SamenTwente - Programmabegroting 2026 ontwerp
Tekst van het document
Niet altijd kan aansluiten bij gemeentelijke werkgroepen en overleggen.
•
Keuzes maakt wanneer zij wel en niet aansluiten bij MDO’s.
•
Geen gestructureerde periodieke scholing en deskundigheidstrainingen verzorgt, alleen voorlichtingsbijeenkomsten over de meldcode en het werk van Veilig Thuis.
•
Aandachtsfunctionarissen op verschillende inhoudelijke thema’s niet altijd kunnen aansluiten bij regionale en landelijke ontwikkelingen, activiteiten/werkgroepen/voorlichting.
Wat in 2026 sowieso doorgang vindt, omdat dit rechtstreeks gelieerd is aan onze wettelijke taak is: •
Continue doorontwikkeling en borging van de werkprocessen en de daaraan gekoppelde PDC's in afstemming en samenwerking met de lokale teams van de 14 gemeenten.
•
Samenwerking met lokale teams wordt jaarlijks op drie niveaus geëvalueerd (uitvoerend, management en bestuurlijk).
•
Organisatorisch en formatief goed op orde blijven in de teams, in de expertfuncties (gedragswetenschappers en vertrouwensartsen) en op managementniveau.
•
Kort cyclisch te sturen op kwantiteit en kwaliteit.
•
Op peil houden van de inhoudelijke kwaliteit van medewerkers door te investeren op verplichte registraties en scholingen.
Indicatoren Nr.
Indicatoren
Huidig niveau
Ambitie niveau 2026
Wachtlijsten fluctueren gedurende het jaar. Dit verschilt per team. Wachtlijst op veiligheidsbeoordeling heeft een 1.
Wachtlijstvrij werken
piek gehad aan het einde van de zomerperiode, daarna afname door
VTT werkt wachtlijstvrij.
inzet wachtlijstteam. Aan het einde van het jaar waren de wachtlijsten laag, maar VTT was niet wachtlijstvrij. Werken binnen de landelijk
2.
vastgestelde doorlooptijden op de
Percentage binnen wettelijke termijn:
af en groeit door naar een
adviezen (1 dag), op het uitvoeren
Adviezen: 98% Meldingen: 52%
percentage van 80% op alle
van de veiligheidstaxatie op elke
V&V: 78 %
meldingen/overige diensten
binnen gekomen melding en op het
Onderzoek:21%
binnen de wettelijk gestelde
uitvoeren van de vervolgdiensten
24
VTT handelt adviezen in 1 dag
Terug naar inhoudsopgave
doorlooptijden.
(binnen 10 weken) en dienst monitorzaken (1,5 jaar). In afstemming met een extern bureau hebben we als realistische norm vastgesteld om 80% van alle meldingen en vervolgdiensten binnen de wettelijke termijnen te behalen. Dit is een continu proces. PDC’s worden intern steeds
Doorontwikkeling en borging van de
3.
interne werkprocessen en daaraan
In de jaarlijkse evaluatiegesprekken
verder verbeterd. De PDC’s
gekoppelde PDC's. Daar waar nodig
met de gemeenten komt de werkwijze/
blijven onderhevig aan
in afstemming en samenwerking met
PDC aan bod. Onduidelijkheden
verandering, aanscherping en
de lokale teams van de 14
worden besproken.
verbetering. Knelpunten
gemeenten.
worden besproken met gemeenten. Er hebben evaluaties plaatsgevonden
4.
Samenwerkingsafspraken 14
op operationeel en tactisch niveau,
gemeenten Twente en VTT zijn 1x
met alle gemeenten. Een deel van de
per jaar geëvalueerd, aangescherpt
evaluaties heeft begin 2025
en geactualiseerd. Knelpunten zijn,
plaatsgevonden. Resultaten waren
ook op uitvoeringsniveau besproken
over het algemeen positief,
en opgelost.
terugkoppeling zal binnenkort plaatsvinden in het AO.
Evaluaties en afstemming met 14 gemeenten is geborgd, zowel op bestuurlijk als operationeel niveau. In de aangescherpte samenwerkingsafspraken zijn de ontwikkelrichtingen uit het toekomstscenario en het BMC onderzoek meegenomen. MDA++ is ingericht en gepositioneerd. Uitbreiding
Informatieknooppunt VTT-VHT is 5.
ingericht. Aanpak MDA++ door
Dit ligt op dit moment stil.
ontwikkelen.
samenwerking met verschillende ketenpartners Straf en Zorg is verder verbeterd.
Borging kwaliteitsmanagement 6.
systeem/ Borging certificering ISO
ISO certificering is behaald.
9001. Op dit moment vindt er geen concrete 7.
Toekomstscenario
uitvoering plaats. Manager VT is betrokken in de bestuurlijke begeleidingsgroep TS.
Doorontwikkeling en borging KMS. Evaluatie, besluitvorming, implementatie van verdergaande samenwerking.
In 2024 is ervoor gekozen om vier keer een grote voorlichtingsbijeenkomst op open inschrijving aan te bieden. 8.
Voorlichting/preventie
Hiermee wordt slechts gedeeltelijk
Implementatie en borging
tegemoet gekomen aan de vraag, zowel kwantitatief als qua verscheidenheid. 9.
25
Implementatie nieuwe
BMC heeft onderzoek opgeleverd over
ontwikkelrichting Veilig Thuis Twente
samenwerking in de keten om huiselijk
Terug naar inhoudsopgave
De aanbevelingen worden in 2025 en verder geïmplementeerd gezamenlijk
geweld en kindermishandeling terug te
met de aanbevelingen uit het
dringen.
HHM rapport betreffende het toekomstscenario. Centrumgemeente Enschede heeft hierin het initiatief en VTT zal actief participeren.
Wat gaat het kosten? Begroting
Overzicht van baten en lasten Veilig Thuis Twente Bedragen in € 1.000
Baten
Lasten
Saldo
3.278
6.842
-3.564
-
887
-887
3.278
7.729
-4.451
-
-
-
Gemeentelijke bijdrage
4.451
-
4.451
Subtotaal incl. algemene dekkingsmiddelen
7.729
7.729
-
-
-
-
7.729
7.729
-
Programma excl. Overhead Overhead Subtotaal incl. Overhead Treasury
Mutaties reserves Totaal incl. mutaties reserves
26
Terug naar inhoudsopgave
5. Bestuur & Ondersteuning Introductie Via dit programma wordt de dienstverlening verzorgd voor de drie organisaties van SamenTwente (GGD, VTT, OZJT), voor de coalities Twentse Koers en Kennispunt Twente en voor de Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Twente. Dit gebeurt door de afdeling Bedrijfsvoering. We leveren expertise op het gebied van HR, kwaliteit & Arbo, financiën & inkoop, bestuur & concern, communicatie, facilitair & huisvesting, juridische zaken en informatiemanagement & technologie. De medewerkers van de afdeling Bedrijfsvoering leveren een actieve bijdrage aan de organisatieonderdelen van SamenTwente, die aan de lat staat voor gezonde, veilige en vitale inwoners in Twente. Dit doen wij door nauw en op gelijkwaardig niveau samen te werken met onze opdrachtgevers, competenties en vaardigheden van medewerkers gericht te ontwikkelen en door een werkcultuur te creëren en te behouden waarin het gezond (samen)werken is voor iedereen. Inleiding Nadat in 2025 structureel is geïnvesteerd in informatiemanagement, -veiligheid en privacy is 2026 voor veel onderliggende beleidsonderdelen een jaar van implementatie. In 2025 is de focus vooral gericht op een goede basis leggen en de formatie op orde brengen. In 2026 wordt er dan vooral uitvoering aan het nieuwe beleid gegeven.
De rol van AI (kunstmatige intelligentie) is hierin nog niet te voorspellen, maar deze zal ongetwijfeld groot zijn. Voor onze deelnemende gemeenten is 2026 een financieel uitdagend jaar en zo ook voor de verschillende ketens waar SamenTwente onderdeel van is. Vanuit financieel perspectief en vooral het sturen op cijfers wordt 2026 ook een jaar waarin verantwoording mogelijk extra belangrijk wordt. Datavoorziening richting management is daar een belangrijk onderdeel van. Als laatste zal het ook voor 2026 de vraag zijn hoe de arbeidsmarkt zich verder ontwikkelt en ook welke kansen AI daarin zal brengen. In 2025 is en wordt geïnvesteerd op werken bij SamenTwente, on- en offboarden en ook op zichtbaarheid. In 2026 moeten daar de vruchten van worden geplukt en onze positie in de Twentse arbeidsmarkt verder worden verstevigd. Verder zal in 2026 voor het eerst worden gewerkt aan een SamenTwente brede certificering, wordt gebruik en bezetting van het Twentehuis geoptimaliseerd en wordt de strategische HR-agenda herzien. Dit alles zal wel afhankelijk zijn van het Strategisch programma SamenTwente dat na afronding van de Kerntakendiscussie naar verwachting tot stand komt. Speerpunten Voor 2026 zijn onder andere de volgende speerpunten vastgesteld: •
Voorbereiden en uitvoeren van een SamenTwente brede certificering.
•
Vertalen van het A3 van Bedrijfsvoering naar een A3 passend bij het Strategisch programma van SamenTwente.
•
Een SamenTwente brede communicatievisie ontwikkelen.
•
Ondersteunen bij het inwerken van bestuurders en raadsleden betreffende de GR SamenTwente na de gemeenteraadsverkiezingen 2026.
•
Concrete uitvoering geven aan de beleidsplannen bij informatiemanagement, -veiligheid en privacy dat onder andere moet leiden tot verbetering van het aantal bevindingen uit de IT-audit van de accountant.
•
Uitvoering geven aan een Integraal Management Systeem met onder andere een smaller applicatielandschap als gevolg.
27
Terug naar inhoudsopgave
Kaderstellende beleidsnota’s Beleidsnota
Vastgesteld door
Datum vaststelling
Controleverordening 2023
Algemeen bestuur
13-12-2023
Financiële verordening 2024
Algemeen bestuur
16-10-2024
Algemeen bestuur
11-12-2024
Fraude beheerssystematiek en -analyse
Algemeen bestuur
07-03-2018
Nota afschrijving en rente 2024
Algemeen bestuur
15-01-2025
Treasurystatuut 2024
Algemeen bestuur
16-10-2024
Algemeen bestuur
14-12-2022
Nota integraal Risicomanagement en weerstandsvermogen 2024-2027
Interne controleplan Gemeenschappelijke regeling
Raden, colleges van B&W en burgemeesters
Programmabegroting
08-07-2021 (datum van
Twentse gemeenten
intreding)
Algemeen bestuur
Jaarlijks vóór 15 september
Wat willen we bereiken? De afdeling Bedrijfsvoering werkt vanuit een strategisch meerjarenplan, waarbij we een viertal strategische doelstellingen proberen te bereiken: 1.
Professioneel en deskundig werken
2.
In control zijn en relevante processen optimaliseren
3.
Impact als Bedrijfsvoering zichtbaar maken
4.
Innovatie in Bedrijfsvoering.
Hoe gaan we dit doen? 1. Professioneel en deskundig werken •
Uitwerken van een SamenTwente brede communicatievisie. Wie zijn we als SamenTwente en wie niet? Hieronder valt ook een verdere profilering van het werkgeversmerk SamenTwente en dit sluit nauw aan op de Employer Branding en een Beeldbank.
•
Inwerkplan schrijven en tot uitvoer brengen voor nieuwe gemeenteraadsleden en bestuurders naar aanleiding van de gemeenteraadsverkiezingen in 2026.
•
De ontwikkeling van de medewerkers van Bedrijfsvoering verder afstemmen op de veranderende ondersteuningsvraag vanuit het primaire proces. Denk aan werken vanuit vastgestelde profielen (bijvoorbeeld profiel adviseur).
•
Implementeren ondersteuningsvisie van de afdeling Juridische zaken als juridisch expertisecentrum die in 2025 is ontwikkeld.
•
Continue aandacht voor fysieke veiligheid van medewerkers in het Twentehuis te concretiseren in het toegangsbeleid en de (fysieke) beveiliging.
•
Proactieve en motiverende rol in de samenwerking, tussen primaire processen intern, met externe partners (regionale samenwerking) en binnen de teams van bedrijfsvoering.
•
De verbinding binnen en buiten Bedrijfsvoering verder versterken door onder andere periodieke afstemmingsoverleggen, een strategisch overleg en door het vaststellen van het strategisch A3 plan voor 2026/2027 dat in lijn is met het strategisch programma van SamenTwente.
•
De professionals binnen Bedrijfsvoering faciliteren, zodat zij op de hoogte zijn en blijven van ontwikkelingen en trends door onder andere effectieve inzet van het opleidingsbudget.
•
Onze organisatie borgt continue bewustwording van informatieveiligheid en privacy door maandelijkse publicaties aan alle gebruikers, gerichte campagnes bij nieuw beleid, jaarlijkse IB-updates in alle managementteams van SamenTwente en door gerichte bewustwording op de hoogste risico’s.
28
Terug naar inhoudsopgave
2. In control zijn en relevante processen optimaliseren Ten aanzien van de Digitale transformatie: •
•
Compliant werken en daarvoor certificeringen bereiken: o
Certificering ISO 9001
o
NEN7510
o
BIO 2.0
o
AVG
o
NIS2
Wij hebben voldoende inzicht binnen BV om de organisatie te ondersteunen in het invoeren van informatie gestuurd werken, wij borduren voort op de uitkomsten van het ‘Proof of Concept’ in 2025 en voeren hiervoor een ondersteunend proces in.
•
Voldoen aan het stappenplan Woo (proactieve bekendmaking) en het uitwerken van metadatering.
•
Werken conform de AVG en de Cyberbeveiligingswet en inzichtelijk maken waar de organisatie de grootste risico’s loopt. Aangesloten op een geïmplementeerd risicoregister om deze risico’s te identificeren en te beheersen.
Ten aanzien van het optimaliseren van processen: •
Integraal processen vormgeven en stroomlijnen tussen de verschillende teams van Bedrijfsvoering.
•
Verdere Implementatie van het Integraal Management Systeem bestaande uit een kwaliteits-, informatiebeveiligingsen privacy managementsysteem.
•
Integraal Risicomanagement opzetten en implementeren.
•
Verdere uitwerking en opvolging geven aan Purchase-to-Pay.
•
Proces (passieve) Woo verzoeken implementeren en operationaliseren.
•
Vernieuwde gesprekscyclus operationaliseren (herziening in 2025).
•
Evaluatie en herziening HR-Agenda 2023-2026.
•
Implementatie Leer Management Systeem (aanbesteding 2025).
3. Impact als Bedrijfsvoering zichtbaar maken: •
Actief deelnemen aan de regionale samenwerkingsverbanden IT-Platform, de CISO kring, regionaal archief, Kenniskring Data, PGIM (GGD’en) en Twentse Kracht.
•
Opvolging geven aan de inzichten uit het Medewerkers Betrokkenheid Onderzoek 2025 en verwerken in de HRagenda.
•
Deelnemen in project- en werkgroepen binnen de primaire processen.
•
Uitvoeren van een intern Klanttevredenheidsonderzoek onder al onze collega’s binnen SamenTwente.
•
Vanuit de regionale samenwerking verdere uitvoering geven aan de nieuwe Archiefwet door onder andere deel te nemen aan een regionaal E-Depot.
•
Toewerken naar een Integraal Management Systeem om de interne doelmatigheid te bevorderen en effectiever systemen in te zetten vanuit een smaller applicatielandschap, waarbij 80% van alle applicatie aanvragen loopt via ITgovernance.
•
Actief managementleden en medewerkers van de primaire processen betrekken bij verandering van werkprocessen en procedures.
•
Terugdringen energielasten in het Twentehuis.
4. Innovatie in Bedrijfsvoering: SamenTwente ervaart het als een uitdaging om op dit onderdeel grote stappen te zetten, omdat we een uitvoeringsorganisatie zijn met weinig flexibele capaciteit. Uiteraard vindt continue procesinnovatie plaats. In 2026 kiezen we er daarom voor om ten aanzien van innovatie ons vooral te richten op het verantwoord toepassen van Artificial Intelligence (AI)-ontwikkelingen in processen.
29
Terug naar inhoudsopgave
Indicatoren Nr.
Indicatoren
1.
Opleveren communicatievisie SamenTwente uiterlijk Q3 2026
2.
Voorbereiden en uitvoeren SamenTwente
4.
Compliant werken aan NEN7510 en BIO2.
6.
SamenTwente breed gecertificeerd
Niet uitgevoerd
Uitgevoerd
Minimaal aanwezig
Volledig geïmplementeerd
Ingevoerd Identity and Accessmanagement
Aanbesteding uitgevoerd en
Documentbeheer en
implementatie KMS
risicomanagement ingevoerd
Niet uitgevoerd
Uitgevoerd
HR-agenda in uitvoering
Uitgevoerd
Managementsysteem. 7.
Opgesteld
Compliant werkend
Uitgevoerd Klanttevredenheidsonderzoek
Verdere implementatie van het Integraal
Niet aanwezig
Niet volledig compliant werkend
SamenTwente. 5.
Ambitie niveau 2026
Alleen GGD en VTT
brede ISO certificering. 3.
Huidig niveau 2025
Bewustwording Informatieveiligheid en Privacy; maandelijkse publicaties, gerichte campagnes en gerichte awareness op de hoogste risico's.
8.
Evaluatie en herziene HR Agenda 2023-2026
Wat gaat het kosten? Begroting
Overzicht van baten en lasten Bestuur en Ondersteuning Bedragen in € 1.000
Baten
Lasten
Saldo
Programma excl. Overhead
249
420
-171
Overhead
950
12.622
-11.671
Subtotaal incl. Overhead
1.199
13.042
-11.843
-
-
-
Treasury Gemeentelijke bijdrage
11.385
-
11.385
Subtotaal incl. algemene dekkingsmiddelen
12.584
13.042
-458
Mutaties reserves
458
-
458
Totaal incl. mutaties reserves
13.042
13.042
-
30
Terug naar inhoudsopgave
5.1 Overzicht van de kosten van overhead Het is wettelijk voorgeschreven dat de overhead apart wordt gepresenteerd. Dit wordt inzichtelijk gemaakt door deze centraal te begroten op taakveld 0.4. Overhead bevat alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Wij onderscheiden twee categorieën overhead: 1.
Generieke overhead. Dit is de indirecte overhead. Met andere woorden, alle kosten van de ondersteunende taken binnen de zogenaamde PIOFJACH-functies.
2.
Specifieke overhead. Dit is de directe overhead. Met andere woorden, dit is de programmaoverhead (zowel in de basistaken als in de coalitions of the willing) en betreft alle kosten van leidinggevende en ondersteunende functies die binnen de programma’s zijn georganiseerd.
Omschrijving (bedragen in € 1.000) Generieke overhead (PIOFJACH-overhead) Specifieke overhead (Programma-overhead) Totaal
Baten 950 451 1.401
Lasten 12.622 6.785 19.408
Omschrijving (bedragen in € 1.000) Generieke overhead (PIOFJACH-overhead) Specifieke overhead (Programma-overhead) Totaal
Saldo 11.673 6.334 18.007
Totale lasten 66.088 66.088 66.088
Gem. bijdrage (saldo) 11.673 6.334 18.007 % 17,7% 9,6% 27,2%
5.2 Beleidsindicatoren BBV Indicator
Begroting 2025
Formatie in fte per 1.000 inwoners
0,64
0,61
Apparaatskosten in kosten per inwoner
€ 99
€ 85
3%
5%
27%
26%
Externe inhuur als % kosten van totale loonsom plus kosten inhuur externen Overhead in % van totale lasten
31
Begroting 2026
Terug naar inhoudsopgave
6. Coalitions of the Willing Introductie Gemeenten kunnen ervoor kiezen om onze organisatie te gebruiken om samenwerking aan op te hangen, als een gastheerschap. SamenTwente heeft ook de mogelijkheid om werkgeverschap en rechtspersoonlijkheid te bieden aan vrijwillige samenwerking (niet overgedragen aan SamenTwente) waar twee of meer gemeenten aan mee doen. Wij noemen dit ‘coalitions of the willing’ (CoW) of ‘coalities’. De coalities Samen14, Kennispunt Twente en Twentse Koers hebben op dit moment onderdak bij SamenTwente. Deze samenwerkingen hebben een eigen bestuur. Het algemeen en dagelijks bestuur van SamenTwente hebben geen verantwoordelijkheden en bevoegdheden in de besturing van de genoemde samenwerkingen. Dit betekent dat de gedetailleerde begrotingen en daarmee de bestedingen van de middelen worden vastgesteld in desbetreffende bestuurlijke overleggen. Zowel de beleidsbegroting als de financiële begroting worden behandeld en vastgesteld in de besturen van deze coalities. Vanuit de rol van gastheerschap, dit gaat voornamelijk om het bieden van rechtspersoonlijkheid en bedrijfsvoeringsdiensten aan de coalities, treft u hieronder een gecomprimeerd overzicht aan van de omvangen van de begrotingen van de coalities.
Begroting
Overzicht van baten en lasten CoW Bedragen in € 1.000
Baten
Lasten
Saldo
Kennispunt Twente
2.335
1.911
424
Twentse Koers
6.046
4.977
1.069
Samen14
472
472
-
Subtotaal Programma excl. Overhead
8.853
7.360
1.493
Overhead Kennispunt Twente
-
424
-424
Overhead Twentse Koers
-
1.069
-1.069
Subtotaal incl. Overhead
8.853
8.853
-
Treasury
-
-
-
Gemeentelijke bijdrage
-
-
-
8.853
8.853
-
-
-
-
8.853
8.853
-
Subtotaal incl. algemene dekkingsmiddelen Mutaties reserves Totaal incl. mutaties reserves
32
Terug naar inhoudsopgave
7. Overzicht algemene dekkingsmiddelen Onderstaand geven we inzicht in de algemene dekkingsmiddelen: Algemene dekkingsmiddelen (bedragen in € 1.000) Gemeentelijke bijdrage Treasury Totaal Tabel 2 Overzicht algemene dekkingsmiddelen
33
Terug naar inhoudsopgave
Baten 43.892 43.892
Lasten -
Saldo 43.892 43.982
8. Waar komen onze baten vandaan en waar geven we het aan uit 5%
6%
Totale baten
Gemeentelijke bijdrage
10% Rijks- en gemeentelijke bijdragen in projecten/coalities 13% Rijksbijdragen 66%
Inkomsten GGD Twente
Overige inkomsten
Baten
Bedrag (in €1.000)
Gemeentelijke bijdrage
43.893
Rijks- en gemeentelijke bijdragen in projecten/coalities
8.339
Rijksbijdragen
6.836
Inkomsten GGD Twente
3.327
Overige inkomsten (overige inkomsten)
970
Inkomsten uit DVO (overige inkomsten)
909
Bijdrage overige Overheid (overige inkomsten)
684
Reserveringen (overige inkomsten)
458
Vaccinatieopbrengsten (overige inkomsten)
340
Bijdrage overheden en gemeenschappelijke regelingen (overige inkomsten)
263
TBC opbrengsten (overige inkomsten) Totaal
34
Terug naar inhoudsopgave
70 66.088
Totale lasten 5%
3%
Salarissen
Uitvoeringskosten
4% 4% 4%
ICT en automatisering
5%
Inhuur en tijdelijk
Medische kosten 75%
Overige kosten
Uitbestede werkzaamheden
Lasten
Bedrag (in €1.000)
Salarissen
49.381
Uitvoeringskosten
3.091
ICT en automatisering
3.062
Inhuur en tijdelijk
2.653
Medische kosten
2.634
Overige kosten
1.893
Uitbestede werkzaamheden
2.061
Afschrijvingen (overige kosten)
721
Dotaties (overige kosten)
53
Onvoorzien (overige kosten)
145
Subsidies en overdrachten en (overige kosten)
373
Taakstellingen (overige kosten)
-119
Totaal
66.088
35
Terug naar inhoudsopgave
9. Paragrafen De programmabegroting bevat de volgende paragrafen: 1.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
2.
Onderhoud kapitaalgoederen
3.
Bedrijfsvoering
4.
Openbaarheidsparagraaf
5.
Verbonden partijen
6.
Financiering
Evenals in voorgaande jaren stelt het algemeen bestuur kaders vast om zijn controlerende kaderstellende taak en het budgetrecht uit te kunnen voeren. Deze paragrafen vormen gezamenlijk dat instrument. Ze geven een dwarsdoorsnede van de financiële aspecten van de begroting vanuit een bepaald perspectief. Het gaat hierbij om onderdelen die betrekking hebben op de beleidslijnen van beheersmatige aspecten. Deze aspecten kunnen grote financiële gevolgen hebben en daardoor de realisatie van de programma’s beïnvloeden.
9.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Weerstandsvermogen en risicobeheersing Risicomanagement en weerstandsvermogen zijn essentiële onderdelen van het (financiële) beleid van onze organisatie. Het formuleren van ambities en de uitvoering hiervan gaat gepaard met het maken van keuzes en het bewust afwegen van risico’s (en kansen). Kader risicomanagement De wetgeving en het interne beleid voor het weerstandsvermogen zijn vastgelegd in: •
Het besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV art. 9, 11 en 26);
•
De financiële verordening SamenTwente 2024;
•
De Nota integraal risicomanagement en weerstandsvermogen 2024-2027.
Berekening ratio weerstandsvermogen Om het weerstandsvermogen te berekenen, dient de beschikbare weerstandscapaciteit afgezet te worden tegen de benodigde weerstandscapaciteit. Als we dit doen, dan komen we uit op een ratio van afgerond 0,7. De ratio bevindt zich hiermee onder de door het algemeen bestuur vastgestelde gewenste norm van 1,0 en onder de afgesproken minimale ondergrens van 0,8. Aangezien de ratio onder de norm zit betekent het dat positieve saldi in de jaarrekeningen prioritair dienen te worden toegevoegd aan het eigen vermogen totdat de afgesproken norm is bereikt. Bij deze berekening is geen rekening gehouden met de resultaatbestemming van de jaarrekening 2024. Besluitvorming hierover vindt in juli 2025 plaats. Ratio Weerstandsvermogen 2026 (bedragen in € 1.000) Beschikbare weerstandscapaciteit (A)
2.177
Benodigde weerstandscapaciteit (B)
3.238
Ratio weerstandsvermogen (A/B) Tabel 3 Ratio weerstandsvermogen
0,7
Vergelijking met de begroting van 2025 In relatie tot de begroting van 2025 (ratio 0,8) daalt ons ratio in 2026 met 0,1. Dit komt voornamelijk doordat het risicoprofiel 2026 per saldo met € 383.000 is toegenomen ten opzichte van 2025. Bij de GGD is het risico toegevoegd dat we activiteiten moeten doen bij het opvangen van Oekraïners zonder dekking. Bij OZJT wordt een risico gesignaleerd dat de basisformatie
36
Terug naar inhoudsopgave
niet passend is bij de opdrachten die OZJT krijgt en daardoor extra kosten gemaakt moeten worden. Daarnaast is het risicoprofiel van Veilig Thuis Twente toegenomen in verband met het wegvallen van de opbrengsten van de centrumgemeente Enschede (subsidies) en het geleidelijk afbouwen van de formatie die hierbij gemoeid is. Ontwikkeling van weerstandsvermogen 2026-2029 Op 16 oktober 2024 heeft het algemeen bestuur besloten om de investering voor de implementatie van het nieuwe digitaal dossier JGZ te financieren uit de bestemmingsreserve GGD Twente en deze reserve over de jaren 2025-2028 jaarlijks met € 53.000 weer aan te vullen (totaal € 212.000). Dit leidt tot de onderstaande ontwikkeling van onze ratio: Ratio Weerstandsvermogen
2026
2027
2028
2029
Beschikbare weerstandscapaciteit (A)
2.177
2.230
2.283
2.283
Benodigde weerstandscapaciteit (B)
3.238
3.238
3.238
3.238
Ratio weerstandsvermogen (A/B)
0,67
0,69
0,71
0,71
Beschikbare weerstandscapaciteit De beschikbare weerstandscapaciteit is als volgt opgebouwd: Saldo
Verwachte mutaties
Eind 2024
2025
Algemene reserve SamenTwente
338
-45
293
Egalisatiereserve GGD Twente
1.582
-507
1.075
Egalisatiereserve SOA-ASG financiering
122
-
122
Egalisatiereserve OZJT
289
-
289
Egalisatiereserve Veilig Thuis Twente
-
-
-
Egalisatiereserve Bedrijfsvoering
398
-
398
Totaal Beschikbare weerstandscapaciteit
2.729
-552
2.177
Omschrijving bedragen (x € 1.000)
Saldo begin 2026
Benodigde weerstandscapaciteit (geformuleerde risico’s) De geïnventariseerde risico’s bedragen afgerond € 3,24 miljoen. Op de volgende pagina treft u een specificatie van de door SamenTwente geïnventariseerde risico’s. Bij de bepaling van de risico’s gaan we uit van de netto bepaling, dat wil zeggen dat de beheersmaatregelen in de kans en impact zijn meegewogen. Hoe deze weging plaatsvindt is uiteengezet in onze Nota integraal risicomanagement en weerstandsvermogen 2024-2027.
37
Terug naar inhoudsopgave
Bedrag (kans maal impact)
Omschrijving risico
Kans
Impact
Algemene reserve Exploitatierisico: Het risico dat programma exploitatietekorten niet opgevangen kunnen worden in de daarvoor ingestelde bestemmingsreserves.
38
Is wel eens voorgekomen
€ 50.000 <> € 100.000
ICT infrastructuur en informatieveiligheid: Het risico op het optreden van een grootschalige datalek, beveiligingslek, hack e.d.
105
Onwaarschijnlijk
€ 200.000 <> € 500.000
Overig: Het risico op juridische procedures en aansprakelijkheid, bezwaarschriften, fraude e.d.
53
Waarschijnlijk
€ 50.000 <> € 100.000
Coalities: Het risico dat de coalities waarin SamenTwente deelnemer is niet aan hun financiële verplichtingen kunnen voldoen.
53
Waarschijnlijk
€ 50.000 <> € 100.000
105
Onwaarschijnlijk
€ 200.000 <> € 500.000
135
Zeer waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
Informatiemanagement en Techniek: Het risico dat Microsoft eenzijdig de voorwaarden van de cloudomgeving aanpast. Subtotaal Egalisatiereserve GGD Tw ente Het risico dat voldaan moet worden aan niet verzekerde verplichtingen (bijv. WW) Het risico dat niet begrote kosten gemaakt moeten worden door krapte op de arbeidsmarkt Inclusief interne gevolgen, zoals taakverschuivingen of bijscholing.
353
135
Zeer waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
Hoog ziekteverzuim (zowel kort als langdurig) wat leidt tot productieverlies en tijdelijke vervanging
315
Zeer waarschijnlijk
€ 200.000 <> € 500.000
Het risico op maatschappelijke ontwikkelingen op wettelijke taken, waardoor meer personeelskosten gemaakt moeten worden. Denk hierbij aan Meldpunt zorgwekkend gedrag, schoolziekteverzuim en nieuwkomers.
245
Waarschijnlijk
€ 200.000 <> € 500.000
Het risico op een grote uitbraak, epidemie of pandemie waardoor extra personeel ingezet moet worden
-
Het risico op schijnzelfstandigheid die aangemerkt wordt als dienstverband (WDBA) Het risico op productieverlies door onvoldoende werkende GGD specifieke ICT applicaties (DD-JGZ, e.d.) Noodzaak tot verhuizing / verbouwing CB locaties als gevolg van onder andere wijzigende bestemmingsplannen (betreft allemaal huurlocaties)
Waarschijnlijk
> € 500.000
45
Onwaarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
75
Is wel eens voorgekomen
€ 100.000 <> € 200.000
38
Is wel eens voorgekomen
€ 50.000 <> € 100.000
Het risico op wegvallen project opbrengsten en opbrengsten tarieftaken zoals forensische geneeskunde en maatwerkprojecten
315
Zeer waarschijnlijk
€ 200.000 <> € 500.000
het risico op onvoldoende middelen om de werkzaamheden voor Oekraïense ontheemden uit te kunnen voeren.
105
Waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
75
Is wel eens voorgekomen
€ 100.000 <> € 200.000
Waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
Het risico op het uitvoeren van meer soa activiteiten dan bekostigd vanuit de Rijkssubsidie. Subtotaal Egalisatie reserve Bedrijfsvoering P&O: Het risico dat optreedt vanwege niet verzekerde verplichtingen (bijv. WW en vervanging bij langdurig ziekteverzuim). Overig: Het risico dat niet begrote kosten moeten worden gemaakt door krapte op de arbeidsmarkt. Overig: Het risico dat niet begrote kosten worden gemaakt bij het voldoen aan verandering in wet- en regelgeving. Overig: Het risico onvoorziene prijsstijgingen (licenties, inhuur, energie en materieel). Fiscaal: Het risico dat door veranderende takenpakket van de organisatie het BTW mengpercentage hoger uitvalt dan begroot. Subtotaal Egalisatiereserve OZJT Het risico dat voldaan moet worden aan niet verzekerde verplichtingen (bijv. WW)
1.483
105 53
Waarschijnlijk
€ 50.000 <> € 100.000
135
Zeer waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
105
Waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
-
Is wel eens voorgekomen
€ 25.000 <> € 50.000
398 -
Onwaarschijnlijk
€ 50.000 <> € 100.000
Het risico dat niet begrote kosten worden gemaakt voor noodzakelijke vervanging en inwerken in functies vanwege (langdurig) ziekte en verloop
105
Waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
Het risico dat niet begrote kosten gemaakt moeten worden door krapte op de arbeidsmarkt
53
Waarschijnlijk
€ 50.000 <> € 100.000
135
Zeer waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
135
Zeer waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
53
Waarschijnlijk
€ 50.000 <> € 100.000
Het risico dat er niet begrote kosten worden gemaakt naar aanleiding van incidentmanagement bij (bovenregionaal) contractmanagement (ontbindingen, ingebrekestellingen, juridische procedures, failissementen, bovenregionale gesprekken, second opinions accountant) en bij inkoop. Het risico dat er extra inhuurkosten gemaakt moeten worden doordat de basisformatie niet toereikend is voor de opdrachten die OZJT dient te vervullen. Het risico dat de tarieven van Kennispunt harder stijging dan de prijscompensatie van OZJT Subtotaal Egalisatiereserve Veilig Thuis Tw ente
480
Het risico dat voldaan moet worden aan niet verzekerde verplichtingen (bijv. WW en langdurig ziekteverzuim).
75
Is wel eens voorgekomen
€ 100.000 <> € 200.000
Het risico dat niet begrote kosten worden gemaakt voor noodzakelijke vervanging en inwerken in uitvoeringsfucties vanwege ziekte en verloop
75
Is wel eens voorgekomen
€ 100.000 <> € 200.000
Het risico dat niet begrote kosten gemaakt moeten worden door krapte op de arbeidsmarkt. Het risico dat door tijdelijke fluctuaties in aantallen meldingen en adviesvragen extra personeel nodig is. Het risico dat personeelsbezetting verlaagd moet worden door stoppen van de door centrumgemeente verstrekte incidentele subsidies Het risico dat er capaciteit van VTT vrijgespeeld moet worden om een bijdrage te leveren aan de door het Rijk voorziene veranderingen in de jeugdzorgketen Subtotaal Totaal omvang risico's
Tabel 4 Samenvattend overzicht geïnventariseerde risico's
38
Terug naar inhoudsopgave
68
Zeer waarschijnlijk
€ 50.000 <> € 100.000
105
Waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
135
Zeer waarschijnlijk
€ 100.000 <> € 200.000
68
Zeer waarschijnlijk
€ 50.000 <> € 100.000
525 3.238
Samengevat komt het totaal aan beschikbare en benodigde weerstandscapacteit neer op: Omschrijving (bedrag in €1.000)
Beschikbare weerstandscapaciteit (reserves)
Benodigde weerstandscapaciteit (risico’s)
Ratio
293 1.197 289 398 2.177
353 1.483 480 525 398 3.238
0,8 0,8 0,6 0,0 1,0 0,7
Algemene reserve Egalisatiereserve GGD Twente Egalisatiereserve OZJT Egalisatiereserve Veilig Thuis Twente Egalisatie reserve Bedrijfsvoering Totaal SamenTwente
9.1.1 Scenario’s weerstandsvermogen Ondanks dat we een grondige aanpak hanteren voor het inschatten van risico’s, blijft deze inschatting deels subjectief. Om het beeld van onze financiële weerbaarheid verder te versterken, is het relevant te laten zien hoe de weerstandsratio zich ontwikkelt indien tegenvallers zich zouden voordoen aanvullend op de ingeschatte risico’s. Dit kunnen grote tegenvallers zijn. Denk daarbij aan mogelijke tegenvallers uit ontwikkelingen die in onze Ontwikkelingsbrief van 2026 zijn genoemd maar nog niet gekwantificeerd zijn. Maar ook aan mogelijke tegenvallers in de exploitatie of aan het versneld afschrijven van activa. Dit soort tegenvallers hebben invloed op de hiervoor gepresenteerde inkijk in de weerstandsratio. De gevolgen voor de weerstandsratio zijn hieronder opgenomen om een beeld te geven hoe volatiel de weerstandsratio is. Daarbij zijn een drietal scenario’s doorgerekend: 1.
Een incidentele tegenvaller van € 0,5 miljoen leidt tot een weerstandsratio van 0,52
2.
Een incidentele tegenvaller van € 1 miljoen leidt tot een weerstandsratio van 0,36
3.
Een incidentele tegenvaller van € 2 miljoen leidt tot een weerstandsratio van 0,05
Naar aanleiding van deze doorrekening kan geconcludeerd worden dat een grote incidentele tegenvaller nog intern opgevangen kan worden. Om dit op te vangen zou wel praktisch al het weerstandsvermogen ingezet moeten worden. Structurele tegenvallers kunnen niet opgevangen worden omdat er geen structurele ruimte is binnen de begroting. In een dergelijk scenario is bijsturing in overleg met het algemeen bestuur noodzakelijk. Beleidsvoornemens Zoals aangegeven in de begroting 2025, is er inmiddels een systeem aangeschaft voor het integraal ondersteunen van risicomanagement op alle niveau’s binnen onze organisatie. In 2026 verwachten we deze geimlpementeerd te hebben en ermee te gaan werken. Daarnaast zijn we in 2025 gestart met het voeren van risicodialogen zoals uiteengezet in onze nota. Dit zal verder vorm en professionalisering krijgen in 2026.
39
Terug naar inhoudsopgave
9.1.2 Financiële kengetallen Het BBV schrijft voor dat in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing ook een set aan verplichte financiële kengetallen wordt opgenomen.
Financiële kengetallen
Signalering
Begroting
Raming
Raming
Raming
2026
2027
2028
2029
<90%
-4,2%
-4,8%
-5,0%
-4,3%
<90%
-4,2%
-4,8%
-5,0%
-4,3%
Structurele exploitatieruimte
>=0%
-1%
0%
0%
0%
Solvabiliteitsratio
>20%
18,9%
19,1%
19,9%
19,2%
Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen
Netto schuldquote (-4,2%) Deze ratio weerspiegelt het niveau van de schuldenlasten ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. Een laag percentage is veelal gunstig. Omdat bij leningen onzekerheid kan bestaan of ze allemaal worden terugbetaald, wordt dit kengetal zowel berekend inclusief (gecorrigeerd) als exclusief de doorgeleende gelden. Samen met de solvabiliteitsratio is de netto schuldquote het meest bepalend voor de financiële gezondheid. De netto schuldquote laat zien dat de druk van rentelasten en de aflossingen op de exploitatie erg laag is. Volgens de signaleringswaarden zit dit percentage logischerwijs in de minst risicovolle klasse (<90%). Onze organisatie is geen kapitaalintensieve organisatie. Wij hebben één langlopende geldlening, afgesloten door één van de rechtsvoorgangers van Regio Twente (rechtsvoorganger van SamenTwente). Verder zijn er ook geen kortlopende geldleningen en wordt voor financiering zowel voor de korte termijn als de lange termijn gebruik gemaakt van interne middelen. Het niet aantrekken van externe middelen is geen doel op zich. Maar het is tot op heden mogelijk geweest om te kunnen financieren vanuit het eigen vermogen.
Netto schuldquote gecorrigeerd voor uitgeleend geld (-4,2%) Om inzicht te verkrijgen in hoeverre sprake is van doorlenen, wordt de netto schuldquote zowel in- als exclusief doorgeleende gelden weergegeven. Op die manier wordt duidelijk in beeld gebracht wat het aandeel van de verstrekte leningen is en wat dit betekent voor de schuldenlast. De verwachting is immers dat deze middelen op termijn terugvloeien. De wijze waarop de netto schuldquote gecorrigeerd voor de uitgeleende gelden wordt berekend, is gelijk aan de netto schuldquote, met dien verstande dat bij de financiële activa (cf. art. 36 BBV lid b, c, d, e en f) ook alle verstrekte leningen aan verbonden partijen en andere verstrekte leningen worden opgenomen. Aangezien SamenTwente per 2026 geen verstrekte leningen vanuit het MKB-fonds meer heeft, is de gecorrigeerde schuldquote gelijk aan de niet-gecorrigeerde. De netto schuldquote inclusief uitgeleend geld laat zien dat de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie nog steeds laag is. Structurele exploitatieruimte (-1%) Dit cijfer helpt mee om te beoordelen welke structurele ruimte wij hebben om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten en structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. Bovenstaand figuur laat zien dat de structurele exploitatieruimte negatief is.
Dit heeft te maken met dat het algemeen bestuur op 26 maart 2025 heeft besloten om twee vrijvallende posten in te zetten om de gemeentelijke bijdrage in 2026 incidenteel te verlagen. Dit gaat om vrijval van het MKBfonds ( € 413.000) en om vrijval van de voorziening 3e WW-jaar (€ 139.000). Beide incidentele meevallers dekken structurele kosten af. Daarnaast heeft het algemeen bestuur besloten om de Gezonde School Aanpak incidenteel op te nemen in de begroting. Dus de gemeentelijke bijdrage hierop is incidenteel maar de kosten (personeel) zijn structureel. Zie hierover ook hoofdstuk Structureel begrotingsevenwicht. Solvabiliteit (18,9%) Dit kengetal geeft inzicht in de mate waarin SamenTwente in staat is aan de financiële verplichtingen te voldoen. Onder de solvabiliteitsratio wordt verstaan het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal. Onder het eigen vermogen verstaan we de algemene reserve en de overige bestemmingsreserves en het resultaat uit het overzicht baten en lasten. Met het
40
Terug naar inhoudsopgave
kengetal solvabiliteit wordt beoordeeld in hoeverre het bezit op de linkerzijde van de balans schuldenvrij is. Een veilige marge van de solvabiliteit is volgens de groter dan 20%. Ons ratio zit net onder de veilige marges. Beoordeling onderlinge verhouding kengetallen Een afzonderlijk kengetal zegt weinig over hoe de financiële positie moet worden beoordeeld. De kengetallen zullen daarom altijd in samenhang moeten worden bezien. Daarnaast zegt een momentopname van een kengetal ook nog niet zo heel veel, maar voor de beoordeling is het vooral van belang om de trendmatige ontwikkeling te volgen. Daarom wordt inzicht gegeven in de meerjarige kengetallen. Van alle kengetallen zijn voor ons de ratio weerstandsvermogen en de solvabiliteitsratio de meest bepalende voor de financiële gezondheid van de organisatie. De solvabiliteit is redelijk goed. De netto schuldquote is laag en dit geeft aan dat de organisatie goed in staat is om zijn schulden te kunnen betalen (de schuldenlast in relatie tot de baten is erg laag). De structurele exploitatieruimte laat zien dat de baten en lasten structureel in evenwicht zijn. Maar mocht dit evenwicht tijdelijk verstoord raken dan blijkt uit de solvabiliteits- en weerstandsratio dat de organisatie dit tijdelijk (beperkt) zelf kan opvangen.
41
Terug naar inhoudsopgave
9.2 Onderhoud kapitaalgoederen Wij streven ernaar om de onderhoudstoestand van al onze kapitaalgoederen optimaal te houden. Hierbij gaat het vooral om onderhoud aan: •
Gebouwen (incl. meubilair en inrichting)
•
Hard- en software
•
Medische apparatuur
Gebouwen Onze organisatie heeft geen gebouwen in eigendom. De hoofdvestiging in Enschede (Twentehuis) en de nevenvestigingen van de JGZ (consultatiebureaus) worden gehuurd. Met betrekking tot onderhoud zijn met de eigenaren van de panden afspraken gemaakt en komen voor rekening van de verhuurders. De kwaliteit van de gebouwen die we huren werkt stimulerend voor het primaire proces. Daarom investeren wij zelf periodiek in meubilair en de inrichting. Dit geldt zowel voor het Twentehuis als onze nevenlocaties (consultatiebureaus). De afschrijvingskosten van het Twentehuis inclusief de kantine zijn geraamd op € 273.000. Afschrijvingskosten van de consultatiebureaus zijn geraamd op € 81.000. Hard- en software Voor het onderhoud aan hard- en software wordt geen voorziening gevormd, maar worden de kosten in de exploitatie genomen. De bedrijfsmiddelen worden regelmatig vervangen en hiervoor zijn afschrijvingskosten geraamd. In 2026 is hiervoor een bedrag geraamd van € 292.000. Medische apparatuur Voor onderhoud van de medische apparatuur van de jeugdgezondheid en algemene gezondheidszorg zijn onderhoudscontracten afgesloten. Voor vervanging zijn afschrijvingskosten geraamd van ongeveer € 57.000 in 2026.
42
Terug naar inhoudsopgave
9.3 Bedrijfsvoering Als ambtelijke organisatie streven we naar de beste dienstverlening voor de Twentse inwoners. Om dit te realiseren is een effectieve en efficiënte bedrijfsvoering cruciaal. De beleidsinhoudelijke ambities en indicatoren voor Bedrijfsvoering zijn opgenomen onder programma Bestuur & Ondersteuning. Formatie 2026
Fte
GGD Twente
248
OZJT
19
Veilig Thuis Twente
63
Bestuur & Ondersteuning
82
Totaal formatie basistaken (gemeentelijke bijdrage gefinancierd)
412
9.3.1 Rechtmatigheidsverantwoording Vanaf 2023 verstrekt het dagelijks bestuur een rechtmatigheidsverantwoording. In 2024 is de financiële verordening aangepast naar een verantwoordingsgrens van 3%. Met het algemeen bestuur en de auditcommissie is afgesproken dat we in 2025 de bestuurlijke uitgangspunten (zoals de rapporterings- en verantwoordingsgrens en ambitieniveau) gaan evalueren. Dit zal waarschijnlijk impact hebben op de uitvoering in 2026.
9.3.2 Versterking informatiebeveiliging, -management en privacy Inleiding In de begroting van 2025 heeft u kunnen lezen dat we aan het investeren zijn op het gebied van informatiebeveiliging, management en privacy. In overleg met ons algemeen bestuur is een plan van aanpak opgesteld met ambities en acties die we in de periode 2025-2028 willen realiseren. Hiervoor is vanaf de begroting 2025 ook structureel geld beschikbaar gesteld. Hieronder treft u integraal inzicht in onze ambitie voor de jaren 2025-2028 en de weg hiernaar toe voor de realisatie. Bij de beleidsambities van het programma Bestuur & Ondersteuning treft u inzicht in wat wij in het jaar 2026 willen gaan bereiken. Ambitie 2025-2028 SamenTwente heeft de ambitie om de informatieveiligheid structureel naar een hoger niveau te brengen. Als de randvoorwaarden door implementatie van de BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) en de NEN7510 op orde zijn, verhoogt dit de digitale weerbaarheid van SamenTwente. Daarbij helpt deze inzet het management en bestuur bij het nemen van zijn verantwoordelijkheid en het uitvoering geven aan informatiebeveiliging. Voldoen aan de NEN7510 is al wettelijk verplicht; voldoen aan de BIO2.0 wordt wettelijk verplicht (implementatie van de NIS2-richtlijn in de Wet Bescherming Netwerken InformatieSystemen, Wbni). De Wbni zal ook voor het bestuur van SamenTwente grote gevolgen hebben.
Zo wordt het bestuur verplicht zich te scholen inzake cyberbeveiliging (weerbaarheid) en aansprakelijkheid indien het onvoldoende maatregelen voor informatie- en systeembeveiliging neemt. Hierop zal ook toezicht gaan plaatsvinden en kan de toezichthouder boetes opleggen. I-Visie De ambities en opgaven van SamenTwente raken inmiddels altijd aan ICT en/of data. Met het groeiende belang van ICT en data ontstaan organisatorische kansen en nemen de risico’s rond thema’s als Informatiebeveiliging en Privacy toe. Daarom is het nodig om een heldere visie op informatievoorziening te hebben: een I-visie. Deze I-visie helpt doelen en ambities te realiseren op een digitale, toekomstgerichte en tegelijkertijd verantwoorde en veilige manier. Met deze I-visie is er regie in de snel veranderende en kansrijke wereld van informatievoorziening. Onze I-Visie is op 16 oktober 2024 vastgesteld door het algemene bestuur. Met de I-Visie en de daaronder liggende beleidsplannen op het gebied van Informatie Management- en Beveiliging en Privacy is er focus op de volgende speerpunten:
43
Terug naar inhoudsopgave
•
Voldoen aan wetgeving en normen voor informatiebeveiliging en privacy (AVG, BIO, NEN7510).
•
Procesoptimalisatie- en automatisering.
•
Vernieuwen (informatie-gedreven werken en robotisering).
•
Borgen van privacy-beginselen zoals rechtmatigheid, behoorlijkheid en transparantie.
•
Juiste en continue afstemming tussen (informatie) behoeftes vanuit de organisatie en IT-dienstverlening.
Realisatie ambitie en visie Om tot een realisatie van de visie en ambitie te komen, zullen er keuzes moeten worden gemaakt. De beschikbare structurele formatie in de komende jaren zal mede bepalen wat daarin realistisch zal zijn. En ook welke risico's worden geaccepteerd. Om tot het realiseren van de visie en ambitie te komen zullen er drie hoofdthema's worden onderscheiden: informatiemanagement, informatiebeveiliging en privacy. Van onderuit zullen deze thema's worden benaderd en opgebouwd om de weerbaarheid te verhogen en de kwetsbaarheid te verminderen. Informatiemanagement Binnen dit thema zal allereerst een architectuur raamwerk moeten worden ontworpen om aan de hand van dit raamwerk te kunnen anticiperen op de veranderende omstandigheden, zoals bijvoorbeeld wet- en regelgeving. Onderwerpen die daarin ingeregeld moeten worden: •
Harmoniseren werkprocessen en applicatierationalisatie.
•
Portfoliomanagement.
•
Referentiemodel Informatiemanagement ten behoeve van integratie business en IT.
•
Robuust- en wendbare infrastructuur.
•
Informatie gestuurd werken met KPI sturing.
Informatiebeveiliging Binnen dit thema zal de focus worden gericht op het inrichten van een Information Security Management System (ISMS) ten behoeve van de governance en compliance van SamenTwente. Daarvoor moeten de volgende activiteiten worden ondernomen: 1.
Opstellen van een beleidsraamwerk voor informatiebeveiliging.
2.
Vaststellen Proces en Informatieclassificatie.
3.
Veilige bedrijfsvoering en Veilige architectuur.
4.
Risicomanagement middels de plan-do-check-act cycle: het afwegen van de organisatiebelangen tegen relevante dreigingen.
5.
Bedrijfscontinuïteit, weerstandsvermogen en vermogen tot herstel.
6.
Training en bewustwording.
7.
Rapportage middels meetgegevens (metrics).
Privacy Binnen dit thema zal de focus worden gericht op de governance en compliance van SamenTwente. Daarvoor moeten de volgende activiteiten worden ondernomen: •
Uitwerken privacy beleid in richtlijnen en procedures.
•
Implementeren procedures en versterken proceseigenaarschap.
•
Verhogen privacy-bewustzijn (awareness) medewerkers.
•
Actualiseren verwerkingsregister en inhaalslag DPIA’s maken.
•
Inrichten van een Privacy-Informatie Management System (PIMS) voor het bijhouden van de registers datalekken en rechten betrokkene en voor de verwerkingsregisters, DPIA’s, verwerkingsovereenkomsten en privacy-verklaringen.
•
Inrichten risicobeheer en rapportages.
Samenwerking in Twente en landelijk SamenTwente is van mening dat thema’s als informatieveiligheid en privacy niet meer alleen op het niveau van een individuele gemeenschappelijke regeling of gemeente opgepakt kunnen worden. Daarom willen wij optrekken met andere Twentse
44
Terug naar inhoudsopgave
gemeenten en gemeenschappelijke regelingen. In de regio wordt onder andere samengewerkt in het Platform Directeuren Bedrijfsvoering. Vanuit dat Platform neemt SamenTwente met andere Gemeenschappelijke Regelingen (GR’en) ook het initiatief om het thema informatiebeveiliging op de regionale agenda te krijgen. Een andere mooie en succesvolle samenwerking in de regio is het IT Platform Twente. SamenTwente neemt daarin actief deel en heeft zitting in de stuurgroep. Daar waar mogelijk sluit SamenTwente vanuit dit platform aan bij de regionale samenwerking. Wat de samenwerking voor de aangesloten GR’en wel uitdagend maakt, is dat bij een forse investering een GR eerst naar het algemeen bestuur moet en daarna naar de gemeenteraden voor een zienswijze procedure, om deel te kunnen nemen aan een door de gemeenten ambtelijk voorgestelde samenwerking. Dit is een gevolg van de financieringssystematiek rondom GR’en. Landelijke samenwerking Ook landelijk wordt continu proactief de samenwerking gezocht. Bijvoorbeeld in het Landelijk Netwerk Veilig Thuis en via GGDGHOR.
45
Terug naar inhoudsopgave
9.4 Openbaarheidsparagraaf De openbaarheidsparagraaf is een nieuwe verplichte paragraaf die voortkomt uit artikel 3.5 van de Wet open overheid (Woo). De wet is bedoeld om bestuursorganen transparanter te maken en zo het belang van openbaarheid van publieke informatie beter te dienen. Om tot deze transparantie te komen dient informatie beter vindbaar en uitwisselbaar te worden. In onderstaande paragrafen wordt op drie thema’s (actieve openbaarmaking, passieve openbaarmaking en de verbetering van de informatiehuishouding) toegelicht welke beleidsvoornemens er zijn voor 2026 om de transparantie te bevorderen. Actieve openbaarmaking Onder actieve openbaarmaking verstaan we de activiteiten die ondernomen zijn om informatie uit eigen beweging openbaar te maken voor de samenleving. In 2026 bestaan hiervoor de volgende beleidsvoornemens: •
Inventarisatie van documenten: per afdeling en team inventariseren welke stukken gepubliceerd moeten worden.
•
Werkproces inregelen: om te zorgen dat publicaties actueel blijven, moet dit als permanent proces in de organisatie geborgd worden. Er moet dus een proces worden ingeregeld om (per team) de openbaren stukken bij te houden en mogelijk te automatiseren.
Passieve openbaarmaking Onder passieve openbaarmaking verstaan we het openbaar maken van informatie naar aanleiding van een Woo-verzoek. •
Afhandeling Woo-verzoeken: mogelijk zoek & vind-tool inregelen op het zaaksysteem.
•
Mogelijk nieuwe aanbesteding anonimiserings-software vereist.
Herinrichting digitale informatiehuishouding (duurzaam toegankelijk) Het herinrichten van de informatiehuishouding heeft tot doel ook de digitale documenten duurzaam toegankelijk te maken om – ook op termijn – aan de openbaarheidseisen te kunnen voldoen.
46
•
De laatste punten uit de Woo-nulmeting realiseren.
•
Implementeren van beleidsstukken opgesteld in vervolg op de Woo-nulmeting.
Terug naar inhoudsopgave
9.5 Verbonden partijen Deze paragraaf geeft inzicht in ‘derde rechtspersonen’ waarmee wij een bestuurlijke en financiële band hebben. Deze band is er door participatie in een vennootschap of deelneming in een stichting. Met een bestuurlijk belang wordt bedoeld een zetel in het bestuur van een deelneming of stemrecht. Met een financieel belang wordt bedoeld dat wij middelen ter beschikking hebben gesteld en die zullen verliezen bij faillissement van de verbonden partij en/of als financiële problemen bij de verbonden partij op ons kunnen worden verhaald. Van een financieel belang is ook sprake als wij bij liquidatie van een derde rechtspersoon middelen uitgekeerd kunnen krijgen. GGD GHOR Nederland statutair gevestigd te Utrecht 1.
Informatie
Doelstelling en openbaar
GGD GHOR Nederland is de koepelorganisatie van de GGD'en en de
belang
GHOR-bureaus. Vanuit GGD GHOR Nederland wordt, voor en in samenspraak met de GGD’en, de lobby en belangenbehartiging voor de GGD’en gedaan richting politiek en stakeholders. Daarnaast voert GGD GHOR Nederland projecten uit, die vanuit efficiency oogpunt centraal moeten worden uitgevoerd en die randvoorwaarden en producten opleveren waarmee de GGD’en hun werkzaamheden kunnen verrichten. In het BBV is opgenomen dat per verantwoorde verbonden partij de omvang van het eigen en vreemd vermogen aan het begin en aan het eind van het begrotingsjaar wordt verantwoord. In de begroting van deze verbonden partij zijn deze gegevens niet opgenomen.
2.
Bestuurlijk belang
Het hoogste orgaan van GGD GHOR Nederland is de Raad van DPG'en. Hierin worden de 25 GGD’en en GHOR-bureaus vertegenwoordigd door hun Directeur Publieke Gezondheid (DPG). Het dagelijks bestuur bestaat uit 4 leden van het algemeen bestuur.
3.
Financieel belang
Jaarlijks wordt een contributie betaald aan GGD GHOR Nederland gebaseerd op een bijdrage per inwoner. Er is geen prognose bekend over het eigen vermogen aan het begin en einde van boekjaar 2026.
4.
Risico’s
Een beperkte mate van beïnvloedbaarheid in de bedrijfsvoering is mogelijk via de afvaardiging van de Directeur Publieke Gezondheid in zowel de vergadering van DPG-en als het presidium. De financiële bijdrage is jaarlijks geraamd, waardoor het financiële risico ook laag is. Aangezien zowel het bestuurlijke risico als het financiële risico laag is, is de totale risico score ook laag.
47
Terug naar inhoudsopgave
9.6 Financiering De uitvoering van programma’s wordt mede ondersteund door de financieringsfunctie. Deze functie voorziet in de financieringsbehoefte bij de uitvoering van beleidstaken, door het zo nodig aantrekken van externe financieringsmiddelen, dan wel het beheren en uitzetten van gelden die daarvoor niet direct nodig zijn. Het beleid omtrent de treasuryfunctie is vastgelegd in het door het algemeen bestuur vastgestelde treasurystatuut. Inzicht in rentelasten, renteresultaat en toerekening van rente Onderstaande tabel geeft voor het begrotingsjaar 2026 inzicht in de rentelasten, rentebaten en de toerekening van de omslagrente. Schema rentetoerekening 2026 (bedragen in € 1.000)
Bedrag
a.
Externe rentelast langlopende lening
33
b.
Externe rente baten MKB-fonds geldleningen
-
Saldo rentelasten en rentebaten (a-b)
33
Aan taakvelden toe te rekenen rente:
33
c1.
Rente over eigen vermogen
-
c2.
Rente over voorzieningen
d.
Aan taakvelden toe te rekenen rente (renteomslag %)
1,0%
Toe te rekenen rente aan taakvelden (in €)
33
e. Totaal verwacht renteresultaat op taakveld treasury Tabel 5 Renteschema
-
-
Berekening voor-gecalculeerde omslagpercentage 2026 (bedragen in € 1.000)
Bedrag
Boekwaarde materiële vaste activa begin 2025
2.965
Verwachte vervangingsinvesteringen 2025
661
Verwachte afschrijvingen 2025
525
Verwachte boekwaarde materiële vaste activa begin 2026 (A)
3.101
Toe te rekenen rente (B)
33
Voor gecalculeerde omslagpercentage 2026 (B/A) Tabel 6 Rente omslagpercentage
1,0%
De uitvoering van het financieringsbeleid vindt plaats binnen de kaders zoals gesteld in de Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet FIDO). Om vooral de financieringsrisico’s te beperken is in de Wet FIDO een tweetal instrumenten opgenomen, te weten de rente risiconorm en de kasgeldlimiet. Door de bepalingen van de Wet FIDO worden gemeenschappelijke regelingen verplicht alle geldelijke overschotten bij het Ministerie van Financiën te beleggen (schatkistbankieren). Renterisiconorm De rente risiconorm bepaalt dat jaarlijks maximaal 20% van het begrotingstotaal onderhevig mag zijn aan renteherziening en herfinanciering. Hiermee is een maximumgrens gesteld aan het renterisico op de langlopende lening portefeuille. Van renteherziening is sprake als in de leningsovereenkomst is bepaald dat de rente gedurende de looptijd in een bepaald jaar zal worden aangepast. Herfinanciering is het aangaan van een nieuwe lening om de oude af te lossen. De rente risiconorm beperkt dus de aflossingen op de bestaande leningenportefeuille. In onderstaande tabel is de renterisiconorm uiteengezet. Omdat wij één langlopende geldlening hebben is het risico op renteaanpassing nihil.
48
Terug naar inhoudsopgave
Begroting
Raming
Raming
Raming
2026
2027
2028
2029
Begrotingstotaal (excl. mutaties reserves)
66.035
62.238
64.403
66.655
2
Rente risiconorm (20% van 1)
13.207
12.448
12.881
13.331
3
Renteherziening
-
-
-
-
4
Aflossing
197
208
218
-
5
Rente risico (3+4)
197
208
218
-
6
Ruimte onder renterisiconorm (2-5)
13.010
12.240
12.662
13.331
Nr.
Omschrijving (bedragen in € 1.000)
1
Tabel 7 Renterisiconorm Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is in de wet FIDO opgenomen om de directe gevolgen van een snelle rentestijging te beperken. De kasgeldlimiet bepaalt dat gemeenschappelijke regelingen hun financieringsbehoefte voor slechts een beperkt bedrag met kortlopend vreemd vermogen mogen financieren. De norm is in de wet gesteld op 8,2% van het begrotingstotaal aan lasten (excl. de stortingen in de reserves). Het percentage wordt berekend als een kwartaalgemiddelde. Begroting
Raming
Raming
Raming
2026
2027
2028
2029
Begrotingstotaal (excl. mutaties reserves)
66.035
62.238
64.403
66.655
Vastgesteld percentage
8,2%
8,2%
8,2%
8,2%
Kasgeldlimiet (1x2)
5.415
5.104
5.281
5.466
Nr.
Omschrijving (bedragen in € 1.000)
1 2 3
Schatkistbankieren Uit oogpunt van doelmatigheid is in de Wet FIDO een drempelbedrag opgenomen. Hiermee kan een bepaald bedrag buiten de schatkist worden gehouden. Dit drempelbedrag is bepaald op 2,0% van het begrotingstotaal voor wijziging. Voor SamenTwente komt dit in 2026 neer op € 1,32 miljoen. Liquiditeitsplanning en financieringsbehoefte Door het beperkte aantal en omvang van de investeringen ontstaan bij onze organisatie slechts geringe schommelingen in de financieringsbehoefte. De exploitatie uitgaven zijn min of meer gelijkmatig verdeeld over het jaar. Dit geldt voor een normale going-concern situatie. Voor de baten wordt de liquiditeitspositie met name bepaald door de gemeentelijke bijdragen. Deze wordt per kwartaal vooraf in rekening gebracht. Vervangingsinvesteringen worden in beginsel gedekt vanuit de vrijvallende afschrijvingslasten. Deze investeringen financieren wij vanuit de overtollige liquide middelen. Hiervoor worden in beginsel geen leningen aangetrokken. We hanteren het principe van totaalfinanciering. De organisatie wordt bij financieringsbehoefte beschouwd als één geheel. Hiermee worden de rentekosten geminimaliseerd en de risico’s hiervan beperkt. Indien het toch noodzakelijk is om extern financiering aan te trekken, is het uitgangspunt hierbij dat de reguliere exploitatie uitgaven gedekt horen te worden uit de lopende banksaldi.
Voor lopende terugkerende uitgaven zoals lonen en onderhoudskosten wordt dus niet geleend. Leningen zullen aangetrokken worden voor de financiering van de investeringen (die geactiveerd worden). Hieruit vloeit dan ook voort dat de omvang van de leningenportefeuille in basis niet groter zal zijn dan de totale omvang van de materiële vaste activa op de balans (de gouden regel). Nieuwe leningen worden afgestemd op de bestaande financiële positie en de liquiditeitsplanning.
49
Terug naar inhoudsopgave
Financiële begroting
50
Terug naar inhoudsopgave
10. Overzicht van baten en lasten 2026 Overzicht van baten en lasten Realisatie Begroting na wijziging 2024 2025 Lasten Saldo Baten Lasten Saldo
Bedragen X € 1.000 Baten Programma`s excl. overhead GGD Twente OZJT Veilig Thuis Twente Bestuur & Ondersteuning Veranderopdracht Coalition of the willing (CoW) Subtotaal programma's excl. overhead GGD Twente OZJT Veilig Thuis Twente Bestuur en Ondersteuning Veranderopdracht Coalition of the Willing Overhead totaal Subtotaal programma's incl. overhead
Begroting 2026 Lasten
Baten
Saldo
12.005 591 3.357 216 43 8.974 25.186 2.262 72 1 1.088 22 3.444 28.631
31.182 3.147 6.260 941 211 6.997 48.737 5.362 703 887 10.951 87 1.549 19.539 68.277
19.1772.5552.9037251681.977 23.5513.1006318869.864651.54916.09539.646-
8.474 535 3.211 244 9.524 21.988 871 1.012 1.884 23.872
29.740 2.975 5.966 601 8.031 47.312 4.376 509 752 12.174 1.493 19.304 66.616
21.2662.4402.7553561.493 25.3233.50550975211.1621.49317.42142.744-
7.787 169 3.278 249 8.853 20.336 451 950 1.401 21.737
29.310 2.695 6.842 420 7.360 46.627 3.919 486 887 12.622 1.493 19.408 66.035
21.5232.5263.5641711.493 26.2913.46848688711.6731.49318.00744.298-
924
52
873
0
-
0
0
0-
0 -
GGD Twente OZJT
22.809 2.791
-
22.809 2.791
24.208 2.949
-
24.208 2.949
25.045 3.012
-
25.045 3.012
Veilig Thuis Twente Bestuur en Ondersteuning
3.856 10.332
-
3.856 10.332
3.506 11.474
-
3.506 11.474
4.451 11.385
-
4.451 11.385
00
-
00
0
-
0
0
-
0
Gemeentelijke bijdrage totaal Subtotaal algemene dekkingsmiddelen
39.788 40.712
52
39.788 40.660
42.137 42.137
-
42.137 42.137
43.892 43.892
0-
43.892 43.892
Saldo van baten en lasten
69.343
68.328
1.014
66.009
66.616
607-
65.630
66.035
405-
GGD Twente
444
344
100
562
-
562
-
53
53-
OZJT
223
-
223
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Bestuur & Ondersteuning
259
-
259
45
-
45
458
-
458
Veranderopdracht
229
-
229
-
-
-
-
-
180 1.336 70.679
608 953 69.281
428384 1.398
66.616
607 -
458 66.088
53 66.088
405 -
Treasury Gemeentelijke bijdrage:
Veranderopdracht Coalition of the Willing
Mutaties reserves
Veilig Thuis Twente
Coalition of the willing Subtotaal mutaties reserves Resultaat
51
Terug naar inhoudsopgave
607 66.616
10.1 Meerjarenraming Overzicht van baten en lasten Begroting Bedragen in € 1.000
Meerjarenraming
Meerjarenraming
Meerjarenraming
Baten
2026 Lasten
Saldo
Baten
2027 Lasten
Saldo
Baten
2028 Lasten
Saldo
Baten
2029 Lasten
Saldo
GGD Twente
7.787
29.310
21.523-
7.987
30.319
22.332-
8.174
31.424
23.250-
8.369
32.627
24.258-
OZJT
169
2.695
2.526-
169
2.804
2.635-
169
2.906
2.737-
169
3.012
2.843-
Veilig Thuis Twente
3.278
6.842
3.564-
3.439
7.129
3.691-
3.587
7.395
3.808-
3.741
7.672
3.931-
Bestuur en ondersteuning
249
420
171-
261
581
319-
273
601
329-
284
623
338-
Programma`s
Coalition of the willing (CoW)
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Subtotaal programma's
8.853
7.360
1.493
2.796
2.372
424
2.786
2.362
424
2.776
2.352
424
Overhead
20.336
46.627
26.291-
14.653
43.206
28.553-
14.989
44.688