soort gebaar kunt maken naar Trots dat zij hier al jaar in jaar uit voor hebben gepleit en dat u absoluut niet de eerste bent. De voorzitter: Als u uw hand opsteekt, dan krijgt u van mij het woord, mijnheer Van den Berg. De heer Van den Berg: Helemaal mee een. Sander, hartstikke bedankt voor de inspiratie. De voorzitter: De heer Van den Raadt wordt bedankt door D66. Ik zie verder geen handjes. Ja, de heer Van den Raadt. De heer Van den Raadt: Dan zal ik maar wat zeggen. Inderdaad, het klopt. Sinds 2010 is de fractie Trots Haarlem eigenlijk bezig met betere openbare toiletten en goede invalidenparkeerplaatsen.

Dus logisch dat wij ook zeiden van zet het logo op dit initiatiefvoorstel. En daarnet hoorde ik ook weer de heer Van den Berg goede dingen zeggen. En dan denk ik: dat is inderdaad al tig keer langsgekomen, maar soms is het ook logisch dat goede ideeën nog wat beter rijpen en misschien door andere mensen ook nog een paar keer herhaald worden. Dat iedereen begrijpt hoe belangrijk en hoe goed het is. Want bijvoorbeeld inderdaad openbare toiletten in de fietsenstallingen, daar heb ik inderdaad jaren geleden al van gezegd: als je nu een bordje neerzet, waar zijn die fietsenstallingen of je zegt: waar zijn de fietsenstallingen met openbare toiletten. Dan is het misschien toch allemaal duidelijker te vinden. Heb je een plus-plus effect. Mensen weten waar je je fiets kan zetten en ze weten waar je naar de wc kan. En er zijn nog wel echt punten waar het beter kan. Want als ik de laatste keer bij de, binnenkort gaat hij weer starten, de Zaanenlaankermis. Vorig jaar was ik daar en toen raakte ik ook in gesprek. Uit een soort met beroepsmatige afwijking ga je dan in gesprek met mensen die bij de toiletten zitten en die zei en dan begint die mevrouw vanzelf te zeggen, hoe raar het is in Haarlem dat zij als bedrijf hadden gezegd: wij willen graag een invalidentoilet hier op de kermis plaatsen. En dat ze toen van de gemeente hebben gehoord: dat is niet nodig.

Toen dacht ik wel: dat is toch wel heel frappant, dus ik zal in ieder geval nog met een aanvulling komen om ieder geval bij de kermis ook te zorgen voor een standaard invalidenrolstoeltoilet. Want het is toch wel de omgekeerde wereld dat dan de gemeente Haarlem tegen zo'n bedrijf zegt: dat vinden wij hier niet nodig, maar wel daarna altijd de mond vol van diversiteit en toegankelijkheid. Ik denk dat ik het daar even bij laat. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Leeuwen, Actiepartij. De heer Van Leeuwen: Voorzitter, dank u wel. En D66 hartstikke bedankt voor het initiatiefvoorstel. We delen absoluut de analyse die ook de heer Van den Berg zojuist verwoordde en die ik ook kan teruglezen. Tegelijkertijd zitten een aantal dingen ons niet lekker. We hebben een coalitieakkoord, daarin hebben we gezegd: de autoluwe binnenstad zou een ongelooflijk belangrijke stap zijn als we die uitbreiden. Een belangrijke stap om toegankelijkheid van de binnenstad te verbeteren. En het college heeft eigenlijk al heel

19

snel aangegeven: dat kunnen we deze periode niet doen. Daar hebben we geen capaciteit voor. Het is niet anders. Ik zal het teleurstellend vinden, ook als je nu ziet wat er speelt rondom de Bakenessergracht. De heer Van den Berg zei het net ook. Capaciteit is echt een probleem en dat lees ik eigenlijk ook terug een beetje toch in de reactie van het college. Tegelijkertijd, ik geloof dat de heer Van den Raadt het zei: soms moet je dingen herbevestigen. Ik kan me herinneren dat wethouder Berkhout en ik in een soort onderling debatje zaten vorig jaar over het HIOR en dat we samen tot de conclusie kwamen dat het HIOR een dynamische gereedschapskist is, gericht op de inrichting van onze stad. En dat het natuurlijk heel logisch is dat we die actueel houden, blijven voeden met nieuwe onderdelen die de toegankelijkheid verbeteren. Dus daar ben ik natuurlijk hartstikke voorstander van, dat we dat HIOR goed bij de kop nemen en blijven nemen. Maar ik weet ook dat Actiepartij als een van de weinigen in deze raad tegen de motie van de modelstraat heeft gestemd. Ik geloof dat die ook van D66 was. En niet omdat we tegen die uitgangspunten zijn, maar dat we zien een modelstraat, dat is eigenlijk een beetje de straat der teleurstellingen. Want je weet dat die modelstraat, die is er niet in Haarlem.

Dus het is altijd en zo heb ik ook die 2.10 meter gelezen, dat is een wens in het HIOR, maar als het uitgangspunt wordt en we moeten elke straat, we hebben het net voor de pauze over de Jan van Galenstraat gehad, daar red je de 1.50 soms niet of een enkele keer niet. Dan vind ik dat, dan denk ik moet je die capaciteit daar oprichten of moet je werken aan wat wel kan? En daarin geeft de heer Van den Berg D66 zeker aanknopingspunten voor. Ik hoor invalidenparkeerplaatsen. Wij hebben ook technische vragen gesteld en vorige week ook bij de parkeerdiscussies aangegeven dat wij in Schalkwijk zien dat daar parkeerplekken zijn verdwenen en dat men dus een betaalde garage in moet, terwijl je een Europese kaart hebt. Dus daar moeten we iets mee, helemaal eens, moeten we oppakken. Maar echt een vraag zo direct aan het college: leg nu eens toe, wat betekent dit nu in capaciteit, in extra vraag voor dit initiatiefvoorstel, wetende dat er een uitvoeringsprogramma komt? Wetende dat we dat HIOR elke paar jaar of elke paar maanden kunnen verbeteren, aanpassen. Wat betekent dat en wat zouden we dan aan activiteiten niet doen of niet meer doen? Want dan vind ik het wel een prioriteitsvraag, die D66 overigens zelf ook heeft gesteld in deze periode, wat doen we wel, wat doen we niet en in welke volgorde? Die komt dan wel voor ons op tafel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Schneiders, GroenLinks.

Mevrouw Schneiders: Dank u wel. Ook wij vinden het een heel goed stuk. Een goed stuk waarin veel aspecten van toegankelijkheid op een rijtje zijn gezet. En dat is ook heel goed, want dat is goed voor de opnieuw bewustwording van ons allemaal op het onderwerp in de openbare ruimte. Nu is het gelukkig zo dat we als raad en als gemeente best redelijk alert zijn op die toegankelijkheid in de openbare ruimte en de noodzaak daarvan herkennen. En daarom zijn een heleboel, een aantal van de voorgestelde onderwerpen, al vastgelegd in beleid. Ik benoem even de laatste dingen, bijvoorbeeld het fietsparkeren en het auto parkeren. Daar is met handhaving erbij vastgelegd in beleid dat dat op bepaalde plekken moet, zodat de weg toegankelijk blijft. De voorzitter: U heeft een vraag van mevrouw Van Zetten, Hart voor Haarlem. Mevrouw Van Zetten: U zegt: redelijk alert. En mij treft toch altijd hoe beroerd de stoepen en zo erbij liggen. En er wordt helemaal geen actie ondernomen. Ik vind niet dat de gemeente redelijk alert kijkt naar de toegankelijkheid van de openbare ruimte. Bent u dat niet met me eens? Mevrouw Schneiders: Dat is iets anders. Ik vind dat wij als raad redelijk alert zijn als en ook als college. Dus dat we op beleidsniveau redelijk alert zijn.

Hier gaat heel veel natuurlijk over uitvoering en uitvoering daar zitten wij niet voor, want wij kunnen niet dat schepje in de hand nemen. Dat moet via meldingen geregeld worden. Wij vinden dus ook dat een heleboel van de verzoeken aan het college niet heel veel toevoegen, omdat het al in beleid is vastgelegd en het om uitvoering gaat. We zijn het daarom ook niet eens met alle verzoeken aan

20

het college die in het voorstel worden gedaan. Als het gaat om de uitvoering van door ons gegeven kaders, is het ook volgens mij wel aan onszelf om te controleren of het college zich aan die kaders heeft gehouden. En als we dat dan allemaal weer terugleggen bij het college met een opdracht aan het college om dat nog weer eens een keer duidelijk te maken, dan zorgt dat ervoor dat de uitvoeringskracht van onze organisatie nog verder achteruitgaat. Zoals ook de Actiepartij al aangaf. En wij willen wel dat er zo veel mogelijk wordt uitgevoerd. Er zijn vier punten uit het voorstel die wij wel heel belangrijk vinden en die we zeker zullen steunen en dus prioriteit willen geven. Ik noem er twee. En mijn collega van Samenleving noemt de andere twee. Ten eerste, vind ik de standaardbreedte van een stoep stellen op 2.10 meter. En dan mag je best afwijken met argumenten, maar dat het uitgangspunt daarin verandert. Het zou ook eigenlijk volgens de CROW 1.80 meter moeten zijn, maar in ieder geval niet 1.50 meter. Dus ik vind 2.10 als uitgangspunt heel goed, want dan beginnen we wat breder. En het voorstel om bij herinrichtingsstukken altijd een toegankelijkheidsparagraaf op te nemen. Dat is natuurlijk ook heel fijn. De voorzitter: U heeft nog een vraag van mevrouw Van Zetten.

Mevrouw Van Zetten: Ik heb net begrepen bij een paar punten geleden dat de Jan van Galenstraat is behandeld en dat die stoepen nauwelijks een 1.50 breed zijn. Het verbaast me ook dat D66 daar waarschijnlijk mee gaat instemmen. Misschien uw partij ook, maar dit lijkt me dan het moment om te zeggen: daar gaan we niet mee akkoord, als we dit initiatief zo belangrijk vinden. Wat vindt u daar dan van? Mevrouw Schneiders: Ik vind dus dat het uitgangspunt moet zijn, als het niet anders kan. En ik moet eerlijk zeggen dat ik dat niet goed heb bekeken bij de Jan van Galenstraat, maar ik hoop dat het wel beargumenteerd is. Dan is het niet anders. Ik denk ook dat we in de vijfhoek en in de Leidsebuurt dat we dat niet gaan halen, want daar is het gewoon veel te smal. Ik wil nog even een tweede punt aanhalen. En dat is herinrichtingsstukken, dat we daar de toegankelijkheidsparagraaf opnemen, naast de groenparagraaf, zodat het college kan laten zien dat ze erover na hebben gedacht welke keuzes ze hebben gemaakt. Zodat wij daarop kunnen reageren. De voorzitter: Volgens mij geef ik nu het woord aan mevrouw El Bluny, ga uw gang. Mevrouw El Bluny: Dank je wel. Dan heb ik nog twee punten waar ik ook heel blij mee was in het initiatiefvoorstel. Ten eerste de bewustwordingscampagne, want op het moment dat je zelf geen uitdagingen hebt, dan is heel makkelijk daaroverheen kijken.

En daarnaast ook heel erg van belang dat er goede handhaving plaatsvindt. Want er ligt allemaal heel mooi beleid, maar de handhaving schort nogal. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. U heeft een interruptie. De heer Van den Raadt. De her Van den Raadt: Ja, op de fractie van GroenLinks. Ik hoorde daarnet die stoepen met die bepaalde breedte, maar we hebben natuurlijk ook een beroemde straat, de Nagtzaamstraat, die vroeger er redelijk goed bij lag, door het college een soort met brede racebaan is gemaakt met supersmalle stoepen. Vindt GroenLinks om dan daar de stoepen weer breder te maken en de straat smaller? Mevrouw Schneiders: Dit geldt voor herinrichtingsprojecten. Laten we niet weer opnieuw beginnen waar we net geweest zijn. Maar laten we als we nu gaan nadenken ook allemaal er meer alert op zijn dat het goed gebeurt. De voorzitter: Dank u wel. Termijn van mevrouw Scholten, Jouw Haarlem.

21

Mevrouw Scholten: Dank u wel, voorzitter. Interessant sowieso, een stuk, wat we graag aan de wethouder zouden willen vragen, voorzitter. Wat zou dit initiatiefvoorstel concreet kunnen veranderen voor mensen met die een toegankelijkere stad nodig hebben? Wat is er daarnaast deze periode al ten goede gekeerd? We moeten ook af en toe even kijken: wat is er al gebeurd en kunnen we dat uitbouwen? Dus daarnaast, welke onderdelen van het initiatiefvoorstel ziet de wethouder als echt wel op korte termijn te regelen? Dus dat het haalbaar is. En met korte termijn bedoel ik deze raadsperiode, loopt al in zijn laatste jaar inmiddels. Dan de prioriteit die net ook door de insprekers werd aangegeven van invalidenplaatsen, die willen we echt heel graag onderstrepen, want dat is een behoorlijk groot probleem in Haarlem. En we hebben al eens eerder het gehad over eventueel het dubbelgebruik van die plekken. Dus dat je als jij tijdens de venstertijden hebt voor laden en lossen, dan zou de rest van de dag zo'n laden en lossen plek best beschikbaar moeten kunnen zijn voor mensen die met een aangepaste auto komen. Als er maar voldoende ruimte achter is, maar dat kan nu vaak niet. Dus kunnen we dat opnemen, regelen, enzovoorts? Want volgens mij staat dat ook in dit initiatiefvoorstel.

Wat te doen met meldingen van mensen die problemen melden met toegankelijkheid in de stad? Kunnen we daar nu een praktisch werkbare oplossing voor bedenken? Want op dit moment krijgen we best vaak signalen dat als mensen een melding doen over een ontoegankelijke situatie, dat gezegd wordt in de reactie met een standaardtekst: we pakken het op, maar dat vervolgens de situatie eigenlijk niet snel wordt opgelost en er daarmee best gevaarlijke situaties ontstaan, waar stoepen geblokkeerd zijn en mensen de drukke straat op moeten stappen. Dus is er een praktisch werkbare oplossing te bedenken voor meldingen met de openbare ruimte? Dan het HIOR, mijn collega aan de overkant zei het ook al, het is een groeidocument. We vragen ons af: wat is er inmiddels eigenlijk toegevoegd om daar een toegankelijker document ook van te maken? We hebben ooit eens gevraagd om een concreet handboek voor uitvoerders van projecten in de openbare ruimte, omdat het HIOR daar best lijvig voor is en van alles en nog wat door elkaar meldt. Als je praktische handvatten zoekt voor de uitvoering van je project, kunnen we daar dan en daar biedt dit initiatiefvoorstel volgens mij ook ruimte voor, kunnen we daar een beter leesbaar, doorzoekbaar document met betere eisen aan de uitvoering aan toevoegen? Zodat het niet elke keer van meldingen afhankelijk is.

En aanhakend als laatste punt op dat verhaal over de kerstmarkt en de ontoegankelijkheid daar, is de instructie voor verkeersregelaars en stewards op toegankelijkheid belegd en duidelijk voor iedereen te vinden? Want dat kon ik in ieder geval niet vinden. Dat zijn voor nu onze vragen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Ik kom zo weer bij u. Wij hebben nog 10 minuten. Ik hoor ook een hoop technische vragen. Zouden die alstublieft schriftelijk gedaan kunnen worden? En voor de politieke vragen wil ik het college nog wel het woord geven. Dat gezegd hebbende, mijnheer Dreijer, ik zag u als eerste. De heer Dreijer: Dank, voorzitter. Ik ga eerst beginnen met de heer Van den Berg een heel groot compliment te geven, dat hij dit stuk op deze manier gedaan heeft. Zo uitvoerig allerlei punten die met toegankelijkheid te maken hebben, heeft uitgezocht en opgeschreven. Dus een groot compliment voor dat. Dat gezegd hebbende. Er staan een heleboel zaken in wat uw wens is en wat ook wel mijn wens is, maar ik denk dat het toch lastig is om dit echt overal nu te gaan integreren in onze stad, die nu eenmaal zo gebouwd is zoals die is. In een nieuwbouwwijk is het even makkelijker om dat opnieuw in te tekenen. We hebben al in de APV staan dat er een minimale doorgang moet zijn van 1.50 meter en dat is best wel ik denk een redelijke eis die neergelegd is.

Dat de wens is naar 2.10 is, zoals we ook in HIOR hebben staan, is ook goed, maar het kan niet altijd. Ik denk naar aanleiding ook van de technische sessie afgelopen maandag, wat ik voornamelijk een beetje terugkreeg en merkte, wat is nu het echte probleem? We hebben best wel veel al belegd in ons beleid. We hebben al heel veel, in regelgeving is al heel goed opgeschreven zoals het eigenlijk zou moeten zijn. Wat er schort, is wat ik ook al meer keren hoor, is eigenlijk de handhaving op die regels en ook meer actiever signaleren van de vreemde dingen, de foute dingen in onze stad. We hebben een voorbeeld van een paal gezien die eigenlijk

22

helemaal verkeerd staat, dat je ook niet bij een drukknopje kan komen. Dat zijn allemaal van die dingen die … Mensen komen daar ook. De organisatie komt daar wel 100 keer per jaar langs, maar er wordt niets mee gedaan. En misschien een iets actievere houding vanuit het gemeenteapparaat, om ook zelfstandig dit soort dingen te signaleren en daar actie op te ondernemen, dat zou wel heel prettig zijn. En dat is met stoepen natuurlijk ook. Losse stoeptegels, mijn ervaring is redelijk kleine losse stoeptegels dat wordt als een speer opgelost, binnen een, twee dagen is mijn ervaring dat ze daarvoor komen, maar je moet het wel signaleren, je moet het wel aangeven. Ik zou willen dat de organisatie daar veel stellen zelf ook al ziet: het is fout, laten we het gaan repareren. Ik zou wel aan het college willen vragen: staan er in het initiatiefvoorstel van D66 iets in l wat het college een heel goed idee vindt, maar hebben we echt de raad voor nodig, zowel financieel als steunend beleid om dat voor elkaar te krijgen? Dat zou ik graag willen horen. Dan kunnen we het erover hebben. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Haver. De heer Haver: Dank u, voorzitter. Bij de eerste lezing stonden wij wel positief tegenover het voorstel, dus dank D66 voor het maken ervan. Wij vinden toegankelijkheid belangrijk en dat iedereen in de samenleving mee kan doen.

We hadden wel de indruk, wat al door anderen genoemd was, dat er veel overlap is met bestaand beleid, misschien wel zo'n 70 procent. En we zijn het ook eens met GroenLinks en het CDA dat het ook veelal in de handhaving lijkt te zitten. Dan nog twee specifieke punten. De openbare toiletten. Denk er ook aan, zou ik D66 mee willen geven, dat die ook elke dag minstens één keer schoongemaakt moeten worden, anders zijn het niet bijzonder prettige toiletten. En dat kost natuurlijk ook geld. Er moet ook dekking voor zijn. Het tweede punt, daar begon D66 zelf ook al over, is dat in het centrum kan je op veel stoepen niet lopen, omdat bewoners ook zelf bankjes, plantenpotten en fietsen en andere dingen daarop zetten. Dus ik vroeg me af: is het idee van D66 dat bewoners dat allemaal weg gaan halen? Want ik weet niet of bewoners daar nou zo bijzonder blij mee zouden zijn. Daar laat ik het bij. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Haver van de PvdA. Dat heb ik de tribune beloofd. Mevrouw Van de Sanden, welkom en VVD ga uw gang. Mevrouw Van de Sanden: Dank je wel. De VVD is positief over een veilig en toegankelijk Haarlem. Dat sowieso, maar we hebben wel een aantal aandachtspunten, zodat het ook echt toegankelijk blijft voor iedereen. We sluiten ons sowieso aan bij de terechte punten van de Actiepartij en GroenLinks.

En we willen benadrukken dat bij het handhaven van het terrassenbeleid ook oog moet zijn voor de ondernemer, zodat beide mogelijk wordt gemaakt in deze inclusieve stad. De horecaondernemer wordt immers op een later moment ook gevraagd om zijn toiletfaciliteiten open te stellen. We vragen daarom hier in de balans te blijven zoeken en niet te rigoureus te werk te gaan. De VVD wil tevens benadrukken dat we het belangrijk vinden dat er ook kritisch naar de kosten van alle verzoeken gekeken wordt en daarin verantwoorde keuzes worden gemaakt. En tot slot, de VVD wil ook graag toegankelijkheid houden voor de auto in Haarlem. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van Zetten, Hart voor Haarlem. Mevrouw Van Zetten: Ik wil natuurlijk ook de heer Van den Berg bedanken voor het leuke werk dat u een initiatiefvoorstel heeft gemaakt. Als het gaat over toegankelijkheid dan is het natuurlijk wel wat voor interpretatie geef je daaraan. Voor de een is toegankelijkheid dat ik met mijn auto de stad in kan. Ouder wordende vrouw en dat ik dan uit kan stappen en een boodschapje kan doen. En voor u is de stad zo veel mogelijk autoluw maken, zodat die mensen daar helemaal niet meer in komen en maar moeten zien hoe ze de binnenstad bereiken. Want openbaar vervoer is niet fijnmazig, je komt er niet in. Je hebt ook veel verhalen

23

gehoord van mensen die hebben een invalidenauto, dat verhaal is al verteld, die kunnen de auto niet parkeren. Allemaal problemen en dan denk ik: doe het een beetje pragmatisch en dat bent u zelf ook al, want u gaat akkoord met de Jan van Galenstraat. De voorzitter: U, ben ik, mevrouw Van Zetten en ik ben helemaal nergens mee akkoord gegaan. D66 is ergens mee akkoord gegaan. Mevrouw Van Zetten: Zei ik voorzitter? Ik zit naar mijnheer Van den Berg te kijken. Dan ben ik nu al helemaal in de war. Nou ja, het is goed bedoeld. Dat begrijpt u ook wel. Maar met dit soort zaken moet je gewoon pragmatisch omgaan. En je ziet gewoon dat de stad is niet heel veilig, toegankelijk, gewoon in zijn algemeenheid. En het is leuk dat u nu een initiatief doet, maar de basis is toch niet heel erg goed. Ik zal niet beroerd zeggen, want zo erg is het nu ook weer niet. Maar als ik bij mij in de buurt kijk hoe het zit, als je de stad in gaat en je ziet overal die grote banken met kussens staan, je komt er niet langs. Je gaat bij het Houtplein en dan denk je: hoe kan iemand die slecht ziet hier in godsnaam die bushalte bereiken met al die stoepen, perkjes ook, heel veel groen? Allemaal hartstikke leuk, maar je breekt wel je nek. Dat is dan mijn bijdrage. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. En laatste minuutjes nog, maar wel het verzoek, via de voorzitter praten.

De heer Visser en dan mevrouw Moedt en dan het college. De heer Visser: Dank u wel, voorzitter. De ChristenUnie wil dat mensen met een beperking in Haarlem volwaardig mee kunnen doen. Wij deden daarom in 2016 in een initiatiefnota 16 voorstellen om het grote aantal drempels in de stad voor gehandicapten te slechten. We hebben toen andere onder andere met een fotocollage laten zien hoe slecht het met de toegankelijkheid was gesteld. Toegankelijkheid moest de norm worden. Het initiatief werd breed gesteund in deze raad en 2018 werd het jaar van de toegankelijkheid. Op veel locaties openbaar vervoer en de fiets benadelen en dat is ook belangrijk voor onze duurzame ambities. Wij zouden graag aandacht zien voor de … De voorzitter: Wilt u een laatste aandachtspunt meegeven? U bent door uw tijd. De heer Visser: Wij zouden graag aandacht zien voor de verkeerde plaatsing van objecten in de openbare ruimte, borden bij werkzaamheden die stoepen blokkeren en voor handhaving bij plaatsing van containers van aannemers en dergelijke op de stoep, waar we deze week eerder een sessie over hadden. Dat onderwerp wordt uitgewerkt. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Moedt. Mevrouw Moedt: Dank u wel, voorzitter. Ik zal zo snel mogelijk praten. Dank D66, dank mijnheer Van den Berg voor het schrijven en indienen van dit voorstel. Veel concrete voorstellen, waar we een heel aantal van kunnen steunen.

Een aantal anderen is al beleid, hoorden we al eerder. Het tegelteam vinden we een leuke. Toegankelijkheidsparagraaf een goede. Wel een aantal punten waar we wat vraagtekens bij hebben. Onder andere de financiële onderbouwing. ChristenUnie noemde het al. Drie prioriteiten, college. Ten eerste, het vrijmaken van de stoepen, auto's met name, fietsen van de stoepen af, genoeg doorgang te hebben. En daarbij aantekenen dat 2.10 meter ideaal is, dat we daar zeker bij nieuwe ontwikkelingen ook vanuit moeten gaan. Maar we hebben een bestaande stad, soms al eeuwen oud en wanneer er bijvoorbeeld een halve kale heg zou overblijven als dat tegelteam is wezen snoeien, dan vinden we dat wel een beetje moeilijk. En enige coulance zou hier in de meest versteende stad van het land op zijn plaats zijn. Ten tweede, meer

24

invalidenparkeermogelijkheden. We hoorden het al eerder. Juist ook in het centrum. En die dubbelfunctie parkeerplaats, dat lijkt ons een heel goed idee om de schaarse ruimte dubbel te benutten. En ten slotte, handhaving op alles wat die stoep blokkeert. En we zijn ook benieuwd of we hebben de handhaving natuurlijk opgeschaald, of dat dat qua capaciteit en middelen om deze ambities waar te maken ook voldoende gaat zijn. We horen graag hoe het college hierover denkt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mag ik naar het college toe gaan? Nee, we gaan eerst naar mevrouw Jacobsz. Mevrouw Jacobsz: Dank u wel, voorzitter. OPHaarlem steunt het initiatiefvoorstel. Op een van de punten achten wij zeker een snellere implementatie gewenst en dat betreft de geleide markering voor blinden en slechtzienden. OPHaarlem vindt dit een te acuut probleem om de uitvoering tot in 2027 te laten lopen. Het kan ook geen kwaad om naar eerdere brieven, adviezen van de participatieraad te kijken. Het preadvies van het college lijkt ons te positief over de stand van zaken en de bereikte resultaten. De praktijk in Haarlem is namelijk vaak niet in lijn met de ambities van dit initiatiefvoorstel.

Waar parkeerplekken verdwijnen, verdwijnen ook gehandicaptenparkeerplaatsen of moeten verplaatst worden ten faveure van laadpalen en het opladen van elektrische auto's, wat betekent dat de minder mobile mens verder naar de auto moet lopen. Voor mensen met een beperking zijn veel probleemsituaties in onze stad. Oversteken. De voorzitter: Een interruptie van de heer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Voorzitter, ik begrijp dat u schudt hoor, maar toch even een vraag aan OPHaarlem. Ik kan hem ook aan Jouw Haarlem en SP stellen. U trekt samen op. U heeft het nu over parkeren. Hoe gaat u nu met dat stoepparkeren om in deze stad? Stoepparkeren, dat dat wat dus de Haarlemmer blokkeert op de stoep om erdoor te komen. U heeft daar volgens mij met zijn drieën goed over nagedacht. Wat gaat dat nu betekenen voor de toegankelijkheid voor de Haarlemse inwoners? Mevrouw Jacobsz: Over het stoepparkere. Ik woon al 35 jaar in betaald parkeergebied. Dus om aan te geven of je nu betaald parkeren doet of niet betaald parkeren, het stoepparkeren blijft. En dan ook de ontoegankelijkheid voor de mensen met een rollator of met een scootmobiel of met een kinderwagen. Dat blijft. Dus in die zin moet je gaan kijken ... De voorzitter: Wilt u verdergaan met uw betoog? Mevrouw Jacobsz: Dat is dus mijn antwoord. Even kijken. Voor mensen met een beperking zijn er veel probleemsituaties in onze stad.

Oversteken met voetgangersstoplichten moet in te hoog tempo, missen ook vaak tikkers, zodat je kunt horen dat je kunt oversteken. Maar ik zie in het initiatiefvoorstel dat daar aandacht voor is. Boomspiegels van veel bomen veroorzaken opstaande tegels en maken ook dat de stoepen ook smaller worden dan die 2.00 meter of 2.50 meter die we zouden willen. Liften van flats, ook die van corporaties, haperen vaak en herstel laat ook vaak op zich wachten. En er zijn zo toch nog veel meer knelpunten, maar dit initiatiefvoorstel gaat in ieder geval over de zichtbare toegankelijkheid. Maar wat ik toch wil opmerken, is dat er ook zoiets bestaat als onzichtbare toegankelijkheid. De onzichtbare toegankelijkheid achter de voordeur, maar dat is weer een ander onderwerp. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Ik ga door naar het college, mevrouw De Raadt. Wethouder De Raadt: Dank u wel, voorzitter. Als eerste ook dank aan de heer Van den Berg natuurlijk, voor dit initiatiefvoorstel. Ik weet uit ervaring dat het echt een klap werk is om dat te maken. Dus zeker complimenten

25

daarvoor. En ook dank aan de rest van de commissie voor jullie aandacht voor dit toch wel hele belangrijke onderwerp. Het CDA vraagt wat wij een goed idee vinden uit dit initiatiefvoorstel. En dat dat zijn eigenlijk best wel een hele hoop dingen. Dat ziet u ook terug in onze collegereactie en wij vragen dan ook, omdat een heel aantal van die zaken die hier worden benoemd of staand beleid zijn en anders terugkomen in de uitvoeringsagenda. Die uitvoeringsagenda komt volgende maand al naar u toe. En omdat dit stuk voornamelijk ziet ook op de openbare ruimte, is de uitvoeringsagenda toch wel echt wat breder van opzet. Mede daarom adviseert het college dan ook om die agenda af te wachten en ook vooral, dat vind ik wel belangrijk om erbij te vermelden, over die uitvoeringsagenda is echt heel uitgebreid geparticipeerd, met onder andere Drempelloos, met het Platform Toegankelijkheid en ook met de participatieraad. Dus dat komt volgende maand naar u toe en ons advies is om dat af te wachten. De voorzitter: Dan ga ik door naar wethouder Berkhout. Wethouder Berkhout: Dus ik denk dat we daar ook goed het gesprek kunnen voeren over een aantal zaken, omdat veel van de punten die genoemd zijn ook daar terugkomen. Ik ligt er twee vragen uit die gesteld zijn.

De Actiepartij vroeg kijkende naar dit initiatiefvoorstel: hoe kijkt het college nu naar de capaciteit die dit zou vragen of de herprioritering die zou moeten plaatsvinden? Dat vinden wij dus heel lastig, want het zijn zoveel punten. Eigenlijk is dat niet te doen. Dat kent u denk ik ook in onze reactie op de afgelopen jaren. We moeten focussen, we moeten prioriteren. We hebben ook twee jaar geleden behoorlijk veel zaken naar achter geschoven, beleid vooral naar achteren geschoven. Dus dit alles kan niet, zeg ik maar eventjes. Maar wat je wel, je kan wel slim lopende zaken combineren. Als je iets doet, doe het goed. En daar is denk ik nog wel echt ruimte voor verbetering. Dus ook daar mijn dank. Ik denk dat we ook terug gaan zien een aantal punten die hier worden genoemd, die misschien al eerder in deze commissie over tafel zijn gegaan, die allemaal in dat zullen landen. Maar er zit natuurlijk ook overlap in wat we hier doen. Sommigen zeggen het al. Die herinrichting die we anderhalf uur geleden besproken hebben, die laten zien wat past of wat niet past, maar ook welke keuzes je daar te maken hebt. Soms ook wat bewoners willen. We hadden daar een leef straat in de Bestevaerstraat in gedachten, waar je misschien wel die toegankelijkheid beter had geregeld. De bewoners zeiden: nee, wij willen de auto voor de deur.

En dan hoor ik hier de complimenten dat we wel luisteren naar bewoners. Dit zijn de afwegen die we met elkaar moeten maken in deze stad. 2.10 meter is een mooie ambitie. Ik ken meerdere stadsdelen waar dat niet gaat lukken, waaronder de historische binnenstad. We hebben met elkaar keuzes te maken in deze stad. Dus dat is de afweging die we hier continu zullen blijven maken. Maar ik denk: gebruik de lopende projecten om het beste te doen. Dan het HIOR. De voorzitter: Zou dat snel kunnen? Excuus, we hebben nog 1 minuut en ik moet nog heel veel snel langs. Wethouder Berkhout: Dat hebben we geactualiseerd en dat gaan we na de uitvoeringsagenda toegankelijkheid voor het hoofdstuk toegankelijkheid actualiseren. Dus als u daar nog punten meegeeft, et cetera, dan pakken we hem dan op en dan wordt die continu een digitaal document. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Heel snel wil ik aan de heer Van den Berg vragen: is dit rijp, heeft u punten gezien? Wat zijn uw wensen nu of kan uw initiatiefvoorstel naar de raad? De heer Van den Berg: Ik wil in ieder geval iedereen bedanken dat ze het allemaal gelezen hebben en alle input. En ik geloof echt dat we de stad toegankelijker maken. Ik denk niet dat het een soort, met een goed Nederlands woord, een pipe dream is.

Ik denk echt dat het een mindset is die we kunnen hebben om wel te doen en wel te zorgen voor ruimte voor mensen die een beperking hebben of je nu in een rolstoel zit of achter een rollator loopt. En ik denk ook niet dat we in beperkingen moeten denken, maar in wat we wel kunnen

26

doen en wat er wel mogelijk is. En nogmaals, dank. Wat ik met dit plan doe? Ik ga daar even over nadenken. Het moet in ieder geval aangepast worden, want heel veel feedback heb ik gekregen hier van de mensen en ik denk er even over na wat ik wat ik ermee wil, of ik het ga indienen of niet. Mogelijk wachten we even de uitvoeringsagenda af of misschien halen we een stukje eruit, wat we wel kunnen indienen. Bedankt. De voorzitter: Hartelijk dank. Sluiting De voorzitter: Dan wil ik u vriendelijk bedanken en daarmee sluit ik de vergadering van de Commissie Beheer.

27