PvdA inbreng

Voorzitter, Vandaag bespreken we de begroting voor 2026. Een begroting die moet gaan over keuzes. Over eerlijk delen, en over het lef om te investeren in mensen, voorzieningen en toekomst. Wij kijken daarbij vandaag in drie stappen naar het verleden, het heden en de toekomst.

Het verleden – constructief maar kritisch Allereerst kijken we terug naar het verleden Bijna vier jaar geleden zijn wij deze raadsperiode ingestapt met één doel: werken aan een eerlijke toekomst voor alle inwoners van Haaksbergen. We zaten niet aan de knoppen, maar we hebben wél verantwoordelijkheid genomen. We hebben constructief bijgedragen – met resultaat. •

We versnelden de verduurzaming met aangenomen amendementen op ledverlichting en de aanpak van de energiecrisis.

•

We brachten de woningnood in beeld met onze oproep voor een echte monitor.

•

We bleven knokken voor nieuwbouw van het Assink – en eindelijk ligt er iets op tafel.

•

En dankzij onze motie bleef De Kappen open. Zonder ons was die voorziening er vandaag niet meer geweest.

Maar niet alles ging goed. Bij de afgelopen kadernota probeerden we – tevergeefs – ook het zwembad te redden. Daarover later meer.

En we vroegen toen ook om meer onderbouwing bij de forse bezuinigingen op Wijkracht. Het college beloofde inzicht, maar het college weet nog steeds niet wat de tweede bezuiniging van €70.000 aan maatschappelijke schade zal veroorzaken. Voorzitter, dat is niet zorgvuldig. Wij willen van het college de toezegging dat de raad vóór de komende kadernota helderheid geeft over de effecten van deze bezuiniging. Kunt u toezeggen dat, voordat deze tweede tranche wordt doorgevoerd, wij – dus uiterlijk een maand voor de komende kadernota – inzicht krijgen in de verwachte effecten van deze bezuiniging? Want pas als je weet wat je afbreekt, kun je bepalen wat je wilt opbouwen. Met betrekking tot de onderbouwing van de investeringen in personeel, waarover we in de paragraaf Taakstellingen en reserveringen hebben gelezen, hebben wij nog een vraag aan het college: Heeft een nadere analyse nog tot veranderingen of nieuw inzicht geleid? En kunt u dat met ons delen? Tot zover onze terugblik naar het verleden.

Het heden – een begroting met gemiste kansen Voorzitter, dan het heden. Deze begroting bevat goede elementen, maar ook zorgwekkende keuzes. We zijn blij dat er eindelijk schot komt in de nieuwbouw van het Assink. We hadden liever een integrale aanpak op het Scholtenhagen gezien – dat was echt toekomstgericht geweest – maar goed, die opgave bleek helaas een brug te ver. En we hebben ook andere bruggen aan te pakken, zoals de oortjesbrug. Ook de woningbouw krijgt eindelijk perspectief. Dat werd tijd. Maar het college – en met name met steun van het CDA – slaat hier naar onze mening een verkeerde een afslag in. In plaats van bouwen op kansrijke locaties als de Wissinkbrink, De Hoeve en Buurse, legt men de focus bijna volledig op de Honesch. Alle mooie plaatjes ten spijt: zoom je uit, en je ziet dat het gebied tussen Diepenmaat en Scholtenhagen simpelweg wordt volgebouwd. Dat is geen vitaal buitengebied, dat is het dichtplamuren van de randen.

Dan de organisatie en het personeel. We begrijpen dat een sterke gemeente goed personeel nodig heeft. Maar deze forse investeringen – opnieuw – doen wel pijn. Wat ons betreft voorlopig ook de laatste keer dat we zo fors investeren in het ambtelijk apparaat. Want terwijl we de basis op orde brengen, zien we nu ook ineens een kwart miljoen euro aan reiskosten voor ambtenaren verschijnen. Ja, er zijn CAO- afspraken. Ja, we willen een aantrekkelijke werkgever zijn. Maar nee, we begrijpen niet dat dit zo afhankelijk is van reiskosten; Nee we begrijpen niet dat er geen andere- slimmere- keuzes gemaakt worden voor reiskostendeclaraties. En dan begrijpen we helemaal al niet dat het privacygevoelig zou zijn om het aantal ambtenaren per woonplaats te vermelden zodat wij inzicht krijgen in de opbouw en omvang van deze kosten. Daarom zien wij ruimte om hier in de toekomst wat aan te veranderen. En die toekomst begint nu voorzitter want ik kom tot het laatste deel van mijn beschouwing: De toekomst – eerlijker keuzes, samen vooruit Voorzitter, dan de toekomst. De PvdA kiest niet voor afbraak, maar voor opbouw. Niet voor wegkijken, maar voor verbeteren. Daarom dienen wij vandaag één motie en twee amendementen in, en steunen wij goede voorstellen van andere fracties. 1. Motie – Onderzoek gratis openbaar vervoer voor minima.

We willen dat het college onderzoekt hoe openbaar vervoer in Twente gratis kan worden gemaakt voor minima. Een retourtje naar het ziekenhuis in Enschede kost al snel 10 euro. En mocht het, en wij hopen echt van niet, het ziekenhuis in Winterswijk worden, dan is kost dat- als je pech hebt- 24 euro! Dat is voor minima echt een groot bedrag. Zoals u wellicht al ontdekt hebt: Deze motie wordt in nagenoeg alle Twentse gemeenten tegelijk ingediend. In samenwerking met de andere Twentse gemeenten staan we sterk richting provincie en Den Haag. 2. Amendement – Burgerinitiatieven. We willen een klein deel van het oncontroleerbare reiskostenbudget van ambtenaren overhevelen naar kleine burgerinitiatieven: zoals bloemen in het centrum, AED- en EHBO-trainingen en lokale acties die onze dorpen sterker maken. Want dat is pas investeren in de samenleving. U begrijpt dan ook dat we het amendement van team DAP ook ondersteunen

3. Amendement – Structureel behoud van zwembad De Wilder. Zonder structureel geld gaat het zwembad vroeg of laat dicht. We hebben het bij de kadernota al geprobeerd; nu doen we een nieuwe, stevige poging. Want een gemeenschap zonder zwembad verliest meer dan water – die verliest een gemeenschapshuis. Voorzitter, we weten dat keuzes maken pijn doet. Maar politiek is kiezen. En wij kiezen voor mensen, niet voor angst voor ravijnjaren. Hans van Mierlo zei ooit: “De begroting is als een deken in de winter – als de één eraan trekt, ligt de ander in de kou.” De PvdA zegt: trek niet aan die deken, kom dichter bij elkaar. Dan blijft iedereen warm. Samen vooruit, want niemand mag in Haaksbergen in de kou komen te staan. Dan ga ik nu over tot het formeel indienen van onze motie en amendementen.