uitwerking rapport evaluatie carbid

Uitwerking evaluatie Carbid

``

Aanleiding. In een APV-wijziging zijn in 2020 er beperkende regels opgesteld voor het carbidschieten in 2020. De wijziging is ingevoerd op advies van de Veiligheidsregio Twente. De aanleiding was het beperken van het carbidschieten om de druk op de zorg in combinatie met corona niet te verhogen. De verscherping van de regels hadden ook een ontmoedigingsaspect om onervaren carbidschieters te weren. Om te beoordelen hoe we de regelgeving in de toekomst willen vaststellen is deze korte evaluatie van de opgesteld met daarin een advies over welke regels we in stand willen houden en welke van de regels die in 2020 is opgenomen op advies van de veiligheidsregio weer kan vervallen.

1. Doel carbidregels Wat we willen bereiken met het opstellen van de regels over carbid? Het zijn regels die we op nemen in de APV. Het doel van de APV is gemeentelijke regels stellen op het gebied van openbare orde en veiligheid. Voor het schieten van carbid worden er regels opgesteld voor; • Beschermen van omwonenden en flora en fauna zoals natuurgebieden • Kaders geven voor een veilige wijze van carbid schieten. (Voorkomen van letsel en schade) • Beperken van (geluids)overlast.

2.Ervaringen toetsing meldingen/toezicht Meldplicht Afgelopen jaarwisseling hebben we voor het eerst met een meldplicht gewerkt. We hebben in totaal negentien meldingen ontvangen. Daarnaast is er nog één te laat ontvangen. In contacten met melders was er niet al te veel weerstand over de meldplicht zelf. Wel enkele bezwaren over de strenge afstanden die zijn opgenomen. Het heeft een inzicht gegeven in de locaties in Haaksbergen waar carbid wordt geschoten, door wie en hoe dit wordt uitgevoerd. Ervaringen van melders. Meeste melders waren in 2020 snel op de hoogte van de nieuwe regelgeving mede door aandacht in de pers. Vrij snel werd contact opgenomen met vragen hoe er een melding gedaan kon worden voor het schieten van carbid. Minstens twee van de melders reageerden negatief op de nieuwe regels en meldplicht omdat te te beperkend zouden zijn. Met de ingevoerde regels zou het onmogelijk voor hen zijn om nog carbid te schieten. Vooral de wijziging voor afstand van 500 meter tot natuurgebied vonden enkelen beperkend mede omdat hen niet duidelijk was waar de grenzen lagen. Toezicht

2

``

Op oudejaarsdag zijn alle locaties waar carbid werd geschoten bezocht. Tijdens het toezicht zijn geen overtredingen geconstateerd en ook zijn er geen carbidschieters geconstateerd die dit deden zonder melding te hebben gedaan. Klachten Er zijn geen klachten geregistreerd over het schieten van Carbid. Ook in voorgaande jaren zijn er geen klachten geregistreerd over carbid. Letsel Op basis van het rapport “ongevallen met vuurwerk 2020/2021” is vastgesteld dat het aantal letsels dat is percentueel hoger is ten opzichte van voorgaande jaren maar in absolute getallen is gedaald. Uit het rapport blijkt dat in Twente 4 slachtoffers van vuurwerk zijn geregistreerd. Uit het rapport wordt niet duidelijk of deze personen letsel hebben opgelopen door carbid of door legaal of illegaal vuurwerk. In voorgaande jaren waren dit 24 slachtoffers. Wel is in het rapport genoemd dat één op de tien letsel gevallen in 2020 te maken had met Carbid. In paragraaf 3.2 wordt wel genoemd dat: Naar schatting – op basis van de vuurwerkongevallen waarvan specifieke ongevalsinformatie voorhanden was – waren er dit jaar ruim 50 SEH-bezoeken naar aanleiding van ongevallen met zwaar illegaal vuurwerk, terwijl dat er tijdens de vorige jaarwisseling naar schatting 60 waren.

Voor carbid schieten is eenzelfde tendens te zien: naar schatting is in absolute zin het aantal SEH-bezoeken wegens carbid schieten gehalveerd, van ruim 40 vorig jaar naar ruim 20 tijdens de afgelopen jaarwisseling. Het lijkt er dus op dat het verbod op consumentenvuurwerk (cat. 2 en hoger) niet heeft geleid tot meer slachtoffers door zwaar illegaal vuurwerk of door carbid schieten.

Voor deze informatie is de volgende bron geraadpleegd: https://www.rijksoverheid.nl/binaries/rijksoverheid/documenten/rapporten/2021/ongevallen met vuurwerk

3

``

4. In kaart brengen doel beperkende regels 2020. Regelgeving vastgesteld voor jaarwisseling 2020/2021 ingekleurd naar bijbehorend doel: • • •

Beschermen van natuurgebied. Kaders geven voor een veilige wijze van carbid schieten. (Voorkomen van letsel en schade) Beperken van (geluids)overlast omwonenden.

Artikel 2:73b Verbod en algemene vrijstelling 1. Carbidschieten in de open lucht is verboden. 2. Het in het eerste lid gestelde geldt niet indien carbidschieten plaatsvindt op 31 december tussen 10.00 en 16.00 uur buiten de bebouwde kom en buiten natuurgebieden, mits: a. daarbij gebruik wordt gemaakt van een bus met een inhoud van ten hoogste 30 liter; b. daarbij geen handelingen worden verricht of nagelaten waarvan degene die het carbidschieten verricht weet of redelijkerwijs moet vermoeden dat daardoor gevaar, schade of hinder kan optreden voor personen of voor de omgeving; c. degene die het carbidschieten verricht, een schriftelijke toestemming daartoe kan overleggen van de eigenaar van het terrein van waaraf wordt geschoten; d. de plaats op het terrein van waaraf wordt geschoten is gelegen: 1. op een afstand van ten minste 75 meter van woonbebouwing; 2. op een afstand van ten minste 150 meter van inrichtingen voor de intramurale zorg; 3. op een afstand van ten minste 150 meter van in gebruik zijnde voorzieningen voor het houden van dieren; 4. op een afstand van ten minste 500 meter van een natuurgebied; e. er niet wordt geschoten in de richting van de dichtstbijzijnde woonbebouwing; f. het vrijschootsveld ten minste 75 meter is en hierin geen verharde openbare wegen of paden liggen; g. er geen busdeksels of andere gevaarzettende voorwerpen worden weggeschoten; h.

het gebruik van (voet)ballen of andere afsluitingen zodanig is dat daardoor geen schade aan mens, dier of goed kan worden veroorzaakt; i. het terrein van waaraf wordt geschoten is afgezet met linten of ander vergelijkbaar materiaal; j. binnen een cirkel met een straal van 100 meter rond de plaats waar het carbidschieten plaatsvindt, in totaal niet meer dan zes bussen voor het carbidschieten worden gebruikt dan wel gebruiksklaar voor carbidschieten aanwezig worden gehouden; k. de bussen zodanig stevig in de bodem, in een frame of op andere wijze zijn verankerd, dat terugslag wordt voorkomen; l. het carbidschieten plaatsvindt door een persoon van ten minste 16 jaar oud die niet verkeert onder invloed van alcohol of andere psychotrope stoffen; m. om de veiligheid van het publiek en de eigen veiligheid te waarborgen, toezicht op het carbidschieten wordt gehouden door ten minste één persoon van ten minste 18 jaar oud die niet verkeert onder invloed van alcohol of andere psychotrope stoffen; n. hiervan ten minste voor 29 december melding is gedaan aan het college met het door het college vastgestelde meldingsformulier.

4

``

6. In kaart brengen regelgeving vergelijkbare gemeenten. De veiligheidsregio heeft voor het afgeven van het advies de regelgevingen over carbid binnen de regio in beeld gebracht. Het overzicht vindt u in bijlage 1. Er is een groot verschil tussen de regelgeving in Haaksbergen in 2019 en de andere gemeenten. Bij de meeste andere gemeenten in de regio waren standaard al meer beperkende regels opgenomen in de APV ter bescherming van Flora en Fauna en veiligheidsnormen. Met de invoering van de regelgeving in 2020 zijn de regels meer in overeenstemming met de regelgeving van andere gemeenten in de regio Twente. Door regels op eenzelfde wijze toe te passen vooral met nabijgelegen gemeente kun je in de toekomst waterbedeffect voorkomen. 7. Conclusies. 1. In de afgelopen jaren is er geen tot weinig overlast gemeld die werd ervaren door het schieten van carbid. Als ernstige overlast is ervaren is dit niet geregistreerd in de systemen. 2. Het is onduidelijk hoeveel invloed de extra beperkingen die voor het schieten carbid golden hebben gehad op de vermindering in letsel. Ook de basisregels zoals het beperken van groepsgrootte kan hebben geleid tot een vermindering van het aantal mensen dat carbid heeft geschoten. 3. Het vuurwerkverbod heeft niet overduidelijk geleid tot een verhoging van het aantal slachtoffers met letsel door carbid in vergelijking met voorgaande jaren. 4.

Er is een duidelijk verschil tussen de regelgeving in de regio en de APV-regels in haaksbergen. 5. Hoewel in afgelopen jaren het beperkt aantal regels niet tot grote overlast of problemen heeft geleid bieden deze weinig instrumenten voor handhaving. Door meer regels op te nemen geven we toezichthouders meer mogelijkheid om op te treden bij excessen of bij situaties waarbij de veiligheid van de carbidschieters en/of omstanders in het geding komen. 6. De meldplicht is niet altijd negatief ervaren wel werden de strengere regels gezien als te beperkend om in de toekomst nog carbid te kunnen schieten. 7. Door het niet hebben van specifieke regels in de APV heeft een toezichthouder weinig gereedschap om op te treden. Er zijn immers geen randvoorwaarden gesteld. Zelfs bij excessen is het dan lastig voor een toezichthouder om op te treden gezien het dan puur op eigen inzicht is gestoeld. 8. Er is geen landelijke standaard te vinden over verantwoorde afstanden tot natuurgebieden en wat daar onder valt. Dus er is geen duidelijke informatie beschikbaar waar de 500 meter norm op is gebaseerd.

5

``

9. Advies toekomstige regels vanaf 2021 Er is in afgelopen jaren weinig overlast gemeld. In 2020 zijn tijdens bezoeken aan het carbidschieten geen overtredingen geconstateerd. Door het vuurwerkverbod en de direct werkende coronaregels. Dit neemt niet weg dat er redenen zijn om meerdere regels die sinds 2021 in de APV staan te handhaven. De argumenten om de in 2020 opgenomen regelgeving grotendeels in stand te laten zijn: -

-

-

Het hebben van duidelijke regels en randvoorwaarden over hoe carbidschieten is toegestaan. Op deze wijze is duidelijk hoe we als gemeente vinden dat carbidschieten veilig kan worden uitgevoerd. Daarnaast geeft heet een toezichthouder een kader om te kunnen optreden en dan met name bij excessen. Geeft kaders hoe omwonenden en burgers kunnen worden beschermd tegen overlast en om letsel te voorkomen. Geeft regels over afstanden, zodat flora en fauna worden beschermd. Door de meldplicht te handhaven is er inzicht in de mate waarin er wordt geschoten en de locaties waar er wordt geschoten en kan deze informatie worden gedeeld met de hulpdiensten. Ontstaat er een betere afstemming met wat er in de regio Twente als regels worden gehanteerd.

Op basis van bovengenoemde argumenten de volgende regels op te nemen in de voor te leggen APV. In stand houden van de tijd van carbidschieten in de gemeente Haaksbergen in overeenstemming met de regels van 2019 van zonsopgang tot zonsondergang. De toestemming voor het schieten op 1 januari te laten vervallen om de regelgeving in overeenstemming te brengen met andere gemeenten in de regio. In de andere gemeenten werd carbidschieten veelal ook ’s nachts toegestaan. Vanuit een veiligheidsoogpunt is er bij daglicht meer overzicht. De afstands- en veiligheidsnormen in de huidige regels grotendeels in stand te laten. Hiermee geven we basiskaders aan hoe carbid schieten veilig kan worden uitgevoerd zoals de leeftijdsbeperking, volwassen toezicht en beperken van schieten onder invloed. Mede geven we hier toezichthouders meer gereedschappen om op te treden vooral bij excessen. De afstandsnormen tot natuurgebieden in stand te houden om zo mede invulling te geven aan de zorgplicht van de Wet natuurbescherming. Eenieder moet schade aan leefgebieden van bijzondere dieren, en bijzondere planten en dieren voorkomen. De schriftelijke toestemming voor het gebruik van de locatie laten vervallen. Dit is privaatrechtelijk. De termijn voor indiening van de melding aan te passen naar werkdagen zodat verwerking van de melding nog mogelijk is door een medewerker van de gemeente.

De afstanden tot natuurgebieden te wijzigen naar 300 meter omdat dit in de regel een groter gebied betreft dan de vogelbeschermingsgebieden.

6

``

APV - Regels voor nieuw vast te stellen 2021 Artikel 2:73a Begripsomschrijvingen 1. In deze afdeling wordt verstaan onder: a. bus: een al dan niet originele melkbus, of een andere bus van staal of ijzer, een container, een opslagvat, een buis of een ander daarmee gelijk te stellen voorwerp; b. carbidschieten: het in een bus op explosieve wijze verbranden van acetyleengas afkomstig van een reactie tussen carbid (calciumacetylide) en water of van een gasmengsel met vergelijkbare eigenschappen. Artikel 2:73b Verbod en algemene vrijstelling 1. Carbidschieten in de open lucht is verboden. 2. Het in het eerste lid gestelde geldt niet als op 31 december tussen zonsopgang en zonsondergang buiten de bebouwde kom en buiten natuurgebieden mits: a. daarbij gebruik wordt gemaakt van een bus met een inhoud van ten hoogste 50 liter; b. daarbij geen handelingen worden verricht of nagelaten waarvan degene die het carbidschieten verricht weet of redelijkerwijs moet vermoeden dat daardoor gevaar, schade of hinder kan optreden voor personen of voor de omgeving; c. de plaats op het terrein van waaraf wordt geschoten is gelegen: 1. op een afstand van ten minste 75 meter van woonbebouwing; 2. op een afstand van ten minste 150 meter van inrichtingen voor de intramurale zorg; 3. op een afstand van ten minste 150 meter van in gebruik zijnde voorzieningen voor het houden van dieren; d.

op een afstand van ten minste 300 meter van een natuurgebied; e. er niet wordt geschoten in de richting van de dichtstbijzijnde woonbebouwing; f. het vrijschootsveld ten minste 75 meter is en hierin geen verharde openbare wegen of paden liggen; g. er geen busdeksels of andere gevaarzettende voorwerpen worden weggeschoten; h. het gebruik van (voet)ballen of andere afsluitingen zodanig is dat daardoor geen schade aan mens, dier of goed kan worden veroorzaakt; i. de bussen zodanig stevig in de bodem, in een frame of op andere wijze zijn verankerd, dat terugslag wordt voorkomen; j. de locatie van waaraf wordt geschoten is afgezet met linten of ander vergelijkbaar materiaal k. het carbidschieten plaatsvindt door een persoon van ten minste 16 jaar oud die niet verkeert onder invloed van alcohol of andere psychotrope stoffen; l. om de veiligheid van het publiek en de eigen veiligheid te waarborgen, toezicht op het carbidschieten wordt gehouden door ten minste één persoon van ten minste 18 jaar oud die niet verkeert onder invloed van alcohol of andere psychotrope stoffen; m. hiervan ten minste voor drie werkdagen voor 31 december melding is gedaan aan het college met het door het college vastgestelde meldingsformulier. Artikel 2:73c Bij zich hebben van carbid 1.

Het is verboden op of aan de weg carbid bij zich te hebben op andere dagen dan op 31 december tussen zonsopgang en zonsondergang. 2. Het bepaalde in het eerste lid is niet van toepassing op degenen aan wie carbid is afgeleverd, gedurende de tijd die nodig is om thuis te komen, noch op degene die aannemelijk maakt dat hij het carbid nodig heeft in de uitoefening van beroep of bedrijf.

7

``

Bijlage 1: overzicht regelgeving gemeenten in de regio 2019

8

``

9

`` Regels carbidschieten Berkelland Artikel 2:73a Carbidschieten* 1.Onder carbidschieten wordt verstaan: het in een bus/container/opslagvat op explosieve wijze verbranden van acetyleengas afkomstig van een reactie tussen calciumacetylide (carbid) en water of gasmengsels met vergelijkbare eigenschappen. 2. Het is verboden in de openlucht met carbid te schieten. 3.Het verbod in het tweede lid geldt niet als wordt voldaan aan de volgende voorschriften: a.het carbidschieten vindt plaats op 31 december tussen 10.00 uur en 18.00 uur; b.er uiterlijk 3 dagen van tevoren een melding is gedaan bij het college; c.het carbidschieten vindt plaats buiten de bebouwde kom op een afstand van ten minste 100 meter van gebouwen; d het vrijschootsveld bedraagt tenminste 75 meter en binnen dit schootsveld bevindt zich geen publiek of andere personen en zijn geen openbare wegen of paden gelegen; e.de volwassene die met carbid schiet neemt alle redelijkerwijs mogelijke maatregelen om elk gevaar voor mens en dier te voorkomen. 4.Het college kan ontheffing van het verbod in het tweede lid verlenen. 5.Het in het tweede lid bepaalde geldt niet voor zover in het daarin geregelde onderwerp wordt voorzien bij of krachtens de Wet milieubeheer, de Wet wapens en munitie of het Wetboek van Strafrecht.

10

``

Bijlage 2: Carbid regelgeving voor en na wijziging in 2020 De regels in haaksbergen voor de wijziging in 2020 waren: Artikel 2:73a Carbidschieten 1.

2.

3.

In dit artikel wordt onder carbidschieten verstaan: het in een al dan niet afgesloten vat, bus, fles of dergelijk voorwerp op explosieve wijze verbranden van acetyleengas afkomstig van een reactie tussen carbid (calciumacetylide) en water of gasmengsels met vergelijkbare eigenschappen. Carbidschieten is verboden in de bebouwde kom en in natuurgebieden buiten de bebouwde kom. Daarnaast is carbidschieten verboden op andere terreinen dan natuurgebieden buiten de bebouwde kom in de periode van 2 januari tot en met 30 december. Carbidschieten is niet verboden op 31 december en 1 januari tussen zonsopgang en zonsondergang. 3.Het is verboden carbid af te leveren of ter aflevering voorhanden te hebben, wetende of vermoedende dat daarmee gebruik wordt gemaakt in strijd met het verbod als bedoeld in het tweede lid.

De regels na wijziging in 2020 zijn: Artikel 2:73a Begripsomschrijvingen In deze afdeling wordt verstaan onder: a. bus: een al dan niet originele melkbus, of een andere bus van staal of ijzer, een container, een opslagvat, een buis of een ander daarmee gelijk te stellen voorwerp; b. carbidschieten: het in een bus op explosieve wijze verbranden van acetyleengas afkomstig van een reactie tussen carbid (calciumacetylide) en water of van een gasmengsel met vergelijkbare eigenschappen. Artikel 2:73b Verbod en algemene vrijstelling 1. Carbidschieten in de open lucht is verboden. 2. Het in het eerste lid gestelde geldt niet indien carbidschieten plaatsvindt op 31 december tussen 10.00 en 16.00 uur buiten de bebouwde kom en buiten natuurgebieden, mits: a. daarbij gebruik wordt gemaakt van een bus met een inhoud van ten hoogste 30 liter; b. daarbij geen handelingen worden verricht of nagelaten waarvan degene die het carbidschieten verricht weet of redelijkerwijs moet vermoeden dat daardoor gevaar, schade of hinder kan optreden voor personen of voor de omgeving; c. degene die het carbidschieten verricht, een schriftelijke toestemming daartoe kan overleggen van de eigenaar van het terrein van waaraf wordt geschoten; d. de plaats op het terrein van waaraf wordt geschoten is gelegen: 1. op een afstand van ten minste 75 meter van woonbebouwing; 2.

op een afstand van ten minste 150 meter van inrichtingen voor de intramurale zorg; 3. op een afstand van ten minste 150 meter van in gebruik zijnde voorzieningen voor het houden van dieren; 4. op een afstand van ten minste 500 meter van een natuurgebied; e. er niet wordt geschoten in de richting van de dichtstbijzijnde woonbebouwing; f. het vrijschootsveld ten minste 75 meter is en hierin geen verharde openbare wegen of paden liggen; g. er geen busdeksels of andere gevaarzettende voorwerpen worden weggeschoten; h. het gebruik van (voet)ballen of andere afsluitingen zodanig is dat daardoor geen schade aan mens, dier of goed kan worden veroorzaakt; i. het terrein van waaraf wordt geschoten is afgezet met linten of ander vergelijkbaar materiaal; j. binnen een cirkel met een straal van 100 meter rond de plaats waar het carbidschieten plaatsvindt, in totaal niet meer dan zes bussen voor het carbidschieten worden gebruikt dan wel gebruiksklaar voor carbidschieten aanwezig worden gehouden; k. de bussen zodanig stevig in de bodem, in een frame of op andere wijze zijn verankerd, dat terugslag wordt voorkomen;

11

``

l. het carbidschieten plaatsvindt door een persoon van ten minste 16 jaar oud die niet verkeert onder invloed van alcohol of andere psychotrope stoffen; m. teneinde de veiligheid van het publiek en de eigen veiligheid te waarborgen, toezicht op het carbidschieten wordt gehouden door ten minste één persoon van ten minste 18 jaar oud die niet verkeert onder invloed van alcohol of andere psychotrope stoffen; n. hiervan ten minste voor 29 december melding is gedaan aan het college met het door het college vastgestelde meldingsformulier.

Artikel 2:73c Bij zich hebben van carbid 1. Het is verboden op of aan de weg carbid bij zich te hebben op andere dagen dan op 31 december tussen 10.00 en 16.00 uur. 2. Het bepaalde in het eerste lid is niet van toepassing op degenen aan wie carbid is afgeleverd, gedurende de tijd die nodig is om thuis te komen, noch op degene die aannemelijk maakt dat hij het carbid nodig heeft in de uitoefening van beroep of bedrijf.

12