VRT Jaarrekening 2020 13-04-2021

Mensen en bedrijven/ instellingen worden geacht zich bewust te zijn van de veiligheidsrisico’s en, tot op zekere hoogte, te weten wat zij moeten doen als een risico zich voordoet. Bovendien neemt het gevoel van veiligheid toe, als mensen zelf invloed kunnen uitoefenen op hun eigen veiligheidssituatie. Onderdeel van onze visie is dat inwoners en ondernemers van Twente gestimuleerd worden hun eigen verantwoordelijkheid te nemen voor een veilig en gezond leven. Hiervoor zijn een aantal projecten gestart, bijv. de Risk Factory en de projecten “Veilig Wonen”, “Veiligheid rondom BRZO-bedrijven” (Besluit Risico’s Zware Ongevallen) en veiligheid op het spoor. De mondige en verwachtingsvolle burger en de opkomst van digitale media Informatie en communicatie spelen een steeds belangrijker rol, en krijgen ook binnen Veiligheidsregio Twente een prominente plek in het denken en doen, zowel in de dagelijkse werkzaamheden als in crisissituaties. Voorbeelden hiervan zijn het inzetten van het media-monitoring systeem en het delen van informatie tijdens incidenten en crises. Veranderde wetgeving Wijzigingen in wet- en regelgeving kunnen gevolgen hebben voor onze organisatie en voor ons handelen. Door de decentralisaties in de jeugd- en ouderenzorg komen er meer taken te liggen bij de gemeenten. Dit kan zijn weerslag krijgen op veiligheidsgebied.

Crisissituaties bijvoorbeeld op het terrein van jeugdzorg kunnen

22 // JAARSTUKKEN 2020

sneller op het bordje van de gemeenten terechtkomen. Wij oefenen daar specifiek op. De Wet veiligheidsregio’s is geëvalueerd door een Commissie. De Commissie heeft haar bevindingen middels een rapport uitgebracht aan de minister. Het nieuwe Kabinet zal zich buigen over eventuele aanpassingen van de Wet VR. De Wet Bescherming Persoonsgegevens stelt nadere en strengere eisen aan informatieveiligheid. Verschillende functionarissen/rollen op het gebied van informatieveiligheid zijn benoemd en werken nu vanuit de reguliere staande organisatie aan de informatieveiligheid. Slimmer gebruik maken van informatie We leven nu in een omgeving waarbij informatie-uitwisseling tussen ketenpartners in veiligheid noodzakelijk is om een informatiepositie te bewerkstelligen die het uitvoeren van de taken optimaal faciliteert. Veiligheidsregio Twente onderneemt verschillende initiatieven om informatie een meer cruciale rol te laten spelen in zowel de voorbereidende, koude fase van incidentbestrijding als in de lauwe en warme fase van incidentbestrijding. Voorbeelden zijn het werken aan een actueel operationeel beeld door het beschikbaar stellen van up-to-date informatie voor de verschillende functionarissen in de crisisorganisatie. Als gevolg van een lastig in te vullen vacature medewerker informatievoorziening zijn we hier minder ver mee gekomen dan we hadden verwacht.

Transitie meldkamer Sinds 2014 loopt een landelijk traject onder de naam Transitie Landelijke Meldkamer Organisatie. Hierin wordt uitvoering gegeven aan het besluit van de minister om over te gaan naar één nieuwe meldkamerorganisatie die verantwoordelijk wordt voor 10 landelijke meldkamers (i.p.v. de 25 regionale meldkamers). Daarnaast speelt nog het vraagstuk rond dat wat achterblijft, vooral een combinatie van meldkamer, Regionaal Coördinatiecentrum (RCC) en de Regionale Toezichtsruimte. De komende periode worden hiervoor plannen ontwikkeld. Per 1 januari is 2020 is het beheer van de Twentse meldkamer over gegaan naar de politie. In 2019 is de overdrachtsdocument opgesteld en vastgesteld door het bestuur. Ook is de inrichtingsvisie voor de meldkamer in concept gereed. De overgang van de meldkamer naar de nieuwe meldkamer in Apeldoorn is beoogd voor Q4 van 2022. Platformfunctie bieden Veiligheidsregio Twente biedt een platformfunctie voor samenwerkingsconstructies op verschillende terreinen van veiligheid. Voorbeelden die reeds lopen zijn het bieden van een platform voor integrale veiligheidszorg (IVZ), Regionale toezichtruimte (RTR) en Veiligheidsstrategie Oost Nederland. Sinds 2018 is het Veiligheidshuis Twente ook onderdeel van de VRT.

Deels gerealiseerd Wat willen we bereiken? Alle activiteiten van de Veiligheidsregio Twente richten zich op het vergroten van de veiligheid van de inwoners en bezoekers van Twente. Dit doen wij door veiligheidsrisico’s in Twente nauwgezet in kaart te brengen en de zelfredzaamheid bij inwoners en ondernemers in Twente te stimuleren. Onze activiteiten strekken zich uit van het voorkomen van (en voorbereiden op) ongevallen en rampen, tot het verhelpen van de situatie bij ongevallen en rampen. Daarbij gaat onze aandacht niet alleen uit naar bestaande risico’s, ook de beheersing en bestrijding van nieuwe risico’s staat hoog bij ons op de agenda. Het resultaat is niet per definitie een hoger veiligheidsniveau, maar wel meer veiligheid in Twente en duidelijkheid over de risico’s waardoor mensen in Twente zich beter kunnen voorbereiden.

Wat hebben we bereikt? Ook in 2020 waren al onze activiteiten gericht op het vergroten van de veiligheid in Twente. Vanwege Covid-19 hebben niet alle (reguliere) activiteiten doorgang bevonden.

Wat doen we ervoor? Bestuursondersteuning a. Advisering aan en ondersteuning van het bestuur. b. Coördinatie van de multidisciplinaire samenwerking op het gebied van de voorbereiding op de rampenbestrijding en crisisbeheersing.

Wat hebben we ervoor gedaan? Bestuursonderseuning De punten a t/m f zijn opgepakt, uitgevoerd en gecoördineerd.

23 // JAARSTUKKEN 2020

c. d. e.

Coördinatie van de planning en controlcyclus. Voorzien in de meldkamerfunctie. Waar nodig en mogelijk ondersteuning aan brandweer, GHOR, gemeenten, politie en partners. f. Invulling geven aan het regisseurschap voor veiligheid; inmiddels de platformfunctie. Samenwerking Veiligheidsregio Twente werkt met diverse partijen (crisispartners) samen. Het gaat hier om samenwerking met de regionale nutsbedrijven maar ook om samenwerking met Pro Rail, het waterschap Vechtstromen, de provincie Overijssel, het Regionaal Militair Commando of functionarissen van andere overheidsdiensten. Het doel van deze samenwerking is dat partijen gezamenlijk voorbereidingen treffen en dat coördinatie bij de aanpak van de ramp of crisis tot stand komt. Samenwerking vindt ook plaats met andere veiligheidsregio’s. Met name op Oost 5 niveau. De transitie naar een meldkamer op Oost 5 niveau is daar een goed voorbeeld van.

Samenwerking Ook tijdens de pandemie bleef de VRT in nauw contact met de crisispartners. De reguliere actualisatie van de gemaakte afspraken zoals neergelegd in de bestaande convenanten vond - ook onder de bijzondere omstandigheden - doorgang. Daarnaast heeft de VRT de crisispartners diverse keren benaderd om in beeld te brengen welke gevolgen de pandemie voor de betreffende organisatie heeft, dan wel eventueel zou kunnen krijgen. Bij mogelijke knelpunten kon men een beroep doen op de VRT. Samenwerking met vele partijen heeft plaatsgevonden. De zomer van 2020 kenmerkte zich wederom door droogte. De samenwerking op dit dossier met het Waterschap is goed geweest. Landelijk en op Oost5 niveau vindt ook de nodige samenwerking op dossiers plaats. O.a. - werken we naar een gezamenlijke meldkamer toe voor Oost Nederland - opstellen van een gezamenlijke contentkalender voor risicocommunicatie

Twente is een grensregio die met ongeveer de helft van zijn grens raakt aan buurland Duitsland. Bijzonder daarbij is, dat Twente grenst aan twee Duitse deelstaten, Nordrhein-Westfalen en Niedersachsen. De noodzaak om te investeren in de samenwerking met onze oosterburen is evident, ondanks het gegeven dat het een niet wettelijke taak is. Crisisorganisatie De crisisorganisatiestructuur en de medewerkers in deze crisisorganisatie worden blijvend getraind en opgeleid:  14 systeemoefeningen als ruggengraat van de blijvende vakbekwaamheid van de crisisorganisatie.  Expertsessies als maatwerk en experimenteermogelijkheid voor nieuwe vormen met maximaal rendement en in samenspraak met de doelgroepen met name gericht op vaardigheden en competenties.  Ontwikkelingen van een vakbekwaamheidssysteem. Innovatie In 2017 heeft de Veiligheidsregio Twente van het ministerie van J&V een subsidie gekregen voor het project Next Level. Dit project beoogt met behulp van automatische drones en sensoren een nieuw veiligheidsconcept te ontwikkelen. Het projectresultaat is een test en demonstratie van een veiligheidsconcept met een automatische drone in een afgesloten ruimte (proof of concept). Risicocommunicatie Het bestuur van de Veiligheidsregio is verantwoordelijk voor de informatievoorziening aan

24 // JAARSTUKKEN 2020

Vanwege Covid-19 vonden nagenoeg geen fysieke contacten met de oosterburen plaats. Wel heeft men elkaar regelmatig geïnformeerd over de stand van zaken. Indien de actualiteit dat wenselijk maakte werden online overleggen georganiseerd. Crisisorganisatie In 2020 zijn er twee systeemoefeningen geweest. In maart zijn alle multidisciplinaire opleidings-, trainingsen oefenactiviteiten door de Covid-19 crisis ‘on hold gezet’. Vanaf maart zijn er alleen de training voor de CaCo en een digitale basisopleiding rampenbestrijding georganiseerd. Voor het ontwikkelen van een vakbekwaamheidssysteem is een eerste inventarisatie gedaan.

Innovatie Het project Next Level is inmiddels succesvol afgerond en overgegaan in het project Uiver.

Risicocommunicatie De risicocommunicatie heeft zich voornamelijk gericht op het vergroten van het bewustzijn en

burgers over de risico’s, rampen en crises en over de maatregelen die het heeft genomen ter voorkoming en bestrijding ervan. Risicocommunicatie is er niet alleen op gericht dat burgers zich bewust zijn van de risico’s, maar ook van de voorbereidingen die ze zelf kunnen treffen en acties die ze kunnen ondernemen op het moment van een incident.

handelingsperspectief van onze inwoners m.b.t. Covid-19. Daarnaast zijn enkele reguliere thema’s aan bod geweest, zoals NL-Alert en wat te doen bij hevige sneeuwval/ijzel.

Gemeentelijke kolom Binnen Bevolkingszorg en Crisiscommunicatie willen we het thema zelfredzaamheid meer vorm en inhoud gaan geven. We willen meer gebruik maken van de kennis, kunde en activiteiten van onze partners en de eigen kracht van inwoners meer benutten. Dit sluit aan bij de landelijke ontwikkelingen. Evenementen Een veranderende omgeving (o.a. komst van nieuwe regelgeving, maar ook de gewenste cultuurverandering van regelgericht naar risicogericht) vraagt om een andere benadering van veiligheidsvraagstukken. Het beleid wordt aangepast op de hieruit volgende wensen en verplichtingen.

Gemeentelijke kolom Zie de inhoudelijke toelichting bij het programma gemeenten.

Informatievoorziening Ook in 2020 ligt de nadruk op een goede informatievoorziening. We willen de beschikbare informatie benutten voor het reduceren van risico’s en gebruiken voor de bestrijding van incidenten en rampen. Daarnaast speelt informatievoorziening een belangrijke rol in het werkproces. Rampenbestrijdingsplannen Conform de wet worden er rampenbestrijdingsplannen opgesteld. Dit zijn de operationele plannen waarin de aanpak van concrete rampsituaties voor specifieke inrichtingen is beschreven. Deze rambestrijdingsplannen worden door het bestuur van de veiligheidsregio vastgesteld. Aan deze taak zal ook in 2020 uitvoering worden gegeven.

Evenementen Het coronavirus en de daaropvolgende coronamaatregelen hebben een grote impact op evenementen. In 2020 waren evenementen voor een groot deel niet toegestaan en ontstond er onzekerheid over de heropening van de evenementenwereld. Ter voorbereiding hierop is een landelijke projectgroep aan de slag gegaan met een landelijke Covid-19 evenementenwerkwijze. Veiligheidsregio Twente was vertegenwoordigd in deze projectgroep. Dit heeft een groot deel van de beschikbare uren ten aanzien van evenementenveiligheid gevraagd. De overige uren zijn voornamelijk ingezet ten behoeve van advisering van gemeenten ten aanzien van Covid-19 vraagstukken. Het aanpassen van de evenementenwerkwijze naar meer risicogerichte multidisciplinaire advisering is doorgeschoven naar 2021. Informatievoorziening In 2020 is er gestart met een operationele site waar 24 uur per dag informatie beschikbaar is voor hulpdiensten en anderen. Deze wordt de komende jaren uitgebreid. Rampenbestrijdingsplannen Het RBP Kernkraft Emsland is geactualiseerd en bestuurlijk vastgesteld in 2020. De andere plannen zijn gecontroleerd op actualiteit. Deze zijn actueel en worden in 2021 bestuurlijk weer vastgesteld.

Onder overige stukken is de factsheet VRT jaarbericht 2020, met multi feiten en cijfers over 2020, bijgevoegd. Met de factsheet geven we een samenvatting van onze activiteiten en prestaties over 2020, deels voorzien van aantallen en prestatie-indicatoren.

25 // JAARSTUKKEN 2020

Wat heeft het gekost? Multidisciplinaire onderwerpen (in €) Bestuursondersteuning Rampenbestrijding en crisisorganisatie Samenwerking & Innovatie Meldkamer Kwaliteit & Informatievoorziening Risicobeheersing & Communicatie Veiligheidshuis Twente Platform IVZ Totaal Multi onderwerpen excl. mutatie reserves Toevoeging/onttrekking aan reserve Totaal Multi onderwerpen incl. mutatie reserves

26 // JAARSTUKKEN 2020

Lasten

Baten

923.564 114.992 23.474 584.238 46.913 136.241 200.634

1.328.727 0 0 613.251 0 0 200.634

508.188

508.188

2.538.244

2.650.800

0

0

2.538.244

2.650.800

- 112.556

4.2

Programma Brandweer

Portefeuillehouder S.W.J.G. Schelberg Programmamanager S.J.M. Wevers Als brandweer houden we ons bezig met het voorkomen en beperken van brand en bestrijden van brand en ongevallen. Hierbij richten we ons op minder branden, minder slachtoffers en minder schade. We staan 24 uur per dag, 7 dagen per week en 365 dagen per jaar klaar om te helpen. De Brandweer heeft een uitvoeringsagenda gemaakt voor periode 2018-2023 gebaseerd op de huidige bestuurlijk vastgestelde visie (De Blik Veuroet, januari 2018) De jaren 2018-2023 staan in het teken van de drie pijlers: 1. Ondernemende en vernieuwende organisatie 2. Mens staat centraal 3. Midden in de maatschappij. Ontwikkeling en realisatie van deze pijlers wordt uitgevoerd met het uitgangspunt: Brandweer Twente is er altijd. Trends en Ontwikkelingen Omgevingsrecht De komende tijd vinden er diverse veranderingen plaats in het omgevingsrecht. Deze veranderingen hebben invloed op de rol van de brandweer t.a.v. brandveiligheid in Nederland en ook op het repressieve optreden van de brandweer. Het gaat om de volgende ontwikkelingen: a. Omgevingswet De Omgevingswet bundelt en moderniseert in één wet veel huidige regelgeving voor de leefomgeving. Naar verwachting treedt de wet op zijn vroegst per 2022 in werking.

De wetgever gaat in de Omgevingswet ook anders om met adviestaken, benoemt de inhoud en spreekt het vertrouwen uit dat decentrale overheden specialistische diensten (zoals brandweer en GGD) inschakelen om advies te geven op onderwerpen. In omgevingsplannen moet rekening worden gehouden met de mogelijkheden van het voorkomen, beperken en bestrijden van een brand, ramp of crisis en met omgevingsveiligheid (externe veiligheid). b. Private kwaliteitsborging De introductie van private kwaliteitsborging betekent dat Brandweer Twente verder gaat met de doorontwikkeling van regelgericht naar risicogericht werken, zowel op het gebied advies als toezicht. Brandveiligheid is immers een samenhangend geheel van gebouw, installaties, gebruik en omgeving. Deze integraliteit zal dan ook samen met bestrijdbaarheid van een incident worden meegewogen in een advies voor alle fases van een bouwwerk: van plan via realisatie en oplevering tot gebruik. Getracht wordt de ontwikkelingen rondom private kwaliteitsborging aan te grijpen om contacten met private kwaliteitsborgers aan te gaan ten behoeve van onze informatiepositie. c. Samenwerking netwerkpartners bevoegd gezag onder de Omgevingswet Onder het omgevingsrecht verandert ook de wijze waarop netwerkpartners (Omgevingsdienst Twente, GGD Twente, Waterschap Vechtstromen, Veiligheidsregio Twente) de bevoegde gezagen voorzien van input.

Om bevoegde gezagen (met name gemeenten) ook onder de Omgevingswet vroegtijdig van een deskundig totaalproduct te voorzien, zoeken de netwerkpartners vanuit ieders expertise (milieu, gezondheid, veiligheid, water) actief de samenwerking met elkaar op. Meldkamer brandweer Sinds 2014 loopt een landelijk traject onder de naam Transitie Landelijke Meldkamer Organisatie. Hierin wordt uitvoering gegeven aan het besluit van de minister om over te gaan naar één nieuwe meldkamerorganisatie die verantwoordelijk wordt voor 10 landelijke meldkamers (i.p.v. de 25 regionale meldkamers). Voor Twente houdt het in dat er een transitieproces is ingezet om samen met de overige 5 veiligheidsregio’s in Oost te komen tot één nieuwe gezamenlijke meldkamer in Apeldoorn. Het beheer van de meldkamer Twente is reeds overgedragen aan de LMS (onderdeel politie). Harmonisatie van processen (brandweer en crisis) en een overgang van brandweercentralisten naar één Veiligheidsregio (VNOG) worden voorbereid. Uitgangspunt bij de transitie is dat dit een geleidelijk proces is waarbij de nieuwe manier van werken wordt uitgewerkt en beproefd. Twente is betrokken bij het landelijke en regionale proces. Eind 2022 is de overgang naar de nieuwe meldkamer een feit, in 2020 en 2021 worden voorbereidingen getroffen om dit te realiseren.

Binnen de VRT ligt naast de transitie een focus op behoud van continuïteit, borging van informatievoorziening, korte lijnen tussen de meldkamer en de operationele processen, borging van het RCC en de regionale toezichtruime. Plannen hiervoor worden in 2021 ontwikkeld. Vrijwilligersbeleid Vrijwilligers spelen een belangrijke rol binnen de brandweer, het grootste gedeelte van het personeelsbestand bestaat uit vrijwilligers. Vrijwilligers zijn daarmee essentieel voor de brandweerzorg in Twente. Om de paraatheid te garanderen is het daarom belangrijk om voldoende vrijwilligers aan te trekken en te behouden in Twente. Het dalen van het aantal vrijwillige brandweerlieden is een al jaren geleden ingezette trend. In navolging op landelijk beleid wordt er in Twente gewerkt met de vrijwilligersagenda, waarbij de landelijke visie wordt ingebed. Binnen de vrijwilligersagenda richten we ons op vier thema’s: werving & opleiding, binden &

27 // JAARSTUKKEN 2020

verbinden, hoofdwerkgevers en vrijwilliger van de toekomst. Het doel is dat elke kazerne voldoende gemotiveerde en vakbekwame vrijwilligers heeft die zich maatschappelijk en organisatorisch betrokken voelen. Taakdifferentiatie De huidige rechtspositie van brandweervrijwilligers is strijdig met de Europese wet- en regelgeving en het gelijkheidsbeginsel in het algemeen (gelijk werk, gelijk betalen). De eisen die worden gesteld aan vrijwilligers en beroepsbrandweerlieden op het gebied van onder andere opleiding en oefenen zijn nagenoeg gelijk. Landelijk wordt er gekeken naar mogelijkheden om meer onderscheid te maken tussen beroepsmedewerkers en vrijwilligers (taakdifferentiatie) zonder op de kwaliteit van brandweerzorg in te leveren. Hiervoor is er een denkrichting opgesteld. Deze denkrichting blijkt uitvoerbaar maar er zitten wel forse financiële, personele, organisatorische en juridische consequenties aan. Deze zullen eerst verder uitgewerkt moeten worden voor er definitieve besluitvorming plaatsvind. Technologie Technologische ontwikkelingen gaan snel en de technologische mogelijkheden worden steeds groter. Ook binnen de brandweer is technologie noodzakelijk en speelt het een steeds grotere rol. Het gebruik van operationele informatiesystemen en de inzet van drones zijn niet meer weg te denken.

Daarnaast levert technologie een bijdrage aan het vergroten van de brandveiligheid, denk aan nieuwe manieren van detectie van brand of andere manieren van alarmeren. Ook data gestuurd brandweerzorg is volop in ontwikkeling. Er wordt gericht data verzameld en geanalyseerd en gebruikt om keuzes te maken in de organisatie. De focus ligt de komende jaren op het verder ontwikkelen hiervan.

Deels gerealiseerd Wat willen we bereiken? Brandweer Twente is een herkenbare brandweerorganisatie die optreedt als sterke partner zowel in Veiligheidsregio Twente als daarbuiten. Onze bedrijfsvoering is gericht op efficiënt en risicogericht werken met een goede balans tussen kosten en baten. We streven naar een professionele en slagvaardige brandweerzorg, die voldoet aan wensen en verwachtingen van inwoners. Die past binnen dat wat de wet en ons bestuur van ons vraagt. We staan elke dag 24/7 paraat voor een veilig Twente. Dit doen we door uit te rukken naar kleine branden en complexe incidenten én door te werken aan het voorkomen van branden en ongevallen via preventie. Ons doel daarbij is minder branden, minder slachtoffers en minder schade.

Wat hebben we bereikt? De paraatheid is 24/7 geborgd geweest. Een aantal activiteiten is deels gerealiseerd. Door Covid-19 hebben niet alle activiteiten en werkzaamheden doorgang kunnen vinden.

Wat doen we ervoor? 1. Ondernemende en vernieuwende organisatie a. We verzamelen steeds meer informatie uit onze organisatie, maar ook daarbuiten. Deze informatie geeft ons inzicht om onderbouwde keuzes te maken in ons werk. Dit noemen we Business Intelligence (BI). b. We zijn vernieuwend: altijd op zoek naar het inzetten van nieuwe technologie en werkwijzen om er voor te zorgen dat onze mensen veilig en professioneel hun werk kunnen doen. c. Voor het vlammetje zijn we blijvend op zoek naar kennis over oorzaken en slimme manieren om incidenten te voorkomen. Dit doen we door advisering en toezicht op bestaande en nieuwe ontwikkelingen, lesgeven in brandveiligheid op ROC en Hogescholen en door het verhogen van veiligheidsbewustzijn d.m.v. voorlichting en communicatie. De Risk Factory is daarvan een structureel onderdeel. d. We staan 24/7 paraat vanuit ons netwerk van 29 kazernes. Elke kazerne levert een bijdrage aan het grote geheel. Elke kazerne krijgt ruimte voor

Wat hebben we ervoor gedaan? 1. Ondernemende en vernieuwende organisatie a. Er is op verschillende manieren ingezet om de alle beschikbare informatie en data te benutten. Zo is er dit jaar gestart met de opzet van een nieuwe bestuursrapportage en wordt er gewerkt aan het doorontwikkelen van het repressie dashboard. b. In 2020 zijn er diverse ontwikkelingen geweest om ons werk nog efficiënter en veiliger uit te kunnen voeren. Zo is er deelgenomen in verschillende projecten voor de doorontwikkeling van de drone. Zijn er nieuwe watertransportsystemen in gebruik genomen en zijn er alternatieve manieren gevonden om ten tijde van de corona-maatregelen de kennis op peil te houden. c. Afgelopen jaar hebben veel activiteiten geen doorgang gevonden of zijn op alternatieve wijze verricht (zie overzicht gevolgen Covid-19). Brandweer Twente heeft afgelopen jaar de advisering op bestaande en nieuwe ontwikkelingen kunnen uitvoeren. Met ROC is alternatieve wijze invulling gegeven aan de veiligheidsmodules. Er is gezocht naar alternatieve wijzen om controles uit te voeren. Voorbeeld hiervan is de zelfscan, waarmee

28 // JAARSTUKKEN 2020

lokale keuzes, bijvoorbeeld over oefenen, de kazerne en materiaal.

Mens staat centraal a. Medewerkers voelen zich gezien en gewaardeerd. We luisteren naar elkaar en hebben begrip voor elkaars rol en positie. Samen zijn we trots op Brandweer Twente. b. We staan bekend als een organisatie waar fitheid en gezondheid belangrijk zijn. Medewerkers zijn mentaal en fysiek gezond. Er zijn goede arbeidsomstandigheden en we werken aan mentale veerkracht. c. Het oefenprogramma sluit aan bij de wensen en behoeften van het repressieve personeel: wat je al kunt hoef je niet te oefenen. Mensen worden uitgedaagd om te leren en krijgen de laatste kennis en inzichten aangeboden. d. We hebben aandacht voor de vakbekwaamheid en inzetbaarheid van onze mensen. Daarbij stimuleren we mensen om zelf na te denken over hun loopbaan. De organisatie faciliteert en ondersteunt hierin. e. Vrijwilligers vormen het grootste deel van ons personeelsbestand en voelen zich betrokken bij hun kazerne. Daarbij ligt de nadruk op het zoeken en het opleiden van voldoende repressieve vrijwilligers. De jeugdbrandweer biedt daarin kansen. Daarnaast kijken we naar nieuwe varianten van vrijwilligheid o.a. gerelateerd aan Brandveilig Leven (BVL). f. We zijn en blijven een aantrekkelijke werkgever. Duurzame inzetbaarheid en diversiteit zijn hierbij belangrijke thema’s. 3. Midden in de maatschappij a. We leggen steeds verbindingen met andere organisaties in de maatschappij.

Bijvoorbeeld voor het verbeteren van veiligheid voor specifieke doelgroepen, zoals ouderen en zorg. b. Met bedrijven en onderwijsinstellingen werken we samen, zodat kennis zoveel mogelijk wordt gedeeld en we elkaar op gebied van veiligheid versterken. De Twente Safety Campus speelt hierin een belangrijke rol. c. Landelijk bouwen we mee aan het Nederlandse brandweernetwerk. We laten daarbij onze Twentse stem horen. We zorgen o.a. voor een goede overgang van de Twentse meldkamer naar Oost Nederland. d. Als onderdeel van Veiligheidsregio Twente werken we voor de Twentse gemeenten. De brandweer is daarbij een deskundig adviseur. Specifieke thema ‘s voor de komende jaren zijn de introductie van de Omgevingswet en de nieuwe ontwikkelingen rondom duurzaamheid. We staan ook paraat bij grote en complexe incidenten. Dit doen we door een slagvaardige bijdrage te leveren aan de crisisorganisatie van

29 // JAARSTUKKEN 2020

we gestart zijn voor KDV, onderwijs en zorg. Tevens is er extra ingezet om alle informatie m.b.t. objecten en panden up-to-date te maken. Voorlichtingsactiviteiten hebben in fysieke vorm grotendeels stil gelegen en er is meer ingezet op digitale kanalen. Risk Factory Twente is slechts een gedeelte van het jaar in gebruik geweest. d.In 2020 is Brandweer Twente in totaal 4.113 keer uitgerukt vanuit de diverse kazernes. Vanuit de kazernes is er gemiddeld 11 keer per dag hulp verleend aan de inwoners van Twente 2. Mens staat centraal a. Er is een start gemaakt met de doorontwikkeling van de gesprekscyclus. Verder hebben 136 vrijwilligers een koninklijke onderscheiding ontvangen. Een teken van waardering voor hun inzet. In 2019 zijn de vitaliteitsweken in het leven geroepen ter ondersteuning en bevordering van de algehele conditie en het welzijn van onze medewerkers. Deze hebben geen doorgang kunnen vinden in 2020. Wel is er geprobeerd op andere manieren bij te dragen aan de fysieke en mentale gezondheid van medewerkers. O.a. door tips te geven voor thuiswerken en in contact te blijven met medewerkers. c.Door corona kon er in 2020 minder geoefend worden op kazernes. Er is gekeken naar alternatieven om de kennis op peil te houden. Dit is gebeurt door middel van de elektronische leeromgeving en het aanbieden van webinars. d.

In 2020 zijn er informatiebijeenkomsten georganiseerd voor medewerkers met betrekking tot het 2e loopbaanbeleid. Daarnaast zijn er folders gemaakt met alle informatie over dit thema. e.In 2020 is er i.v.m. corona slechts 1 wervingscampagne geweest. Dit heeft 27 geschikte kandidaten opgeleverd. Ook hebben we ons weer gericht op de flexwerkende vrijwilliger. Hiervan zijn er nu twee actief en is er een persoon in procedure vanuit de wervingsronde. f. Duurzame inzetbaarheid heeft de aandacht via het 2e loopbaanbeleid. Op de andere thema’s heeft in 2020 minder de focus gelegen. 3. Midden in de maatschappij a. Door Covid-19 is er hiervoor in 2020 vooral ingezet op het contact leggen en houden met doelgroepen via digitale kanalen en telefoon. b. Er wordt op verschillende manieren met onderwijsinstellingen en bedrijven samengewerkt met als doel versterken van de veiligheid. Er wordt lesgegeven op o.a. Saxion en het ROC. In 2020 hebben we voor het ROC van Twente voor de opleidingen Bouw-Infra en Facilitair Leidinggevenden les gegeven over brandveiligheid afgestemd op de les- en leerstof van de desbetreffende opleidingen. c. We zijn landelijk betrokken in diverse netwerken. We leveren onze bijdrage in de overgang meldkamer, in 2020 zijn er verdere stappen gezet in het proces om te komen tot een meldkamer. d.

Voor de voorbereidingen op de komst van de Omgevingswet en Wet Kwaliteitsborging Bouwen is een programma opgestart in 2020. Het programma is ingericht met drie deelprogramma’s die zich richten op ICT & informatievoorziening, producten en personeel.

Veiligheidsregio Twente. We werken daarin samen met andere veiligheidspartners. Indicatoren Indicator

Verbinding met de gemeentes

Nr. activit eit 1a

Bron

Ambitie niveau (2020)

Rekening niveau (2020)

Principebesluit tot regionalisering

Brandweer Twente komt indien gewenst jaarlijks in iedere gemeente 1x langs om de gemeenteraden/besturen te informeren over haar activiteiten. 100%

In diverse gemeenten zijn we als Brandweer langs geweest om toelichting te geven over het dekkingsplan.

Brandweer levert een bijdrage in de multidisciplinaire vakgroepen. De indicatorenset zoals vastgesteld in de programmabegroting wordt in VRT verband gemonitord. Vrijwilligersagenda wordt gebruikt voor faciliteren en motiveren van vrijwilligers

1b

Visie Brandweer Twente over Morgen

1c

Nvt

Rapportage in BERAP en in de jaarrekening

Gerealiseerd

1d

Nvt

Lessen uit de Vrijwilligersagenda worden structureel geïmplementeerd in de organisatie.

Productendienstencatalogus (PDC) met afspraken over de werkwijze m.b.t. de thema’s advies en controles/toezicht.

2a, 2b

Nvt

In 2020 ev. zijn de afspraken uniform en worden die afspraken met de gemeentes gemonitord en waar nodig bijgestuurd.

Adviestermijn

2a, 2b

Visie Brandweer Twente over Morgen

De afgegeven adviezen worden integraal behandeld en in nauwe samenwerking en afstemming met

Een groot deel van de uitkomsten van de kazernebezoeken is inmiddels geïmplementeerd, de implementatie van de rest loopt. Er zijn diverse pilots opgestart in het kader van ‘Vrijwilliger van de toekomst’ waaronder flexplekvrijwilligers en repressieve ondersteuners, de ICT-toegankelijkheid is verbeterd inclusief de organisatie van lokale ICTcontactpersonen. Ook is er een verbetertraject uitgevoerd op het gebied van werving en opleiding. Vanwege corona zijn de activiteiten voor Hoofdwerkgevers doorgeschoven. De werkafspraken zijn eind 2020 geactualiseerd. Brandweer Twente werkt conform de Productendienstencatalogus uniform in Twente. Brandweer Twente heeft in 2020 zoveel mogelijk binnen de termijnen geadviseerd. Daar

30 // JAARSTUKKEN 2020

100%

Toezicht (controles brandveiligheid)

2a, 2b

Brandveilig leven

2c

Nvt

Brandonderzoek

2d

Nvt

Basisbrandweerzorg: uitrukken die voldoen aan de normtijd

3a

Dekkingsplan Brandweer Twente

31 // JAARSTUKKEN 2020

Visie Brandweer Twente over Morgen

gemeente en andere actoren afgehandeld en verstrekt. De adviezen voldoen aan de afgesproken en vastgestelde kwaliteitscriteria en zijn risicogericht van aard. De diepgang, voortgang en realisatie van controles zijn afgestemd met de gemeenten. Daarbij wordt gestreefd naar een integraal kwaliteitsniveau. Er vindt periodieke afstemming plaats met alle gemeenten omtrent de voortgang en eventuele bijzonderheden.

waar termijnen niet konden worden gehaald is in afstemming is dit in afstemming met bevoegd gezag gedaan.

In 2020 is toezicht gehouden in afstemming met gemeenten. Hierin zijn beperkingen opgetreden vanwege de Covid-19-crisis, maar dit is in goed overleg met gemeenten aangepast in de planning en realisatie. Bereik activiteiten BVL: Team Brandveilig jaarlijks ca 50.000 Leven en Risk mensen. Factory Twente hebben in 2020 in belangrijke mate hinder ondervonden op fysieke voorlichtingsactiviteiten door de beperkingen als gevolg van de Covid19-crisis. Daarom is ingezet op een groter bereik op alternatieve manieren, zoals digitaal en via socialmedia. Betreft burgers die direct bereikt zijn door een BVL activiteit (bijv. leerlingen op scholen) en burgers die indirect in contact zijn gekomen met een BVL activiteit (bijv. de ouders van de leerlingen die deelnemen aan een BVL activiteit). Naast de reguliere Gerealiseerd brandonderzoeken wordt: 100% van de branden met slachtoffers onderzocht Op verzoek wordt brandonderzoek gedaan Bij daadwerkelijke Bij vrijwel alle uitrukken voldoet BRW incidenten (99,8%) Twente aan de wettelijke voldeed Brandweer maximale opkomsttijd Twente aan de van 18 minuten. maximale opkomsttijd Wij rapporteren periodiek (18 min). Per kwartaal over de mate waarin we is er aan elke hebben voldaan aan de gemeente berekende tijden uit het gerapporteerd over dekkingsplan de opkomsttijden zoals vermeld in het dekkingsplan.

Risicogerichte brandweerzorg

3b,c

Nvt

Werken aan risicogerichte brandweerzorg. Er vindt besluitvorming plaats over het dekkingsplan 2021-2025.

Wat heeft het gekost? Brandweer (in €) Repressie Beheer & Techniek Brandveiligheid Vakbekwaamheid Strategie & Ondersteuning Twente Safety Campus

Lasten

Baten

13.434.767 13.088.491 4.739.974 5.609.556 12.862.170 2.081.705

1.132.667 1.332.178 786.911 698.030 2.308.261 1.485.615

Totaal Brandweer excl. mutatie reserves

51.816.662

7.743.562

56.205

1.086.559

51.872.868

8.830.120

Toevoeging/onttrekking aan reserve Totaal Brandweer incl. mutatie reserves

32 // JAARSTUKKEN 2020

43.042.748

Het vernieuwde dekkingsplan 20212024 is vastgesteld

4.2.1

Twente Safety Campus1

Samenvatting De Twente Safety Campus (TSC) is een plek waar partners op het gebied van veiligheid elkaar ontmoeten en samenwerken. De Twente Safety Campus is opgezet vanuit een denken-doen-beleven- concept. Het ‘doen’ gedeelte van Twente Safety Campus is het oefencentrum TRONED waar verschillende hulpdiensten werken aan hun vakbekwaamheid. Er is ruimte om te oefenen, om te experimenteren en om bezig te zijn met de praktijk. Het centrum wordt gebruikt door Twents brandweerpersoneel, maar wordt ook ingezet voor trainingen aan andere regio’s en partners in het veiligheidsdomein (zoals politie, defensie en Dienst Speciale Interventies, die deze trainingen inkopen. Ook worden er bij trainingen nieuwe technieken ingezet om first responders nog effectiever en veiliger hun werk te laten doen. Denk hierbij aan de inzet van drones, virtuele rijsimulatoren, etc. In de Risk Factory kan veiligheid ‘beleefd’ worden. Het doel is vergroten van het veiligheidsbewustzijn en zelfredzaamheid van burgers. In de Risk Factory kunnen mensen door levensechte simulaties (on)veiligheid aan den lijve ervaren. Zo leren mensen een onveilige situatie te herkennen of te voorkomen. Ook leren ze om in een bepaalde situatie snel, veilig en zeker te kunnen optreden. Het Safety Field Lab is een plek waar kennis (‘het denken’) centraal staat.

Het biedt een platform om samen met kennisinstituten en bedrijven kennis en ideeën te ontwikkelen naar producten en deze naar de veiligheidspraktijk te brengen. In de kennisprogramma’s wordt samengewerkt met andere partijen waarbij we op zoek zijn naar innovatieve veiligheidsoplossingen. Oplossingen die Twente (betaalbaar) veilig houden én die vermarkt kunnen worden: van kennis naar kunde naar kassa. Hiermee is de TSC een belangrijke ontmoetingsplek voor veiligheid in Twente. De verschillende onderdelen van de TSC (oefencentrum TRONED, de Risk Factory en het Safety Field Lab) halen verschillende disciplines en deskundigheden bij elkaar en waar mensen en kennis bij elkaar komen ontstaan ideeën en bedrijvigheid. Dit is de kern van TSC als onderdeel van het brede veiligheidsnetwerk in Twente. Bestuurlijk In 2017 is er een portefeuilleraad TSC ingesteld waarin de bestuurlijk portefeuillehouder TSC, commandant Brandweer, secretaris VRT en de directeur Twente Safety Campus zitting hebben. In 2017 is de visie op doorontwikkeling van de Twente Safety Campus verder uitgewerkt en wordt er periodiek een terugkoppeling gegeven. In september 2018, april 2019 en december 2020 is de voortgang van (onderdelen van) de Twente Safety Campus behandeld in het Algemeen Bestuur.

Niet gerealiseerd Wat willen we bereiken? We willen de vakbekwaamheid en professionaliteit van hulpverleners en de hulpverlenersorganisatie stimuleren. Met de Risk Factory geven we invulling aan het veiligheidsbewustzijn door de zelfredzaamheid en het handelingsperspectief van Twentse burgers te vergroten. Niet alleen voor basisschoolleerlingen, maar ook voor hun omgeving en de groep van thuiswonende ouderen vanaf 65-70 jaar. Samen met bedrijven en kennisinstellingen zijn we op zoek naar innovatieve veiligheidsoplossingen die Twente betaalbaar veilig houden. Hiermee helpen we tevens Twentse bedrijven om ideeën door te ontwikkelen tot vermarktbare producten (Safety Field Lab). Dit alles naast de bijbehorende doelstelling om TSC op een bedrijfseconomisch verantwoorde manier te exploiteren, continueren en ontwikkelen.

Wat hebben we bereikt? Door Covid-19 zijn een groot deel van de trainingen, testen en overige activiteiten stil komen te liggen. De gevolgen hiervan zijn groot voor TSC. In hoofdstuk 3 is dit nader toegelicht.

1 Twente Safety Campus opereert programma-overstijgend. Omdat de brandweerkolom het grootste aandeel heeft in de

activiteiten is TSC onder dit programma verantwoord. 33 // JAARSTUKKEN 2020

Wat doen we ervoor? We bieden onze activiteiten aan, aan verschillende doelgroepen:  Oefenprogramma’s en trainingen voor hulpverleners (Troned);  Interactieve educatieprogramma’s gericht op veiligheidsbewustzijn en zelfredzaamheid van inwoners (Risk Factory);  Mogelijkheden voor testen, simulaties en experimenteermogelijkheden voor bedrijven (Safety Field Lab).

Wat hebben we ervoor gedaan? De impact van Covid-19 voor TSC is groot. Het volgende is ondanks Covid-19 gedaan: Bij Troned zijn er afgelopen jaar, naast Brandweer Twente, verschillende brandweerregio’s uit het land op ons terrein komen trainen (o.a. VNOG, VR Gelderland Midden, IJsselland, Groningen, Limburg). Ook zijn er groepen nieuwe manschappen onder regie van de BOGO op Troned opgeleid. Daarnaast zijn er ca. 7 korpsen uit Duitsland die bij Troned trainen, zoals Munster, Gronau, Ahaus en Rheine. Tevens is Troned door het IFV formeel aangemerkt als gecertifieerde locatie voor examens brand voor manschappen en bevelvoerders. Ook is Troned een erkende locatie voor examens gaspakdrager (BOGO). Hier hebben dan ook verschillende examens plaatsgevonden. Er is een aanbesteding van het IFV aan Troned gegund. Dit betreft trainingen voor officieren, instructeurs en scenariotrainingen met een looptijd van 4 jaar. Er is een samenwerkingsovereenkomst gesloten met veiligheidsbedrijf RJ Safety & Security waarbij er BHV-, EHBO-, weerbaarheids- en code 95 trainingen worden gegeven door hen op Troned (Troned faciliteert, RJ verzorgt acquisitie). Verder zijn er verschillende droneteams van veiligheidsregio’s, waarmee invulling wordt gegeven aan de verdere ontwikkeling van een landelijk dekkend dronenetwerk van Brandweer NL.

De orderportefeuille was (zeer) goed gevuld, maar door de impact van de Covid-maatregelen zijn er veel trainingen (vakbekwaam blijven) gecanceld, hetgeen significante impact heeft gehad. Ca. 80% van alle Twentse basisscholen bezoeken jaarlijks met groep 8 de Risk Factory. In 2020 was er voor 5.500 kinderen een bezoek ingepland, echter als gevolg van de Covid-19 maatregelen zijn er uiteindelijk ca. 4.000 kinderen geweest. Hiervoor zijn convenanten met bovenschoolse besturen afgesloten. De evaluatie onder de doelgroep laat zien dat dit erg goed aan de behoefte voldoet (gemiddeld rapportcijfer is 9 onder leerlingen, leraren en ouders). Wetenschappelijk onderzoek laat zien dat een bezoek aan de Risk Factory veiliger gedrag bevordert. Daarnaast is een start gemaakt met de ontwikkeling van het programma voor leerlingen van het voortgezet onderwijs. In het Safety Fieldlab zijn er verschillende (brand)veiligheidstesten uitgevoerd i.s.m. kennisinstellingen en bedrijven. Tevens zijn er praktijkmodules brandonderzoek gegeven voor studenten Forensic Studies van Saxion Hogeschool en Bouwkunde ROC. Door het IFV zijn er i.h.k.v. landelijk onderzoek testen gedaan rondom rookgaskoeling op TSC. Verder zijn er i.s.m. Saxion verschillende forensische testen/onderzoeken uitgevoerd; zo is er gewerkt aan het project UIVER

34 // JAARSTUKKEN 2020

(proeftuin voor automatische drone-systemen voor het safety & security domein) en ‘e-nose’ (sensor onder een drone voor meten van bijv. gevaarlijke stoffen). Verder is er een samenwerkingsovereenkomst gesloten met DNV GL teneinde een batterij brandveiligheid test- en certificerings-centrum op te zetten. De daadwerkelijke uitrolfase is in december gestart (het centrum zal naar verwachting in Q1 2022 operationeel zijn). Verder is er overeenstemming bereikt met de Nationale Politie, Expertise Centrum voor Forensische Opsporing, waarbij afspraken zijn gemaakt over het gebruik van de faciliteiten en expertise van TSC door de politie t.a.v. forensische scenario’s.

Wat heeft het gekost? Twente Safety Campus (in €) Baten Lasten -

vaste kosten variabele kosten

Totaal TSC

35 // JAARSTUKKEN 2020

Business Case

Realisatie

Verschil -978.280 282.061

2.463.895 2.363.766

1.485.615 2.081.705

1.638.246

1.677.232

-38.986

725.520

404.473

321.047

100.129

-596.090

-696.219

4.3

Programma GHOR

Portefeuillehouder P. Welman Programmamanager S. Dinsbach De GHOR draagt zorg voor de coördinatie, aansturing en regie van de geneeskundige hulpverlening bij rampen en crisis. Daarnaast treedt de GHOR op als adviseur voor andere overheden en organisaties en werkt de GHOR aan een goede voorbereiding van de geneeskundige hulpverlening tijdens een crisis. De GHOR vormt de schakel tussen zorg en veiligheid. Trends en Ontwikkelingen Covid-19 2020 heeft voor de GHOR vanaf februari 2020 in het teken gestaan van de Covid-19 pandemie. Hierdoor is een groot deel van de reguliere werkzaamheden stil komen te liggen. In februari 2020 heeft GHOR Twente een projectorganisatie opgericht en hebben wij onze rol als verbindende schakel tussen zorg en veiligheid opgepakt. In eerste instantie bestond de projectorganisatie uit een projectleider en twee medewerkers informatiemanagement uit het vaste GHOR team. Naar mate de crisis zich verder ontwikkelde zijn hier collega’s uit het reguliere team, de repressieve organisatie en op basis van specifieke vragen, externe collega’s aan toegevoegd. Vanaf september is de projectorganisatie omgezet in het coördinatiepunt Covid-19. In 2020 heeft GHOR Twente door een externe partner haar inzet tijdens Covid-19 laten evalueren met behulp van o.a. de input van ook externe respondenten (multi-partners en partners uit de Cure&Care-sector).

Daarnaast heeft er in samenwerking met de acute zorg euregio een evaluatie plaats gevonden over de samenwerking binnen het ROAZ. Deze evaluatie is twee keer uitgevoerd; in mei 2020 met primair de focus op samenwerking en proces en voor een tweede keer (met een iets uitgebreide respondentengroep) in november 2020 met naast onderwerpen op het gebied van samenwerking en proces ook meer inhoudelijke thema’s (o.a. PBM, landelijk beleid). De aanbevelingen en actiepunten uit de evaluaties zijn in 2020 opgepakt en lopen door in 2021. Evaluatie Wet Veiligheidsregio In 2020 heeft de evaluatie op de Wet veiligheidsregio’s plaatsgevonden. In december is het advies aan de minister opgeleverd. GHOR Twente is betrokken geweest bij de positiebepaling en de landelijke reactie in aanloop naar het advies en bij de reactie op het uiteindelijke advies. Het advies kan wanneer deze wordt overgenomen door de minister, vergaande gevolgen hebben voor de rol en taken van de GHOR (incl. DPG) binnen de geneeskundige keten en de crisisbeheersing. DISC-profiel Eind 2020 is GHOR Twente gestart met DISC-profielen. Het toepassen van de DISC bevordert de effectiviteit, communicatie, samenwerking en verdere ontwikkeling in de crisisfunctie. De repressieve functionarissen en de bureauorganisatie GHOR hebben in 2020 een DISC-profiel gekregen met een persoonlijke duidingsgesprek.

Daarnaast is er een teamprofiel gemaakt voor het GHOR team. Door Covid-19 is de gerichte waarneming en coaching op basis van individuele ontwikkeldoelen tijdens oefeningen niet uitgevoerd. Hier wordt in 2021 een vervolg aan geven. Zorgrisicoprofiel Het profiel beschrijft en duidt de grootste risico’s voor de ketenpartners vanuit het publieke en acute zorg domein. Het is daarmee de vertaling van het Regionaal Risicoprofiel van de Veiligheidsregio naar de geneeskundige keten en het geeft daarnaast aan wat de zorgsector extra als risico inschat specifiek voor de witte sector. Het geeft inzicht aan de veiligheidspartners, de ketenpartners en het bestuur van de VRT in de aannemelijkste risico’s en de disbalansen in vraag en aanbod die deze risico’s veroorzaken. GHOR Twente zal de komende jaren invulling geven aan het zorgrisicoprofiel Twente. Personele ontwikkelingen 2020 was voor het GHOR team een veel bewogen jaar. Door de Covid-19 pandemie was de werkdruk voor veel GHOR collega’s hoog. Door Covid-19 zijn er werkzaamheden bijgekomen, verschoven of anders ingevuld. Daarnaast zijn er meerdere wisselingen binnen het GHOR team geweest.

Niet gerealiseerd Wat willen we bereiken? De GHOR heeft als opdracht het coördineren van de geneeskundige hulpverlening bij rampen en crises, oftewel de witte kolom. Deze crisissituaties kunnen uiteenlopen van bijvoorbeeld een grootschalige stroomuitval tot een ongeval of ramp met een groot aantal slachtoffers. Verder heeft de GHOR als taak

36 // JAARSTUKKEN 2020

Wat hebben we bereikt? 2020 was voor GHOR Twente een jaar dat in het teken stond van Covid-19. Het team kan trots zijn op de wijze waarop zij de verbindende en coördinerende rol met de bijbehorende taken in deze langdurige pandemie hebben opgepakt. De GHOR heeft hierbij

ondersteuning te bieden en coördinatie te verzorgen bij de voorbereiding van partijen op rampen en crises. Met het uiteindelijke doel om slachtoffers onder alle omstandigheden verantwoorde zorg te bieden, door een samenhangende zorgketen. Een zorgketen waarbij ook sprake is van een nauwe samenwerking met andere hulpdiensten. De GHOR adviseert daartoe de zorgsector en overige overheden en organisaties over de wijze van voorbereiding.

ondersteuning kunnen bieden aan haar keten- en Multi partners en zijn de verbindende schakel geweest tussen zorg en veiligheid. Gezamenlijk met hen heeft de GHOR deze witte crisis het hoofd kunnen bieden. Dit zal GHOR Twente ook in 2021 blijven doen.

Wat doen we ervoor? Innovatie als uitgangspunt van ons denken en doen a. Informatie gestuurde GHOR: van informatie naar intelligence b. Doorontwikkeling LCMS gz

Wat hebben we ervoor gedaan? Innovatie als uitgangspunt van ons denken en doen a. Tijdens de crisis is samengewerkt met het IOC om de vele data samen te laten komen in het Covid-dashboard. b. LCMSgz is tijdens de Covid-19 crisis veel gebruikt. Zorgpartners die geen toegang tot het systeem hebben is een tijdelijke toegang verleend om nog beter inzicht in de zorgketen te krijgen. Goede informatievoorziening a. Tijdens de crisis is er door de GHOR stevig ingezet op een goede informatievoorziening. Enerzijds door aan de voorkant veel informatie op te halen en te delen en anderzijds tijdens de crisis door de ketenpartners actief te benaderen. Tijdens de crisis zijn een aantal nieuwe partners (tijdelijk) aangesloten op LCMSgz. b. In 2020 is de samenwerking met het IOC verder geïntensiveerd. Tijdens en door Covid-19 is de vraag naar data groot. Het IOC heeft de GHOR ondersteund door het inrichten van een dashboard. c. De in het voorjaar geplande ICO trainingen zijn niet doorgegaan i.v.m. de Covid-19 maatregelingen. In het najaar zijn er alsnog drie verkorte digitale sessies ICO gehouden i.s.m. met Oost 3 (IJsselland, VNOG en Twente). d. De LiveOp applicatie is verder doorontwikkeld om, met name in de eerste fase van een incident, een beeld van het incident te krijgen. e.

In 2020 heeft de GHOR geparticipeerd aan het Multidisciplinair overleg Operationele Informatievoorziening (MOOI) wanneer deze doorgang hebben gevonden. Landelijk is in diverse gremia geparticipeerd in de doorontwikkeling van netcentrisch werken, LCMSgz en de bredere context van informatiemanagement. Anticiperen op en faciliteren van ontwikkelingen in de samenleving a. De ontwikkelingen rondom de omgevingswet hebben voor de GHOR stil gelegen. De GHOR heeft in 2020 deelgenomen aan Klimaattafels Twente, om met betrokken organisaties de invloed van het klimaat in Twente te bespreken. b. Ambulance Oost is gestart met een dedicated team bij CBRN incidenten. Er zijn afspraken gemaakt hoe de OvD-G hierbij aan te laten sluiten.

Goede informatievoorziening a. Investeren in een goede informatievoorziening koud en warm b. Ontwikkelen rol GHOR Twente binnen het IOC c. LCMS en LCMS gz door ontwikkelen wat betreft de kennis en vaardigheden binnen de ketenpartners van de GHOR. d. LiveOp ontwikkelen voor geneeskundig en uitrollen. e. Participeren in de werkgroep informatiemanagement (landelijke en regionaal)

Anticiperen op en faciliteren van ontwikkelingen in de samenleving a. Participeren in de werkgroep omgevingswet en vergunningen b. Het actief meedenken, ontwikkelen, uitvoeren en voorbereiden op terrorisme gevolg bestrijding c. Evenementen advisering en beleidsontwikkeling d. Participeren in het traject ‘ziekte en antibioticaresistentie’ in samenwerking met de GGD en Acute Zorg Euregio e. Vervolgtraject Jodiumprofylaxe en nooddistributieplan

37 // JAARSTUKKEN 2020

Onderstaand is aangegeven wat wel en niet doorgang heeft kunnen vinden tijdens de Covid-19 crisis.

c.

Een op de samenleving afgestemde crisisorganisatie a. Risico -en crisiscommunicatie (VRT breed de verbinding maken). Tussen operationele GHOR functies en het aangeven van informatie bij communicatie woordvoering b. OTO GHOR: Uitvoeren en participeren in het Multi OTO traject c. Evaluatie en lerende organisatie: Mono GHOR en multidisciplinair

38 // JAARSTUKKEN 2020

Door de landelijke maatregelen hebben evenementen geen doorgang kunnen vinden. Het grootste deel van de overleggen en advisering hebben plaatsgevonden gericht op de gevolgen van de maatregelen. In de zomerperiode mochten kleinschalige evenementen georganiseerd worden. De VRT heeft hiervoor een Covid-19 evenementenspreekuur ingericht, waarbij mogelijkheden zijn bekeken om evenementen plaats te laten vinden. In deze periode zijn ongeveer 60 evenementen en de thuiswedstrijden met publiek voor FC Twente als Heracles behandeld. De implementatie datum van de Veldnorm Evenementenzorg is verlengd van 1 januari 2021 naar 1 januari 2022. GHOR Twente heeft haar planvorming hierop aangepast. GHOR Twente heeft in het kader van de Twm, een structuur opgesteld voor ontheffingsaanvragen groepsvorming, openstelling publieke gebouwen en overig. Eind vorig jaar zijn meerdere ontheffingsaanvragen behandeld. Dit loopt door in 2021. d. Afgerond e. Deze taak valt onder het RBP Kernkraftwerk Emsland van de Multi vakgroep RIB. Waarvoor de verantwoordelijkheid ligt bij het veiligheidsbureau. De GHOR behoudt haar geneeskundig adviserende taak o.a. door deelname aan de vakgroep RIB. Een op de samenleving afgestemde crisisorganisatie a. In 2020 heeft GHOR Twente een bijdrage geleverd aan de systeemoefeningen waarbinnen crisiscommunicatie een structureel terugkerend thema is.

Initieel waren er 14 systeemoefeningen in de planning opgenomen. Als gevolg van Covid-19 hebben hier twee van plaats kunnen vinden. De overige zijn noodgedwongen door de portefeuillehouder geannuleerd. b. Helaas hebben veel geplande activiteiten in verband met Covid-19 geen doorgang kunnen vinden. Activiteiten die wel doorgang hebben gevonden (al dan niet in doorontwikkelde digitale vorm) Monodisciplinair GHOR/witte keten 22 x DISC-profielen voor alle GHORcrisisfunctionarissen met coaching gesprek (als onderdeel van het ontwikkelgesprek) 10 x scenariotrainingen met OvdG-en 3 x Deelname HINgz aan netwerkdag SIS van het IFV 1 x SIS-bijeenkomst i.s.m. VNOG en VR IJsseland ten behoeve van de HINgz, ACgz en ziekenhuizen in onze regio’s 2 x Bovenregionale OvdG-dag 3 x digitale ICO-training 1 x Training/verdiepingsdag ACgz-en 1 x Digitale training/verdiepingsdag alle repressieve GHOR collega’s

-

Samenwerking zoeken en intensiveren a. Partners van zorgcontinuïteit in hun kracht zetten b. Convenanten herzien c. Communiceren en informeren van partners, zichtbaarheid van de GHOR verbeteren d. Ketenpartners meer betrekken bij de GHOR op: bestuurlijk niveau, managementniveau en organisatieniveau. En op operationeel niveau gericht op de Informatiemanagers, crisis coördinatoren etc. Positiebepaling GGD en ROAZ (baze) via communicatie verbeteren e. Positie GHOR t.o.v. andere hulpdiensten, in vakgroepen en werkgroepen. f. Samenwerking Oost 5 intensiveren op het gebied van gebied van de repressieve organisatie, OTO, grensoverschrijdende samenwerking, kwaliteit en de informatie gestuurde organisatie van de GHOR en GGD.

39 // JAARSTUKKEN 2020

4 x digitale training basis GHOR en LCMSgz t.b.v. MST, GGD en GAGS Presentatie OvdG/GHOR tbv nieuwe medewerkers Meldkamer Ambulance Multidisciplinair 2 x systeemoefeningen 3 x digitale basisopleiding rampenbestrijding en crisisbeheersing De (voor GHOR Twente relevante) in 2020 door Covid-19 geannuleerde activiteiten zijn: 10 x multi Systeemoefeningen 1 x Multi Ovd/AC dag 1 x Multi sessie IM met HINgz 1 x Multi OL-AC dag 1 x Multi leerevent Twente 1 x Themabijeenkomst crisiscomm. in de witte keten 1 x OTO dag ACgz/HINgz DISC 1 x OTO dag OvdG 1 x OTO dag HINg c. GHOR Twente is in juli 2020 gestart met een lerende evaluatie met betrekking tot de inzet van GHOR Twente in deze crisis. Trimension heeft met de opgegeven doelen, uitgangspunten en afbakening deze evaluatie voor GHOR Twente uitgevoerd. De evaluatie was gericht op de wijze waarop de GHOR Twente geacteerd heeft in de periode februari 2020 – juni 2020 en het van daaruit formuleren van acties voor nu en aanbevelingen voor de toekomst. Aan de evaluatie hebben in totaal 40 respondenten mee gewerkt vanuit de GHOR-crisisorganisatie en uit zowel het multidisciplinaire- als monodisciplinaire netwerk. Verder heeft GHOR Twente bijgedragen aan: de beide evaluaties over de samenwerking binnen het ROAZ. de beide evaluaties van de crisisorganisatie VRT. Samenwerking zoeken en intensiveren a.

Regulier: doorontwikkeling GHOR4all Covid-19 : GHOR Twente heeft in 2020 het Care sector afstemmingsoverleg geïnitieerd en gefaciliteerd. Dit overleg heeft in 2020 1 x fysiek plaatsgevonden en 6 x digitaal. De GHOR heeft in 2020 diverse reflectiesessies gedaan bij CARE partners, deze worden nog steeds aangeboden. b. In 2020 zijn de samenwerkingsafspraken met het NRK herzien. c. Het Magazine 112 netwerk is regulier verschenen in 2020. GHOR Twente heeft hier haar bijdrage aangeleverd. d. ICO trainingen zie goede informatievoorziening punt c. Overige activiteiten hebben regulier niet plaatsgevonden e. De overleggen tussen GHOR en BAZE en het ROAZ Stonden vanaf eind februari 2020 voornamelijk in het teken van Covid-19 Vakgroep RIB is grotendeels door gegaan. Onder andere zijn de ontwikkelingen van Covid-

19 op risicobeheersing besproken. De GHOR richtte zich met name op het zorgrisicoprofiel. Samenwerking op het gebied van: Kwaliteit: stilgelegd OTO:. In 2020 hebben we in verband met Covid19, 2 bovenregionale OvDG-dagen kunnen uitvoeren. Naast gezamenlijke activiteiten gebruiken we het OTO-netwerk als sparringpartner en wisselen we ideeën en OTOprogramma’s uit. De grensoverschrijdende samenwerking wordt na de Covid-19 crisis weer opgepakt.

f.

Indicator

Indicatoren Bron

Sleutelfuncties bemenst GHOR sleutelfunctionarissen opgeleid en min. 1x per jaar beoefend

4 4

Reg. crisisplan OTO jaarplan

100% 85%

Evaluaties na inzet

4

100%

Schriftelijke afspraken met ketenpartners witte kolom

5

Evaluaties na inzet Aristoteles

Rekening niveau (2020) Evenementen hebben grotendeels stilgelegen. Bij overige heeft advisering plaatsgevonden. 100% Alle sleutelfunctionarissen zijn betrokken geweest bij de Covid-19 crisis en uitgevoerde evaluatie. 100%

100%

100%

Advisering GHOR bij C evenementen

Nr. activiteit 3

Ambitie niveau (2020) 100%

Regionaal evenementen beleid

Wat heeft het gekost? GHOR (in €) Bedrijfsvoering GHOR GHOR functionarissen Opleiding, training en oefenen Operationele planvorming Totaal GHOR excl. mutatie reserves Toevoeging/onttrekking aan reserve Totaal GHOR incl. mutatie reserves

40 // JAARSTUKKEN 2020

Lasten

Baten

884.405 338.951 20.721 80.032 1.324.109 0

846.187 0 1.484 43.993 891.663 0

1.324.109

891.663

432.446

4.4

Programma Gemeenten

Portefeuillehouder Programmamanager

P. Welman J. Eshuis

Samenvatting In de rampenbestrijding en crisisbeheersing speelt de gemeente een belangrijke rol: zowel in de voorbereiding, de uitvoering als in de nafase. De gemeente is tijdens incidenten waarbij (grote groepen) inwoners worden getroffen een gelijkwaardige partner van brandweer, politie en geneeskundige hulpverlening. De gemeente houdt zich bezig met de zorg voor de bevolking en het leven na het incident. Gemeenten hebben als onderdeel van het openbaar bestuur een algemene zorgplicht voor hun inwoners. We redeneren vanuit de maatschappelijke impact en betekenisgeving voor de bevolking. De gemeentelijke crisisprocessen zijn georganiseerd in de kolommen Bevolkingszorg en Crisiscommunicatie. De coördinatie van beide kolommen is belegd bij het Veiligheidsbureau van de VRT. Bij alarmering tijdens een crisis kennen beide kolommen een regionaal georganiseerde piketpoule en poule van functionarissen op vrije instroom. Medewerkers uit de veertien Twentse gemeenten bezetten voor het grootste deel deze regionale crisisfuncties. Trends en Ontwikkelingen Covid-19 Crisis Het jaar 2020 werd beheerst door de Covid-19 crisis. Een groot deel van het jaar is de crisisorganisatie daarom opgeschaald geweest naar een GRIP 4 niveau. Voor de kolommen Bevolkingszorg en Crisiscommunicatie heeft de focus dan ook bijna volledig op de bestrijding van deze crisis.

Samen met de 50 crisismedewerkers van de verschillende Twentse gemeenten is er intensief samengewerkt met diverse afdelingen van de lokale gemeenten om het covid-19 virus te bestrijden. Deze crisis was uniek vanwege haar lange duur. Ongeveer 60 gemeentelijke crisisfunctionarissen hebben bijzondere inspanningen verricht voor de kolommen bevolkingszorg en crisiscommunicatie alsmede voor het regieteam handhaving en actiecentrum evenementen. Deze gemeentelijke medewerkers doen dit naast hun reguliere taak binnen hun eigen gemeente. Het enthousiasme en goede arbeidsethos waarmee dit werd opgepakt is indrukwekkend en maakt trots. We besteden veel tijd aan de voorbereiding op een crisis in de hoop dat echte inzet niet nodig is. Het is daarom fantastisch om te zien hoe iedereen er staat op het moment dat het er omgaat. Met elkaar hebben we een gigantische prestatie neergezet.

Niet gerealiseerd Wat willen we bereiken? Bevolkingszorg en Crisiscommunicatie zijn herkenbare, gewaardeerde kolommen die optreden als sterke partner in Veiligheidsregio Twente. We streven naar vakbekwame, betrokken medewerkers die voldoen aan de wensen en verwachtingen van de inwoners. Dit past binnen dat wat de wet en ons bestuur van ons vraagt.

Wat hebben we bereikt? Zowel bevolkingszorg als crisiscommunicatie hebben in 2020 tijdens de Covid-19 bewezen een stevige en professionele partner te zijn in de multi crisisorganisatie en voor de Twentse gemeenten. Dit heeft op ambtelijk niveau de contactfrequentie en de saamhorigheid tussen de gemeenten verhoogd. Een mooi fundament om op verder te bouwen.

Wat doen we ervoor? Een mensgerichte en eigentijdse organisatie Bevolkingszorg zet zich tijdens een crisis in voor getroffenen die niet in staat zijn zichzelf te helpen en om mensen die wel zelfredzaam zijn een handelingsperspectief te bieden . De ervaring leert dat inwoners en bedrijven uit zichzelf initiatieven nemen om anderen te helpen. Inzetten op het ‘Twentse noaberschap’ in de oefeningen, processen en hulpmiddelen kan ons voordeel opleveren. Dat geldt ook voor een goede inleving in de situatie van getroffenen. Vakbekwame medewerkers met hart voor hun werk We willen een aantrekkelijk competentiegericht opleidingsaanbod bieden waar gemeentelijke medewerkers, ook buiten de crisisorganisatie, profijt van hebben. Daarnaast spelen netwerkbijeenkomsten

Wat hebben we ervoor gedaan? Een mensgerichte en eigentijdse organisatie Om inwoners te betrekken en informeren over de geldende maatregelen en maatschappelijke impact tijdens de Covid-19 crisis is intensief samengewerkt met de gemeenten en private en publieke partijen. Deze ervaring bewijst de rol van een maatschappelijk betrokken bevolkingszorg en crisiscommunicatie die aandacht heeft voor getroffenen tijdens een crisis. Wij hebben gemeenten continue ondersteund in hun contacten met inwoners of zijn met specifieke doelgroepen in gesprek gegaan. Vakbekwame medewerkers met hart voor hun werk Verschillende geplande activiteiten en het OTO programma van beide kolommen konden (deels) geen doorgang vinden omdat de geldende