Raadsvoorstel Vaststelling vraagstelling en antwoordmogelijkheden referendum 18 maart 2026

Raadsvoorstel Raadsvergadering

d.d. 28 januari 2026

nr. 10

Onderwerp: Vaststelling vraagstelling en antwoordmogelijkheden referendum 18 maart 2026

Voorstel: 1. Kennis te nemen van het advies van de vraagstellingscommissie; 2. Als vraagstelling en de bijbehorende antwoordmogelijkheden t.b.v. het op 18 maart 2026 te houden referendum vast te stellen: •

Vraag 1 De gemeente Haaksbergen heeft de wettelijke taak om minimaal 129 asielzoekers op te vangen. Zij kunnen allemaal worden opgevangen op één locatie. Zij kunnen ook worden opgevangen op twee of meer locaties. Wat vindt u? A. Er moet bij voorkeur één locatie komen voor de opvang van alle asielzoekers. B. De asielzoekers moeten bij voorkeur worden opgevangen op twee of meer locaties. Maak het rondje rood van uw voorkeur.

•

Vraag 2 Het asielzoekerscentrum moet voor een periode van minstens 5 jaar gevestigd worden. Er zijn binnen de gemeente verschillende plekken waar woningbouw gepland is. Op sommige van deze plekken zullen pas over vijf jaar of nog later woningen gebouwd worden. Wat vindt u? A. Een asielzoekerscentrum mag wel komen op een plek waar pas over 5 jaar of later woningen gebouwd worden. B. Een asielzoekerscentrum mag helemaal niet komen op een plek waar woningbouw gepland is. Maak het rondje rood van uw voorkeur.

Pagina 1 van 4

•

Vraag 3 De ligging van het asielzoekerscentrum ten opzichte van bebouwing en voorzieningen heeft verschillende gevolgen, bijvoorbeeld voor de veiligheid, voor de nabijheid van voorzieningen en voor de mogelijkheid van integratie van bewoners van het azc. Wat vindt u? A. Een asielzoekerscentrum moet bij voorkeur komen op een locatie waar weinig mensen wonen, in een stille omgeving. B. Een asielzoekerscentrum moet bij voorkeur komen op een locatie waar meer mensen wonen, in een drukkere omgeving. Maak het rondje rood van uw voorkeur.

•

Vraag 4 U heeft hierboven drie vragen beantwoord. Welke van deze drie vragen vindt u het belangrijkste? 1. Vraag 1 over het aantal azc-locaties. 2. Vraag 2 over woningbouw. 3. Vraag 3 over ligging van de azc-locatie. Maak het rondje rood van uw voorkeur.

Inleiding / aanleiding Inwoners van Haaksbergen hebben het recht om te verzoeken om een referendum te houden over voorgenomen beslissingen van de raad. Namens de Vereniging Belanghebbenden AZC Haaksbergen is op 23 oktober 2025 een inleidend verzoek gedaan ten behoeve van het door het college voorgestelde ontwerp-raadsbesluit Criteria locatie opvang asielzoekers. Op 30 oktober 2025 heeft de raad besloten om dit inleidend verzoek toe te laten. Op diezelfde datum heeft de raad amendement 2025-A14 aangenomen, wat een inhoudelijke wijziging behelst van het oorspronkelijke ontwerp-besluit. Op 2 december 2025 hebben de initiatiefnemers het definitieve verzoek ingediend. Op 18 december 2025 heeft de raad besloten om het definitieve referendumverzoek toe te laten. De raad heeft daarnaast besloten om zich bij het formuleren van de vraag en bijbehorende antwoordmogelijkheden te laten adviseren door een vraagstellingscommissie. Deze commissie heeft hiertoe een advies uitgebracht. De raad dient op 28 januari 2026 de vraag en de bijbehorende antwoordmogelijkheden vast te stellen. Bestuurlijk / wettelijk kader • •

Referendumverordening 2006 Verordening Vraagstellingscommissie referendum Haaksbergen 2026

Pagina 2 van 4

Argumenten 1.1 De raad heeft een commissie belast met het uitbrengen van een advies De raad heeft besloten om zich de laten bijstaan door een onafhankelijke vraagstellingscommissie. Deze commissie is belast met het uitbrengen van een advies, zo stipuleert art. 3 lid 1 van de Verordening vraagstellingscommissie referendum Haaksbergen 2026: “De commissie heeft tot taak het uitbrengen van een advies aan de raad over de mogelijke vraagstelling aangaande het referendum over het ontwerp-raadsbesluit “Criteria locatie opvang asielzoekers”, zoals dat luidt na de verwerking van het op 30 oktober 2025 door de gemeenteraad aangenomen amendement 2025-A14, inclusief de bijbehorende antwoordmogelijkheden.” De commissie heeft dit advies uitgebracht en kenbaar gemaakt aan de raad, ten minste drie dagen voordat de raad besluit over de vaststelling van de vraag en de antwoordmogelijkheden. In het advies heeft de commissie, naast het inhoudelijke advies, ook een procesverantwoording opgenomen. De commissie heeft de initiatiefnemers van het referendum, alsmede het college van burgemeester & wethouders, actief geïnformeerd over het advies. 2.1 De raad is gehouden tot het vaststellen van de referendumvraag In art.

9 lid 1 van de Referendumverordening 2006 is opgenomen dat de raad de vraag en de antwoordmogelijkheden dient vast te stellen in de eerstvolgende raadsvergadering, nadat het verzoek om een referendum definitief is toegelaten. Dat betekent i.c. dat de raad e.e.a. moet vaststellen tijdens de raadsvergadering van 28 januari 2026, daar de raad op 18 december 2025 (de laatstelijk gehouden vergadering) besloten heeft tot de toelating van het definitieve verzoek. Risico’s Er zijn geen risico’s aan dit voorstel verbonden. Vervolgproces/communicatie/planning Nadat de raad heeft besloten tot de vaststelling van de referendumvraag en de bijbehorende antwoordmogelijkheden, worden de voorbereidende werkzaamheden t.b.v. een goed verloop van het referendum uitgevoerd. Het college is ingevolge de referendumverordening verantwoordelijk voor de organisatie en uitvoering van het referendum. Daarbij gaat het o.a. om het drukken van de stembiljetten, het adequaat inrichten van stemlokalen, het werven en inplannen van voldoende (extra) tellers en andere werkzaamheden. De uitslag van het referendum is geldig wanneer ten minste 40% van de kiesgerechtigden een stem uitbrengt. Het aantal kiesgerechtigden voor het aankomende referendum is nog niet vastgesteld. Tijdens de laatste gemeenteraadsverkiezingen (2022) bedroeg het aantal kiesgerechtigden 19.791 personen.

Zou het referendum toen gehouden zijn, zouden ruim 7.900 stemmen moeten zijn uitgebracht voor een geldig referendum. Tijdens de gemeenteraadsverkiezingen brachten ca. 10.900 inwoners hun stem uit (opkomstpercentage 55%). Zouden die inwoners ook allemaal over het referendum gestemd hebben, dan zou het referendum geldig zijn geweest. De raad neemt, mits de uitslag van het referendum tijdig bekend is, op woensdag 25 maart een besluit over het ontwerp-besluit zoals dat thans luidt. Pagina 3 van 4

Bijlagen: • •

Bijlage I - Advies Vraagstellingscommissie Referendum Haaksbergen 2026 d.d. 22-01-2026 Bijlage II - Aanbiedingsbrief gemeenteraad

Aldus vastgesteld tijdens de openbare raadsvergadering d.d. 28 januari 2026

R. Meinen griffier

G.J. van den Hengel voorzitter

Pagina 4 van 4