Raadsvoorstel wijziging GR Regeling Regio Twente in GR-Gezondheid & aangaan Bedrijfsvoeringorganisatie Recreatieschap Twente

Raadsvoorstel Raadsvergadering

d.d. 21 april 2021

nr.

Onderwerp: Wijziging GR Regeling Regio Twente in GR-Gezondheid & aangaan Bedrijfsvoeringorganisatie Recreatieschap Twente.

Voorstel: Op grond van artikel 1, lid 2 en 3 van de Wet gemeenschappelijke regelingen het college toestemming verlenen voor de gehele wijziging van de Regeling Regio Twente in de Gemeenschappelijke Regeling Gezondheid en voor het aangaan van de Bedrijfsvoeringsorganisatie Recreatieschap Twente. Het betreft de geamendeerde versies, zoals door het Algemeen Bestuur van de Regio Twente op 7 april 2021 is vastgesteld.

Inleiding / aanleiding Het nu voorliggende raadsvoorstel is een vervolg op de besluitvorming in uw raad van 31 maart 2021 en op besluitvorming in het Algemeen Bestuur van de Regio Twente (hierna: AB) van 7 april 2021. Op 31 maart 2021 heeft uw raad unaniem een amendement aangenomen waarin u uw wensen bedenking hebt geuit aan het AB. Met dat amendement heeft u o.a. bepaald dat nog geen besluit te nemen op ons verzoek tot toestemming voor het geheel wijzigen van de GR Regeling Regio Twente in de GR-Gezondheid en het aangaan van de Bedrijfsvoeringorganisatie Recreatieschap Twente (hierna: BVO Recreatieschap Twente). Citaat – besluit deel aangenomen amendement: “Nog geen toestemming verlenen aan het college voor de gehele wijziging van de Regeling Regio Twente in de Gemeenschappelijke Regeling Gezondheid en voor het aangaan van de Bedrijfsvoeringsorganisatie Recreatieschap Twente. Door het ontbreken van een stevige onderbouwing van de financiële effecten van de transitie van Regio Twente kan op dit moment nog niet worden beoordeeld of geen sprake is van strijd met het algemeen belang.” In de AB-vergadering van 7 april 2021 is een wijziging van de oorspronkelijk op 27 januari 2021 vastgestelde teksten van beide GR-en aan de orde geweest. Het betreft een amendering op de volgende punten: • Unanimiteitsvereiste opnemen in de GR Gezondheid (in artikel 4, lid 3 en 4) m.b.t.

verlenen van diensten en gastheerschap en • In artikel 5 van de BVO Recreatieschap Twente een extra lid opnemen waaruit volgt dat alleen in unanimiteit nieuwe activiteiten kunnen worden toegevoegd. Uw voorzitter en lid van het AB voor Haaksbergen, burgemeester Welten heeft uiteindelijk met een stemverklaring ingestemd met deze amendering, nadat in twee termijnen gebleken was dat het amendement de steun van het DB en die van de dertien overige gemeenten zou verkrijgen. In de stemverklaring is kort de motivering voor het Haaksbergse standpunt verwoord, met verwijzing naar de motie van de gemeente Haaksbergen uit 2019. Het unanimiteitsvereiste maakt flexibel aanpassen op toekomstige ontwikkelingen in de Twentse samenwerking moeilijker, door het unanimiteitsvereiste, dat feitelijk een vetorecht voor ieder van de 14 gemeenten is. In onze ogen lijkt het Pagina 1 van 4

gebaseerd op wantrouwen en zal het bovendien ’t debat op inhoud op cruciale momenten in de Twentse samenwerking smoren, geen goede ontwikkeling uit democratisch oogpunt. Gelet op het belang van het grotere geheel en de positiebepaling van de overige gemeenten, heeft uw vertegenwoordiger in het AB gemeend op dit punt in het proces geen blokkade te moeten opwerpen. Het besluit dat nu van uw raad wordt gevraagd in het totale, complexe proces van de transitie van de Regio Twente betreft de toestemming aan ons college voor de gehele wijziging van de Regeling Regio Twente in de Gemeenschappelijke Regeling Gezondheid en voor het aangaan van de Bedrijfsvoeringsorganisatie Recreatieschap Twente. Het gaat daarbij om de geamendeerde versies zoals hierboven beschreven. Voor de toelichting op de inhoudelijk technische aspecten van deze beide GR-en verwijzen wij u naar ons voorstel voor uw raadsvergadering van 31 maart 2021.

Bestuurlijk / wettelijk kader Gemeentewet Wet gemeenschappelijke regelingen Regeling Regio Twente Besluit gemeenteraad d.d. 27 november 2019: motie heroriëntatie samenwerking Regio Twente Collegebesluiten d.d. 10 december 2019 (Besturingsmodel 3O) en 15 december 2020 (BOK SES en statuten Stichting Twente Board) Besluitvorming Algemeen Bestuur Regio Twente: 25 september 2019, 11 december 2019; 1 juli 2020; 28 oktober 2020, 16 december 2020, 27 januari 2021, 19 maart 2021 en 7 april 2021. Besluit gemeenteraad 31 maart 2021: aannemen amendement – vooralsnog geen toestemming.

Argumenten 1.1. Op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) is toestemming van de raad nodig alvorens een college een bestaande gemeenschappelijke regeling kan aangaan of kan wijzgigen. Artikel 1, lid 2 en 3 van de Wgr bepaalt dat het aangaan van de regeling slechts is toegestaan na verkregen toestemming van de raad. Deze toestemming geldt ook bij het wijzigen van, het toetreden tot en het uitreden uit een regeling. De toestemming kan door de raad slechts worden onthouden wegens strijd met het recht en het algemeen belang. 1.2 De gevraagde toestemming kan niet onder voorwaarden worden verleend. Een voorwaardelijke toestemming is niet geoorloofd. De raad heeft in het op 31 maart 2021 unaniem aangenomen amendement helder uitgesproken dat door het (op dat moment) “ontbreken van een stevige onderbouwing van de financiële effecten van de transitie van Regio Twente” nog geen oordeel kon worden gegeven of sprake zou zijn van strijd met het algemeen belang.

De totale transitie van de Regio Twente, waar de beide regelingen waarvoor nu toestemming wordt gevraagd, onderdeel van uitmaken heeft als doel focus en eenvoud in de samenwerking in Twente, Voor ons college en uw raadzijn de argumenten: het kostenbewustzijn, voldoende efficiency en effectiviteit, goedkoper, de goede landing van de samenwerkingen die niet onder de sociaaleconomische structuurversterking vallen maar ook een minimum aan frictiekosten, van belang. Wij hebben deze uitgangspunten steeds ingebracht en bepleit in de discussies van de afgelopen jaren. Haaksbergen heeft om dat kracht bij te zetten een motie ingebracht in het AB (juli 2020) die is aangenomen. 1.3 Inzicht in de financiële, efficiency en effectiviteitsaspecten is in voldoende mate gegeven. Dat de uitvoering van een dergelijke transitie frictiekosten met zich brengt is realistisch. De Regio Twente heeft dat ook steeds benoemd. Het gaat daarbij o,a. over inhuur specialistische kennis. Daarnaast moet personeel worden herplaatst. Daaruit kunnen eenmalige mobiliteitskosten voortkomen. Het DB heeft inmiddels in een presentatie een uiteenzetting gegeven over de financiële gevolgen, inclusief de nu bekende/verwachte frictiekosten. Ook is in het AB een standpunt ingenomen over de Pagina 2 van 4

hoogte van het budget hiervoor. De presentatie is als bijlage toegevoegd en laten zowel de structurele als de incidentele financiële gevolgen van de transitie zien. In de gecombineerde commissievergadering van 19 april 2021 is door leden van het DB van de Regio Twente een toelichting op de transitie en de financiële gevolgen gegeven. Structureel betekent de transitie een voordeel op de begroting van de Regio Twente van € 210.000. Voor de gemeente Haaksbergen betekent dit een structureel voordeel van ongeveer € 8.000 op de bijdrage aan de regio Twente. De incidentele middelen (frictiekosten) die nodig zijn om de transitie te realiseren bedragen € 1.989.000, waarvan € 506.000 het geschatte worst-case scenario is (zie tabel op pagina 8 van de presentatie). De Regio Twente heeft de opdracht gekregen de frictiekosten uit eigen middelen te dekken (zie pagina 8 en 9 van de presentatie). Dit is mogelijk, weliswaar door het herbestemmen van diverse middelen. 1.4 Het hoofddoel van de transitie: samenwerking in triple helix-verband is van belang voor heel Twente. Het is van belang het oorspronkelijke motief om tot deze transitie te komen niet uit het oog te verliezen. Uiteindelijk is dit complexe besluitvormingsproces in gang gezet om samenwerking met de ondernemers en de onderwijs- en wetenschapsinstellingen mogelijk te maken.

Een netwerk van belangenbehartigers voor Twente te realiseren, structureren, ontwikkelen en in stand te houden, maar bovenal de toegekende Regiodeals te realiseren en te benutten. Dit alles om de sociaal- economische structuurversterking van Twente als geheel. Verder was/is van belang focus en eenvoud in de Twentse samenwerking tot stand te brengen. Risico’s 1.1 Het financiële voordeel is gering. Uit de informatie gegeven in de presentatie ‘Financiële effecten veranderopdracht” (d.d. 7 april 2021) blijkt dat het voordeel niet bijzonder groot is (zie ook argument 1.3 en 1.4). Het is derhalve van belang goed geïnformeerd te blijven over de uitwerking en de resultaten/effecten. Scherpe monitoring blijft hierbij een must. Wel kan geconstateerd worden dat geen onnodige onverantwoorde besluiten worden genomen/voorstellen worden gedaan. Een blokkade opwerpen in de besluitvorming behoort eigenlijk niet meer tot de mogelijkheden, hoewel het financiële voordeel niet overweldigend is. Vervolgproces/communicatie/planning 12 mei 2021: finale besluitvorming AB Regio Twente - totaalbesluit

Bijlagen: • GR Gezondheid (betreft: versie 27 januari 2021 + brief DB Regio Twente aan de 14 colleges (n.a.v. besluitvorming AB 7 april 2021 = inclusief amendement Rijssen-Holten, Almelo en Hellendoorn) • Bedrijfsvoeringsorganisatie Recreatieschap Twente (betreft: versie 27 januari 2021 + brief DB Regio Twente aan de 14 colleges n.a.v. besluitvorming AB 7 april 2021 = inclusief amendement Rijssen-Holten, Almelo en Hellendoorn) • Brief DB Regio Twente: aanbieding GR Gezondheid en Regeling Recreatieschap Twente • Collegebesluiten d.d. 10 december 2019 (Besturingsmodel 3O) en 15 december 2020 (BOK SES en statuten Stichting Twente Board) • Besluitenlijsten Algemeen Bestuur Regio Twente: o 25 september 2019 o 11 december 2019 o 1 juli 2020 o 28 oktober 2020 o 16 december 2020 Pagina 3 van 4

• • • • •

o 27 januari 2021 o 19 maart 2021 o 7 april 2021 (nog niet beschikbaar) Motie gemeenteraad d.d. 27 november 2019 Motie Haaksbergen in Algemeen Bestuur juli 2020 Transitieplan, vastgesteld in Algemeen Bestuur d.d. 1 juli 2020 Raadsbesluit (amendement) 31 maart 2021 Presentatie financiële effecten veranderopdracht (d.d. 7 april 2021)

Burgemeester en wethouders

dr. R. Toet secretaris

mr. drs. R.G. Welten burgemeester

Aldus vastgesteld tijdens de openbare raadsvergadering d.d. datum.

mr. G. Raaben griffier

mr. drs. R.G. Welten voorzitter

Pagina 4 van 4