SamenTwente Ontwerpbegroting 2027

Programma begroting 2027 Ontwerp t.b.v. gemeenteraden

samentwente.nl

Voorwoord Voor u ligt de programmabegroting 2027 van SamenTwente. SamenTwente werkt voor en met de veertien Twentse gemeenten aan één gezamenlijke opdracht: een gezond, veilig en vitaal Twente waar mensen kunnen meedoen, opgroeien en ouder worden. Met de Twentse gemeenten zetten wij ons in voor de inwoners van Twente, juist op de momenten dat het er echt toe doet. Of het nu gaat om gezondheid, opgroeien, zorg of welzijn: wij staan klaar voor iedereen die ondersteuning nodig heeft. Deze programmabegroting is opgesteld in het licht van het Strategisch Programma SamenTwente 2026-2030 dat in maart 2026 is vastgesteld. In dit programma werken wij aan het versterken van de veerkracht van Twentse inwoners en de samenleving. Daarbij richten wij ons op het ontzorgen en demedicaliseren waar dat kan, en op het voorkomen en terugdringen van zorggebruik. Onze ambities op deze ontwikkelopgaven zijn geordend via de drie thema’s Meedoen, Opgroeien en Ouder worden. In het Strategisch programma is het “Waarom” en “Wat” wij op deze thema’s gaan doen vastgelegd. In deze begroting hebben we in het organisatiejaarplan uitgewerkt hoe wij hier in 2027 invulling aan gaan geven. We realiseren ons ook dat het Strategisch programma ons eerste meerjarige beleidsprogramma is. Een belangrijk uitgangspunt daarin is het opgavegericht werken: samen, over de teams en organisaties heen.

Want de vraagstukken waar Twente voor staat, lossen we niet op vanuit losse onderdelen. Dit vraagt dat we soms anders werken dan we gewend zijn en waarin wij ons de komende periode verder zullen ontwikkelen. Wij willen hierin groeien, met de erkenning dat dit niet in één keer of in één jaar volledig kan worden gerealiseerd. We willen dit ook niet alleen doen. Daarom gaan we ambtelijke en bestuurlijke bijeenkomsten inplannen om met elkaar de taken, inzet en uitvoering van SamenTwente te prioriteren, te focussen en verder te concretiseren. Ook de gemeenteraden gaan we hierin periodiek betrekken. Door hierover blijvend met elkaar in gesprek te zijn werken we aan een sterke verbinding tussen de lokale en regionale opgaven. 2027 is het eerste volledige jaar waarin we vanuit het Strategisch Programma met richting en ruimte werken aan onze gezamenlijke ambities richting 2030. Dat vraagt inzet, samenwerking en aanpassingsvermogen. Ik heb er alle vertrouwen in dat onze medewerkers, samen met onze partners, deze ontwikkeling met energie en professionaliteit vormgeven. Karin Leferink Secretaris-directeur SamenTwente

2

Inhoudsopgave Voorwoord

2

1.

5

Begroting in één oogopslag 1.1 Financiële samenvatting

2.

Leeswijzer

6 9

Beleidsbegroting

10

3.

11

Organisatiejaarplan

Uitwerking strategisch programma 2026-2030

13

3.1 Meedoen

16

3.2 Opgroeien

18

3.3 Ouder worden

19

3.4 Een organisatie die ertoe doet

20

Kerntaken SamenTwente

26

3.5 GGD Twente

27

3.6 Organisatie voor de Zorg en de Jeugdhulp in Twente (OZJT)

30

3.7 Veilig Thuis Twente

33

3.8 Bestuur & Ondersteuning

35

3.8.1 Overzicht van de kosten van overhead

36

3.8.2 Wettelijk verplichte beleidsindicatoren BBV

36

Overige dienstverlening 3.9 Coalitions of the Willing

37 37

4.

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

38

5.

Waar komen onze baten vandaan en waar geven we het aan uit

39

6.

Paragrafen

41

6.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing

41

6.1.1 Scenario’s weerstandsvermogen

44

6.1.2 Financiële kengetallen

45

6.2 Onderhoud kapitaalgoederen

46

6.3 Bedrijfsvoering

47

6.3.1 Rechtmatigheidsverantwoording

47

6.3.2 Versterking informatiebeveiliging, -management en privacy

47

6.4 Openbaarheidsparagraaf

49

6.5 Verbonden Partijen

51

6.6 Financiering

52

Financiële begroting

54

7.

Overzicht van baten en lasten en meerjarenraming

55

Toelichting op het overzicht van baten en lasten

57

8.

9.

10.

3

8.1 Uitgangspunten van de financiële begroting

57

8.2 Specificatie stijging gemeentelijke bijdrage 2027 t.o.v. 2026

60

8.3 Structurele reserveringen

60

8.4 Overzicht van geraamde incidentele baten en lasten en structureel evenwicht

61

Uiteenzetting van de financiële positie en toelichting hierop

63

9.1 Geprognosticeerde balans

63

9.2 Arbeidskosten gerelateerde verplichtingen

65

9.3 Investeringen met een economisch nut

65

9.4 Stand en verloop van reserves en voorzieningen

66

Bijlagen

67

10.1 Bijlage 1 Gemeentelijke bijdrage 2027 per taakveld per gemeente

67

10.2 Bijlage 2 Overzicht gemeentelijke bijdrage per gemeente begroting 2026 na wijziging

69

Terug naar inhoudsopgave

10.3 Bijlage 3 Overzicht van baten en lasten per taakveld per programma

70

Lijst van figuren en tabellen

4

Figuur 1 Uitgangspunten, thema's en levensloop "Gezonde Generaties in Twente"

27

Tabel 2 Overzicht algemene dekkingsmiddelen Tabel 3 Ratio weerstandsvermogen Tabel 4 Samenvattend overzicht geïnventariseerde risico's Tabel 7 Renterisiconorm Tabel 5 Renteschema Tabel 6 Rente omslagpercentage Tabel 8 verklaring stijging gemeentelijke bijdrage Tabel 10 Arbeidskosten gerelateerde verplichtingen Tabel 9 Verloopoverzicht reserves en voorzieningen

38 42 43 52 53 53 60 65 66

Terug naar inhoudsopgave

1. Begroting in één oogopslag Wie zijn wij? Met drie professionele uitvoeringsorganisaties faciliteren en voeren we taken uit om te zorgen voor gezonde, veilige en vitale inwoners. Voor alle inwoners van Twente. We bestaan uit de Gemeentelijke Gezondheidsdienst Twente (GGD Twente), Veilig Thuis Twente (VTT) en de Organisatie voor inkoop van Zorg en Jeugd in Twente (OZJT). Kennispunt Twente, Twentse Koers en Samen14 zijn als gast (Coalitions of the Willing) ondergebracht. Daarnaast voert SamenTwente de bedrijfsvoeringsdienstverlening uit voor het Recreatieschap Twente. Door samen te werken op taken waarvan wettelijk is bepaald dat de gemeenten regionaal moeten samenwerken en op taken waarvan de gemeenten aanvullend hebben besloten dat deze door onze organisatie moeten worden uitgevoerd, bundelen de gemeenten hun kennis, kunde en krachten. Via onze organisatie willen gemeenten hun focus en samenwerking op het gebied van gezondheid, veiligheid en vitaliteit van inwoners versterken, met als doel meer en betere resultaten voor inwoners. Ook willen ze de ambtelijke en bestuurlijke drukte verminderen. Onze samenwerking sluit aan op en versterkt de lokale ambities, opgaven en inzet van gemeenten en maatschappelijke partners. Mensen •

644.000 inwoners

•

117.000 jeugdigen 0-18 jaar

•

In 14 gemeenten

Lasten

GGD Twente

5% 21%

OZJT

Lasten •

GGD Twente:

€ 35,8 miljoen

•

OZJT:

€ 4,7 miljoen

•

Veilig Thuis Twente:

€ 7,7 miljoen

•

Bestuur & Ondersteuning:

€ 13,5 miljoen

Subtotaal:

€ 61,8 miljoen

•

€ 2,9 miljoen

Coalitions of the Willing:

Totaal:

55%

Veilig Thuis Twente

12% Bestuur & Ondersteuning

7%

Coalitions of the Willing

€ 64,7 miljoen

Baten •

Gemeentelijke bijdrage:

•

Bijdragen projecten en CoW: € 5,6 miljoen

•

Bijdragen centrumgemeente: € 3,1 miljoen

•

Inkomsten tarieftaken:

€ 3,3 miljoen

•

Rijksbijdragen:

€ 2,2 miljoen

•

Overige inkomsten

€ 2,7 miljoen

Totaal:

4%

€ 47,8 miljoen

€ 64,7 miljoen

Baten

Gemeentelijke bijdrage

5% 9%

Bijdragen centrumgemeente

3%

Bijdragen projecten en coalities

5% 74%

Rijksbijdragen

Tarieftaken GGD Twente Overige inkomsten

5

Terug naar inhoudsopgave

1.1 Financiële samenvatting Inleiding Onderstaand is een samenvattend overzicht opgenomen van de ontwikkeling van de gemeentelijke bijdrage in de begroting 2027 ten opzichte van de begroting 2026. Hierbij zijn tevens de financiële effecten verwerkt van de besluitvorming van het algemeen bestuur van 14 januari 2026. Het grootste deel van de ontwikkeling volgt uit autonome ontwikkelingen, technische aanpassingen en de verwerking van eerdere bestuurlijke besluiten. Het resterende deel houdt verband met nieuw beleid of een versterking van bestaand beleid: Bedrag

Categorie

Type mutatie

1. Autonome ontwikkelingen conform gemeentelijke indexeringsuitgangspunten

Structureel

1.413

37%

2. Verwerking eerdere bestuurlijke besluitvorming Kerntakendiscussie

Structureel

552

14%

3. Technische aanpassingen financieringswijze bestaand beleid

Structureel

354

9%

-

2.319

60%

Incidenteel

1.561

40%

Totaal incidentele ontwikkelingen

-

1.561

40%

Totale ontwikkeling gemeentelijke bijdrage

-

3.880

100%

Totaal structurele ontwikkelingen 4. Nieuw beleid / versterking bestaand beleid

(in € 1.000)

Aandeel

Toelichting 1.

Autonome ontwikkeling conform gemeentelijke indexeringsuitgangspunten:

Loon- en prijsindexatie In de Ontwikkelingenbrief en de kaders voor de begroting 2027 zijn de uitgangspunten voor de loon- en prijsindexatie toegelicht. De basis hiervoor is een nieuwe systematiek voor loon- en prijsindexatie. Deze systematiek is naar aanleiding van zienswijzen van gemeenteraden bij de begroting 2026, in de loop van 2025 vernieuwd en in januari 2026 door het algemeen bestuur vastgesteld. De systematiek geldt uniform voor de gemeenschappelijke regelingen. De lonen zijn geïndexeerd met 3,13%. Dit is iets lager dan het percentage van 3,39% dat in de Ontwikkelingenbrief was opgenomen. Dit heeft te maken met de impact van de cao op onze organisatie. De loonontwikkeling blijft echter een inschatting, omdat nog niet bekend is hoe de nieuwe cao eruit zal zien en in hoeverre toekomstige cao-afspraken de prijsinflatie volgen. Via de Bestuursrapportages 2027 informeren we in hoeverre de werkelijke ontwikkeling afwijkt van de begrote bedragen. Voor de prijsontwikkeling hanteren we een indexatiepercentage van 2,20%. Autonome ontwikkeling loon- en prijsindexatie Loonindexatie (3,13%)

6

Bedrag (in € 1.000) 1.168

Prijsindexatie (2,20%)

245

Totaal

1.413

Terug naar inhoudsopgave

2.

Verwerking eerdere bestuurlijke besluitvorming Kerntakendiscussie:

Structureel effect van de eenmalige vrijval voorziening 3e WW jaar en vrijval risicoreserve MKB-fonds In de begroting 2026 en in de Kerntakendiscussie is toegelicht dat de gemeentelijke bijdrage in 2026 eenmalig is verlaagd door vrijval van de voorziening voor het derde WW-jaar en de risicoreserve van het MKB-fonds. Het algemeen bestuur heeft hiertoe op 12 maart 2025 besloten. Vanaf 2027 vervalt dit incidentele voordeel en stijgt de gemeentelijke bijdrage weer structureel. Verwerking eerdere bestuurlijke besluitvorming Kerntakendiscussie

Bedrag (in € 1.000)

Vrijval MKB-risicoreserve

413

Vrijval voorziening 3e WW jaar

139

Totaal

552

3.

Technische aanpassingen van financieringswijze bestaand beleid:

Structureel voortzetten van de Gezonde Schoolaanpak Met de Gezonde Schoolaanpak (GSA) wordt gewerkt aan het bevorderen van een gezonde leefstijl, met specifieke aandacht voor mentaal welbevinden, zodat kinderen en jongeren veilig en gezond kunnen opgroeien. Op 26 maart 2025 heeft het algemeen bestuur besloten om de GSA niet structureel op te nemen, maar voort te zetten tot en met 2026, in afwachting van de ontwikkelingen rond het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). Inmiddels is de GSA expliciet opgenomen in dit akkoord en heeft het Rijk hiervoor structurele middelen beschikbaar gesteld aan gemeenten. Het algemeen bestuur heeft op 14 januari 2026 het voornemen uitgesproken om GSA structureel voort te zetten en de financiering op te nemen in de begroting 2027. Dit besluit kan definitief worden nadat de gemeenteraden de mogelijkheid hebben gehad een zienswijze in te dienen en het algemeen bestuur de begroting heeft vastgesteld. Structureel voortzetten MBO ziekteverzuimbegeleiding JGZ 18+ De MBO-ziekteverzuimbegeleiding is gericht op het voorkomen en terugdringen van voortijdige schooluitval door ziekteverzuim bij studenten van 18 jaar en ouder. Jeugdartsen bieden hiervoor begeleiding aan studenten op het MBO in Twente. Sinds 2018 voert GGD Twente deze taak op verzoek van de Twentse gemeenten uit.

De financiering vindt tot nu toe plaats op incidentele projectbasis, waarbij gemeenten jaarlijks een separate factuur ontvangen. Het algemeen bestuur heeft op 14 januari 2026 het voornemen uitgesproken om deze begeleiding structureel voort te zetten en de financiering op te nemen in de begroting 2027. Structureel voortzetten Nu Niet Zwanger Met het structureel voortzetten van het programma Nu Niet Zwanger blijft deze regionale interventie beschikbaar om inwoners te ondersteunen bij het maken van bewuste keuzes rond kinderwens en het voorkomen van onbedoelde zwangerschappen. Alle veertien Twentse gemeenten maken gebruik van dit programma. Tot en met 2026 is dit een incidentele maatwerktaak met separate financiering. In het AZWA wordt Nu Niet Zwanger expliciet genoemd als taak voor gemeenten, waarvoor het Rijk structurele middelen beschikbaar stelt. Het algemeen bestuur heeft op 14 januari 2026 het voornemen uitgesproken om het programma structureel voort te zetten en de financiering vanaf de begroting 2027 op te nemen. Technische aanpassingen financieringswijze bestaand beleid

7

Bedrag (in € 1.000)

Gezonde Schoolaanpak en extra inzet handhaven

76

MBO ziekteverzuimbegeleiding JGZ 18+

90

Nu Niet Zwanger

188

Totaal

354

Terug naar inhoudsopgave

4.

Nieuw beleid / versterking bestaand beleid

Prioritaire Agenda Jeugdzorg De jeugdzorgopgave in Twente is groot. In vergelijking met het landelijk gemiddelde kent Twente een langere trajectduur, meer gebruik van verblijf en jeugdbescherming en een relatief hoge instroom via crisis. Ondanks diverse pilots, verbeterde datainrichting en investeringen in samenwerking is de vraag naar jeugdzorg niet afgenomen. Dit maakt structurele veranderingen en duidelijke regionale sturing noodzakelijk. In de begroting 2026 is aangegeven dat het algemeen bestuur bij de kerntakendiscussie Jeugd als duidelijke prioriteit heeft benoemd. Hiervoor is een bestuurlijke opdracht gegeven om een prioritaire agenda op te stellen. Dit heeft geleid tot de Prioritaire Agenda Jeugdzorg 2026-2030. Deze agenda vormt het gezamenlijke kader waarmee de veertien Twentse gemeenten en SamenTwente/OZJT de komende jaren sturen op een toekomstbestendig jeugdzorglandschap. In de vergadering van het algemeen bestuur van 14 januari 2026 is unaniem ingestemd met de inhoud van de agenda. Daarnaast is besloten om de gemeenteraden actief te betrekken. Voor de financiering is een tussenstap opgenomen. In 2026 en 2027 wordt incidenteel geïnvesteerd om via een implementatieplan de structurele financiering juridisch, inhoudelijk en financieel verder uit te werken. De uitwerking wordt besproken in de vergadering van het algemeen bestuur van 9 september 2026.

Het algemeen bestuur heeft de intentie uitgesproken om de financiering vanaf de begroting 2028 structureel op te nemen. Hierover moet dus nog besluitvorming plaatsvinden. De stijging van de gemeentelijke bijdrage in 2027 bedraagt € 1.561.000. Van dit bedrag is € 174.000 al structureel gedekt vanuit Duurzame Gezinsvormen. Dit bedrag wordt momenteel via separate facturatie aan gemeenten in rekening gebracht. Vanaf de begroting 2027 wordt dit bedrag opgenomen in de gemeentelijke bijdrage. De feitelijke extra bijdrage voor gemeenten bedraagt daarmee € 1.387.000. Suicidepreventie Per 1 januari 2026 treedt de Wet integrale suïcidepreventie in werking als wijziging van de Wet publieke gezondheid. Gemeenten krijgen hiermee een wettelijke taak en ontvangen hiervoor structurele middelen van het Rijk. Gemeenten moeten binnen één jaar na inwerkingtreding van de wet lokaal beleid voor integrale suïcidepreventie vaststellen. Dit beleid is nog niet aanwezig. SamenTwente is daarom gevraagd om samen met de gemeenten een regionale beleidsvisie en een projectplan op te stellen. Hiervoor is incidenteel budget beschikbaar gesteld voor 2026 en 2027. Dit budget maakt geen onderdeel uit van de gemeentelijke bijdrage en wordt separaat aan de gemeenten gefactureerd. Nieuw beleid / versterking bestaand beleid Prioritaire Agenda Jeugdzorg

8

Bedrag (in € 1.000) 1.561

Suïcidepreventie

139

Suïcidepreventie - separate projectfacturatie

-139

Totaal

1.561

Terug naar inhoudsopgave

2. Leeswijzer Voor u ligt de programmabegroting 2027 en de meerjarenraming 2028-2030 van SamenTwente. De programmabegroting is voor onze organisatie een belangrijk richtinggevend kader. Vanwege het strategisch programma heeft deze begroting een andere opbouw dan wat u gewend bent van de afgelopen jaren. U leest hier meer over in hoofdstuk 3. De programmabegroting bevat in overeenstemming met het besluit begroting en verantwoording (BBV) de volgende onderdelen: •

•

9

Beleidsbegroting, bestaande uit: o

het organisatiejaarplan (hoofdstuk 3);

o

overzicht van de algemene dekkingsmiddelen (hoofdstuk 4);

o

inzicht in waar onze baten vandaan komen en waaraan we deze uitgeven (hoofdstuk 5);

o

de paragrafen (hoofdstuk 6).

Financiële begroting, bestaande uit: o

het overzicht van baten en lasten en de toelichting daarop (hoofdstuk 7 en 8;

o

de uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting daarop (hoofdstuk 9);

o

de bijlage met het overzicht van de geraamde baten en lasten per taakveld (hoofdstuk 10).

Terug naar inhoudsopgave

Beleidsbegroting

10

Terug naar inhoudsopgave

3. Organisatiejaarplan Het organisatiejaarplan van SamenTwente is in deze begroting opgebouwd uit twee onderdelen, de uitwerking van het strategisch programma 2026-2030 en de kerntaken van SamenTwente: 1. Uitwerking strategisch programma 2026-2030 Dit deel bevat het opgavendeel: meer dynamische werkzaamheden en beleidsrijkere ontwikkelingen. In 2022 is onze strategische koers vastgesteld, gericht op het versterken van een gezond, veilig en vitaal Twente door intensieve samenwerking tussen veertien Twentse gemeenten en SamenTwente. Deze koers is vertaald in het strategisch programma 2026-2030. Dit strategisch programma is nadat de gemeenteraden een zienswijze mogelijkheid hebben gehad, op 4 maart 2026 door ons algemeen bestuur definitief vastgesteld. Het strategische programma van SamenTwente beschrijft de maatschappelijke opgaven waarop we de komende jaren impact willen maken. En de thema’s waarop we dat doen:

• • •

Meedoen Opgroeien Ouder worden

Het programma vertaalt deze opgaven naar ambities en geeft inhoud aan deze ambities. De uitvoering van het strategische programma doen we niet alleen, maar in samenwerking met gemeenten en partners, zodat we samen werken aan een gezond, veilig en vitaal Twente. Hiervoor zetten we de unieke positie van SamenTwente in; brede en vaak diepgaande kennis op het gebied van gezond, veilig en vitaal, een breed lokaal, nationaal en internationaal netwerk en de infrastructuur om inwoners en organisaties in Twente eenvoudig te bereiken. De ambities binnen onze thema’s vragen om een organisatie die wendbaar, betrouwbaar en toekomstgericht is. En die in staat is om gericht te werken aan opgaven, en daarbij optimaal gebruik te maken van de kwaliteit die in de organisatie aanwezig is, over de grenzen van de huidige afdelingen heen. Daarom zijn in dit strategisch programma ook organisatie-basisprincipes geformuleerd via een vierde thema: •

een organisatie die ertoe doet.

In dit organisatiejaarplan concretiseren wij de in het strategisch programma geformuleerde ambities en basisprincipes door een antwoord te geven op:

• • • •

11

Wat willen we bereiken? Hoe gaan we dit doen? Wat zijn de belangrijkste resultaten in 2027? Wat gaat de uitvoering van het strategisch programma kosten?

Terug naar inhoudsopgave

2. Kerntaken SamenTwente Dit deel bevat het going concern: instandhouding, reguliere werkzaamheden en beheer. SamenTwente is voor een groot deel een uitvoeringsorganisatie. Deze reguliere taken zijn essentieel en dragen ook bij aan het realiseren van onze ambities en basisprincipes uit het strategisch programma. Wat we beogen met onze belangrijkste kerntaken is uiteengezet op basis van de volgende vragen:

• • •

Wat willen we bereiken? Hoe gaan we dit doen? Wat gaat het kosten?

In dit onderdeel werken we met enkele Kernprestatie-indicatoren voor 2027 (KPI’s).

12

Terug naar inhoudsopgave

Uitwerking strategisch programma 2026-2030

13

Terug naar inhoudsopgave

Inleiding Met de vaststelling van het Strategisch Programma 2026-2030 heeft het algemeen bestuur de stip op de horizon bepaald. In 2030 staat SamenTwente bekend als de regionale motor achter een gezond, veilig en vitaal Twente. Veertien gemeenten werken met SamenTwente als één geheel aan maatschappelijke opgaven, vanuit een gedeelde agenda en een herkenbare manier van opgavegericht samenwerken. We doen het mét en voor inwoners: dichtbij waar het kan, regionaal waar het moet. Het resultaat is zichtbaar in de leefwereld van mensen die (blijven) meedoen, goed kunnen opgroeien en waardig ouder worden. Onze impact in 2030 laat zich zien door: •

Meer veerkracht: Inwoners ervaren meer regie over gezondheid en leven. Positieve Gezondheid is leidend in beleid, uitvoering en gesprek met inwoners, om mee te doen in alle fasen van het leven, van jeugd tot en met ouder worden.

•

Minder zorgvraag, meer gezonde jaren: Door preventie, normalisering en vroegsignalering is onnodige instroom in (zware) zorg substantieel afgenomen, met aandacht voor gelijke kansen en het verkleinen van gezondheidsverschillen.

•

Ontzorgen en de‑medicaliseren: Sociale basis en netwerkondersteuning zijn versterkt; zorg is geen defaultoplossing meer, maar één van de opties.

Daarbij ervaren inwoners veiligheid en vertrouwen in alle dimensies: in hun persoonlijke relaties én in hun fysieke leefomgeving. Huiselijk geweld en kindermishandeling worden eerder gesignaleerd en duurzaam doorbroken, maar ook de woonomgeving is gezond en veilig. Woningen zijn geschikt en dragen bij aan gezondheid, wijken zijn leefbaar, en de inrichting van de openbare ruimte voorkomt gezondheidsrisico’s. In 2026 zetten we onze eerste stappen op dit pad. In 2027 vervolgen we deze. Dat doen we door invulling te geven aan de maatschappelijke opgaven die er liggen, vanuit een integrale aanpak. Dat wil zeggen dat we de krachten bundelen van GGD Twente, Veilig Thuis Twente, OZJT én de gastorganisaties. We werken vanuit gezamenlijke maatschappelijke doelen in plaats van organisatiesilo’s: het geheel is meer dan de som der delen. Én we doen dat samen met gemeenten en andere netwerkpartners. SamenTwente kiest voor opgavegericht, data-gedreven en lerend werken. Deze keuze impliceert ook dat we niet alles van tevoren in een routekaart kunnen vormgeven, maar werkenderwijs bepalen welke opgaven urgentie hebben om op te pakken en hoe deze aan te pakken. In 2026 hebben we daarbij gekozen voor opgaven die we als SamenTwente zelf kunnen oppakken waarmee we de kracht van de verschillende onderdelen van onze organisatie verbinden.

Waar mogelijk en helpend doen we dat zoals ook nu al gebeurt samen met gemeenten en partners. In 2027 en verder zullen we deze horizon verbreden, en steeds intensiever samen met gemeenten en netwerkpartners aan gezamenlijke opgaven gaan werken. Regiespoor en adaptief spoor Om voor 2027 toch houvast te bieden in de ríchting die we als organisatie kiezen en tegelijkertijd ruimte te houden om in te kunnen spelen op de opgaven die op ons pad komen kiest SamenTwente voor twee sporen bij de uitvoering van het strategisch programma. Het eerste spoor is het regiespoor. Dit zijn opgaven waarvan op dit moment helder is dat we deze in 2027 gaan oppakken. Het tweede spoor is het adaptieve spoor. De keuzes in dit adaptieve spoor zijn meer ‘hoog-over’, op niveau van de in het strategisch programma geformuleerde actielijnen. Er zal in de loop van 2026 een concretisering plaatsvinden naar opgaven, die we in 2027 binnen deze actielijnen uit gaan voeren. Binnen deze ambities kunnen verschuivingen plaatsvinden, onderdelen worden geschrapt of toegevoegd, afhankelijk van de mogelijkheden en urgentie van dat moment. De invulling van het adaptieve spoor bepalen we in samenspraak met de 14 Twentse gemeenten. Dat is geborgd in het strategische programma.

We organiseren twee keer per jaar een bijeenkomst met gemeenteambtenaren waarin we terugkijken op de lopende opgaven en vooruitkijken naar de maatschappelijke opgaven voor het komende jaar. En jaarlijks bespreken we de opgaven uit dit strategisch programma inhoudelijk met ons bestuur en met samenwerkingspartners om te

14

Terug naar inhoudsopgave

toetsen of we op de goede weg zijn en eventueel te herijken of herprioriteren. We gaan ook jaarlijks een raadsbijeenkomst organiseren om raden te informeren over de voortgang van het strategisch programma en ze betrekken bij de keuzes voor toekomstige opgaven. Tenslotte zijn ook in de uitwerkingen van onze kerntaken doelen en activiteiten uitgewerkt die bijdragen aan het realiseren van het strategische programma SamenTwente.

15

Terug naar inhoudsopgave

3.1 Meedoen Bij Meedoen bedoelen we: Een inclusieve samenleving waarin iedereen ongeacht achtergrond, gezondheid of financiële situatie zo volwaardig mogelijk kan en wil deelnemen. Meedoen gaat over alle inwoners van Twente, in alle levensfasen. Het betekent in staat zijn om, vanuit veerkracht, het eigen leven vorm te geven en zo gezond en vitaal mogelijk deel te nemen aan de samenleving – ook wanneer het tijdelijk tegenzit. Kenmerkend voor de Twentse cultuur is dat we naar elkaar omkijken: als het iemand niet lukt, helpen we elkaar, dichtbij en samen. Dit doen we bij voorkeur zonder direct professionele zorg in te zetten, maar eerst vanuit de sociale basis en de kracht van de gemeenschap. Ambities SamenTwente: 1.

Wij dragen bij aan het bevorderen van gezondheid, veiligheid en veerkracht van inwoners.

2.

Om passende ondersteuning voor inwoners en professionals te realiseren, verkennen en onderzoeken wij onze huidige werkwijzen om daarmee het synergievoordeel van onze gezamenlijke organisatieonderdelen te effectueren.

Wat willen we bereiken? Wij willen bereiken dat inwoners en professionals in Twente in 2030 sneller, samenhangender en passender worden ondersteund doordat SamenTwente haar werkwijzen integraal heeft ingericht en het synergievoordeel tussen organisatieonderdelen en meldpunten optimaal benut. Door samenwerking, data en expertise structureel te verbinden, worden signalen eerder herkend, trends beter geduid en interventies effectiever ingezet, met minder versnippering en een lagere belasting voor inwoners en professionals. Door een brede benadering van gezondheid, sterke sociale netwerken en een focus op preventie en normalisering willen we gezondheidsverschillen verminderen, zwaardere zorg voorkomen en de eigen kracht van inwoners en gemeenschappen versterken. Hoe gaan we dit doen? We werken op twee sporen, het regiespoor voor richting en het adaptieve spoor voor ruimte. Regiespoor Ambitie

Opgave

Resultaten in 2027

Wij dragen bij aan het bevorderen van

De in 2026 ontwikkelde visie op

Alle onderdelen van SamenTwente handelen

gezondheid, veiligheid en veerkracht van

gezondheid en preventie gaan

vanuit eenzelfde blik op preventie en

inwoner.

we in 2027 implementeren

daarmee inzet op gezondheidsbevordering.

binnen SamenTwente.

Hiermee voorkomen we zorginzet en beroep op ondersteuning.

We gebruiken data en kennis en

Keuzes voor preventie en

ondersteunende infrastructuur

gezondheidsbevordering zijn onderbouwd

om onderbouwde keuzes te

met data, waardoor we onze activiteiten

maken voor preventief handelen

meer gericht inzetten en interventies op

en stemmen interventies beter op

elkaar afgestemd. Gemeenten en inwoners

elkaar af.

ervaren steeds vaker een integrale benadering vanuit SamenTwente.

Om passende ondersteuning voor inwoners en

We analyseren onze huidige

Onze processen en onze samenwerking zijn

professionals te realiseren, verkennen en

werkwijzen binnen en tussen de

beter en slimmer ingericht, meldpunten

onderzoeken wij onze huidige werkwijzen om

diverse meldpunten om overlap,

maken gebruik van elkaars expertise en

daarmee het synergievoordeel van onze

knelpunten en kansen voor

hebben samenwerkingsafspraken, zodat

gezamenlijke organisatieonderdelen te

synergie inzichtelijk te maken.

inwoners beter geholpen worden.

effectueren.

16

Terug naar inhoudsopgave

Adaptief spoor Voor de volgende actielijnen uit het strategische programma zal SamenTwente in de loop van 2026, samen met ambtenaren en bestuurders van gemeenten opgaven uitwerken, die op dat moment urgent zijn of die voortvloeien uit de opgaven van 2026.

17

•

Nauwer optrekken met gemeenten, onderwijs, welzijnsorganisaties en wijkteams om preventie en normalisering kracht bij te zetten.

•

We investeren in begrijpelijke en toegankelijke informatie en ondersteuning voor inwoners die risico lopen op uitsluiting, mede door aandacht voor het versterken van digitale vaardigheden.

Terug naar inhoudsopgave

3.2 Opgroeien Opgroeien gaat over meer dan groter worden. Het gaat om de ontwikkeling van kinderen en jongeren tot veerkrachtige volwassenen in een veilige en stimulerende omgeving met ouders of verzorgers die zelf ook veerkrachtig zijn. Onze gezamenlijke ambitie is dat kinderen in Twente gezond, veilig en kansrijk kunnen opgroeien, bij voorkeur in hun eigen gezin en in een stabiele sociale context Ambities SamenTwente 3.

Gezond, veilig en veerkrachtig opgroeien door te investeren in zowel het kind als het (gezins)systeem.

Wat willen we bereiken? Wij willen bereiken dat kinderen en jongeren in Twente in 2030 gezonder, veiliger en veerkrachtiger op. SamenTwente draagt hieraan bij door preventie en vroegsignalering leidend te maken, opvoedvragen te normaliseren en ondersteuning integraal en systeemgericht te organiseren. Hierdoor neemt het aantal herhaalde meldingen bij Veilig Thuis af, worden minder kinderen uit huis geplaatst en ontvangen gezinnen tijdig passende ondersteuning met minder betrokken hulpverleners. Hoe gaan we dit doen? We werken op twee sporen, het regiespoor voor richting en het adaptieve spoor voor ruimte. Regiespoor Ambitie

Opgave

Resultaten in 2027

Gezond, veilig en

De kindreis van een kind in Twente, wanneer de

Uitgewerkte kindreis.

veerkrachtig opgroeien door

werkzaamheden van SamenTwente raken aan het leven

Voorstellen hoe gezond, veilig

te investeren in zowel het

van het kind, vast te stellen. Aan de hand van deze

en vitaal opgroeien van kinderen

kind als het

kindreis en met gebruik van data en trends voorstellen te

kan worden versterkt.

(gezins)systeem.

doen waar, door wie en op welke momenten integraal te investeren in gezond, veilig en vitaal opgroeien van kinderen in Twente. Hiermee versterkt SamenTwente de synergie tussen de verschillende organisatieonderdelen en optimaliseert haar werkwijzen. We willen kinderen thuis laten opgroeien in de nabijheid

•

van ouders, gezin of opvoeders. Systeemgericht werken bij onveilige en/of instabiele situaties bij gezinnen, samen

uithuisplaatsingen. •

met gemeenten en andere netwerkpartners. Door

Daling van het percentage hermeldingen bij VTT met

deskundigheidsbevordering binnen SamenTwente en bij netwerkpartners worden signalen van een onveilige en/of

Daling van

10%. •

Daling van mentale

instabiele thuissituatie sneller herkend en kan in een

problemen bij kinderen en

vroeg stadium een integrale en gezinsgerichte aanpak

jongeren in Twente.

worden ingezet om verergering te voorkomen.

Adaptief spoor • Samen optrekken met gemeenten, GGD, OZJT, Veilig Thuis Twente, Twentse Koers, Kennispunt Twente, huisartsen, scholen en welzijnsorganisaties. Maar ook partijen op het gebied van veiligheid, zoals Veiligheidsregio, Politie, OM en Reclassering. We benutten elkaars rol en expertise, binnen en buiten SamenTwente.

18

•

Professionals in de eerste lijn, zoals jeugdartsen, leerkrachten, verloskundigen, huisartsen en wijkteams, beter toerusten om signalen tijdig te herkennen en bespreekbaar te maken.

•

Delen en leren van complexe casuïstiek door gezamenlijke evaluaties, het delen van data en trends, en het bouwen van een lerend netwerk.

Terug naar inhoudsopgave

3.3 Ouder worden De samenleving in Twente vergrijst. Het aantal ouderen groeit, terwijl het aantal mantelzorgers en professionals niet meegroeit. We worden niet alleen ouder, maar ook anders oud. We zien dat ouder worden niet automatisch kwetsbaarheid betekent: steeds meer ouderen blijven actief en zelfstandig. Onze ambitie is dat ouderen in Twente zo lang mogelijk gezond, veilig en betekenisvol kunnen leven, met ruimte voor eigen regie en passende ondersteuning waar nodig. Ambities SamenTwente 4.

Ouderen in Twente leven langer zelfstandig, gezond en betekenisvol.

Wat willen we bereiken? We willen bereiken dat ouderen in Twente in 2030 langer zelfstandig, gezonder en betekenisvol leven. SamenTwente draagt hieraan bij door een gedeeld regionaal mensbeeld te bevorderen, de vindbaarheid en samenhang van ondersteuning te verbeteren en informele en professionele netwerken te versterken. Hierdoor zijn ouderen beter voorbereid op het ouder worden, worden signalen van kwetsbaarheid en onveiligheid tijdig herkend en blijft passende ondersteuning toegankelijk, ondanks de toenemende druk op zorg en mantelzorg. Hoe gaan we dit doen? We werken op twee sporen, het regiespoor voor richting en het adaptieve spoor voor ruimte. Regiespoor Ambitie Ouderen in Twente leven langer zelfstandig, gezond en betekenisvol.

Opgave In 2026 is een interne tafel georganiseerd rondom zelfstandig vitaal ouder worden en blijvend meedoen, met als doel om in beeld te brengen welke kennis, expertise en initiatieven er reeds lopen binnen SamenTwente en waar we elkaar kunnen aanvullen en versterken. Dat doen we met de ambitie dat ouderen in Twente langer zelfstandig, gezond en betekenisvol leven en minder beroep hoeven doen op zorg. In 2027 zullen we inzetten op het implementeren van de bevindingen, samen met gemeenten en andere netwerkpartners.

Resultaten in 2027

Implementeren van de nieuwe werkwijze met de lokale alliantie ouderenmishandeling.

Een effectievere en goed georganiseerde

Binnen SamenTwente is kennis en expertise rondom langer vitaal en blijvend meedoen gebundeld en versterkt, en is de interne expertise verbonden met die van gemeenten en andere netwerkpartners.

aanpak van ouderenmishandeling dankzij snellere signalering, deskundigheidsbevordering en structurele samenwerking binnen en buiten de publieke sector.

Adaptief spoor • Gebruikmaken van gezondheidsmonitors en signalen uit de praktijk om trends bij ouderen beter te volgen en tijdig te reageren. •

19

Bevorderen dat ouderen en hun netwerken weten waar ze terecht kunnen met vragen en ondersteuning.

Terug naar inhoudsopgave

3.4 Een organisatie die ertoe doet De maatschappelijk ambities van SamenTwente vragen om een organisatie die wendbaar, betrouwbaar en toekomstgericht is. Onze medewerkers zetten zich dagelijks in voor een gezond, veilig en vitaal Twente. Om dit goed te kunnen blijven doen, hebben we een stevige en ondersteunende organisatie nodig die ruimte biedt voor leren, ontwikkelen en innoveren. We werken samen en ontwikkelen richting 2030 vanuit vier basisprincipes: 1.

Samen in beweging

2.

Samen fijn en veilig werken

3.

Samen in control

4.

Samen slimmer werken

In 2027 werken we door aan de randvoorwaarden die nodig zijn om inhoud te geven aan deze ambities. De doelstellingen voor De organisatie die ertoe doet zijn nog concreter uitgewerkt dan voor Meedoen, Opgroeien en Ouder worden. Reden hiervoor is dat we beter weten wat er nodig is voor onze organisatie en medewerkers om de ambities van het Strategische programma te kunnen realiseren. In de paragraaf Bedrijfsvoering wordt dieper ingegaan op de verdere uitwerking van versterking informatiebeveiliging, management en privacy. Deze verdere uitwerking van acties draagt bij aan de op hoofdlijnen uitgewerkte ambities in dit hoofdstuk en zijn in grote mate verbonden aan de basisprincipes Samen Slimmer Werken en Samen in Control maar raken ook de andere 2 basisprincipes. Basisprincipes SamenTwente 1.

Samen in beweging

Wat willen we bereiken? Samen in Beweging richt zich bij SamenTwente op voornamelijk drie aandachtsgebieden, namelijk Inzetbaarheid van medewerkers vergroten, de lerende organisatie en een wendbare & flexibele organisatie. Dit is vertaald naar de volgende concrete doelstellingen: •

Inzetbaarheid medewerkers vergroten door het terugdringen van verzuim op korte termijn door een actief verzuimbeleid en het versterken van duurzame inzetbaarheid door het opzetten van een Vitaliteitsprogramma.

•

Inzetbaarheid van medewerkers vergroten door ruimte te geven aan persoonlijke groei en ontwikkeling, door het werken met persoonlijke ontwikkelplannen, het stimuleren van interne mobiliteit en het verbinden van leren en ontwikkelen aan de gezamenlijke doelen van SamenTwente.

•

Werkplezier en organisatiekracht versterken door het bouwen aan een open en veilige cultuur waarin medewerkers zich uitgenodigd voelen om ideeën te delen, te leren en te experimenteren, waarin samenwerking over afdelingen heen vanzelfsprekend is om samen wendbaar en toekomstgericht te blijven werken.

20

Terug naar inhoudsopgave

Hoe gaan we dit doen? We werken in dit onderdeel met het regiespoor voor richting. Regiespoor Basisprincipe Samen in beweging

Opgave

Resultaten in 2027

SamenTwente breed werkgroep Vitaliteit

Concept Vitaliteitsprogramma opgesteld.

formeren en inzetten met een opdracht voor een ontwerp Vitaliteitsprogramma Actualiseren verzuimbeleid.

Een geactualiseerd verzuimbeleid

Bewustwording en uitvoering geven aan eigen

Organiseren interne bijeenkomsten voor

regierolmodel bij / door leidinggevende en

toelichting op het eigen regiorolmodel.

medewerkers. Werken vanuit multidisciplinair opgavegericht of

Toepassen ontwikkelde interne

procesgericht werken.

verbetermethode om processen van de medewerkersreis multidisciplinair in te richten.

Medewerkers verkennen actief ontwikkelpaden

Binnen heel SamenTwente een nieuwe Leer-

binnen SamenTwente en voelen ruimte om door

en managementsysteem geïmplementeerd

te stromen, te verbreden of te rouleren in functie en taken.

21

Terug naar inhoudsopgave

Basisprincipes SamenTwente 2.

Samen fijn en veilig werken

Wat willen we bereiken? Samen fijn en veilig werken richt zich bij SamenTwente op de aandachtsgebieden sociaal en fysiek veilige werkomgeving, de digitale veilige werkomgeving en de professionele samenwerking. In de komende jaren zijn op deze paragrafen de volgende concrete doelstellingen geformuleerd: •

Onze medewerkers stellen dat er een veilige werkomgeving omgeving is om zichzelf te zijn en zich veilig voelen bij uitvoering van hun werk, zich vrij voelen om zich uit te spreken en gesteund voelen om te leren van fouten.

•

Wij zorgen ervoor dat alle persoonsgegevens en vertrouwelijke informatie van inwoners, partners en medewerkers veilig zijn.

•

Wij werken met duidelijke doelen, rollen en verantwoordelijkheid aan maatschappelijke opgaven.

Hoe gaan we dit doen? We werken in dit onderdeel met het regiespoor voor richting. Regiespoor Basisprincipe Samen fijn en veilig werken

Opgave

Resultaten in 2027

Wij ontwikkelen en implementeren een visie op

Een vastgestelde visie op het gebied van

het gebied van fysieke veiligheid.

fysieke veiligheid.

Wij actualiseren en communiceren een sociaal

Een geactualiseerd en gecommuniceerd

veiligheidsbeleid, inclusief gedragscode en

veiligheidsbeleid.

meldprocedure. Jaarlijks auditen op voldoen aan

Een eerste compliance check op de BIO 2.0.

informatiebeveiligingsnormen (BIO/NEN etc.) Ontwikkelen van een organisatie brede werkwijze

Een uniforme en SamenTwente brede

voor opgavegericht of procesgericht werken.

werkwijze geïmplementeerd voor opgavegericht werken.

22

Terug naar inhoudsopgave

Basisprincipes SamenTwente 3.

Samen in control

Wat willen we bereiken? Samen in Control richt zich bij SamenTwente op de aandachtsgebieden compliant werken, weerbaarheid vergroten en zicht op doelen, risico's en sturingsinformatie. In de komende jaren zijn op deze paragrafen de volgende concrete doelstellingen geformuleerd: •

SamenTwente werkt aantoonbaar risico-gestuurd en compliant, met integraal geborgde wet- en regelgeving vertaalt naar gedragen (beleid)kaders met helder eigenaarschap en een ingericht continuïteitsplan zodanig dat kritieke processen beheerst, toetsbaar, en weerbaar functioneren.

•

SamenTwente beschikt over een geïntegreerde en eenduidige sturings- en P&C-cyclus waarin doelen, risico’s, capaciteit en middelen samenhangend worden gemonitord en actief worden gebruikt voor besluitvorming en prioritering.

Hoe gaan we dit doen? We werken in dit onderdeel met het regiespoor voor richting. Regiespoor Basisprincipe Samen in control

Opgave

Resultaten in 2027

Ontwikkelen en implementeren visie digitale

Een vastgestelde visie voor digitale

soevereiniteit (cloud, data,

soevereiniteit.

leveranciersafhankelijkheid Verantwoord toepassen van AI binnen vastgestelde governance- en compliance kaders. Verankeren wet- en regelgeving in processen en contractmanagement.

Intern vastgesteld AI beleid en kader voor medewerkers SamenTwente. Uniforme vastlegging (kaderstellend) van toepassing zijnde wet- en regelgeving in de processen in het Kwaliteitmanagementsysteem.

Integreren risicomanagement in primaire processen

Periodieke rapportage over geconstateerde risico's actief bespreken met management van primaire processen.

23

Verankeren van de medewerkersreis als rode

Minimaal 2 multidisciplinaire deelprocessen

draad in procesinrichting.

van de Medewerkersreis uitgewerkt.

Terug naar inhoudsopgave

Basisprincipes SamenTwente 4.

Samen slimmer werken

Wat willen we bereiken? Samen Slimmer werken richt zich bij SamenTwente op de aandachtsgebieden digitale transformatie en optimaliseren processen. In de komende jaren zijn op deze paragrafen de volgende concrete doelstellingen geformuleerd: •

SamenTwente is in staat op tijd en proactief keuzes te maken en besluiten te nemen op basis van trends en patronen.

•

SamenTwente werkt integraal samen doordat zij continu inzicht heeft in actuele informatie over processen, zoals KPI`s, en risico`s.

Hoe gaan we dit doen? We werken in dit onderdeel met het regiespoor voor richting. Regiespoor Basisprincipe Samen slimmer werken

Opgave

Resultaten in 2027

Opstellen van een data‑strategie en inrichten van

Een opgestelde datastrategie.

data‑governance Inzicht krijgen in beschikbare data en datakwaliteit inclusief

Concrete ontwikkeling en training

monitoring

van data competentie

Inbedden van data in besluitvorming

medewerkers.

Ontwikkelen van data‑competenties bij medewerkers Implementatie en pilot procesgericht werken

Uitvoeren van de vastlegging van minimaal 2 multidisciplinaire processen binnen Bedrijfsvoering.

Integratie van risicomanagement en sturingsinformatie

Een geïntegreerd overzicht van risicomanagement en sturingsinformatie

24

Terug naar inhoudsopgave

Wat gaat de uitvoering van het strategisch programma kosten? In het Strategisch programma 2026–2030, in de beantwoording van de zienswijzen daarop en in de Ontwikkelingenbrief 2027 is aangegeven dat voor de uitvoering van het Strategisch programma geen extra financiële bijdrage van de gemeenten wordt gevraagd. De beweging die met het Strategisch programma wordt ingezet vraagt echter wel om gerichte ontwikkelruimte. Om nieuwe werkwijzen, methoden en samenwerkingsvormen te ontwikkelen en meer samenhang tussen organisatieonderdelen te creëren, zijn tijdelijke investeringen nodig. Daarbij geldt dat de kosten voor de baten uitgaan. We hebben dit ook toegelicht in de Ontwikkelingenbrief 2027. Door incidenteel te investeren kunnen we samen met gemeenten zoeken naar innovatieve manieren om bestaande werkwijzen duurzaam te verbeteren. Daarom stellen we het algemeen bestuur voor om incidentele meevallers uit de jaarrekening 2025 te benutten als ontwikkelbudget voor de komende vier jaar. Op deze manier kunnen de benodigde investeringen worden gedaan zonder dat voor de uitvoering van het Strategisch programma een extra financieel beroep op de gemeenten nodig is. Op het moment van schrijven wordt dit resultaatbestemmingsvoorstel nader uitgewerkt. De besluitvorming over de resultaatbestemming van de jaarrekening 2025 door het algemeen bestuur staat gepland op 1 juli 2025.

Ter voorbereiding hierop hebben we een inschatting gemaakt van het incidentele budget dat nodig is voor de looptijd van het strategisch programma: Ingeschat bedrag (in € 1.000 en incl. indexatie)

25

2026

2027

2028

2029

Totaal

392

402

418

435

1.647

Terug naar inhoudsopgave

Kerntaken SamenTwente

26

Terug naar inhoudsopgave

3.5 GGD Twente Introductie De gemeentelijke gezondheidsdienst (GGD) Twente is de gezondheidsdienst voor alle inwoners van Twente en vormt een belangrijke verbinding tussen overheid en gezondheidszorg. GGD Twente maakt zich sterk voor de gezondheid van alle Twentenaren. Kwetsbare groepen hebben hierbij bijzondere aandacht. GGD Twente heeft een breed scala aan werkzaamheden. Deze komen voort uit de Wet publieke gezondheid en andere wetten of regelingen. Het overgrote deel bestaat uit uitvoerende werkzaamheden. Daarnaast adviseert GGD Twente aan, en werkt zij beleidsvoorbereidend voor, de Twentse gemeenten en maatschappelijke partners. Wat willen we bereiken? Vanuit de Twentse visie op Publieke Gezondheid: ‘Gezonde Generaties in Twente’ zetten we in op de brede ambitie: ‘Inwoners van Twente leven minimaal net zo lang in goede gezondheid als inwoners elders in Nederland’.

Figuur 1 Uitgangspunten, thema's en levensloop "Gezonde Generaties in Twente"

Met de komst van de ‘Landelijke Nota Gezondheidsbeleid 2025-2028’ (LNG) is de GGD samen met de gemeenten aan zet om de vertaling naar Twente te maken. Inhoudelijk zien we dat de opgaven in de LNG goed aansluiten op de eerder vastgestelde Twentse visie ‘Gezonde Generaties’. We werken als GGD afdelingsoverstijgend aan het behalen van de overkoepelende ambitie en de vier thema’s (zoals Mentale Gezondheid) uit figuur 1. Binnen elk thema is aandacht voor de verschillende levensfasen: ‘opgroeien’, ‘meedoen’ en ‘ouder worden’ met de bijbehorende ‘life events’. In al onze werkzaamheden werken we daarbij vanuit de drie overkoepelende uitgangspunten uit figuur 1 (brede kijk op gezondheid, gericht investeren voor gelijke kansen en samenhang in beleid). Hierin intensiveren we de samenwerking met gemeenten en andere samenwerkingspartners. Als GGD hebben we invloed en bereik op de vier thema’s, maar alleen samen kunnen we echt het verschil maken. Hoe gaan we dit doen? Anders dan voorgaande jaren werken we als GGD steeds meer opgavegericht. Hierbij sluiten we ook aan op het Strategisch Programma SamenTwente. In deze programmabegroting komen de ambities, doelen en indicatoren terug per thema uit de visie ‘Gezonde Generaties in Twente’. We vermelden hier de ambitie per thema en de in 2027 voor het algemeen bestuur meest relevante doelen en indicatoren.

Doelen binnen de thema’s die meer operationeel zijn of op de interne organisatie gericht zijn, laten we in deze programmabegroting buiten beschouwing.

27

Terug naar inhoudsopgave

Elk onderdeel van de GGD draagt vanuit de reguliere werkzaamheden en jaarplannen bij aan het behalen van de brede ambitie. Ambities per thema Thema 1.

Ambities

Mentale Gezondheid

Een mentaal gezond Twente, waarin de Twentse inwoners gedurende hun gehele levensloop mentaal weerbaar zijn, en waarbij GGD en partners op de juiste momenten en op de juiste plaatsen gericht investeren in groepen die zich in een kwetsbare positie bevinden. Een Twentse samenleving waarin een gezonde leefstijl de norm is, waarin gezonde keuzes makkelijk te

2.

Leefstijl

maken zijn en gericht wordt geïnvesteerd voor gelijke kansen in groepen in een kwetsbare positie, met een achterstand in gezondheid. Door inzet op leefstijl is hierop grote gezondheidswinst te behalen. Een Twentse samenleving waarin bescherming tegen infectieziekten vanzelfsprekend is. Vaccinaties zijn

3.

Beschermen

dichtbij, eenvoudig en betrouwbaar beschikbaar. Inwoners krijgen heldere en begrijpelijke informatie en

en vaccineren

kunnen erop vertrouwen dat er snel wordt gehandeld bij gezondheidsrisico's, dat zij zich veilig en gezond voelen. Elke inwoner van Twente leeft, woont, werkt en recreëert in een leefomgeving die de gezondheid bevordert, beschermt en ondersteunt, ongeacht geboorteplek, levensfase of sociaaleconomische positie.

4.

Leefomgeving

We streven naar een regio die uitnodigt tot gezonde keuzes, beweging, ontmoeting en mentaal welbevinden; die klimaatbestendig is, niet vervuilt maar herstelt, en waarin toekomstige generaties veilig en gezond kunnen opgroeien.

Kern prestatie indicatoren Thema

Doelen

Indicatoren GGD Twente ontwikkelt een doorlopende leerlijn

Inwoners en professionals zijn

mentale gezondheid samen met

toegerust om mentale ongezondheid

samenwerkingspartners.

te voorkomen, te signaleren, te 1.

bespreken en passende hulp te organiseren waardoor Twentse

Aantal scholen in PO en VO dat doorlopende leerlijn toepast in curriculum 2027-2028.

inwoners zo mentaal weerbaar

Aantal gemeenten dat de Twentse

mogelijk deel kunnen nemen aan de

publiekscampagne suïcidepreventie actief uitzet.

maatschappij,

Aantal georganiseerde gatekeeperstrainingen suïcidepreventie.

Ambitie niveau 2027 Opgeleverd uiterlijk april 2027 Proeftuinen implementeren op ± 20 scholen. 14 14

Aantal gemeenten dat aangeeft de door GGD Twente opgeleverde visie en uitvoeringsplan op sociaaleconomische gezondheidsverschillen met

14

handelingsperspectieven voor GGD en Inwoners en gemeenten worden 2.

ondersteund bij het bevorderen van een gezonde leefstijl.

gemeenten te gebruiken. Percentage adviezen aan gemeenten waarbij, waar relevant, er GGD breed vanuit meerdere

90%

disciplines en expertise wordt geadviseerd. Percentage beleidsadviezen dat overgenomen wordt door gemeenten.

28

Terug naar inhoudsopgave

90%

0-4 jaar 95%

Bereik 0-4 en 4-18 jaar JGZ1. Inwoners zijn beschermd tegen

3.

gezondheidsrisico’s.

4-18 jaar 85%

BMR vaccinatiegraad 2 jarigen – conform WHO norm. De GGD is met een implementatieplan voorbereid om een vaccinatievoorziening voor volwassenen te implementeren in 20282.

Gezondheid van inwoners wordt meegenomen in alle beleidsdomeinen,

4.

met specifieke aandacht op implementatie van de Omgevingswet.

95% Implementatieplan is gereed

Aantal gemeenten waarbij GGD Twente betrokken is bij het opstellen van visies en

14

plannen i.h.k.v. Omgevingswet.

Met welke verbonden partij gaan we het samen doen? GGD GHOR Nederland GGD GHOR Nederland is de koepelorganisatie van de GGD'en de GHOR-bureaus. Vanuit GGD GHOR Nederland wordt, voor en in samenspraak met de GGD’en, de lobby en belangenbehartiging voor de GGD’en gedaan richting politiek en stakeholders. Daarnaast voert GGD GHOR Nederland projecten uit, die vanuit efficiency oogpunt centraal moeten worden uitgevoerd en die randvoorwaarden en producten opleveren waarmee de GGD’en hun werkzaamheden kunnen verrichten. Zie voor meer informatie de paragraaf verbonden partijen. Wat gaat het kosten? Begroting

Overzicht van baten en lasten GGD Twente Bedrag in € 1.000 Programma excl. Overhead

Lasten

Saldo

9.352

31.672

-22.320

Overhead

377

4.115

-3.738

Subtotaal incl. Overhead

9.729

35.787

-26.058

-

-

-

Treasury Gemeentelijke bijdrage

26.111

-

26.111

Subtotaal incl. algemene dekkingsmiddelen

35.840

35.787

53

0

53

-53

35.840

35.840

-

Mutaties reserves Totaal incl. mutaties reserves

1

Baten

Het bereiken van zoveel mogelijk kinderen heeft een brede impact: niet alleen op bescherming tegen gezondheidsrisico’s. De JGZ helpt bij het gezond opvoeden en ontwikkelen van kinderen

en verkeert in de unieke positie van regelmatig contact met ieder opgroeiend kind. De JGZ begeleidt ouders en kinderen in de lichamelijke, cognitieve en psychosociale ontwikkeling van -9 maanden (tijdens de zwangerschap) tot de leeftijd van 18 jaar. En heeft contact met scholen via Jeugdartsen en de Gezonde School Aanpak. En draagt daardoor bij aan alle 4 hierboven genoemde doelen. 2

Deze indicator is afhankelijk van landelijke besluitvorming over de opdracht voor en rol van GGD ’en in de herziening van vaccinatievoorziening. Mogelijk moeten ons doel en indicator hierop

worden aangepast. Als dit van toepassing is, informeren we het bestuur via de P&C stukken (tussentijdse wijziging in Bestuursrapportage).

29

Terug naar inhoudsopgave

3.6 Organisatie voor de Zorg en de Jeugdhulp in Twente (OZJT) Introductie OZJT geeft uitvoering aan de samenwerking tussen de veertien Twentse gemeenten op het gebied van jeugdhulp. Basistaak van OZJT is de inkoop, het contractmanagement, contractbeheer en toezicht en kwaliteit op de jeugdhulp. In de Gemeenschappelijke Regeling SamenTwente is beschreven over welke jeugdzorg het precies gaat. Door inkoop, contractmanagement en monitoring efficiënt te organiseren voor de veertien gemeenten draagt OZJT bij aan een duurzaam en betaalbaar zorgstelsel in Twente. Een zorgstelsel waarbij inwoners zo zelfstandig en zelfsturend mogelijk thuis kunnen leven en waarin zij dichtbij de juiste en professionele hulp kunnen krijgen. Door het gezamenlijk opdrachtgeverschap zijn de gemeenten een sterke gesprekspartner voor (zorg)partners. Met OZJT is er één aanspreekpunt voor de overeenkomsten en zijn de werkwijzen op elkaar afgestemd. Dit vermindert de administratieve last. Voor gemeenten biedt deze samenwerking financiële schaalvoordelen, is er veel kennis en ervaring dichtbij en wordt er voldaan aan de gezamenlijke inkoop jeugdhulp wat een vereiste is vanuit de wet beschikbaarheid jeugdzorg.

Wat willen we bereiken? In de door het algemeen bestuur op 14 januari 2026 vastgestelde Prioritaire Agenda Jeugdzorg staat omschreven wat we gezamenlijk met de gemeenten in de komende jaren willen bereiken. Het doel is om betere sturing op de kwaliteit en kwantiteit van de jeugdzorg te realiseren. OZJT draagt hieraan gezamenlijk met gemeenten aan bij door te werken aan de volgende doelen: 1.

De Prioritaire Agenda Jeugdzorg is in 2026 vertaald naar een implementatieplan, dat eind 2027 zo volledig als mogelijk is gerealiseerd.

2.

Het gebruik van wonen en verblijf in Twente (=uit huis plaatsing) wordt omlaag gebracht, door het meer organiseren van hulp thuis of zo thuis en nabij als mogelijk.

3.

Invulling te geven aan een meer robuuste Twentse jeugdzorgregio, onder andere door een slagvaardige regionale samenwerking.

4.

Inbedden van een effectieve, efficiënte en integrale manier van sturen volgens het sturingsplan indicatoren op het zorglandschap, in gezamenlijkheid met gemeenten en aanbieders, volgens de principes van data- en opgavegericht werken en de PDCA-cyclus.

5.

Het RET maakt integraal onderdeel uit van OZJT en sluit naadloos aan op bestaande regionale hulplijnen, zoals bijvoorbeeld het Coördinatiepunt Wonen en Verblijf, en maakt inhoudelijk de verbinding met contractmanagement, beleid en inkoop.

Hoe gaan we dit doen? Om dit te bereiken worden de volgende acties uitgevoerd: •

Er wordt verder gewerkt aan de borging van initiatieven en activiteiten zoals opgenomen in het implementatieplan van de Prioritaire Agenda Jeugdzorg.

•

Het strategisch partnerschap met gemeenten en aanbieders wordt nader uitgewerkt en geïmplementeerd, volgens de principes opgenomen in de Prioritaire Agenda Jeugdzorg.

•

Sturing en monitoring met behulp van strategisch contractmanagement op de afgesproken indicatoren, voortkomend uit het sturingsplan indicatoren.

•

Er wordt datagedreven gewerkt. De verzamelde data van onder andere de Jeugdbeschermingstafel (JBT), Regionaal Expertteam (RET), Coördinatiepunt Wonen en Verblijf (CPWV) en de monitors, worden op een juiste en passende wijze ingezet voor bijvoorbeeld contractmanagement, beleid en inkoop. De data wordt gebruikt als input voor het inventariseren van tussentijdse toetredingen, voor het verlengen van de huidige contracten of toch opnieuw in te kopen, dient als input voor de voortgangsgesprekken met aanbieders etc.

30

Terug naar inhoudsopgave

Kern prestatie indicatoren Nr.

Doelen

Indicatoren

Ambitie niveau 2027

1.

Het implementatieplan van de

Borging door vastleggen

Het implementatieplan is als een structureel

Prioritaire Agenda Jeugdzorg is

en naleven van afspraken

onderdeel, inclusief de bijbehorende taken, capaciteit

eind 2027 volledig

en processen conform

en financiën, geborgd binnen OZJT/Samen14.

geïmplementeerd.

PDCA-cyclus. Helderheid over ieders

Er wordt op een passende, efficiënte en effectieve

taak en

wijze gezamenlijk met gemeenten, aanbieders en

verantwoordelijkheid in de

onderwijspartners gewerkt aan de vastgestelde

vastgestelde

hoofdopgaven uit de agenda, waarbij ieder zijn

hoofdopgaven uit de

bijdrage levert vanuit zijn eigen rol en

Prioritaire Agenda

verantwoordelijkheid.

Jeugdzorg. 2.

Het organiseren van thuis of zo

Aantal succesvolle

Er zijn voldoende en succesvolle ambulante

thuis en nabij mogelijk door het

ambulante alternatieven

alternatieven ontwikkeld om uithuisplaatsingen te

gebruik van wonen verblijf in

in de regio.

voorkomen. Het aantal alternatieven en het succes

Twente te verminderen.

ervan (getoetst op effectiviteit en efficiency) wordt bepaald door de gemeenten, in afstemming met wat vanuit de samenwerkingspartners haalbaar/mogelijk is. Aantal ligdagen op wonen

Het aantal ligdagen op wonen en verblijf is significant

en verblijf.

lager dan in 2026.

Instroom in de

De instroom in de JeugdzorgPlus is met 10%

JeugdzorgPlus.

afgenomen in vergelijking met 2026.

Aantal beschikbare en

Er zijn nauwelijks tot geen hiaten in het

passende plekken voor

zorglandschap, wat betekent dat kinderen tijdig een

Twentse kinderen in

passende plek toegewezen krijgen in de context van

wonen en verblijf.

thuis en nabij mogelijk en er sprake is van een soepele door- en uitstroom.

3.

De organisatie van een robuuste

Bewust en doelgericht

De regionaal strategische samenwerking is vertaald

Twentse jeugdzorgregio, met

(bij)sturen op lange

naar een ambitie, die waar mogelijk ook al is vertaald

onder andere een slagvaardige

termijn doelen en

naar doelen en resultaten. De samenwerking is

regionale samenwerking.

samenhang aan de hand

vormgegeven op basis van heldere afspraken over

van de vastgestelde

besluitvorming en governance (bestuurlijk) en er zijn

indicatoren uit het

concrete afspraken over het mandaat (uitvoering).

sturingsplan en

Het is duidelijk wie waarvoor aan de lat staat, waar

monitoring volgens de

verantwoordelijkheid begint en eindigt (heldere

PDCA-cyclus.

mandaten). Er is beschreven hoe data wordt benut voor (bij)sturing waarmee invulling wordt gegeven aan evicence based en datagedreven werken.

4.

31

Inbedden van een effectieve,

Uiteindelijk werken we toe

De data-adviesgroep bereidt de duidingssessies voor

efficiënte en integrale manier van

naar de situatie waarin de

aan de hand van de vaste PDCA-cyclus en duidt de

sturen volgens het sturingsplan

doelen ten aanzien van

uitkomsten. De data en duiding ervan vormt de basis

indicatoren op het zorglandschap,

het zorglandschap in

van het gesprek met aanbieders, waardoor er

in gezamenlijkheid met gemeenten

Twente helder zijn en

doelgericht gestuurd kan worden op de vastgestelde

en aanbieders, volgens de

duidelijk is welke

indicatoren volgens het sturingsplan indicatoren.

principes van data- en

indicatoren inzichtelijk

opgavegericht werken en de

maken hoe we hierin

PDCA-cyclus.

vorderen (plan), wordt de

Terug naar inhoudsopgave

data tijdig, volledig en kwalitatief goed in beeld gebracht (do), wordt deze data gebruikt tijdens de gesprekken met de aanbieders (check) en wordt hier indien nodig op bijgestuurd (act). 5.

Het RET maakt integraal onderdeel

Tijdig, passend en

De positie van het RET is op doel-niveau helder, en

uit van OZJT en sluit naadloos aan

succesvol inschakelen

het functioneren ervan is in samenhang met de

op bestaande regionale hulplijnen,

van het RET bij complexe,

andere ondersteunende taken beschreven. De

zoals bijvoorbeeld de

vastgelopen casuïstiek

werkwijze van het RET is bekend bij aanbieders en

Jeugdbeschermingstafel (JBT), het

door verwijzers, dankzij

verwijzers. OZJT zorgt voor een cyclus waarbij

Coördinatiepunt Wonen en Verblijf

de positionering en

invulling wordt gegeven aan een pdca, waardoor het

(CPWV), en maakt inhoudelijk de

verhoogde

functioneren op peil blijft.

verbinding met

herkenbaarheid.

contractmanagement, beleid en

De informatie van de JBT,

De informatie die de JBT, het RET en CPWV

inkoop.

RET en CPWV worden

opleveren worden proactief als input meegenomen

effectief ingezet bij

om de gezamenlijke doelen te bereiken, door het

gesprekken met

contractmanagement, beleid en inkoop.

aanbieders en in de inkoop, zodat deze kan worden ingezet als onderdeel van de hierboven genoemde PDCA-cyclus. Wat gaat het kosten? Overzicht van baten en lasten OZJT Bedrag in x € 1.000 Programma excl. Overhead Overhead Subtotaal incl. Overhead Treasury Gemeentelijke bijdrage Subtotaal incl. algemene dekkingsmiddelen Mutaties reserves Totaal incl. mutaties reserves

32

Terug naar inhoudsopgave

Begroting Baten 4.665 4.665 4.665

Lasten 4.162 503 4.665 4.665 4.665

Saldo -4.162 -503 -4.665 4.665 -

3.7 Veilig Thuis Twente Introductie Veilig Thuis Twente (VTT) is er voor slachtoffers, direct betrokkenen, omstanders en professionals die te maken hebben met huiselijk geweld of kindermishandeling. VTT voert haar taak als regionaal advies- en meldpunt voor huiselijk geweld en kindermishandeling uit voor de 14 gemeenten in Twente. Onze missie is dat iedere inwoner van Twente leeft in een veilige thuissituatie. Een thuis waarin geen sprake is van welke vorm van huiselijk geweld of kindermishandeling dan ook. We werken transparant, integer en zorgvuldig. We doen dit met en voor (direct)betrokkenen, hun omgeving en betrokken professionals. En namens en in opdracht van de 14 Twentse gemeenten, zoals wettelijk verankerd in de Wet Maatschappelijke Ondersteuning. VTT heeft tot doel het stoppen van alle vormen van huiselijk geweld tegen volwassenen en kinderen. Het opheffen van acute onveiligheid en het creëren en borgen van duurzame veiligheid binnen huiselijke situaties staat centraal. Wat willen we bereiken? Veilig Thuis Twente voert de aan haar toegewezen wettelijke- en maatwerktaken uit, met als maatschappelijke opdracht: "Het stoppen van alle vormen van geweld in afhankelijkheidsrelaties en/of het verminderen van de schadelijke gevolgen hiervan en de veiligheid (duurzaam) te borgen".