Raadsvoorstel wijziging gemeenschappelijke regeling GBTwente

Raadsvoorstel Raadsvergadering

d.d. 25 juni 2025

nr.

Onderwerp: wijziging gemeenschappelijke regeling GBTwente

Voorstel: 1. Toestemming verlenen aan het college tot wijziging van de gemeenschappelijke regeling GBTwente die strekt tot: a. toetreding van de gemeenten Berkelland en Bronckhorst met ingang van 1 januari 2026; b. verduidelijking van de gemeenschappelijke regeling.

Inleiding / aanleiding Op 15 november 2024 is het verzoek van gemeente Berkelland tot toetreding aan de Gemeenschappelijke regeling GBTwente ontvangen. Gemeente Bronckhorst heeft hiertoe een verzoek gedaan op 9 december 2024 (bijlagen 1 en 2). Als de gemeenten Berkelland en Bronckhorst toetreden tot GBTwente, dient de huidige gemeenschappelijke regeling te worden aangepast (bijlage 5). Om deze regeling inzichtelijk te houden is ervoor gekozen de wijzigingen in een nieuwe regeling te laten vaststellen door de colleges (na toestemming van hun raden). Het betreffen wijzigingen die noodzakelijk zijn voor de toetreding van Berkelland en Bronckhorst en wijzigingen, waarmee enkele onduidelijkheden in de huidige regeling worden weggenomen. Zowel het besluit om in te stemmen met de toetreding van de gemeenten Berkelland en Bronckhorst, als het besluit tot wijziging van de tekst van de gemeenschappelijke regeling behoren tot de bevoegdheid van het college. Op grond van de Wet gemeenschappelijke regeling (Wgr) kan dit besluit slechts worden genomen, nadat de raad in de gelegenheid is geweest hierover zienswijzen in te dienen en na verkregen toestemming van de raad.

De gewijzigde gemeenschappelijke regeling GBTwente treedt in werking, nadat tenminste twee derde van de colleges van de deelnemers van de gemeenschappelijke regeling, na verkregen toestemming van hun raden, hebben ingestemd met de voorgestelde wijzigingen. Op 2 april 2025 heeft het algemeen bestuur, na kennisneming van de zienswijzen en de reactie van het dagelijks bestuur op deze zienswijzen (bijlage 3), ingestemd met de toetreding van Berkelland en Bronckhorst (bijlage 4). Op 19 februari 2025 heeft de raad een zienswijze ingediend op het ontwerp voor de wijzigingsregeling van GBTwente. Na behandeling van de ingebrachte zienswijzen vragen wij thans aan de raad toestemming te verlenen tot het daadwerkelijk wijzigen van de gemeenschappelijke regeling GBTwente. Wij zien aanleiding tot wijziging van de gemeenschappelijke regeling GBTwente, onder voorbehoud dat de raad de vereiste toestemming verleent.

Pagina 1 van 3

Bestuurlijk / wettelijk kader Gemeentewet Algemene wet bestuursrecht Wet gemeenschappelijke regelingen Gemeenschappelijke regeling GBTwente Argumenten 1.1 Op grond van art. 1 lid 4 jo art. 9 van de Wgr gaat het college niet over tot wijziging van een regeling, dan na verkregen toestemming van de raad. Het wijzigen van een gemeenschappelijke regeling wordt voor de wet gelijkgesteld met het treffen van een gemeenschappelijke regeling. Daarom is toestemming van de raad nodig om over te gaan tot wijziging en het aangaan van de gewijzigde regeling door het college. Weigering van toestemming kan alleen op de gronden ‘strijd met het recht’ of ‘strijd met het algemeen belang’. Gelet op de duale verhoudingen in de Wgr, vergt dit een terughoudende toetsing. 1.2

De zienswijze van de raad is door GBTwente niet overgenomen. De afweging is aanvaardbaar en geeft geen aanleiding toestemming te onthouden. Aan het voorstel tot het indienen van een zienswijze lag de gedachte ten grondslag dat de wijzigingen, die zien op de toetreding van Berkelland en Brockhorst, leiden tot een uitzetting van lasten. Berkelland en Bronckhorst nemen niet exact dezelfde producten af als de andere deelnemende gemeenten, waardoor een verschuiving plaatsvindt in de verdeling van kosten. Sommige gemeenten heffen bijvoorbeeld parkeergelden, hondenbelasting en/of toeristenbelasting, en andere gemeenten doen dat niet. Ook de aantallen per belastingsoort wijzigen elk jaar. Mocht de situatie in 2026 exact dezelfde zijn als nu, levert de toetreding van Berkelland en Bronckhorst ons naar verwachting een financieel nadeel op ter hoogte van € 4.125,38. De raad heeft een zienswijze ingediend, waarin is aangegeven dat ingestemd kan worden met de toetreding van Berkelland en Brockhorst, mits dit niet leidt tot een kostenuitzetting voor de reeds deelnemende gemeenten. De verwachte kostenuitzetting is niet uitlegbaar gelet op de omstandigheid dat we met meer partijen de kosten moeten delen en een kostenuitzetting staat haaks op de ombuigingsopgave van de verbonden partijen.

De verbonden partijen zijn door middel van een zienswijze, na besluitvorming door de raad op 26 juni 2024, geïnformeerd over de ombuigingsopgave waar wij lokaal voor staan. Wij hebben GBTwente geïnformeerd dat wij als uitgangspunt hebben over het totaal aan gemeenschappelijke regelingen op een ombuiging met een opbrengst van € 300.000 voor Haaksbergen voor te sorteren. Een kostenuitzetting door toetreding van Berkelland en Bronckhorst in de Gemeenschappelijke regeling GBTwente is niet in overeenstemming met voornoemd uitgangspunt. In de raadsvergadering van 19 februari 2025 heeft de raad verzocht om een specificatie van de kostenuitzetting. In onze beantwoording van deze raadsvraag van 24 maart 2025 hebben wij aangegeven, dat de berekening met betrekking tot de herverdeeleffecten van de deelnemende gemeenten van GBTwente behorend bij het raadsbesluit van 19 februari 2025 is achterhaald. Opgemerkt is dat uit de begroting 2026 van GBTwente blijkt dat de deelnemende gemeenten een marginaal voordeel hebben bij toetreding van Berkelland en Bronckhorst. Voor Haaksbergen komt dit neer op € 2.000. Het dagelijks bestuur van GBTwente merkt in hun reactie op de zienswijze van de raad onder meer onderstaande op. ln het voorstel is met de kennis van eind 2024 becijferd, wat de herverdeeleffecten indicatief kunnen zijn op het moment van de toetreding.

Dat ziet dan met name op een herverdeling van indirecte kosten en een verdeling op basis van werkelijke aantallen, zoals dat ieder jaar bij het opstellen van de nieuwe begroting wordt gebezigd. De definitieve cijfers (definitieve aantallen, indexaties en verdeelsleutels over de indirecte kosten) zijn pas definitief inzichtelijk bij het opstellen van de gewijzigde begroting 2026, waarin de toetreding van Berkelland en Bronckhorst wordt verwerkt. De verwachting is dat deze herverdeelcijfers van marginale omvang blijven.

Pagina 2 van 3

Het dagelijks bestuur concludeert dat zij een aanzienlijke financiële bijdrage levert aan de ombuigingsopgave van gemeente Haaksbergen en zegt toe dat de herverdeeleffecten als gevolg van toetreding van de gemeenten Berkelland en Bronckhorst van marginale omvang blijven. 1.3

Het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur van de Gemeenschappelijke regeling GBTwente hebben een positief advies uitgebracht over deelname van de gemeenten Berkelland en Bronckhorst. Voordat het verzoek tot toetreding van een nieuwe deelnemer wordt toezonden, wordt een advies van het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur gevraagd. Het bestuur van GBTwente adviseert in te stemmen met toetreding van de gemeenten Berkelland en Bronckhorst. 1.4

Vanwege de toetreding van de gemeenten Berkelland en Bronckhorst dient de Gemeenschappelijke regeling GBTwente aangepast te worden. Het betreffen wijzigingen die noodzakelijk zijn voor de toetreding van Berkelland en Bronckhorst. Er zijn geen inhoudelijke wijzigingen voorgesteld. 1.5

ln de gemeenschappelijke regeling zijn wijzigingen ter verduidelijking aangebracht. Deze brengen geen beleidsinhoudelijke wijzigingen met zich. De wijzigingen ter verduidelijking zijn volgens de toelichting en onze beoordeling niet van beleidsinhoudelijke aard. Zij leiden niet tot een uitzetting van taken, die de regeling uitvoert of tot een uitzetting van lasten. In bijlage 5 zijn de wijzigingen weergegeven in de kleur blauw. Risico’s Geen. Vervolgproces/communicatie/planning Na besluitvorming door de raad, worden de besluiten toegezonden aan GBTwente.

Bijlagen: 1. verzoek Berkelland tot toetreding GBTwente; 2. verzoek Bronckhorst tot toetreding GBTwente; 3. reactie op zienswijzen toetreding gemeenten Berkelland en Bronckhorst; 4. begeleidende brief; 5. gewijzigde GR GBTwente per 1 januari 2026

Burgemeester en wethouders

drs. M. Broekhuis gemeentesecretaris

drs. J.H. Scholten locoburgemeester

Aldus vastgesteld tijdens de openbare raadsvergadering d.d. 25 juni 2025

R. Meinen griffier

G. van den Hengel voorzitter

Pagina 3 van 3