03-21 Transcript commissie Bestuur 21 maaart 2024

Voorbeeld van mezelf: of ik nu bij de tandarts kom, bij de supermarkt of het afhalen van mijn paspoort. Geen haar op mijn hoofd die erover denkt dat mijn tanden slechter behandeld worden, de kassa een ander bedrag aangeeft, of een vals paspoort aan me gegeven wordt, alleen maar omdat er een moslima voor me staat. En ten tweede, misschien nog belangrijker, is dit een zogenaamde principiële discussie die weer over de rug van vrouwen wordt gevoerd. Niemand vindt het blijkbaar een probleem dat een moslim een baard bij zijn uniform draagt of een Jood zijn pijpenkrullen. Het valt mij steeds meer op dat dit soort zogenaamde principiële discussies over de rug van vrouwen worden gevoerd. Kijk maar naar gister de demonstratie bij Bloemenhove. Er is niemand die het in zijn hoofd haalt omDe voorzitter: Mijnheer Aynan, we hebben u allemaal een minuut gegeven, maar die minuut is alweer om.

34

De heer Aynan: O, is mijn minuut alweer om? Het is wel een korte minuut. De voorzitter: Ja. Het is een vlammend betoog. Maar als u wilt gaan afronden dan heel erg graag. Is het hiermee afgerond voor u? U heeft nog een vraag, mijnheer Blokpoel? Dat mag dan nog wel eventjes en dan mag u antwoord geven, dan is het daarmee afgerond. Gaat uw gang. De heer Blokpoel: Mijnheer Aynan, u doet net alsof de vrouwen allemaal worden weggezet en dat het alleen maar over vrouwen gaat. Maar hoeveel mannen zijn er wel niet die een geloofsovertuiging dragen en hoeveel mannen zijn er wel niet die ook bijvoorbeeld een keppel zouden willen dragen tijdens de uitoefening van hun functie? Denkt u dat het dan ook alleen maar over vrouwen gaat? De voorzitter: Kort antwoord, mijnheer Aynan. De heer Aynan: Daarom zeg ik, deze discussie gaat over hoofddoekjes. Van mij mogen ze een keppeltje dragen. Dat is toch geen enkel probleem? Ook dan is de professionaliteit totaal niet aan de orde. De heer Blokpoel: Daar ging het niet om. U zei, u eindigde uw betoog dat het alleen maar over vrouwen ging en dat vrouwen werden weggezet. Maar u vergat even een hele groep mensen die daar ook door benadeeld worden. De heer Aynan: Voorzitter. Het gaat mij hier om de praktijk. Dit soort discussies worden altijd over hoofddoekjes gevoerd en over de hoofden van vrouwen. Daar gaat het om.

U kunt wel nee schudden, maar kijk maar wat er in de kranten staat. De voorzitter: Mijnheer Aynan, het is duidelijk en hiermee is uw spreektijd helaas weer om. Wie kan ik nu het woord geven? Dat is mevrouw Wegman van de PvdA, gaat uw gang. Mevrouw Wegman: Dank u wel voorzitter. Allereerst wil ik aangeven dat het een complex vraagstuk is waar we zeker ook wel een discussie over hebben gehad in de fractie. Als partij staan we natuurlijk voor inclusiviteit en diversiteit, maar moeten we tegelijkertijd ook erkennen dat neutraliteit en uniformiteit van de overheid van groot belang is. Het uniform staat symbool voor de neutraliteit van de overheid. Daarnaast is het belangrijk om te streven naar uniformiteit in het beleid. Dit zou consistent moeten zijn met het beleid op nationaal niveau, want anders krijg je inderdaad in verschillende gemeenten verschillende ideeën en dat kan verwarring ook willekeur voorkomen. Kortom, onze partij ondersteunt het streven naar inclusie maar we wegen de principes van uniformiteit en neutraliteit toch net iets zwaarder mee. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van den Broek, u had nog een vraag voor mevrouw Wegman. Mevrouw Van den Broek: Eigenlijk aan alle fracties die zeggen dat het een discussie binnen hun fractie heeft opgeleverd. Ben ik wel benieuwd als er straks een motie komt of jullie ook allemaal vrijelijk mogen stemmen.

De voorzitter: Mevrouw Wegman. Mevrouw Wegman: Dank u wel voorzitter. Ja, wat mij betreft wel. Dus we gaan het zien. Dank u wel. De voorzitter: De heer Rademaker van BVNL. Uw termijn, gaat uw gang.

35

De heer Rademaker: Dank u wel voorzitter. Het woord uniform is afgeleid van het Latijnse bijvoeglijk naamwoord uniformus. De betekenis daarvan is gelijkvormig of eenvormig. Dat is ook precies waarom boa’s een uniform dragen. Een eenvormige neutrale outfit, volledig onpartijdig. BVNL is tegen religieuze uitingen bij boa's. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Wie mag ik dan? De heer Blokpoel, VVD. De heer Blokpoel: Dank u wel voorzitter. De VVD kan hier heel helder in zijn en het was dan ook geen discussie in de fractie. Daar waren- wij staan ook voor inclusie, wij staan ook voor diversiteit. Maar wat ons betreft gaat het niet gebeuren. Want uiteindelijk staat een boa op straat en dan wil hij ook gewoon de uniformiteit uitstralen en niet daarop aangesproken worden dat daar verschillen in zijn. Ook geen tatoeages, want tatoeages mogen nu ook al niet en die kunnen ook zorgen voor juiste diversiteit op straat en juist aanspreken waar je dat niet op wil. De voorzitter: Mevrouw Hamzad stak haar hand op, maar ook zij heeft nog maar één seconde. Dus een hele korte interruptie, gaat uw gang. Mevrouw Hamzad: Het is gewoon vanzelfsprekend, VVD, maar wil VVD dat een deel van de samenleving gewoon buitensluiten, uitsluiten die met een hoofddoek of een keppeltje lopen? Als een boa, kunnen ze niet hun werk gewoon doen? De voorzitter: Mijnheer Blokpoel, gaat uw gang.

De heer Blokpoel: Nee, dat kan niet, want dat staat nu niet in voorschriften. Dat staat niet in de richtlijn zoals we hem hanteren Haarlem. Dus nee, wat dat betreft kan dat nu niet en we zijn er ook niet voor om dat te wijzigen in Haarlem dat dat wel een mogelijkheid zou kunnen zijn. Want juist zoals meerdere partijen hebben betoogd: we staan voor de uniformiteit in de stad. De voorzitter: Mevrouw Hamzad, u bent door uw tijd heen. Dus we gaan het nu- Nou als er nog een- U wil hem graag beantwoorden? Een hele korte vraag dan, ja? En dan gaan we verder. Mevrouw Hamzad: Nou ik vind het gewoon echt- Ik heb hiervoor geen woord voor dat ik moet tegen mijn leerlingen zeggen dat je mag je droombaan niet waar kunnen maken omdat VVD jou wil gewoon letterlijk uitsluiten van onze samenleving. De voorzitter: Dit is geen vraag en uw tijd is nu echt om. Mijnheer Blokpoel. De heer Blokpoel: Het was een mededeling, constatering dat de VVD mensen uit zou sluiten van de maatschappij. Nee, dat doen we niet. Expliciet niet. We zijn voor inclusie en diversiteit. Iedereen mag zijn die hij wil zijn, maar we staan er ook voor dat we uniformheid uitstralen in bepaalde functies. Zo mag iemand die in een restaurant werkt ook niet openlijk tatoeages over zijn hele lichaam hebben in sommige restaurants. En dan sluit het mensen niet uit, maar dan worden er wel keuzes gemaakt.

Eén opmerking: we vinden het jammer dat de burgemeester dit onderwerp wederom richting de raad stuurt. Althans impliciet, want zo hoort VVD in ieder geval dat de burgemeester met de uitspraak in de krant zegt: er is nog niemand naar ons toe gekomen die hier uitvoering aan wil geven. Nou daar zit de burgemeester ook niet op te wachten, zoals wij het horen. En als we het goed hebben, steunen we hem ook van harte om dit beleid niet verder te veranderen.

36

De voorzitter: Dank u wel. Uw tijd is ook om. Wie kan ik dan nog het woord geven? De heer Dreijer van het CDA. De heer Dreijer: Dank u wel voorzitter. Het is wat het CDA betreft ook niet wenselijk om dit te regelen en sowieso niet per gemeente. Als het geregeld moet worden, dan moet je dat ook wel landelijk doen. Zoals al gezegd is, we hebben de scheiding van kerk en staat en die neutraliteit die moet echt gewaarborgd blijven. Religieuze uitingen horen volgens het CDA dus niet bij het uniform van politie en/of boa's. En het betreft overigens niet alleen vrouwen, zoals de VVD ook al aangaf. Het betreft alle uitstraling, alle uitingen. En waar houdt het op als je dit zou toelaten? Dit gaat nu over religieuze uitingen maar moeten we zo meteen ook andere vormen van uitingen die groepen zelf belangrijk vinden voor hun identiteit ook straks gaan toestaan? En zoals ik weet van de politie is in ieder geval de tatoeages zijn ook verboden in het gezicht. Op de armen mag het nog wel. Ook daar zijn dus al regels voor ingesteld. Dus we blijven erbij dat allerlei uitingen die een bepaalde identiteit moeten aantonen niet voor ons horen bij dit soort beroepen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Dan mevrouw Van Zetten. U heeft nog drie seconden, dus dat wordt kort. Maar gaat uw gang.

Mevrouw Van Zetten: De overheid die optreedt in de openbare ruimte, boetes uitdeelt, mensen berispt, ook mensen kan slaan en weet ik veel wat, die moeten natuurlijk neutraal en uniform gekleed zijn. Ik vind bovendien dat dit soort voorstellen polariserend werkt. Iedereen weet als jij nu in Amsterdam met een keppeltje als boa gaat rondlopen, dan kom je echt niet levend thuis. Dus ik vind dit gewoon dit soort onderwerpen heel- Niet mee eens? Nou dan gaat u daar eens even voor de lol dan rond met een keppeltje, zou ik zeggen. Dus mijn fractie volgt helemaal het betoog van D66. Heel goed gedaan, mag ook wel eens gezegd worden. En zijn natuurlijk uiteindelijk, steunen de burgemeester, hoop ik, in zijn besluit om dit niet door te voeren in Haarlem. De voorzitter: Dank u wel. Mooie afronding van u in deze woorden voor D66. Er kwam nog wat achteraan, maar goed. Wie wil nog meer het woord? De heer Visser van de ChristenUnie. De heer Visser: Dank u wel voorzitter. De ChristenUnie is voor godsdienstvrijheid en voor de scheiding van kerk en staat. En dat kan prima samengaan. Juist handhavers en politie moeten neutraliteit uitstralen en daarom zijn wij tegen het zichtbaar dragen van religieuze items en ook de tatoeages die net werden genoemd. Het heeft vooral ook met die zichtbaarheid te maken.

Dus een kruisje wat onder je shirt zit of een keppeltje wat onder je pet zit, daar hebben we natuurlijk geen moeite mee. Er werd net gesproken over dat het over de rug van vrouwen heen zou gaan. Nou ik vond dat echt een beetje ongepast. Er werd gesproken over de mensen die bij de Bloemhovekliniek staan, dat zijn ook vrouwen. Er zijn ook islamitische landen waar vrouwen juist strijden om de hoofddoek af te mogen doen. Dan vinden wij deze stap het verkeerde signaal. En ik verbaas me erover dat GroenLinks het zo over uitsluiten heeft, terwijl tegelijkertijd bijzondere ambtenaren die moeite hebben met het homohuwelijk geen huwelijk mogen sluiten. Dat is pas uitsluiten. De voorzitter: Dank u wel. Wie kan ik dan nog het woord geven? De heer Van den Raadt, Trots Haarlem. De heer Van den Raadt: Voorzitter, Trots Haarlem verbaast zich ook een beetje hierover. We hebben mijnheer Abassi van PvdA gehad die zich terecht druk maakte over vrouwen in Iran die vermoord worden als ze de hoofddoek af willen doen. Dan zien we een GroenLinks lid die dan een hoofddoekje opdoet omdat landelijk de PVV groot is geworden. Totaal belachelijk. Als wij ermee instemmen dat iedereen maar alles op zijn hoofd mag

37

doen waar die zin in heeft, dan zie ik nog wel aankomen dat er straks een boa is die met een Sinterklaasmijter ook een punt wil maken. Dus laten we daar niet aan beginnen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Jacobsz van OPH. Gaat uw gang. Mevrouw Jacobsz: Dank u wel voorzitter. Ik heb het even opgeschreven hoor. Want boa’s, politie, Defensie uniformdragend, handhavend onderdeel van de uitvoerende macht is onderdeel van de staat. Dus OPHaarlem vindt juist de scheiding kerk en staat, kerk dus in dit geval dan religie, dat het een hoog goed is en dat we dat moeten bewaken. Want het uniform wat, ik geloof dat mijnheer van Forum, of had jij dat van BVNL, mijnheer Rademaker al zei: de staat uniformeert en maakt mogelijk je als handhaver uniform te kleden want ze werken ook in eenheden. De staat vertegenwoordigd eenheid tegenover maatschappelijke verschillen. En dan geeft ruimte voor- dus daar is geen ruimte voor persoonlijke identiteit. Een van de kerntaken van de politie, de boa, is juist het beschermen van de minderheden. Dus wij vinden het geen goed idee als boa's ook zeg maar uitingen van religieuze uitingen zichtbaar dragen. Dat neemt niet weg dat ik zelf persoonlijk een onderscheid maak tussen religie en geloven. In mijn optiek is het ware geloof, dus het geloof zoals ik dat zie, is er geen ruimte voor haat, gevoed door angst, onwetendheid en afgunst.

Dus in mijn beleving denk ik wel dat je dat heel goed moet onderscheiden. Want juist die zoektocht naar dat je je vult met liefde en licht vanuit het geloof is juist die zoektocht. Dus die strijd, die jihad noemen ze dat ook, daar hebben we het dan over. Het is de innerlijke strijd en ik denk niet dat dat goed is om dat in deze positie in deze functies dat bekleden. Dat was hem. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Jacobsz. Dan hebben we hiermee de partijen gehad, denk ik, die hierover wat wilden zeggen. Dan kunnen we naar beantwoording door de burgemeester. Gaat uw gang. De heer Wienen: Dank u wel. Ik denk dat het logisch is om er nu vrij kort over te zijn, want het college heeft antwoord gegeven en aangegeven dat wat het college betreft, we hebben uitgelegd hoe het huidige beleid eruitziet. De huidige regels, kan ik misschien beter zeggen, en dat er wat het college betreft geen directe aanleiding is om daar nu op dit moment een verandering in aan te brengen. Maar laat de raad het aangeven, want het is ook niet zo dat het college zegt van dat is wat ons betreft een groot probleem als dat zou gebeuren, want dan hadden we dat ook opgeschreven. Wat voor het college wel van belang is, dat zijn een paar punten. Eén: het zou beter zijn als we tot een soort afspraak zouden kunnen komen in Nederland op dit terrein.

Overigens de minister gaat er niet over, dus dat is op het ogenblik wel een discussie, omdat de minister er een hele uitgesproken opvatting over heeft, maar het gaat om personeel van de gemeenten. Dus als je dat zou willen proberen te standaardiseren dan is dat een discussie die waarschijnlijk bijvoorbeeld in de VNG gevoerd zou kunnen worden en eerlijk gezegd zal dat niet leiden tot eensgezindheid. Dus de vraag is of je ooit tot eenstemmigheid zou kunnen komen. Tenzij er een duidelijke uitspraak zou zijn van een rechter op dit terrein. Maar goed, wij hebben wel gezegd, de opmerking is ook door D66 gemaakt, als wij dat zouden doen, dan kom je op zijn minst voor de vraag te staan: het is toch een beetje raar als het in de ene gemeente wel zou mogen, in de andere gemeente niet, waar dezelfde mensen dan voor werken. En wat voor ons wel een belangrijke rol speelde, is dat er nooit om gevraagd is. Als dit nou echt een punt is wat zwaar zou wegen, dan zou het voor de hand liggen dat die vraag ook gesteld wordt en tot nog toe is dat niet gebeurd. De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Van den Broek, Partij voor de Dieren.

Mevrouw Van den Broek: Dat stuk heb ik ook gelezen in de beantwoording, ‘er is niet om gevraagd’, maar juist van een progressieve, inclusieve gemeente zou je toch mogen verwachten, zeker als je ziet dat het in veel gemeenten speelt, dat ook het college zich daar een actieve mening over vormt. Zouden we het als college

38

willen gaan nastreven, aanbieden, bespreekbaar maken binnen de boa organisatie? Alleen het simpele feit ‘er is niet om gevraagd’, vind ik een beetje te makkelijk. De voorzitter: Burgemeester Wienen. De heer Wienen: Ja. Alleen het is wel een feit en overigens voor zover ik weet, is ook bij die andere gemeentes het meer inderdaad een soort statement dan dat het een discussie is die voortkomt uit een gevraagde ruimte. Overigens hebben wij juist daarvoor, dat heeft u ook in de beantwoording kunnen lezen, gezegd: als het voor mensen echt een heel principieel punt is, dan wordt daarover wel degelijk het gesprek gevoerd. Dus dat is nog wat anders dan een categorisch verbod van dit kan nooit. Ik moet ook zeggen: dit is niet het moment en de tijd om een hele discussie te gaan voeren over scheiding tussen kerk en staat, wat dat precies is en wat dat precies behelst. Maar ik denk de idee dat het daardoor per definitie niet zou kunnen, dat dat volgens mij niet correct is. Maar nogmaals: voor ons als college is het een zaak die niet echt actueel is, waar we ook geen behoefte hadden om te zeggen we gaan die discussie nu optuigen, tenzij de raad dat heel graag wil. En ik krijg nu een andere indruk.

En dan nog één opmerking: ik denk dat de kans dat er een boa zich aandient die met een mijter voor Sinterklaas wil lopen nihil is, omdat de enige waarvan ik me voor kan stellen dat hij dat misschien zou willen, die mag niet voor de gemeente werken. De voorzitter: U heeft nog een vraag van de heer Van den Raadt, maar ik zit even te kijken. U heeft nog 22 seconden. Maar is dit een vraag of een tweede termijn? De heer Van den Raadt: Dat is goed, maar even over iets anders, want ik heb al gesolliciteerd in Zandvoort trouwens. Maar u roept natuurlijk nu: we gaan dat gesprek aan als dat gebeurt. Maar ik kan me nu best voorstellen dat er nu een paar mensen bijvoorbeeld naar een politie boa worden gestuurd om te zeggen: ga daar nou eens solliciteren en zeggen dat je per se je hoofddoek op wil houden. Dan gaat u het gesprek aan. Maar wat zegt u dan in het gesprek, ook wetende wat de raad daarvan vindt? Want u gaat dan een gesprek aan, maar hoe gaat dat gesprek? De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van den Raadt. En ook uw tijd is nu om. Dan geef ik het woord weer aan de burgemeester. De heer Wienen: In ieder geval een gesprek waar ik niet hier van kan zeggen hoe het loopt, want aan een gesprek nemen twee mensen deel. Dan zou wat mij betreft in ieder geval heel belangrijk zijn wat de motivatie is.

Want wat ik één van de aller-, het is enigszins aangeduid in deze discussie, een van de meest lastige kanten van deze hele discussie vind, dat is dat de vrijheid van mensen om daarin een eigen keuze te maken ook lang niet altijd voorop staat. Soms wordt van mensen verwacht dat ze dat doen omdat dat in de gemeenschap of in een gezin van ze gevraagd wordt. Dus ik zou sowieso heel nieuwsgierig zijn: wat zit hier nou ten diepste achter deze behoefte? En ik vind het wezenlijk een punt van afweging dan. De voorzitter: Goed. De beantwoording is hiermee afgerond. Er zijn nog maar enkele partijen die wat spreektijd hebben en dat gaat ook maar om een paar seconden. Wil iemand daar nog gebruik van maken in tweede termijn? Ik kijk even rond totdat ik zie dat het niet het geval is. U had voorgelegd aan de commissie Bestuur om een uitspraak te doen over boa's mogelijkheid bieden om religieuze symbolen openlijk te dragen. U heeft daarover de mening gehoord. U heeft beantwoording van college gehad. Dus mevrouw Hamzad, GroenLinks, dus hierbij is het afgerond. En dan komen we ook meteen aan het einde van deze vergadering. Dan zien wij elkaar op 4 april.

39

Mevrouw Hamzad: Voorzitter. Mag ik alsjeblieft nog mijn laatste woord even? Ik moet echt iets heel korts zeggen want dat is heel belangrijk. De voorzitter: U bent door uw tijd heen. Maar ik geef- Ik vind het- We zijn er klaar mee nu. Het is afgerond. Mevrouw Hamzad: Ik weet het, daarom vraag ik het gewoon heel vriendelijk. De voorzitter: Nee, we gaan gewoon nu stoppen. Iedereen is door zijn tijd heen, ik moet tegen iedereen streng zijn, ook tegen u. Dus ik rond hiermee de vergadering af en ik zie u op 4 april en volgende week zien we elkaar in de raadsvergadering. Dank u wel voor aanwezigheid.

40