Raadsvoorstel gezamenlijk bodembeheer in Twente

Raadsvoorstel Raadsvergadering

d.d. 26 mei 2021

nr.

Onderwerp: Gezamenlijk bodembeheer in Twente

Voorstel: 1. De nota bodembeheer regio Twente ‘Twents beleid veur oale groond 2.0’ en bijbehorende regionale bodemkwaliteitskaart Twente ongewijzigd vaststellen. In deze nota is het gezamenlijk beleid voor het ontgraven en toepassen van grond in Twente geregeld. Het gaat om het vaststellen van:  gebiedsspecifiek beleid waarbij voor het gehele grondgebied (uniforme) bodemkwaliteitsklassen en gebiedsgerichte normen (lokale maximale waarden) worden gehanteerd zoals aangegeven op de bodemkwaliteitskaart en,  de acceptatie van de provinciale wegbermenkaart geaccepteerd waardoor grond in de wegberm kan worden ontgraven en toegepast zonder extra onderzoek; onder voorwaarde dat vrijkomende grond alleen binnen provinciale wegbermen mag worden toegepast en,  grond maximaal 10% bodemvreemd materiaal mag bevatten, maar bij meer dan 10% alsnog mag worden toegepast nadat de grond is gezeefd.

Inleiding / aanleiding Een groot aantal Twentse gemeenten voert al enige jaren op elkaar afgestemd beleid uit voor het ontgraven en toepassen van grond. Dit leverde een meer uniform beleid voor ontgraven en toepassen van grond op in Twente. Onze gemeente nam eerder geen deel aan dit beleid, maar had een eigen bodemfunctiekaart en bodemkwaliteitsklassenkaart (2009). De gemeenten zijn verplicht het bestaande beleid te actualiseren. De regio Twente heeft op 26 november 2015 de gemeenten ‘opdracht’ gegeven deze actualisatie in gezamenlijkheid uit te voeren. Dit is gebeurd waarbij het bestaande beleid verder is geïntegreerd en geüniformeerd. Resultaat van dit traject is één nota bodembeheer en één (regionale) bodemkwaliteitskaart voor de gemeenten in Twente. In totaal gaat het om 14 gemeenten en het waterschap Vechtstromen. De gemeenteraad is bevoegd tot het vaststellen van dit beleid. Het ontwerp heeft gedurende zes weken ter inzage gelegen. Er zijn geen reacties binnengekomen. Daarmee kan de nota ongewijzigd worden vastgesteld inclusief het gebiedsspecifiek beleid, de provinciale wegbermenkaart en de 10% bodemvreemd materiaaltoepassing Bestuurlijk / wettelijk kader Wet algemene bepalingen omgevingsrecht Besluit bodemkwaliteit en de Regeling bodemkwaliteit Inspraakverordening Provincie Besluit Gedeputeerde Staten van Overijssel d.d.

15 december 2020, het verlengen van preventief toezicht met 1 jaar. Argumenten Pagina 1 van 4

Preventief toezicht 1.1 het voorstel past binnen de voorwaarden van preventief toezicht De financiële gevolgen van dit besluit passen binnen het niveau van de begroting 2021. Argumenten 1.2 Door te kiezen voor gebiedsspecifiek beleid – in plaats van generiek beleid – dragen we optimaal bij aan behoud van de goede bodemkwaliteit in Twente. De bodemgebruikswaarden voor het ontgraven en toepassen van grond zijn specifiek afgestemd op de Twentse bodemsituatie. Dit wordt ook wel aangeduid als gebiedsspecifiek beleid. Ook het al bestaande beleid voor ontgraven en toepassen van grond is gebiedsspecifiek beleid. De GGD is verzocht te adviseren over het geactualiseerde beleid. Zij gaf een positief advies, maar attendeerde de gemeenten er ook op om rekening te houden met nieuwe verontreinigende stoffen in de bodem. De Twentse gemeenten geven uitvoering aan dit advies door actieve deelname aan verschillende (landelijke) expertgroepen, die zich bezighouden met nieuwe verontreinigende stoffen. Zo kunnen nieuwe ontwikkelingen, en eventuele gevolgen hiervan voor het Twents beleid, tijdig worden gesignaleerd en geïmplementeerd. 1.3 Deze samenwerking tussen gemeenten en de uniformering levert effectiviteit en efficiency op. Na vaststelling van het Twents beleid hebben de deelnemende gemeenten dit beleid de afgelopen jaren gezamenlijk gemonitord en uitgevoerd.

Dit leverde zowel bodemgegevens als ervaringscijfers over het ontgraven en toepassen van grond op. Al deze verzamelde gegevens zijn input geweest voor de geactualiseerde Nota bodembeheer regio Twente ‘Twents beleid veur oale groond 2.0’ en de Regionale bodemkwaliteitskaart. Door nu binnen de regio Twente te gaan werken met één Nota bodembeheer en één gezamenlijke bodemkwaliteitskaart, wordt deze positieve lijn van samenwerken en uitvoeren van beleid voortgezet. De gezamenlijke actualisatie van het beleid heeft in het verleden tot schaalvoordelen geleid voor de deelnemende gemeenten. De uitvoeringstaken op het gebied van bodem zijn per 1 januari 2019 ondergebracht bij de Omgevingsdienst Twente (verder: ODT). Door deze uniformering in bodembeleid is het werk van de ODT effectiever en efficiënter en daarmee de samenwerking binnen de ODT. Het geactualiseerde beleid bespaart kosten voor ontgraven en toepassen van grond, voor derden maar ook voor de gemeente bij het uitvoeren van grondwerkzaamheden. Deze besparing wordt bereikt omdat minder bodemonderzoeken en partijkeuringen nodig zijn. 1.4 Goed en actief monitoren van het beleid in de afgelopen jaren heeft geleid tot de gezamenlijke conclusie dat deze 3 kwaliteitsklassen voor Twente goed voldoen. Na monitoren in de afgelopen jaren kwamen we met elkaar tot de conclusie dat een verdere vereenvoudiging van het beleid mogelijk was.

Een aparte bodemkwaliteitsklasse binnen het gebied Wonen (voorheen: Stedelijk wonen) was daarom niet meer nodig. In deze nota onderscheiden we de volgende klassen: 1. 2. 3.

AW2000 Wonen Gebiedsgericht

De klasse AW2000 bestrijkt samen met de klasse Wonen ongeveer 90% van het Twentse bodembeheergebied. Hierdoor ontstaan veel uitwisselingsmogelijkheden van partijen grond binnen de regio Twente. Daarnaast sluiten we met deze klassen goed aan bij het landelijk generieke beleid dat ook uitgaat van de klassen AW2000 en Wonen. Dit vereenvoudigt de eventuele uitwisseling van partijen grond met buiten de regio Twente gelegen gemeenten maar ook een reguliere toetsing van een bodemonderzoek of partijkeuring. 1.5 Hergebruik van grond binnen de provinciale wegbermen draagt bij aan duurzaam bodemgebruik.

Pagina 2 van 4

Eerder ontving de gemeente het verzoek van de provincie Overijssel om de provinciale wegbermenkaart te accepteren. Met deze kaart kan de provincie onder voorwaarden grond ontgraven en toepassen binnen de provinciale wegbermen die zich bevinden op gemeentelijk grondgebied. Dit draagt bij aan duurzaam bodemgebruik. Over de provinciale wegbermenkaart zijn in het verleden afspraken gemaakt, die de provincie heeft uitgevoerd. Hierdoor voldoet de provinciale wegbermenkaart aan de gemeentelijke voorwaarden en stellen wij u voor om deze provinciale wegbermenkaart te accepteren voor onze gemeente. 1.6 10% bodemvreemd materiaal vinden we een in de praktijk (voor aannemers, grondbedrijven etc.) werkbaar percentage terwijl dit niet ten koste gaat van het uitgangspunt om de goede bodemkwaliteit in de regio Twente te behouden. De landelijke regelgeving staat 20% bodemvreemd materiaal (plastic, puin, glas etc.) toe. Gemeenten hebben de mogelijkheid een lager percentage te hanteren voor hun grondgebied. De meeste Twentse gemeenten maakten onder het bestaande beleid al gebruik van deze mogelijkheid. Hierdoor golden verschillende percentages. De deelnemende gemeenten vonden verschillende percentages niet wenselijk binnen één regio. En daarom is gezamenlijk gekozen voor één vast percentage voor het gehele beheergebied: in partijen grond is maximaal 10% bodemvreemd materiaal toegestaan.

Zo wordt voorkomen dat derden geconfronteerd worden met veel bodemvreemd materiaal in de bodem. En wordt toezicht en handhaving in de praktijk eenvoudiger (er geldt slechts één percentage bodemvreemd materiaal in Twente). De toezicht en handhavingstaken worden per 1 januari 2019 door de ODT uitgevoerd. 1.7 Toepassen van grond na zeven draagt bij aan duurzaam hergebruik van grond en bagger. Is het percentage bodemvreemd materiaal meer dan 10% dan geven wij de voorkeur aan zeven van grond en baggerspecie ten opzichte van het storten ervan. Hierna kan de grond alsnog worden toegepast en wordt voorkomen dat ze wordt gestort. Dit draagt bij aan een duurzaam hergebruik van grond en bagger. Risico’s Bij het niet toepassen van de 10% bodemvreemd materiaal regel bestaat de kans dat de bodem in de gemeente Haaksbergen door aanvoer van grond uit de regio steeds meer bodemvreemd materiaal gaat bevatten. De overigen gemeente in Twente passen allemaal 10% bodemvreemd materiaal toe. Vervolgproces/communicatie/planning Na vaststelling en ondertekening van de nota bodembeheer door de raad, wordt deze ingevoerd in DROP, door de invoerder van de afdeling Ontwikkeling. De nota treedt na bekendmaking in het digitale Gemeenteblad in werking en komt vanaf inwerkingtreding op www.overheid.nl te staan.

Bijlagen digitaal: 1. Nota bodembeheer regio Twente ‘Twents beleid veur oale groond 2.0’. 2. Regionale bodemkwaliteitskaart Twente, 23 maart 2018. 3. Provinciale wegbermenkaart

Pagina 3 van 4

Burgemeester en wethouders

dr. R. Toet secretaris

mr. drs. R.G. Welten burgemeester

Aldus vastgesteld tijdens de openbare raadsvergadering d.d. 26 mei 2021

mr. G. Raaben griffier

mr. drs. R.G. Welten voorzitter

Pagina 4 van 4