01-13 transcript commissie Ontwikkeling 13 januari

TRANSCRIPT VAN DE RAADSCIE ONTWIKKELING VAN GEMEENTE HAARLEM d.d. 13 januari 2022

1.

Opening en mededelingen door voorzitter Dilia Leitner De voorzitter: We gaan gewoon beginnen. Ja. Welkom bij de vergadering van de commissie ontwikkeling. Het is vandaag 13 januari. Ik heb één bericht van verhindering ontvangen, mevrouw Otten. Maar jullie missen nog een paar mensen, maar die zijn vandaag digitaal aanwezig. Dat gaat om mevrouw Oosterbroek, mijnheer Bloem en als het goed is ook, ja, mijnheer Drost. Dus die zitten in de Teams. Mevrouw Meijs is vanavond afwezig in verband met familieomstandigheden. Zij wordt vervangen door mijnheer Roduner voor de erfgoednota. En dan hebben we een raadsmarkt voor de ontwikkelzones aanstaande dinsdag tussen 19:30 en 21:30 uur. Vanuit het college is de informatienota stand van zaken ontwikkelzone Zuid-West aangeleverd. Die kunt u meenemen in de voorbereiding op de raadsmarkt. Nou hoop ik ook … Of hoop … Ik ga er eigenlijk gewoon vanuit en ik verwacht van u dat degenen die zich aangemeld er ook zijn. Want ik heb begrepen, afgelopen dinsdag was de raadsgroep Omgevingswet, en de helft van de raadsleden die zich aangemeld bleek … Was uiteindelijk niet aanwezig. Dat gaat om 6 à 7 raadsleden, waarvan er ook nog een paar raadsleden later waren of maar kort aanwezig waren. Dat betekent dat er bijna meer ambtenaren zitten dan dat er raadsleden zijn. Daarmee, nou ja, nemen we onszelf ook niet heel erg serieus.

De heer …: Nou … Mevrouw Van Zetten: Ho, ho. Voorzitter, ik had vertrouwenscommissie, dus ik was met iets anders bezig. De voorzitter: Maar dan had u zich waarschijnlijk ook niet aangemeld, want dat wist u dat u dat had. Dus ik weet niet of u zich had aangemeld. Maar van degenen die zich hadden aangemeld was dus de helft er niet.

2.

Vaststellen van de agenda De voorzitter: Dan wil ik aan u vragen of ik de agenda voor vanavond conform kan vaststellen? Zijn er nog opmerkingen voor de agenda vanavond? Mevrouw Van Zetten. Mevrouw Van Zetten: In de commissie samenleving is de behandeling van Domus Plus aan de Nieuweweg. Daar zit ook een heel stuk bij en dat gaat dan over het bestemmingsplan. En eerlijk gezegd heb ik al in het presidium gezegd dat dat eigenlijk hier hoort en ook inhoudelijk. Het stuk is inhoudelijk meer ontwikkeling dan samenleving. Dus dat geef ik even mee. De voorzitter: Dank u wel. Ik denk dat het goed is dat we het daar in het presidium dan nog een keer met elkaar over hebben. Ik kan er hier in ieder geval nu niets aan veranderen. Geen opmerkingen nog? Mijnheer Krouwels, D66. De heer Krouwels: Ja. Dank u wel, voorzitter. Ik heb een technische vraag gesteld. Het is jammer dat wethouder Roduner er niet is. Maar ik heb een technische vraag gesteld als het gaat om Delftplein startnotitie in Velsen 1.1 bij de meegenomen stukken. Ik wou eigenlijk hier wethouder Roduner vragen of we hier actief in mee worden genomen als het gaat om het besluit Velsen. En anders wilde ik het agenderen. Dus dat wilde ik eigenlijk aan …

1

De voorzitter: Nou, hij komt zo, dus dan zullen we hem dat meegeven. Dank u wel. 3.

Mededelingen commissieleden en wethouder(s) De voorzitter: Zijn er nog mededelingen … Er zijn geen wethouders nog aanwezig. Mijnheer Roduner komt snel denk ik vanuit ... De griffier: Ja, dat mag ik wel hopen, ja. De voorzitter: Ja, heel erg hoop ik dat. Zijn er nog mededelingen vanuit de commissie? Nee? Dank u wel.

4.

Agenda komende vergadering(en), Jaarplanning en Actielijst – de lijsten incl. de nieuwe onderwerpen uit de RJA2022 zijn toegevoegd De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 4, de agenda voor de komende commissievergadering, jaarplanning en de actielijst. Zijn er op de jaarplanning en actielijst nog zaken die de commissie toegelicht wil zien? Ik heb alleen geen wethouder die het kan toelichten. Mijnheer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Ja, voorzitter. Vorige keer heeft wethouder Roduner aangegeven dat hij zijn collega Botter van vastgoed zou verzoeken om de kraakpanden die hij in juni 2020 op de agenda had staan, om die snel toch te agenderen op ons verzoek. Want dat is namelijk een keer besproken, maar op verzoek weggezet. En ik heb het nog niet teruggezien. Wij dringen erop aan om dat voor de verkiezingen te doen. De voorzitter: Ik hoor iemand mij influisteren dat dat volgende keer komt. De heer Van Leeuwen: Mooi, dank u wel. De voorzitter: Gaan we nakijken. Ja, goed dat u dat noemt. Andere opmerkingen nog? Oh, er zit iemand achterin. Dit ga ik niet de hele avond goed scherp zien daar achterin. Maar ik heb het nu wel gezien. En ik denk dat het mijnheer Aynan is, maar dat kan … De heer Aynan: Ja, dat klopt. En het klopt ook dat u mij later niet gaat terugzien, want ik ben vanaf 20:00 uur weg, dan moet ik naar commissie samenleving.

Het gaat inderdaad over Domus Plus en daarin wil ik ook mevrouw Van Zetten gelijk geven, het is meer een ontwikkelkwestie. Maar daar wil ik het niet over hebben. De jaaragenda, ontwikkelstrategie Zuid-West 8 januari, wanneer komt die in de commissie? De voorzitter: In maart, zegt mijnheer Wiedemeijer. Nee, u weet iets wat ik niet weet. De heer Aynan: Misschien kan wethouder Wiedemeijer … De heer Wiedemeijer: Staat in de collegestukken van afgelopen dinsdag. De heer Aynan: Dank u wel, wethouder Wiedemeijer. De voorzitter: Oh, hij zat bij de collegestukken, dus dan komt hij eraan. Ja. Gaan wij agenderen. En ik … Oh, mijnheer Amand, wees me ook te goed dat als ik u vanavond niet heel goed zie. Maar u zit daar. Mijnheer Amand.

2

De heer Amand: Ik wou het nog even hebben over de woonwagenlocaties. Ik had er al technische vragen over gesteld, maar de antwoorden waren onbevredigend. De voorzitter: Dank u wel. Dan kunt u vervolgvragen stellen daarover. Andere opmerkingen nog? Anders dan kan ik u laten weten dat ik hoop dat dit een voorbode is dat het wat rustiger wordt naar de verkiezingen. En dat moet ik dan gelijk afkloppen. Voor de volgende vergadering hebben wij in ieder geval startnotitie Spaarndamseweg 466. De griffier: Aangekondigd gekregen. De voorzitter: Aangekondigd gekregen. Het Frans Hals Museum ter bespreking en de ruimtelijke visie Molenwijk Noord. Goed, dat is de voorlopige stand. 5.

Transcript commissie d.d. 2 december 2021 en 16 december 2021 (alleen naar aanleiding van) De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 5, het transcript van de vergadering van 2 december en 16 december. De griffier: Zijn er geen opmerkingen over de planning en actielijst. De voorzitter: Nou, ik denk het niet. De griffier: Heb je het genoemd? De voorzitter: Ja, ik heb het genoemd. De griffier: Oké. De voorzitter: Jaarplanning en actielijst, en er is ruim gelegenheid geweest. En anders is deze commissie ook wel goed in de nabranders die ik dan toe… Nee. Zijn er opmerkingen naar aanleiding van het transcript van 2 december en 16 december? En dan zie ik daar een wethouder binnenkomen? De griffier: Ja. De voorzitter: Dat is werkelijk precies op tijd, heel blij om. De griffier: Even vragen of ze nog ter kennisname stukken willen agenderen? De voorzitter: Ja. Zijn er nog stukken die u wilt agenderen? De griffier: Ja, mevrouw van GroenLinks heeft er één. De voorzitter: Mevrouw Oosterbroek. Mevrouw Oosterbroek: Ja. Ja, ik zou … Ik zie dat de groenparagraafstuk van de heer Roduner van ontwikkeling is ingekomen. En ik dacht, misschien is het handig om dat even heel kort tien minuten een keer met elkaar te bespreken, zodat we precies weten wanneer we de groenparagraaf en op welke stukken we wat kunnen verwachten in de startnotities. Anders, misschien dat daar ook steun voor … Ja.

3

De voorzitter: Ja, is daar steun voor vanuit de commissie? Er is waarschijnlijk wel tijd voor. Dat helpt ook natuurlijk. Ja, daar is een meerderheid voor. Dank u wel. Verder nog? Anders gaan we naar … De griffier: Ja, mijnheer Krouwels had nog die vraag over … De voorzitter: Ja. Nu mijnheer Roduner binnen is, mag u nog een keer de vraag stellen. Misschien dat hij even rustig zijn spullen wil uitpakken. Wethouder Roduner: Stel hem maar, dan … De voorzitter: Stel de vraag maar. Mijnheer Krouwels. De heer Krouwels: Ik had een technische vraag gesteld over Delftplein. En de raad van Velsen bespreekt ook vanavond de startnotitie als geld … Delftplein. Of u ons actief wilt meenemen in wat dat wil betekenen voor de definitiefase in zijn algeheel. De voorzitter: Nou, de startnotitie Delftplein is hier in de gemeente Haarlem al vastgesteld. Maar het betreft de ontwikkeling die zich begint … Die begeeft zich eigenlijk op het grensgebied van de gemeente Haarlem en Velsen. Dus wat je volgens mij niet wilt, is dat de voordeur ‘…’ op de gemeente Haarlem zit en je balkonnetje in de gemeente Velsen zit, om het even heel plan te zeggen. Maar die grens loopt echt heel scherp. Dus we hebben gezegd, nou laten we samen naar die plek kijken en samen ook een stuurgroep vormen om tot een ruimtelijk plan te komen. Dus dat maakt op zich … En Haarlem trekt dat.

Dus in lijn eigenlijk met de voorgestelde afspraken, de startnotitie waar hij volgens mij zelfs nog een motie of amendement heeft op ingediend, dat is wat ons betreft het uitgangspunt. En dan kijken we even wat voor ruimtelijk proces daarbij hoort en wat voor, nou, wat voor ontwikkeling er kan komen. En misschien wel goed om toch even te realiseren. Ja, in het meest vergaande geval zou je bijvoorbeeld ook kunnen besluiten tot een aanpassing van de grens. Nou dat is denk ik goed voor u om in ieder geval in uw achterhoofd te hebben van, hé dat kan ook tot dit leiden. Maar we kijken … De gemeente Velsen heeft in eerste instantie aangegeven dat zij de voorkeur hebben om te kijken van hoever we komen zonder de grenzen aan te passen, om het even heel plat te zeggen. De voorkeur: Ja, mijnheer Krouwels, voldoende? Ter advisering aan de raad 6.

Vaststellen Startnotitie Erfgoednota Haarlem (FR/MTM) De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 6, vaststellen startnotitie erfgoednota Haarlem. Ten behoeve van het opstellen van de erfgoednota is een startnotitie opgesteld, waarvan de inhoudelijke en procesmatige kaders van de nota zijn aangegeven. De planning is erop gericht om een erfgoednota eind 2022, dit jaar, voor vaststelling aan de raad voor te leggen. Het college stelt dus voor die startnotitie vast te stellen, en aan deze commissie om daarover te spreken. Wie wil daarover het woord voeren? Ik zie twee handen. Eerst mijnheer Slik, dan mijnheer Van Leeuwen. De heer Slik: Dank u, voorzitter. Ja, een startnotitie, het is elke keer weer de vraag van, wat moet je nou met zo’n startnotitie? De ene keer is hij te globaal, de andere keer is hij te concreet. Uw beoogde resultaat is een inhoudelijk en een procesmatig kader. Nou ja, daar voldoet u nu aan. Verder is het een goede nota. Gewoon lekker doorgaan. Ja, inhoudelijk … Inhoudelijk zit er nog te weinig in. Ja, Haarlem is een echte erfgoedstad.

4

Zorgvuldig omgaan met erfgoed in de dynamische stad, en dan hebben we het wel weer gehad. Maar ja, voor een startnotitie geldt van, ja, je moet toch ergens beginnen en daarna zien we wel. Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer Van Leeuwen, Actiepartij. De heer Van Leeuwen: Ja, dank u wel. Nou het doel van de notitie is helder. En verder is het een heel weinig zeggende startnotitie. Al lezende dient de vraag zich dan ook aan, waar wilt u precies dat wij advies over gaan geven aan de raad? Onze zorg is met name gericht, al eerder aangegeven, op het beperkte budget waar afdeling erfgoed mee moet werken in een stad waar erfgoed zoals belangrijk wordt gevonden. En dat wordt hier ook wel onderkend in deze notitie. U geeft in de nota aan dat er geen risico’s zijn, terwijl u ze in de startnotitie wel degelijk noemt. De wettelijke taken staan immers onder druk. Dat kan een onderdeel zijn van het beperkte budget. Ik meen uit mijn hoofd, 6,5 ton waar heel erfgoed op draait. Al met al, de beleidscyclus heeft ook te lang geduurd. En wij zouden daarom graag zien dat de erfgoednota de volgende punten in elk geval met zich meeneemt. Een einddatum, zodat de termijn overzichtelijk is waarin dat beleid geldt.

Een planning tijdig voor actualisatie in de toekomst, zodat we ook dingen als nu, wat we zo direct gaan bespreken, zonnepanelen en dat soort zaken, dat we dat gewoon … Dat we een kader hebben wat werkt. We willen een budget hebben dat voor de begroting van 2023 wordt opgenomen voor de jaren daarna. We willen graag ook een vertaling van de inzet van de afdeling erfgoed op het investeringsprogramma, voor zover dat van toepassing is. Er zitten namelijk een aantal investeringen in erfgoed die, ja, waar die afdeling mee aan de gang zou kunnen gaan. We willen een absolute garantie voor de uitvoering van de wettelijke taken. En we zouden graag willen zien hoe het totale programma binnen het programma stedelijke ontwikkeling wordt ingepast, zodat er echt gewerkt kan worden aan verduurzaming, herwaardering, behoud en gebruik van erfgoed door en voor toekomstige generaties. Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer Rijbroek, Trots. De heer Rijbroek: Dank u wel, voorzitter. Aanleiding tot aanpassing van de erfgoednota is vastgestelde omgevingsvisie anno 2045, en rekening te houden met de energiebesparing, duurzame energieopwekking, klimaatadaptatie, et cetera. Wat mij opviel in het stuk, dat is eigenlijk dat de vraag rijst, van hoe kan het nou zijn dat een stad als Haarlem als monumentenstad achterblijft wat betreft informatievoorziening, regionale samenwerking, maar ook onderhoud.

En het is me niet geheel duidelijk, maar je moet dat wel bij het geheel straks bij uitwerking wel op je netvlies hebben zitten. Als we het hebben bijvoorbeeld ook … Men wil daarbij betrekken participatie, daar heb je het weer. Eén van de belangrijke dingen, betrokkenheid van de Haarlemmers. Ja, dan zou ik ook graag willen dat het proactief is, dus neem dat mee in je beleid als het gaat ook om je omgevingsvisie. Want ik voorzie, straks met die Omgevingswet, dan krijg je van die postzegelplannetjes en dat passen we ertussen. En als wij niet die participatie goed regelen, dan gaat het er gewoon doorheen. Ik denk dat we dat ook moeten realiseren. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Visser, CDA. De heer Visser: Ja, dank u wel. Iedereen in deze zaal zal het belang van erfgoed wel onderschrijven. Een paar vraagjes voor het college. Hoever strekt eigenlijk de definitie van erfgoed? Want erfgoed is niet alleen maar monumenten, het kan zo ver gaan als de Luilakmarkt, als een straattegelpatroon, als het groen om de stad. Dus dat is eigenlijk een vraag waar ik wel benieuwd naar ben. Die nieuwe nota. Ik weet wel hoe het nu is, maar zijn we van plan daar een grens te leggen? En tweede vraag is participatie, externe stakeholders. Er worden er twee genoemd, dat zijn precies de twee die ik zelf ook wel zou noemen.

Zijn het deze twee of zijn er nog meer externe stakeholders waarmee wordt geparticipeerd? Dat was het.

5

De voorzitter: Mijnheer De Groot, D66. De heer De Groot: Ja. Dank u, voorzitter. Nou dit is wel weer een heel dun stuk. Als het raadsstuk dikker is dan de nota zelf, dan zegt dat iets. En dat terwijl het 213a onderzoek van twee jaar geleden eigenlijk best aanknopingspunten bood om iets verder te gaan in deze startnotitie. Maar wij wensen het college, ik denk het volgende college, veel succes met de uitwerking. En wat ons betreft is het een hamerstuk. De voorzitter: Mevrouw Van Zetten, Hart voor Haarlem. Mevrouw Van Zetten: Nou een hamerstuk dat vind ik onze historische stad eigenlijk te kort doen. Want ik denk dat erfgoed wel degelijk bedreigd wordt met de roep om verdichting en duurzaamheid. Historische panden zijn in het verleden afgebroken en verwaarloosd. Ik wil wel zeggen dat de heer Roduner één van de eerste wethouders is die ik meemaak die toch ook wel belangstelling heeft voor erfgoed en zich daar ook voor heeft ingezet. Dus wat dat betreft een compliment. Ik vind wel, ja, als je het hebt over de verbindende kracht van erfgoed, dan zie je hoe dat de aandacht nu voor Joods verleden het pand aan de Lange Wijngaardstraat inderdaad een tekenend voorbeeld is van hoe die verbinding kan worden gezocht of hersteld met het verleden. Dus in die zin is dat erfgoed al heel erg belangrijk.

Wat ik mis bij … En ik dacht dat dat wel een punt van aandacht is, dat wij ook groene rijksmonumenten hebben. Namelijk de Haarlemmerhout en het Frederikspark, ik noem er een paar. We hebben ook bijzonder, hoe noem je dat, landschap, zoals de veenweidegebieden rond de stad. Ik wil wel even memoreren, en misschien kan de wethouder met zijn aandacht voor rijksmonumenten dan ook daar even op letten, dat in de Haarlemmerhout zonder vergunning sleuven worden gegraven en lampen aangelegd en beelden geplaatst. En volgens mij zijn er regels voor. Maar ik kreeg te horen dat dat allemaal niet telde in het groene rijksmonument. Ik denk dat dat bij de thema’s toegevoegd moet worden, het groen. En wat dat betreft zou ik dan nog wel daar een motie of wat, als dat nodig is, willen indienen. Want ik denk dat we zeker met dat hele omgevingsvisie. Als we zien dat er ineens een tankgracht wordt aangelegd tussen de Leidsevaart en het Spaarne, dat soort zaken die totaal tegen de historie ingaan, dat we daar heel erg waakzaam voor moeten zijn. In die zin is het toch een belangrijk stuk en meer dan een hamerstuk. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel Het is overigens niet zo dat hamerstukken niet belangrijk zijn. Laten we dat alsjeblieft niet vinden met elkaar. Mevrouw Van Zetten: Nou, niet het bespreken waard in de gemeenteraad en niet waard om een motie in te dienen.

Dus in die zin ben ik het niet met u eens. De voorzitter: Mijnheer Blokpoel, VVD. De heer Blokpoel: Ja, dank u wel. Over een motie indienen, dat wilde ik de wethouder vragen eigenlijk. Want als we naar de probleemstelling kijken dan wordt er niet ingegaan op die torenhoge ambities die er liggen. De heer De Groot noemde het al, 213a onderzoek. Daar … Nou ja, daar was één van de pakkende zinsneden van, ja, de capaciteit is van belang. Extra capaciteit is van belang om de ambities ook waar te kunnen maken. Maar dan zien we niet bij de probleemstelling terugkomen dat die ambities al jaar na jaar niet worden gehaald en dat dat dus geen haalbare maatstaven zijn. Dus wethouder, heeft u een motie nodig om dat onderdeel van de doelen van de nota te maken? Of zegt u van, nee hoor, dat kunnen we overnemen en dan gaan we dat alsnog toevoegen aan de nota. Want wat … Ja, we hebben het vanavond op meerdere plekken gehoord, dat dat toch wel één van de grootste is. En verder, ja, het is een startnotitie en we wachten het rapport gedurig af. En ja, alle kritiek die er nu luidt neem ik mee voor de nota, maar laten we de nota vooral afrekenen.

6

De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Wiedemeijer, PvdA. De heer Wiedemeijer: Ja. Dank u wel, voorzitter. De Partij van de Arbeid ziet de startnotitie op dit moment vooral als een ambtelijk startdocument, zodat de ambtenaren aan de slag kunnen met een nieuw erfgoedbeleid dat hernieuwd moet worden. Ik denk dat zowel de heer Blokpoel als mevrouw Van Zetten hebben daar aandachtspunt in meegegeven. En vooralsnog kan het op die manier gewoon als hamerstuk worden afgehandeld op dit moment. De voorzitter: Mijnheer Van den Doel, GroenLinks. De heer Van den Doel: Ja, dank u wel. Ja, GroenLinks vroeg zich ook af hoe het groen hoe dat precies bepaald wordt wat groen erfgoed is en niet goed erfgoed, of dat goed terug zou komen in het stuk. We zien ook de duurzaamheid, en daar zouden we ook graag dingen van terug willen zien. Dus we vragen eigenlijk, het is een mooie eerste aanzet om te komen tot een mooie nota, waarbij we het erfgoed daadwerkelijk op een goede manier kunnen behouden en kunnen verzorgen. Daar zitten zorgen in. Die ga ik niet nog een keer uitspreken, die zijn al uitgesproken. Dat was het. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. Heeft iedereen het woord kunnen voeren? Dan gaan we naar wethouder Roduner. Wethouder Roduner: Ja, het is een wat droog document. Maar hiermee geven we eigenlijk het startschot voor het aanpassen en vernieuwen van ons erfgoedbeleid.

Dat is volgens mij ook hard nodig, want het is al oud. En nou, het 213a onderzoek wat we ook scherp op het netvlies hebben, heeft ook laten zien dat een aantal van onze wensen en ideeën in ieder geval ook nog wel lastig haalbaar zullen zijn. Dus in de nota zullen we ook zeker terugkomen op, nou, wat zijn onze ambities ten aanzien van beleid. In hoeverre is de huidige organisatie geëquipeerd en geschikt om dat beleid ook waar te maken? In welk tempo? Of zeggen we, nee, er is op bepaalde punten toch versterking nodig of misschien wel versnelling nodig van een aantal ambities. Nou dan zal dat ook wat vragen van het gemeentelijk budget. Dus zo zie ik het. En volgens mij hoeven we de nota daar niet … U mag gewoon hem aanpassen, maar volgens mij … Dat kunt u gewoon verwachten bij het nieuwe beleid wat bij u terugkomt. De definitie van erfgoed is inderdaad wel fysiek, om het even zo te zeggen. Dus immaterieel erfgoed dat zit er niet in, de Luilak zit er niet in. Maar we houden … Dus denk in eerste instantie aan het fysieke erfgoed. Maar dat strekt zich breed uit hè. Dat gaat bij wijze van spreken van de ondergrond, de cultuurhistorische lijnen, de zichtlijnen op de Haarlem, de lange lijnen van het Spaarne. Dus nou, gewoon de dingen waar die gewoon … De zand… Van de Zandrug zal maar zeggen tot BAVO.

Dus dat gaat ook … Maar het is inderdaad ook, nadrukkelijk zit daar het groen volgens mij in. Dus daar … Het gaat inderdaad ook over de rijksmonumenten die mevrouw Van Zetten benoemd, maar ook de landschappen om Haarlem heen. Als je kijkt naar de Hekslootpolder met de tanks zal maar zeggen en de stelling van Amsterdam. Nou dat is natuurlijk een heel belangrijk landschap van de gemeente Haarlem ook waar je heel veel cultuurhistorie terugziet. Maar het immaterieel erfgoed dat zit er niet in. De voorzitter: Mevrouw Van Zetten. Mevrouw Van Zetten: Waarom worden die niet expliciet, die groene rijksmonumenten en het groen, niet expliciet genoemd bij de thema’s? Want inderdaad, het is een startnotitie. Maar we hebben over een paar maanden hebben we een nieuwe gemeenteraad. Een heleboel kennis is dan verloren. En ik zou het toch wel op prijs stellen als u dat dan gewoon bij de thema’s benoemt, zodat we daar op terug kunnen vallen. En niet dat je dat maar moet hopen dat het ergens terugkomt.

7

Wethouder Roduner: Oké. Nee, dat gaan we dan gewoon als thema terugpakken. Dus ik moet even kijken. Want u heeft het groen en noemt dat dan ook monumenten. Dus dat is even zoeken. Maar als het gaat over landschappen, groene parken. Ja. Nee, dat zullen we dan … Ja, dat doen we dan. Hetzelfde geldt ook over de duurzaamheid, hoor ik. Dat is natuurlijk ook een heel belangrijk thema wat veel … Nou, waar ook je ziet dat de gedachte verandert en dat ook impact heeft op het erfgoed. Ik ga ervan uit dat de wettelijke taken dat we gewoon doen. Ik kijk even naar de Actiepartij. Maar goed als er iets bovenop komt en we zeggen, nou dat levert … In 213a onderzoek ook gezien. Ja, als je het bijvoorbeeld meer economisch zou willen benutten, het erfgoed, dus in het toerisme of aantrekkelijk van je winkelstad, dan is dat ook natuurlijk een mooi thema. Nou, in de Omgevingswet is volgens mij heel veel erfgoed al wel heel goed geborgd ook met de cultuurhistorische hoofdstructuur, die zit er al heel goed in. Ja, volgens meeste heb ik … Nou, mevrouw Van Zetten raakt nog wel één punt wat ik wel goed vind om even te benoemen. U heeft het over het verwaarlozen van monumenten. Gelukkig gaan de meeste eigenaren heel zorgvuldig om hun gemeentelijk of rijksmonument, dat is heel fijn. Ik denk wel, we gaan ook de verordening actualiseren.

En ik moet u zeggen dat ik natuurlijk toch wel voornemens ben om ook te kijken of er niet een sterkere instandhoudingsplicht zou moeten worden opgenomen in de gemeentelijke verordening, omdat, nou ja, je het uiteindelijk misschien als gemeente gaan we het ook nog hebben over Noord-Akedam. Misschien als gewoon als toezichthouder toch wat sterker instrument in handen zou willen hebben om, nou, om te zorgen dat niet alleen de gemeente zijn wettelijke taken ook pakt, maar ook de eigenaar zijn verantwoordelijkheid neemt. De voorzitter: Mijnheer Blokpoel. De heer Blokpoel: Ja, daar noemt u er toch al eentje? Want Noord-Akedam, ja, daar hebben we het eind van de avond over. Maar u zit in het bestuur. U heeft dus direct invloed op de eigenaar. Sterker nog, u bent bijna mede-eigenaar van Noord-Akedam. En nu zegt u van, nee, ja, we moeten strenger optreden en we moeten er meer aandacht voor hebben. Ja, naar richting uzelf, ja. De heer Roduner: Nee, ik denk dat het … Ik bedoel, ik steek de hand in eigen boezem. En wij gaan straks Akedam bespreken, en dan hebben dan als gemeente Haarlem samen met bestuur. Waarin ik overigens niet zelf zit, maar mijn collega Berkhout, die vanavond ook zou aanschuiven. Maar wij hebben gezegd, nou, dat moet misschien ook wel uiteindelijk een subsidie moeten we een heel plan om tijdelijk een subsidie aan te vragen om dat monument op te knappen.

Maar … Dus ja, daar hebben we ook denk ik zelf onvoldoende misschien wel aan gedaan. Maar dan ha… Ik had het fijn gevonden als wethouder monumentenzorg had ik het fijn gevonden om ook gewoon wat dwingender naar het recreatieschap te kunnen gaan. Het is niet de gemeente Haarlem die in het bestuur zit, maar we hebben ook te dealen met andere leden van de GR, om daar gewoon ook … Gewoon, ja, gewoon een dwingend instrument op te kunnen inzetten, en waar je het gewoon als het met praten niet lukt en met subsidies niet lukt, dat je zegt, ja jongens, kom op. Gemeente Velsen, provincie, kom op, het is belangrijk. En niet alleen maar de ge… Want nu wordt dan toch een beetje gekeken, het is de verantwoordelijkheid van de gemeente Haarlem. Terwijl ik denk, nee, het is de verantwoordelijkheid van het recreatieschap. Dus, ja. Dus we gaan aan de slag met een mooie nieuwe nota. De voorzitter: Hoe mag dit stuk naar de raad? Mevrouw Van Zetten. Mevrouw Van Zetten: Nou een stemverklaring graag. De voorzitter: Hamerstuk met stemverklaring? Akkoord? Hamerstuk met stemverklaring.

8

7.

Vaststellen Beleid zonne-energie in beschermde stadsgezichten en op monumenten (FR) De voorzitter: Prima. Dan gaan we naar agendapunt 7, het vaststellen beleid zonne-energie in de beschermde stadsgezichten en op monumenten. Want het college stelt de raad voor dit beleid vast te stellen als aanvulling op de nota ruimtelijke kwaliteit. En mevrouw Oosterbroek heeft verzocht hierover als eerste het woord te geven. Ga uw gang. Mevrouw Oosterbroek: Ja, bedankt. Voorzitter, GroenLinks is erg blij dat dit stuk er ligt. En samen met D66, CDA, Actiepartij en de ChristenUnie zijn we erin geslaagd om binnen drie jaar een stuk te krijgen waar we onze mening ook over kunnen geven met betrekking tot zonnepanelen op erfgoed. Het heeft ons als politiek vertegenwoordigers veel energie gekost om verandering te krijgen in dit beleid en dat te zien. En dat is ook wel logisch, omdat erfgoedbehoud nou eenmaal gericht is op behoud en niet op verandering. Want de stap die we nu zetten is wel nodig. Als we onze maatschappij niet aanpassen naar die klimaatpositieve omgeving, dan zal ons erfgoed straks onder water staan. En in dat opzicht ben ik ook blij dat het college heeft ingezien om hier een stap te zetten. En dit is ook ontzettend duidelijk stuk, waarbij ook duidelijk is wat Haarlemmers ervan vinden. En het filmpje wat hierbij hoorde om de inspraak in te gaan, dat vond ik heel erg mooi.

En met die communicatie ben ik ontzettend blij en ook trots op Haarlem dat we dit op deze manier aanpakken. Ik ben heel erg benieuwd wat de commissie ervan vindt. GroenLinks ziet graag legplannen met volledig gevulde zonnepanelen, en geen excuuspanelen. Dus volledig gevulde daken. En GroenLinks ziet graag ook wat meer ruimte en meer gebieden in de stad die recht hebben om eigenaar te zijn van hun eigen energie, ook als zij een monumentaal pand hebben. Dus nou, ik … Ja, ik ben benieuwd. Ik hoor graag wat andere mensen ervan vinden. De voorzitter: Geef ik het woord meteen aan mijnheer Bloem, dan heb ik de digitale bijdrages gehad. Mijnheer Bloem, kom er maar in. De heer Bloem: Ja, ook de SP is erg blij dat dit aangepakt wordt. Wij hebben de mooie situatie dat we in Haarlem zoveel erfgoed hebben, dat we het ons niet kunnen veroorloven om die achterwege te laten als het gaat om de verduurzaming. En toch twijfelt de SP of wij nu ver genoeg gaan. Dus één verduidelijkende vraag als het gaat om de intenties van het college. Er zijn een aantal gebieden die als rood zijn gemarkeerd, ook in het centrum, waarvan wij denken van, nou daar is het best mogelijk zonder het erfgoed onherroepelijk te beschermen, om daar zonnepanelen neer te leggen. Maar ze staan als rood op de kaart.

Hoe gaat het college daarmee om? Is rood op de kaart een startpunt van gesprek, oké, het is een moeilijk gebied, maar we gaan er toch voor knokken? Of is het echt in principe nee? Wat de SP betreft kunnen we ons in principe nee niet verantwoorden. We moeten echt alle daken benutten om ervoor te zorgen dat we naar duurzame energie gaan voor ons allemaal. Dus vandaar in eerste instantie deze vraag aan het college. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Krouwels, D66. De heer Krouwels: Ja. Dank u wel, voorzitter. Ik sluit me ook in grote lijnen aan met de bijdrages van mijnheer Bloem en mevrouw Oosterbroek. Allereerst, een compliment is echt wel op zijn plaats voor de indieners, voor het college, de ambtenarij en de communicatie. Het heeft ook geleid tot heel veel inspraakbijdrages uit de stad. En dat is op zich een heel mooi startpunt. D66 heeft technische vragen gesteld, D66 was vanavond een beetje koning technische vraag, excuus voor de ambtenaren, naar aanleiding van een kanskaart die is opgesteld. Een groot aantal woonstraten zijn rood gekleurd, wat, mijnheer Bloem zei het al, in principe niet mogelijk voor zonnepanelen betekent. Maar uit de beantwoording van de vragen komt naar voren dat wij in het beleid ook daken beschermen die helemaal niet in het zicht staan. Zo staan er op de toetsingskaders van

9

op pagina 19 ook criteria bijvoorbeeld voor de kleur van de zonnepanelen. Ja, waarom doen we dat? Voor de dronebeelden die misschien worden gedaan of het zicht van de buurman. Wat D66 Haarlem betreft kunnen we hier veel soepeler mee omgaan als deze zaken uit het zicht liggen. Ook als het om monumenten gaat. Zoals één van de insprekers al heel mooi zei, onze woning is een monument maar geen museumstuk. Ziet de wethouder en ook deze commissieleden een mogelijkheid om de uitzondering op te maken. Zo worden rood aangemerkte monumentendaken, dus categorie 4, naar categorie 3 verplaatst. Wederom, ik ben benieuwd naar jullie mening. Daarnaast, mijnheer Bloem zei het ook al, zijn er heel veel rood aangemerkte daken in beschermd stadgebied in bijvoorbeeld Haarlem-Zuid en de Patrimoniumbuurt. Nou, we zien heel veel oproepen uit de stad, uit de inspraakbijdrages, bewoners die echt dolgraag hun huis willen voorzien van zonnepanelen. Het stond vanavond ook al in het Haarlems Dagblad. Bewoners noemden het moeilijk doen. Ja, ik denk dat het echt mogelijk is, D66, om mensen hun … Ja, laat mensen zelf hun stroom opwekken. Als het geen monumenten betreft kunnen we dat ook omzetten naar oranje. Het hoeft echt niet altijd afbreuk te doen aan het zicht als er een mooi legplan zit met afstand tot de schoorsteen, tot dakranden.

Zonnepanelen op daken zouden een trots moeten zijn dat wij energie opwekken. Maar ook daar hoor ik graag de mening van de wethouder en de commissieleden. Wij overwegen hiervoor een amendement te schrijven. In het kort, goed stuk, maar D66 wil eigenlijk meer. De gemeente dient verduurzaming te faciliteren, niet te veel te reguleren. En met een beetje geluk krijgen de Haarlemmers en iedereen die hier inspraak op heeft gedaan, duidelijk van deze raad en de wethouder voor de zon begint te schijnen op onze mooie daken. De voorzitter: Ja, want dat doet hij nu niet, dat klopt. Mijnheer Slik, dan mijnheer Bruch, dan mijnheer Visser. Oh ja, die andere kant dat … De andere kant heeft vanavond een beetje pech, want die zie ik niet. De heer Slik: Dank u, voorzitter. Ja, in aansluiting op D66. Volgens ons zit die ruimte wel in die plannen. De ChristenUnie is best wel positief hierover. Er wordt gesproken over verruiming van de mogelijkheden, vereenvoudiging van vergunningverlening. Er wordt handelingsperspectief geboden. De toetsingskaders zijn zeer helder. Natuurlijk kijken we graag of het nog wat ruimer of duidelijker kan. Maar we vinden het een hartstikke goed stuk. Ja, de risico’s en kanttekeningen, daar wordt ook goed aan gedacht. Hoe ondervang je inderdaad onduidelijkheid of eventueel een willekeur of, ja, of mensen zich benadeeld voelen.

Maar maak inderdaad vooral heel veel mogelijk. Het is ook goed dat er aandacht wordt besteed aan … En dat ondervangt hopelijk ook wat D66 aanhaalde. Er wordt gekeken ook naar de toekomst van, er gebeurt zoveel, zoveel dingen gebeuren zo snel, en dat gaan we proberen bij te houden en al die technologische ontwikkelingen zullen nauwgezet gevolgd worden. Nou ja, dan moet er genoeg mogelijkheid geboden worden om gewoon bij te blijven. Dus ja, hopelijk gaat hier gewoon een grote stimulans van uit dat inderdaad dan ook alle inwoners zoveel mogelijk die energietransitie mogelijk maken. Dank u wel. De voorzitter: De heer Krouwels. De heer Krouwels: Dank u wel, voorzitter. Ja, een vraag aan de ChristenUnie, want die hebben ook het initiatiefvoorstel gedaan. Ik zie een hele hoop rode daken, ook inspraakbijdrages vanuit de stad. Is het niet handiger dat waar het mogelijk is dat we uitgaan van in principe ja in plaats van in principe nee. Dus dat we, ja, dat we dat later oordelen, maar dat die mogelijkheid er in eerste instantie juist wel is. De heer Slik: Jazeker, maar ik vond die technische vragen wel aardig beantwoord. En ik heb het idee dat het ook al in de plannen zit. Maar op zich is de ChristenUnie zeker voor ja, tenzij. De voorzitter: Mijnheer Bruch, VVD.

10

De heer Bruch: Ja. Dank u wel, voorzitter. Op zich een prima stuk en ook een mooie aanloop naar de Omgevingswet. Maar ook de VVD heeft wel het idee dat er meer mogelijk is. Ik heb steekproefsgewijs eens door de kansenkaart gekeken, en dan zie ik toch daken waarvan ik denk, nou ik zou wel een manier kunnen bedenken om daar een legplan voor te tekenen en daar wat zonnepanelen op te leggen. Dus wat ons betreft is dit een start, maar is het zeker niet beperkend. En wat dat betreft hoop ik dat er ook met de nodige creativiteit naar aanvragen gekeken wordt. En dat brengt mij meteen op twee vragen die ik heb. In de eerste plaats, er worden geen leges gevraagd, maar er staat ook dat er geen financiële consequenties zijn. Hoe valt dat te ruimen? En het tweede is, wat dit betekent voor de capaciteit die toch al heel erg onder druk staat. Kunnen die dit allemaal wel aan? De voorzitter: De heer Visser, CDA. De heer Visser: Termijn toch? Ja, ik zag misschien een interruptie bij de heer Wiedemeijer. De voorzitter: Oh, ja. Sorry, mijnheer Wiedemeijer. Was dat een interruptie? De heer Visser: Dank u. De voorzitter: Nee. De heer Visser: Ook vanuit het CDA echt complimenten voor het stuk. Het is goed leesbaar, veel illustraties. En allerbelangrijkste, we verruimen natuurlijk de mogelijkheden voor zonnepanelen op de daken, en dat is wat we allemaal willen.

Wel drie punten, en dat is hier ook al genoemd. Als ik het afwegingskader zie en ik vergelijk dat met de kaart, de kansenkaart, dan zie ik toch wel heel veel rood op de kansenkaart wat ik eigenlijk niet daar had verwacht. Eigenlijk alle daken die van huizen, van woningen wat individuele woningen zijn, wel tegen elkaar aanstaan, zoals eigenlijk heel veel in de binnenstad, in het Spaarne, Nieuwe Groenmarkt, dat wordt allemaal rood gekleurd. Terwijl op basis van die afwegingskader had ik verwacht dat dat misschien geel zou zijn, dat je het wel netjes neer moet leggen. Nou hetzelfde geldt voor heel veel vrijstaande woningen rondom de Churchilllaan. Dat is eigenlijk allemaal rood, alles wat enigszins in het zicht is. Terwijl je daar volgens mij best wel daar, uiteraard via de spelregels, heel mooi zonnepanelen zou kunnen leggen. Dus … En als je dan kijkt in die kansenkaart en je ziet staan, rood is in principe niet, dan schrikt die kansenkaart wel heel erg af. En ik denk dat dat mensen ontmoedigt om dan überhaupt, ja, te gaan indienen, terwijl het afwegingskader daar volgens mij wel wat meer ruimte voor biedt. Dus volgens mij moet dat toch, ja, meer maatwerk zijn of meer … Al is het alleen maar zo dat die rode kleur betekent maatwerk of … Maar in principe niet in de kansenkaart is best wel streng.

Dus ik ben benieuwd hoe het college daarnaar kijkt en hoe ze het bedoeld hebben, want ik ervaar in ieder geval wel dus een verschil in strengheid tussen het afwegingskader en de kansenkaart. Het tweede wat ik wil meegeven is monumenten. Nou, monumenten zijn niet voor niets een monument. Hoge beeldkwaliteit, dat is belangrijk voor de stad. En ik snap de regel ook wel dat je niet in het zicht daar zonnepanelen kan plaatsen. Maar hier is ook maatwerk denk ik wel mogelijk. De technieken gaan door. Je hebt nu al hele dunnen folies die nagenoeg onzichtbaar zijn. En wanneer je op een monument echt wat nagenoeg onzichtbaar is iets kan neerleggen wat dan weliswaar aan de straatkant is, maar wat je echt nauwelijks ziet, dan moeten daar toch wel mogelijkheden voor zijn. En dat biedt het stuk ook hoor. Dus begrijp me niet verkeerd, die biedt ook maatwerk op monumenten. Maar ik denk dat we er met een positieve insteek naar dat maatwerk moeten kijken. En derde is gevelpanelen, daar wordt helemaal niets over genoemd in het stuk. Gevelpanelen zijn panelen die niet op het dak liggen, maar eigenlijk verticaal tegen de gevel staan. Ook sommige panden in de binnenstad zijn allemaal misschien wel beschermd stadsgezicht, maar lang niet allemaal even mooi. Sterker nog, sommigen zijn foeilelijk en worden misschien wel mooier als daar

11

gevelpanelen tegenaan zitten. Dus ik vroeg me af of daar ook, ja, wat daar de visie is van het college en of dat misschien onder maatwerk kan vallen of dat daar misschien nog een opmerking over kan worden geplaatst? Dat was het voor zover in de eerste termijn. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Wiedemeijer, PvdA. De heer Wiedemeijer: Ja. Dank u wel, voorzitter. Ik hoor veel collega’s dat ze teleurgesteld zijn om in Haarlem de kaart rood te zien. Ja, ik zou het eigenlijk heel mooi vinden als in maart de kaart helemaal rood kleurt. Maar goed, dat even geheel terzijde. De heer Bloem wilde dat niet, maar dat lee… Ja goed, dat lijkt me eigenlijk wel een goed plan. Dan even on a serious note. Kijk, de klimaatverandering tegengaan, dat doen we natuurlijk om te beschermen wat wij allemaal van waarde vinden. Dat willen we behouden voor de toekomst, onze mooie stad, toekomstige generaties. Dat willen we beschermen. Maar het zou natuurlijk een fout zijn om daarvoor op te geven wat ons van waarde is, want dan heb je niks gewonnen. Dus daar moet je een evenwicht in vinden en zorgen dat je dat combineert. Dus daar ruimte in bieden, zodat je het kunt behouden voor de toekomst, zonder het op te geven. Nou, en daar zoek je een evenwicht in. En in mijn optiek is dat evenwicht hierin gevonden. Het mooie nieuws is, dat vind ik niet alleen, dat vindt de rest van mijn fractie ook.

Dus dan heb je in het nieuwe jaar vijf zetels. Wat wij in het voorstel zien, is dat het vergroot de kansen om meer zonne-energie op te wekken zonder daarbij het significante belang van onze cultuurhistorische waarde uit het oog te verliezen. Uit het zicht is zodoende meer mogelijk dan in het zicht, maar in het zicht is met een goed legplan ook het nodige mogelijk. De gemeente heeft met de kanskaart actief zelf het initiatief genomen om te analyseren waar meer mogelijk is en waar juist niet. Dus naar oordeel van de PvdA kan met dit initiatief de komende jaren fors meer zonnepanelen worden geplaatst zonder onze belangrijke waarden uit het oog te verliezen. Dus wij zijn daar eigenlijk zeer tevreden over. De voorzitter: Mijnheer Van Leeuwen, Actiepartij. Oh ja, en daarna mijnheer Rijbroek. De heer Van Leeuwen: Ja, voorzitter. Nou ja, te beginnen, Actiepartij is ook blij met dit kader. Het lijkt ook in hoofdlijnen best werkbaar. We vinden wel dat wij het college iets te optimistisch zien in het idee dat er altijd, altijd maatwerk mogelijk is. Tegelijkertijd, en dan sluit ik me aan bij de woorden van het CDA, die kansenkaart die suggereert dat er natuurlijk minder kan dan dat de randvoorwaarden zijn. Dus we willen juist wel dat die kaart ook helder wordt gecommuniceerd, dit is een eerste verkenning, dit is grofmazig, maar er kan meer dan die kaart.

Want inderdaad, vandaag sprak ik al iemand die denkt dat hij geen zonnepanelen op zijn dak zou kunnen gooien, en ik stond bijna zelf al met een schroevendraaier klaar om hem te helpen ze er wel op te leggen. Ja, ik denk ook dat we moeten oppassen dat we inderdaad, want we hebben ook veel zienswijzen gaan die kant op, dat degene die als eerste iets neerlegt, bepalend is voor zeg maar het rendement van het totale complex. Want die technische vooruitgang die is gigantisch. En je wilt natuurlijk niet dat dat legplan wat door die eerste wordt bepaald, ook de … Zeg maar het rendement op lange termijn bepaalt. Want dan krijg je een afwijzing misschien als het paneel niet hetzelfde is als dat eerste paneel van die buurman. En ja, wat betreft die leges, heel goed om dat inderdaad zo aan te gaan dat daar geen leges voor die eerste vergunning ook worden gevraagd. Dus wij zijn enthousiast, en uitwerken. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Rijbroek, Trots. De heer Rijbroek: Dank u wel, voorzitter. Om dit duurzaamheidsbeleid wat meer kans te bieden, wil de gemeente het plaatsen van een PV-systeem, zonnepanelensysteem, meer stimuleren door onder andere alle rechten te geven aan de burgers, legevrij, maar wel volgens, wat de Actiepartij ook zegt, de heer Van Leeuwen, een zorgvuldig legplan. Ik wil toch wel wat andere dingen meegeven. Ik lees ook, we gaan centraal

12

panelen inkopen. Ik zou zeggen, laat dat aan de markt over. Zet er wel restricties op technisch aan eisen. En wat betreft waar die dingen gemaakt worden, er zijn ook signalen dat de zonnepanelen hiernaartoe komen die door de Oeigoeren in China zijn geproduceerd. Daarnaast wil ik ook dat ze aangelegd worden door professionals, vakgroep zonne-energie. Waarom? Het komt steeds vaker voor, dakbranden. Door onzorgvuldige connecties of als het gaat om de centrale omvormer die ook niet tijdig wordt onderhouden of vervangen of goed elektrisch is aangesloten. Dus ik vind ook dat bij oplevering het aangesloten en werkend deel ook door professionals moet worden gedaan, voordat hij in werking gaat en goedkeuring voor gegeven. Daarnaast is er natuurlijk nog even één puntje. Nee, twee puntjes. We gaan nu uit van het legpatroon. Maar waar gaat het nu eigenlijk om, dat is rendement-opbrengst. Dan is op zuid, zuidwest, of als je dan echt wil, of westzijde van je dak, neem dan ook de oostzijde mee. Nu zeggen wij, het legplan, het gaat dus om de welstand. Neem dat wel even mee in overweging. En dan dit, bij verkoop moet je je huis energielabel C hebben. Dan zullen er dus panden zijn, huizen, die geen paneel mogen hebben, terwijl dit wel één van de mogelijke opties is waaraan je hier wettelijk aan kan voldoen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel.

Wie nog meer? Mevrouw Van Zetten, Hart voor Haarlem. Mevrouw Van Zetten: Ja, er is behoefte om zonnepanelen neer te leggen, dat zie ik ook om me heen. Eerlijk gezegd vind ik het vaak vrij lelijk. En ik begrijp ook wel de zorgen die er leven in de stad, hoe gaan we om met ons cultureel historisch erfgoed? Hoe ziet de stad eruit over een paar jaar? Ja, ik denk dat het niet tegen te houden is. Maar ik ben wel bezorgd uit het oogpunt van welstand. Vroeger maakte we ons druk over en dakkapel en nou kan een heel Zuiderhout worden vol gelegd met zonnepanelen. Wat betreft die randvoorwaarden. Het elektriciteitsnet moet het natuurlijk wel aankunnen. En dat lijkt me gewoon echt heel erg belangrijk de komende jaren hoe we dat gaan recht breien. En wat dat betreft is, als je je energie wilt steken in duurzaamheid, waarschijnlijk isolatie voorlopig nog het allerbeste om te doen met je huis, en ook het minst belastend voor de omgeving. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Heeft iedereen die dat wenst iets kunnen zeggen? Dank u wel. Dan gaan we naar wethouder Roduner. Wethouder Roduner: Ja. Dank u wel, voorzitter. Ja, we hebben natuurlijk met elkaar een enorme duurzaamheidsopgave om ook in Haarlem steeds meer onze eigen duurzame energie op te wekken. We hebben daar een plan voor gemaakt met de 750, ik hoop dat ik het goed zeg, terawatt, of terajoule denk ik, eigen opwek in Haarlem.

En daarin hebben we ook gezegd, nou, dat ka… Het zal uit heel veel verschillende manieren komen: windenergie, zonne-energie. Daar kijk je dan ook naar verschillende delen van de stad. En daar hebben we ook gezegd, nou daar moet ook het, dus het beschermd stadsgezicht moet ook een extra bijlage leveren om uiteindelijk met elkaar die gezamenlijke opgave te halen. Nou, dit is denk ik … Dit is de manier waarop wij in ieder geval met elkaar ook die opgave gaan halen. Dus ik ben heel blij dat we, nou, vanuit het meer terughoudend omgaan met ons kostbare erfgoed. Het is natuurlijk een landschap wat in ieder geval, als je kijkt naar de binnenstad, over de afgelopen zevenhonderd jaar zo tot stand is gekomen. Een heel bijzonder en waardevol landschap. En als je dan kijkt gewoon naar zo’n kansenkaart wat in de binnenstad kan, in het historisch centrum, dan denk ik echt dat er heel veel mogelijk is dat dat op een hele goede manier een toegevoegde waar kan hebben voor de energietransitie. Dus ik zie het glas als meer dan halfvol. Volgens mij hebben we een ontzettend grote stap gezet. Van iets wat niet kon echt naar, nou dit kan wel. En daarbij toch ook altijd nog wel even benadrukken, er kon eigenlijk ook al wel best veel hè. Dus uit het zicht op platte daken kon al heel veel. Het is fijn dat je wel een beetje kijkt naar de kleur.

Laten we zeggen, ons daklandschap is dan wel niet zodanig beschermd zoals dat in andere steden misschien wel is. Maar je wilt toch, als je ergens op

13

DeDAKKAS staat met een biertje, toch is toch fijn als je een beetje ook kan genieten van dat prachtige Haarlemse daklandschap. Dat doe je niet alleen met de drone, maar dat kan je ook gewoon lekker op één van die hoge punten van Haarlem doen. En dan kijk je uit over die prachtige historische stad, waar al heel veel mogelijk is. En ik denk ook, als je kijkt naar een aantal van de foto’s, wat er in Haarlem Zuid-West al gebeurt, dus in één van onze beschermde stadsgezichten, hoeveel zonnepanelen op daken al liggen. Nou dat is denk ik ook illustratief van dat er eigenlijk ook heel veel mogelijk is. Maar we maken hiermee meer … De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Oosterbroek. Mevrouw Oosterbroek: Ja, mijnheer Roduner, als u met dat biertje op dat balkon staat te genieten van onze stad, denkt u dan ook wel eens aan de volgende generatie die ook wil gaan genieten van onze stad en de CO2uitstoot die we, ja, dagelijks nog steeds de lucht in gooien en, ja, eigenlijk de verhitting van onze wereld, waardoor het gewoon echt heel moeilijk wordt om voor die volgende generatie net zo relaxed het dak te gaan staan. Denkt u daar dan ook aan? Wethouder Roduner: Ja hoor. Want de volgende keer zal ik dan mijn drie kinderen meenemen en om dan, dan mogen zij een glaasje prik drinken of een appelsapje, maar volgens mij … Die zitten altijd in mijn gedachten.

Maar het gaat niet alleen maar over duurzaamheid hè. Het gaat over de kwaliteit van de stad. Het gaat over bijzondere landschappen en een bijzondere stad waarin onze kinderen opgroeien. En je wilt niet alleen maar een stad achterlaten die vol ligt met zonnepanelen, maar je wilt ook een prachtige stad achterlaten die leefbaar is, die kwaliteit biedt. En ik denk juist, die historische, nou, historische gebouwen van de gemeente Haarlem, dat is echt wel wat Haarlem onderscheid van andere gemeenten, in combinatie met omliggend landschap. De duinen. We willen ook niet in de Kennemerduinen overal zonnepanelen hebben. Nou ja, en dat is die balans die je probeert te zoeken en waarvan ik denk, nou, we zijn vanuit een wat voorzichtigere houding hebben we echt een prachtige stap gezet, hebben we een nieuwe balans getroffen wat mij betreft. En ik sluit niet uit hè, dus als we zeggen met elkaar is uiteindelijk meer nodig, dat we zeggen ook in dit landschap moet iets extra’s gebeuren. Maar dan zeg ik altijd, ja, laten we dan eerst aan de slag gaan met de landschappen die ons misschien wat minder waardevol zijn. Denk aan het volleggen van de Waarderpolder met de zonnepanelen. Denk nog aan grote delen van Schalkwijk waar nog veel mogelijk is. Als je dat als eerste doet. Laten we eerst kijken met wat … Waar wat meer kan. En dan sluit ik niet uit dat over een termijn nog iets meer moet.

Maar, nou ja, ik denk dat we nu echt een hele mooie stap zetten. De voorzitter: Ah, mijnheer Krouwels. De heer Krouwels: Ik wil even inhaken op het laatste punt van de wethouder. Er zijn echt heel veel mensen, de huizeneigenaren in het beschermd stadsgezicht, u heeft het ook kunnen zien in de inspraakbijdrages. Ja, dat we ergens anders ook iets kunnen doen. Maar dit zijn mensen die iets willen doen bij hun eigen huis. Daar moeten we toch … Dat moeten we toch kunnen faciliteren? Dat is toch ook ontzettend belangrijk? Wethouder Roduner: Nou het is niet alleen maar ja zeggen, maar het is soms ook gewoon nee zeggen. We hebben met elkaar … We hebben met elkaar een energietransitiedocument vastgesteld, een RES, waarin we hebben gezegd, dit is de manier waarop Haarlem wil omgaan met die energietransitie. Zo kijken we aan tegen bepaalde landschappen. Dus wat vind je van zonnepanelen drijvend op een aantal Haarlemse meren. Dus sommige gebieden hebben we gezegd, nou dat is ecologisch waardevol, dat zou je misschien niet allemaal … Let op met die ecologie, is voor ons een andere vorm van een … Dus ik het gebruik de term landschapbreed. Dat is ook een heel belangrijk landschap. En nou, dat is dan iets waar we hebben gezegd, laten we daar terughoudend mee zijn. En het idee is nog steeds, we gaan het redden met elkaar. Dus er is … Het plan wat we

14

met elkaar hebben vastgesteld, dat gaan we halen en daar draagt dit ook bij. Dus het is niet zo dat we het niet gaan halen en dat alle remmen nu los moeten. Nee, dit is gewoon een hele mooie stap. Sterker nog, ik denk als je kijkt naar ons beschermd stadsgezicht, die stelling heb ik weleens opgeworpen, ik denk dat er meer zonnepanelen in beschermd stadsgezicht liggen dan misschien wel dan daarbuiten. Ik bedoel, als ik zo’n foto ook zie over Haarlem Zuid-West, dan denk ik, nou dat ligt voller dan mijn wijkje misschien wel. En … Dus dat komt ook denk ik omdat er misschien wel wat meer welvarende Haarlemmers in die wijk wonen en die graag iets willen. Maar je moet ook wel … We moeten ook met elkaar zeggen, ja, dit is wel wat Haarlem heel bijzonder maakt. En nou, op een gegeven moment is het dan ook goed. Dus ik denk dat het heel mooi is. Ik vind echt, wat er nu bereikt wordt bij de Zaanenlaan en hoe die bewoners daar aan de slag zijn gegaan, ontzettend mooi. Dus die hebben … Natuurlijk kan je in de Zaanenlaan had je ook aan de noordkant ook gewoon heel veel zonnepanelen ook kunnen leggen. Dus er was al heel veel mogelijk, zeg ik altijd maar. Misschien iets minder renderend. Aan de voorkant in een mooi patroon juist in de volle breedte. Dat biedt misschien ook wel weer een mooi nieuw landschap voor de toekomst. Dus zo zijn er volgens mij op heel veel verschillende plekken dingen.

En misschien ook nog één … Dus dat is beschermd stadsgezicht. Maar toch ook nog een monumentje benoemen, de Patrimoniumbuurt. Dat is een wijkje dat is een gemeentelijk monument. Ik laat me altijd vertellen dan daar. Het is misschien niet het prachtigste, bijzonderste monumenten van Haarlem, zoals stadhuis. Maar dat is wel … Nou daar wilden bewoners ook heel graag. Nou dat is lastig, omdat je de daken vaak aan beide kanten zichtbaar zijn. Hebben we toch gezegd, nou even goed kijken. Aan de achterkant met een goed legplan zijn daar ook de eerste zonnepanelen vergund. Dus ook op die manier kun je echt wel … Nou, hebben wij in ieder geval een hele positieve eerste insteek. En er staat inderdaad, in principe niet, maar denken we altijd creatief mee. De voorzitter: Ah, mijnheer Rijbroek. De heer Rijbroek: Ik heb nog een interruptie voor de wethouder. U sprak over de Patrimoniumbuurt. Hoe staat hij daarin in de situatie met zonnepanelen? Mevrouw …: Dat zegt hij net. De heer …: Dat zegt hij net. Wethouder Roduner: Nou wat ik gezegd heb, is dat we daar dus voor het eerst zonnepanelen hebben toegestaan, omdat … Nou … De heer Rijbroek: De buurt wil het niet. De buurt die heeft protest aangediend bij de wijkraad, en dat is genegeerd. Wethouder Roduner: Nou ja, dat is dus precies wat … Precies de balans die we hier met elkaar treffen.

Een deel van de bewoners zegt, ik wil het heel graag, ik denk dat ik op die manier een bijdrage kan leveren aan een duurzame toekomst voor Haarlem. En een ander deel van de buurt zegt, ja, maar het is ook mijn leefomgeving waar jij nu zonnepanelen op legt. En die balans … Ja, goed. Dus niet iedereen is het eens met dit voorstel. Er zijn voorstanders die zeggen … Er zijn mensen die zeggen, het gaat niet ver genoeg. Er zijn mensen die zeggen, ja, het gaat mij al te ver. Nou ja, dit is de keuze die we maken. En ik denk … Ik denk dus vooral als je kijkt naar het stroomschema, bijlage 2, ik vind dat eigenlijk een heel logisch stroomschema. Ik zou ook niet weten wat je daar moet veranderen. Ja, dan is dit … Nou ja, uiteindelijk komen daar dan kleurtjes uit. Maar dit is wel de logische setting die we met elkaar bedacht hebben, waarvan we zeggen, dit is gerechtvaardigd en dit is een … Dit is gewoon goed.

15

De voorzitter: Mijnheer Rijbroek. De heer Rijbroek: Ik had nog even een toevoeging, want die hoorde ik nog niet van u, wethouder. Dat is, gaat u ook eisen stellen van … Kijk, want je hebt zonnepanelen en zonnepanelen. Je kan ze bij AliExpress halen bij wijze van, maar je kan ze ook bij de vakhandel kun je ze kopen en laten installeren. Gaan jullie ook criteria daaraan stellen en ook eventueel inspectie, onderhoud, ook al in verband met wat je steeds meer hoort, brandgevaar. Neem je dat in je beleid mee? Wethouder Roduner: Nee, dat is toch in eerste instantie de verantwoordelijkheid van de eigenaar. We hebben wel gezegd, laten we kijken, dus als er zo’n rijtje huizen is, dat het dan wel een beetje in dezelfde kleur kan. Dat niet de ene rode en de ander zwarte en de ander blauwe heeft, dan wordt het weer heel erg onrustig. Maar je kunt wel in zo’n vergunning wel zeggen, nou ga vooral voor een kleur zwart. En dat is dan ook iets wat je heel mooi door kan trekken. En natuurlijk houden we rekening ook met nieuwe ontwikkelingen, van folies tot dakpanelen. Dus ik sluit ook niet uit dat we over een paar jaar dit beleid gaan updaten om te kijken of het wel vergaand genoeg is en ook om te kijken of er inderdaad niet andere ontwikkelingen zijn. Maar dit is even naar de huidige stand van de techniek. Gevelpanelen, dat is niet iets wat we nou in het beschermd stadsgezicht direct zien.

Ik denk wel dat dat misschien meer iets voor bijvoorbeeld grote flats, aan de zijkant van grote flats. Denk aan Schalkwijk of in Haarlem Noord. Dus een paar minpunten, daar is de opbrengst niet optimaal omdat je in een slechte hoek zit ten opzichte van de zon. En je moet, nou ja, je moet ook opletten ook voor vandalisme. Dus … Dus van, het is voor vernieling wel vatbaar. Dus, nou ja, diefstal. Dus dat is een beetje … Dat is ten aanzien van die gevelpanelen zie je dat. Maar ik denk dat het wel goed is dat we daar ook kijken of daar die plek is in Haarlem die daar bijvoorbeeld wel heel geschikt voor zouden zijn, echt wat hoge muren die goed op de zon staan. En we vragen inderdaad hier geen leges. Nou, dus het zal wel wat beslag leggen op onze capaciteit. Maar uiteindelijk is ook wel onze hoop dat door goede legplannen dus we ook gewoon wat strakker die aanvragen er doorheen kunnen halen. Dus op het moment dat er gewoon een legplan ligt van zo’n Zaanenlaan en bewoners zeggen, nou dat ga ik kopiëren. Ja, dan is het voor ons supermakkelijk vergunnen natuurlijk. En misschien zelfs in de toekomst wel gewoon automatisch en vergunningsvrij. Maar dan kan je dat … Dus dat gaat ook juist … Nou ja, is in ieder geval wel onze hoop om dat het soepeler gaat. En bij monumenten was nu al geen leges verschuldigd.

Dus juist die monumenteneigenaren die snappen dat die maatwerk nodig hebben en daar wat extra ruimte voor moeten krijgen. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Visser. De heer Visser: Nou dan toch misschien een tweede termijn. Die bijlage 2, dat is inderdaad een prachtig stroomschema. Maar dat betekent dus wel dat de woningen, wat ik net vertelde bij de Churchilllaan rondom, allemaal vrijstaande woningen, dat daar dus geen ruimte is voor zonnepanelen. En bekruipt me het gevoel dat als dat ... Als die woningen allemaal tegen elkaar aan stonden, dan was die ruimte er misschien wel geweest, want dan kun je een legplan erop leggen en zijn al die woningen gelijk. En als dat de stelling of het standpunt is van het college, dan sluit ik me wel aan bij D66 dat het misschien niet ver genoeg gaat dit en dat er echt wel meer ruimte is dan nu mogelijk. De voorzitter: Mevrouw Van Zetten. Mevrouw Van Zetten: Ja, het verbaast me eigenlijk wel deze bijdrage van het CDA en van D66. Dat zijn toch van oudsher partijen waar je je historisch erfgoed aan kon toevertrouwen, waar belangstelling voor was. En als ik hun zo een pleidooi hoor houden op al die unieke villa’s die in Zuiderhout staan, die vaak heel bijzonder

16

zijn van architectuur, vaak ook monumenten, om die maar even te behangen met zonnepanelen, dat vind ik echt een schande. De voorzitter: Mevrouw Oosterbroek. Mevrouw Oosterbroek: Ja, oh ja. Nou, ik had nog een paar opmerkingen ook zon op erfgoed met, ja, in toepassing met de netcapaciteit. Dat is juist handig. Want als je energie verbruikt waar je het opwekt, dan hebben we dus weinig netcapaciteit nodig. Dus dit zijn juist die oplossingen die we, ook al hebben we krapte aan netcapaciteit, dan is het dus belangrijk om, ja, op je woning zelf op te wekken. Zeker als er straks ook mogelijkheden zijn met meer wijkbatterijen of huisbatterijen. De noordkant van de zonnepanelen. Ja, dat is echt niet rendabel. Daar komt eigenlijk nooit een zonnestraaltje en dat hebben die zonnepanelen echt nodig. En ik heb nog … Ja, dat antwoord van het CDA en de Actiepartij over, hoe wordt er nou omgegaan met maatwerk? Dat heb ik, ja, niet echt terug gehoord in het antwoord van de wethouder. Dus wat gebeurt er nou als iemand nee krijgt. Is het dan echt, nee, u mag niet meedoen aan het oplossen van de klimaatverandering, wij vinden uw gebouw te mooi? Een vraag voor de wethouder. De voorzitter: Mijnheer Slik, zag ik uw vinger net? Nee? Ja. Nee? Mijnheer Krouwels. De heer Krouwels: Ja. Dank u wel, voorzitter. Even in tweede termijn.

Wij willen graag vasthouden aan de twee voorstellen die wij al hebben aangekondigd, zeker voor het monument dakenuitzicht. En ook even een reactie op mevrouw Van Zetten van Hart voor Haarlem, ja, natuurlijk moet er een goed legplan liggen. Er zijn ook heel veel, zeker als het gaat om monumenten, regels voor met dakranden en … Maar zonnepanelen zijn niet per definitie lelijk of een rommeltje. En we zouden ook maar enigszins trots moeten kijken naar wat we opwekken aan energie. En daar willen we graag voor inzetten als D66 Haarlem. De voorzitter: Mijnheer Wiedemeijer. De heer Wiedemeijer: Ja, voorzitter, het zal niet heel vaak voorkomen dat ik bij het pleidooi van Hart voor Haarlem denk van, hé dat ligt wel eigenlijk dicht bij wat ik vind. Maar dat gebeurt nu eigenlijk wel, want ik denk dat het hele concept van beschermd stads- en dorpsgezicht is dat het … Het is van ons allemaal, dus we hebben het met zijn allen te beschermen. En het gaat er dus niet zozeer om wat één individu wil. Dus één individu. Want dat is eigenlijk, ja, wat D66 vindt. Dus van als een individu het wil, dan moeten we dat maar zo veel mogelijk faciliteren. Maar het beschermd stads- en dorpsgezicht is een collectief goed wat niet van het individu is, maar van ons allemaal, en daar moet je heel voorzichtig mee zijn. En dat wil je juist beschermen voor de toekomst.