raadsvoorstel verordening kwaliteit VTH

Raadsvoorstel Raadsvergadering

d.d. 3 maart 2021

nr.

Onderwerp: Verordening kwaliteit Vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht

Voorstel: 1. De Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht vaststellen.

Inleiding / aanleiding Samen met het kabinet werken gemeenten en provincies aan het verbeteren van de uitvoering van het omgevingsrecht, waarbij een landelijk kwaliteitsniveau wordt nagestreefd. Dit is deels bij wet geregeld in de sinds 14 april 2016 in werking zijnde Wet VTH (Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving). Deze wetswijziging regelt de randvoorwaarden voor gemeenten en provincies om tot een hogere kwaliteit van vergunningverlening, toezicht en (vooral) handhaving te komen. Deze wet heeft o.a. geleid tot de vorming van omgevingsdiensten: zo is op 1 januari 2019 de Omgevingsdienst Twente opgericht. Onderdeel van deze stelselherziening vormt de verbetering van de afstemming en informatieuitwisseling tussen provincies, gemeenten, waterschappen, het openbaar ministerie, de politie en de rijks toezichthouders. Verder is in deze wet onder meer het basistakenpakket van de regionale uitvoeringsdiensten wettelijk vastgelegd (het takenpakket dat verplicht bij de omgevingsdiensten behoort te worden ondergebracht) en worden gemeenten verplicht om een kwaliteitsverordening vast te stellen waardoor de verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van de uitvoering van de VTH-taken bij het bevoegd gezag komt te liggen. Deze kwaliteitsverordening gaat over de kwaliteit van de uitvoering van taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving.

De verordening gaat over alle Wabo-taken en bevat output- en outcome doelen. Als basis gelden de landelijke set “kwaliteitscriteria”. Voor de kwaliteitscriteria voor het basistakenpakket milieu geldt dat deze binnen het werkgebied van de omgevingsdiensten gelijkluidend zijn. Voor de overige omgevingsrecht-taken geldt een zorgplicht. De VNG en het IPO hebben hiervoor een modelverordening opgesteld. Het voorliggende voorstel voorziet in de vaststelling van deze verordening. De provincie Overijssel is in de gelegenheid gesteld om haar zienswijze(n) in te brengen op de ontwerpverordening. De reactie van de provincie Overijssel is als bijlage opgenomen. Bestuurlijk / wettelijk kader Wet algemene bepalingen omgevingsrecht artikelen 5.4, eerste lid en artikel 5.5 Gemeentewet artikel 147 Brief Gedeputeerde Staten van Overijssel van 22 december 2020

Pagina 1 van 3

Argumenten 1.1. Met het vaststellen van de kwaliteitsverordening wordt voldaan aan de verplichting tot het bij verordening stellen van regels over de uitvoering van ten minste de basistaken (milieu). Naast een verplichting tot het instellen van een omgevingsdienst, kent de Wet VTH een verplichting tot het bij verordening stellen van regels over de uitvoering van die taken. Daarbij moet het college er zorg voor dragen dat de regels voor de milieutaken uniform zijn op het niveau van een Omgevingsdienst. Voor alle overige taken schrijft de wet een zorgplicht voor, ter uitvoering waarvan de gemeenteraad regels kan stellen. 1.2. Met het vaststellen van de kwaliteitsverordening wordt invulling gegeven aan de zorgplicht voor alle overige taken. Voor de overige VTH-taken, niet zijnde de basistaken milieu, geldt een zorgplicht. In de verordening zijn ook voor deze andere taken de landelijke kwaliteitscriteria het uitgangspunt. Hierbij geldt wel meer ruimte om van de criteria af te wijken, al kunnen de uitgangspunten van de criteria niet worden verlaten. Incidentele afwijkingen zullen in het VTH-jaarprogramma of het VTH-jaarverslag moeten worden uitgelegd. Mocht het college om bepaalde reden niet kunnen voldoen aan de criteria, dan moet gemotiveerd worden waarom de criteria niet zijn toegepast en hoe wel aan kwaliteit wordt voldaan. Dit is de zogenaamde “comply or explain”. 1.3.

Het vaststellen van de kwaliteitsverordening maakt onderdeel uit van het verbetertraject IBT- Wabo. De gemeente Haaksbergen heeft in het kader van het Interbestuurlijk Toezicht (IBT), uitgevoerd door de provincie Overijssel, onvoldoende gescoord op het onderdeel Wet algemene bepalingen omgevingswet (Wabo). Uit het IBT-totaalbeeld blijkt dat het oordeel op het domein Wabo verschoven is van oranje naar rood. Dit is ingegeven door het ontbreken van essentiële documenten in combinatie met een gebrek aan inzicht en sturing op zowel het uitvoerings- als beleidsproces. Hierdoor is er geen sluitende beleids- en uitvoeringscyclus. In overleg met de Provincie is een verbeterplan opgesteld waarin een planning is opgenomen voor het opleveren en vaststellen van de essentiële documenten waaronder deze verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht. Met het vaststellen van de kwaliteitsverordening door de raad, wordt invulling gegeven aan deze afspraak. 1.4. De raad krijgt grip op kwaliteit uitvoering omgevingsrecht. De raad controleert het beleid en handelen van het college. Deze verordening stelt daarbij voor de uitvoerende taken omgevingsrecht een aantal kaders. Door hierover te rapporteren, in elk geval in het VTH-jaarverslag, stelt het college de raad in staat tot het uitvoeren van dit horizontaal toezicht.

1.5 Gedeputeerde staten van Overijssel hebben geen aanleiding gezien om opmerkingen te maken over de ontwerpverordening. De wet (Wabo en Bor) schrijft voor dat, alvorens een kwaliteitsverordening door de raad wordt vastgesteld deze voor zienswijze aangeboden dient te worden aan de provincie. Na de besluitvorming over de ontwerpkwaliteitsverordening is deze aan de provincie Overijssel aangeboden. De reactie van de provincie is op 22 december 2020 ontvangen. In deze reactie geeft de provincie aan dat de ontwerpverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht geen aanleiding geeft tot het maken van opmerkingen. Risico’s Hoewel het de bevoegdheid is van de raad om wel of geen kwaliteitsverordening vast te stellen dient opgemerkt te worden dat de provincie daar wel invloed op kan uitoefenen. Immers als er geen kwaliteitsverordening is, dan zal dit meegenomen en ook meegewogen worden in het oordeel van de provincie welke wordt geveld over de uitvoering van de VTH-taken. Vervolgproces en uitvoeringsaspecten Na vaststelling en ondertekening van de verordening door de raad, wordt deze ingevoerd in DROP, door de invoerder van de afdeling Ontwikkeling. De verordening treedt na bekendmaking in het digitale Pagina 2 van 3

Gemeenteblad van 17 maart 2021 op 18 maart 2021 in werking en komt vanaf inwerkingtreding op www.overheid.nl te staan. Op basis van artikel 5 van de verordening moet het college jaarlijks aan de raad rapporteren over de naleving van de verordening. De rapportage zal een plek krijgen in het VTHjaarverslag, voor het eerst in het jaarverslag 2021.

Bijlagen digitaal: - Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht - Brief reactie provincie Overijssel ontwerpverordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht

Burgemeester en wethouders

dr. R. Toet secretaris

mr. drs. R.G. Welten burgemeester

Aldus vastgesteld tijdens de openbare raadsvergadering d.d. 3 maart 2021

mr. G. Raaben griffier

mr. drs. R.G. Welten voorzitter

Pagina 3 van 3