Raadsvoorstel wensen en bedenkingen aangeven voor een nieuwe achtervangovereenkomst met het Waarborgfonds Sociale Woningbouw

Raadsvoorstel Raadsvergadering

d.d. 31 januari 2024

nr. Nummer

Onderwerp: Wensen en bedenkingen aangeven voor een nieuwe achtervangovereenkomst met het Waarborgfonds Sociale Woningbouw

Voorstel: 1. Geen wensen en bedenkingen in te brengen op het aangaan van de achtervangovereenkomst met het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW).

Inleiding / aanleiding Het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben ons gevraagd in te stemmen met een nieuwe achtervangovereenkomst. Het WSW borgt leningen van woningcorporaties. Dat betekent dat zij de betalingsverplichtingen (rente en aflossing) van de lening overnemen, mocht de corporatie daar zelf niet meer aan kunnen voldoen. Doordat het WSW borg staat voor leningen kunnen woningcorporaties goedkoper leningen aantrekken. Rijk en gemeenten staan elk voor 50% in de achtervang bij het WSW. Van deze 50% die gemeenten in de achtervang staan, wordt 25% verdeeld over alle gemeenten en 25% toegerekend aan de gemeenten die leningen hebben verstrekt aan de corporatie die in de financiële problemen is gekomen. Dat betekent dat wanneer een corporatie in financiële problemen geraakt, het WSW zorgt dat rente en aflossing van leningen doorgaan. WSW betaalt dit uit eigen kapitaal. Dat kapitaal kan worden aangevuld door obligo bij alle deelnemende corporaties op te halen. Pas wanneer dat onvoldoende is, komen Rijk en gemeenten als achtervanger in beeld om renteloze leningen te verstrekken. Het risico voor de achtervangers is zeer beperkt, tot nu toe heeft WSW daar nooit een beroep op gedaan. Onze gemeente heeft een achtervangovereenkomst met WSW.

Wij staan in lening overeenkomsten genoemd voor de volgende corporaties: Domijn en Beter Wonen. Het gaat daarbij om sociale woningbouw binnen onze gemeentegrenzen. Sinds 1 augustus 2021 wordt een nieuwe verbeterde achtervangovereenkomst gehanteerd voor alle rechten en verplichtingen die worden aangegaan na die datum. Het college heeft hier op 23 november 2021 mee ingestemd. Zoals in 2021 door het WSW aangekondigd, moeten deze verbeteringen nog verwerkt worden in de achtervangovereenkomst. VNG en WSW verzoeken de gemeente in te stemmen met één nieuwe generieke achtervangovereenkomst zodat de achtervangpositie van de gemeente uitsluitend worden beheerst door één overeenkomst. Alle voorgaande overeenkomsten worden hiermee vervangen. Bestuurlijk / wettelijk kader Woningwet 2022 Financiële verordening Argumenten 1.1 Uw raad dient in de gelegenheid te worden gesteld wensen en bedenkingen ter kennis van het college in te brengen. Pagina 1 van 3

Overeenkomstig art. 7 van de financiële verordening wordt uw raad in de gelegenheid gesteld om zijn wensen en bedenkingen in te brengen. Het college stelt voor geen wensen en bedenkingen in te brengen 1.2 Deze achtervangovereenkomst vervangt alle voorgaande overeenkomsten. De verbeteringen zoals die per 1 augustus 2021 zijn doorgevoerd, moeten ook van toepassing worden verklaard voor de achtervang bij leningen die zijn aangegaan voor 1 augustus 2021. Dit kan door een wijzigingsovereenkomst of een volledige nieuwe achtervangovereenkomst. Het WSW en de VNG zijn tot de conclusie gekomen dat het beter is dat alle rechten en verplichtingen beheerst worden door één achtervangovereenkomst, die de voorgaande overeenkomsten vervangt. 1.3

De nieuwe overeenkomst bevat verbeteringen ten opzichte van de overeenkomsten van voor 1 augustus 2021. De nieuwe overeenkomst bevat een aantal verbeteringen voor de gemeente als achtervanger. Deze waren al van toepassing sinds 1 augustus 2021, maar worden nu ook doorgevoerd voor de periode voor 1 augustus 2021. De belangrijkste verbeteringen zijn: - het moment van terugbetaling van renteloze geldleningen is nader gespecificeerd; - de regels rond herfinanciering van bestaande geborgde leningen zijn aangescherpt; - de borgbare doelen zijn aangepast aan de Woningwet 2015; - algehele modernisering in relatie tot taalgebruik en aansluiting op wet- en regelgeving. Deze verbeteringen worden nader toegelicht in bijlage 2 onderdeel 1. 1.4

Een beperkt aantal aanvullende wijzigingen zijn doorgevoerd ten opzichte van de overeenkomst die van toepassing is sinds 1 augustus 2021. Op een aantal punten is de standaardovereenkomst verder aangepast ten opzichte van de versie, zoals die sinds 1 augustus 2021 toegepast wordt. Het gaat dan onder meer om het aanpassen van de definities met betrekking tot herfinanciering en risicovermogen en de combinatie van de verdeelsleutels. Deze wijzigingen zijn ook doorgevoerd in de voorliggende nieuwe achtervangovereenkomst tussen de gemeente en WSW (zie voor een nadere toelichting bijlage 2 onderdeel 2). 1.5 De verdeelsleutel voor het achtervangrisico wordt niet gewijzigd. Met ingang van 1 augustus 2021 wordt in de achtervangovereenkomsten het risico verdeeld over alle gemeenten waar een corporatie actief is. Dit voorkomt een verdere scheefheid in de achtervangpositie van gemeenten. Alle gemeenten waar een corporatie bezit heeft, staan in de achtervang voor geborgde leningen en niet langer één gemeente. De leningen van een corporatie zijn bedoeld voor financiering van activiteiten in het gehele werkgebied van een corporatie. De nieuwe verdeelsleutel wordt jaarlijks geactualiseerd, dus veranderingen in de omvang en waarde van het bezit worden verwerkt. Voor geborgde geldleningen aangegaan voor 1 augustus 2021 is de verdeelsleutel niet gewijzigd per 1 augustus 2021.

Ook met deze nieuwe overeenkomst wijzigen de verdeelsleutels niet, wel worden ze in één achtervangovereenkomst gecombineerd. 1.6 Er is brede steun voor de nieuwe achtervangovereenkomst bij betrokken partijen De achtervangovereenkomst is opgesteld door WSW en goedgekeurd door het Ministerie van BZK en de VNG. Bovendien is de overeenkomst getoetst door landsadvocaat Pels Rijcken. Risico’s Indien niet wordt ingestemd met de nieuwe achtervangovereenkomst blijven er meerdere verschillende overeenkomsten lopen, die bovendien niet zijn geactualiseerd. Dit is omwille van het overzicht en de beheersbaarheid niet wenselijk. De risicopositie van Haaksbergen verandert niet met het aangaan van de nieuwe overeenkomst.

Pagina 2 van 3

Vervolgproces/communicatie/planning De nieuwe achtervangovereenkomst treedt per 1 mei 2024 in werking. De gemeente ontvangt jaarlijks van het WSW een overzicht van de stand van onze achtervangpositie. Deze stand wordt bij elke begroting en jaarrekening in onze paragraaf risicomanagement en weerstandsvermogen opgenomen.

Bijlagen: 1. Nieuwe achtervangovereenkomst tussen Haaksbergen en WSW 2. Wijzigingen nieuwe achtervangovereenkomst 3. Brief WSW, van 1 november 2023

Burgemeester en wethouders

dr. R. Toet secretaris

mr. drs. R.G. Welten burgemeester

Aldus vastgesteld tijdens de openbare raadsvergadering d.d. 31 januari 2024

R. Meinen griffier

mr. drs. R.G. Welten voorzitter

Pagina 3 van 3