Programmabegroting 2025 en meerjarenperspectief 2026-2028
Tekst van het document
In 2025 wordt de nieuwe NIS-richtlijn (NIS = Netwerk- en Informatiesystemen) van toepassing op de gemeente. De NIS2 richtlijn is dan wettelijk verankerd in de Cbw. Invoering van de Cbw betekent een wettelijke meld- en zorgplicht voor informatieveiligheid. De gemeente wordt verplicht meer maatregelen te nemen om cyberbeveiligingsrisico’s te beheersen. De Rijksdienst voor Digitale Infrastructuur (RDI) zal het toezicht op de uitvoering gaan uitoefenen. De ontwikkelingen als gevolg van het gebruik van kunstmatige intelligentie (AI) gaan snel. Ook criminelen hebben AI ontdekt en gebruiken dit in hun pogingen ransomware te installeren. Het is steeds moeilijker phishing berichten van echte berichten te onderscheiden. Informatieveiligheid is en blijft veel aandacht vragen. Daarnaast volgen we de ontwikkelingen op het gebied van malware, phishing, virussen, internetfraude etc. Door de medewerkers bewust te maken van de risico’s die verbonden zijn aan het klikken op een malafide link of openen van een onveilig bestand, verhogen we onze cyberweerbaarheid. Wat gaan we ervoor doen in 2025? Om invulling te geven aan de zorgplicht van de Cbw, blijven we werken aan het voldoen aan de informatiebeveiligingseisen zoals deze zijn vastgelegd in de vernieuwde Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO).
De inzet van een Information Security Officer (ISO) helpt om de cyclus van plannen, uitvoeren, controleren en bijstellen vorm en inhoud te geven. Daarvoor is extra capaciteit noodzakelijk, echter financieel niet haalbaar. We blijven investeren in de belangrijke menselijke factor om de kans op incidenten te reduceren. Implementatie van een e-learning over informatiebeveiliging en privacy voor alle medewerkers levert daar een bijdrage aan. Via de “eenduidige normatiek single information audit” (ENSIA) leggen we jaarlijks verantwoording af over de status van de informatieveiligheid aan de wettelijke toezichthouders en de raad. Een externe auditor checkt daartoe de zelfevaluatie-vragenlijst en collegeverklaring en stelt een assurance verklaring op.
Programmabegroting 2025
89
Inkoop en aanbesteding en contract management Wat willen we bereiken? Op de juiste wijze inkopen en aanbesteden is voor ons van groot belang. Professionalisering van onze inkoopprocessen. Het doel is niet alleen rechtmatig en doelmatig in te kopen, maar ook onze inkoopvolwassenheid in onze organisatie te verhogen. Alle inkoopprocessen moeten voldoen aan de geldende wet- en regelgeving terwijl we tegelijkertijd maximale waarde voor onze organisatie realiseren. Wat gaan we daarvoor doen in 2025? • Rechtmatig en doelmatig inkopen We stellen criteria op en integreren deze in het inkoopproces om ervoor te zorgen, dat we altijd de beste prijs kwaliteit verhoudingen krijgen. • Werken aan gestandaardiseerde inkoopprocessen. We ontwikkelen en implementeren standaard formats voor offertes en andere inkoopdocumenten. Dit zorgt voor uniformiteit en vermindert de kans op fouten en risico. • We streven naar het integreren van duurzaamheid en social return on investment. • Verhogen van kennis binnen de organisatie op gebied van inkoopbeleid door kennisdeling. Rechtmatigheid Wat willen we bereiken? We streven naar een schone rechtmatigheidsverklaring met een maximale afwijking van 3% van de totale lasten inclusief mutaties reserves. Wat gaan we daarvoor doen in 2025? We gaan in 2025 de rechtmatigheidscontroles die reeds zijn opgezet verder verdiepen.
Op het moment dat er aanvullende risico’s blijken te zijn, worden er extra controles uitgevoerd. Ook gaan we verder met het creëren van bewustzijn over rechtmatigheid en de verschillende vormen van rechtmatigheid bij collega’s.
Programmabegroting 2025
90
Paragraaf Verbonden partijen Een verbonden partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie, waarin de gemeente Haaksbergen een bestuurlijk en financieel belang heeft. De vastgestelde Nota Verbonden Partijen Haaksbergen 2016, inclusief addendum, bevat het beleidskader en legt de basis voor de sturing en control van en op verbonden partijen in het algemeen en het verhelderen van de overwegingen die wij maken bij de sturing, het beheer, de verantwoording en het toezicht op verbonden partijen, kortom de governance. Onderstaand een overzicht van de verbonden partijen. In dit overzicht geven we aan welke rechtsvorm, zeggenschap, openbare belang of doel er mee is gemoeid. Ook is, indien dat aan de orde is, melding gemaakt van (financiële) risico’s voor de gemeente als deelnemer. Daar waar dat van toepassing is, vermelden we het aandelenpercentage. Dit percentage geeft tevens een beeld van de invloed en eventuele financiële risico’s, dat nooit meer kan zijn dan het aandelenpercentage. Hoewel geen verbonden partij in de letterlijke betekenis van de definitie uit het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is in dit overzicht de Gemeenschappelijke regeling samenwerking sociale zaken Borne, Haaksbergen en Hengelo en Centrumgemeenteregeling samenwerking ICT Hengelo ook opgenomen. De verbonden partijen komen in de begroting in meerdere programma’s voor.
Eventueel relevante risico’s zijn vermeld in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. Voor alle verbonden partijen tezamen is een risico opgenomen in de paragraaf risicobeheersing van € 1.000.000, met een kans van optreden van 50%. Hiervoor wordt derhalve € 500.000 opgenomen als benodigd weerstandsvermogen. In deze begroting komt de ombuigingsopgave met het oog op de korting van het Rijk op het gemeentefonds aan de orde. We zoeken een deel van de ombuigingen ook in de gemeenschappelijke regelingen (GR-en). Onze inzet is erop gericht de GR-en waarin wij deelnemen, zoveel mogelijk publieke waarde te laten leveren om onze inwoners optimaal te bedienen. Toch vragen we de GR-en als ‘verlengd lokaal bestuur’ verantwoordelijkheid te nemen. Er is regiobreed een ontwikkeling in gang gezet, waarin wij een trekkersrol vervullen, om tot een gezamenlijke kaderstelling voor de begrotingen van de GR-en voor 2026 te komen. Daarin willen wij (kern)taken, niveau van uitvoering, indexaties, (weerstands) vermogen en risico’s betrekken. Wij zetten ons in om over de gemeenschappelijke regelingen een ombuiging met een opbrengst van € 300.000 voor Haaksbergen te realiseren. Dit met het realisme dat hier veel stakeholders bij betrokken zijn. Gemeenschappelijke regelingen Verbonden partij Vorm/ zeggenschap Gemeenschappelijke Regeling SamenTwente
Gemeenschappelijke Regeling van de 14 Twentse gemeenten.
Openbaar belang/doel (incl. eventuele veranderingen) Het doel van de gemeenschappelijke regeling SamenTwente is het in zijn rechtsgebied bewaken, beschermen en bevorderen van de gezondheid van en zorg verlenen aan de bevolking of specifieke groepen daarvan.
Programmabegroting 2025
91
Verbonden partij
Enschede
Vorm/ zeggenschap ________________ 1 lid AB (+ plv)
Openbaar belang/doel (incl. eventuele veranderingen) Daarvoor worden de belangen behartigd op het gebied van Publieke gezondheid, onder de naam GGD Twente; Jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning, onder de naam Organisatie voor Zorg en Jeugdhulp Twente (OZJT) en Advies- en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling, onder de naam Veilig Thuis Twente (VTT). In SamenTwente zijn ook de vrijwillige samenwerkingen (coalities): Twentse Koers, Samen14 en Kennispunt Twente ondergebracht. SamenTwente wordt gevormd door het grootste deel van de voormalige Regio Twente, zowel qua budget als qua medewerkers. De GR is op 8 juli 2021 van start gegaan en op 2 maart 2022 is de naam SamenTwente geïntroduceerd. Kerntakendiscussie Het Algemeen Bestuur van SamenTwente heeft op 14 februari 2024 besloten een discussie te gaan voeren over de kerntaken van SamenTwente. Met de kerntakendiscussie worden keuzes gemaakt om het juiste te blijven doen en te blijven zorgen voor kwalitatieve dienstverlening voor de inwoners van Twente. Het gaat om focus, inzicht en diepgang op basis waarvan besluiten kunnen worden genomen. Besluitvorming over de kerntakendiscussie is voorzien eind 2024 zodat de uitkomsten begin 2025 kunnen worden meegenomen bij de opmaat naar de begroting 2026 van SamenTwente.
Financiële risico’s
De reguliere gemeentelijke bijdrage 2025 stijgt voor heel Twente met €4.220.000. Deze verhoging wordt veroorzaakt door een vijftal factoren: 1. 2. 3. 4.
5.
Loon- en prijsontwikkelingen € 2.022.000; Structurele stijging voor noodzakelijke versterking van informatiebeveiliging, management en privacy € 1.231.000; Meerjarige stijging (2024, 2025 en 2026) voor continuïteit forensische dienstverlening €474.000; Meerjarige stijging (2024 en 2025) als gevolg van extra investering in Milieu & Gezondheid ter versterking van een gezonde leefomgeving €134.000. Deze investering is een resultante van de invoering van de omgevingswet Meerjarige stijging voor de versterking van het meldpunt woningvervuiling als gevolg van een sterk stijgend aantal meldingen € 95.000;
Al deze wijzigingen hebben geresulteerd in een hogere financiële bijdrage voor de gemeente Haaksbergen van € 82.500 ten opzichte van het jaar 2024. Op basis van de begroting 2025 zou de weerstandsratio per jaareinde uitkomen op 0,8. Hiermee valt de ratio onder de door het Algemeen Bestuur vastgestelde norm van 1,0 maar valt wel binnen de afgesproken bandbreedte van 0,8 – 1,0. Veiligheidsregio Twente Enschede
Gemeenschappelijke regeling tussen de 14 Twentse gemeenten ________________ Burgemeester lid AB
De wet Veiligheidsregio, Wet geneeskundige hulpverlening en Wet rampen en zware ongevallen schrijven deze gemeenschappelijke regeling voor. Doel: op basis van de Wet veiligheidsregio’s (Wvr) bereidt de VRT zich voor op zware ongevallen, branden, rampen en crises. De VRT inventariseert de risico’s en heeft een adviserende taak over deze risico’s. Wanneer er een brand, ongeval, ramp of crisis optreedt, beschikt de VRT over de middelen om professioneel en slagvaardig te kunnen optreden. Veiligheidsregio Twente heeft primair tot doel de taken uit de Wet Veiligheidsregio’s uit te voeren.
Financiële risico’s
De gemeentelijke bijdrage wordt in 2025 niet verhoogd ten opzichte van 2024, met uitzondering van de indexatie.
Programmabegroting 2025
92
Verbonden partij
Vorm/ zeggenschap
Openbaar belang/doel (incl. eventuele veranderingen)
De veiligheidsregio heeft een buffer van ruim €1.2 miljoen om financiële tegenvallers mee op te kunnen vangen. Dat is volgens de begroting van de Veiligheidsregio voldoende om risico’s mee op te kunnen vangen. Stadsbank Oost Nederland Enschede
Gemeenschappelijke regeling met 20 andere gemeenten ________________ Lid AB
Financiële risico’s
Op maatschappelijk en zakelijk verantwoorde wijze voorzien in behoefte van geldkredieten, regelen van problematische schulden van personen die in financiële moeilijkheden zijn geraakt, budgetbeheer voeren en voorlichting en advisering over al deze aangelegenheden. Daarnaast voert de SON beschermingsbewind uit en maken zij verzoekschriften Wsnp (Wet schuldsanering natuurlijke personen).
De reguliere gemeentelijke bijdrage over het jaar 2024 is niet verhoogd, met uitzondering van de indexatie voor loon- en prijsontwikkelingen. Algemeen volumebeleid gemeenten: indien gemeenten besluiten tot een ingrijpende beperking van het gebruik van diensten van de Stadsbank, heeft dit mogelijk consequenties voor de inkomsten van de bank. De bank kan namelijk niet haar bedrijfsvoering ingrijpend aanpassen. Een substantiële daling van meer dan 20% heeft een negatief gevolg voor de resultaten en brengt een herschikking van de formatie met zich mee. Op 1 juli 2023 is de looptijd van de wettelijke schuldsanering (Wsnp) gehalveerd van 36 naar 18 maanden als gevolg van de wijziging van de Faillissementswet. Ook de aflosperiode in de Minnelijke schuldregeling natuurlijke personen (Msnp) is verkort naar 18 maanden. Als gevolg van deze wetswijziging bestaat het risico dat het aantal diensten zal toenemen. Een toename is in het voorjaar al geconstateerd en de maanden juli en augustus lieten dit ook zien. De Stadsbank zal samen met de gemeenten via de ingezette verbetering van de begeleiding (“Klantreis”) en door middel van procesoptimalisatie hierop inspelen. Desalniettemin zal worden gemonitord of de stijging in het aantal diensten een structureel of incidenteel effect heeft op de bedrijfsvoering.
Met het vaststellen van de jaarrekening 2023 wordt het saldo van de Algemene Reserve € 1.354.800. Daarbij komt het weerstandsvermogen uit op 1,26 (niveau ‘voldoende’). In 2024 wordt per saldo een toevoeging van € 109.700 aan de Algemene Reserve geraamd, waardoor het weerstandsvermogen zal uitkomen op € 1.464.500. Hiermee kom het weerstandsratio op 1,36 (niveau ‘voldoende’). Voor 2025 is sprake van een sluitende begroting, waardoor de verwachting is dat per ultimo 2025 hierin geen wijzigingen zullen plaatsvinden.
Gemeentelijk Belasting Kantoor Twente Hengelo
Financiële risico’s
Openbaar Lichaam Crematoria Twente / Crematoria
Gemeenschappelijke Het heffen en invorderen van gemeentelijke belastingen en de regeling met Hengelo, uitvoering van de Wet waardering onroerende zaken. Enschede, Borne, Losser, Almelo, Oldenzaal en Twenterand. ________________ 1 bestuurder lid AB Lid DB (positie delen met Borne, Oldenzaal en Losser). Het GBT heeft geen buffers om grote financiële tegenvallers op te kunnen vangen. Eventuele tegenvallers worden naar rato verdeeld over de gemeenten. Uit de risicoanalyse blijkt dat de financiële risico’s beperkt zijn. Gemeenschappelijke regeling van 13 gemeenten met een Besloten
Gemeenschappelijke regeling, met openbaar lichaam gevestigd te Enschede. In stand houden en exploiteren van crematoria in Enschede, Almelo, Borne en Oldenzaal. Er is een aparte BV opgericht om dividenduitkering mogelijk te maken.
Programmabegroting 2025
93
Verbonden partij
Twente-Oost Nederland BV Enschede Financiële risico’s Omgevings-dienst Twente (ODT)
Vorm/ zeggenschap
Openbaar belang/doel (incl. eventuele veranderingen)
Vennootschap als onderdeel. ________________ Lid AB De bedrijfsrisico’s zijn grotendeels afgedekt door procedures en verzekeringen. Gemeenschappelijke Regeling met de 14 Twentse gemeenten en de provincie Overijssel. _____________ Lid AB (+ plv)
De Omgevingsdienst Twente geeft uitvoering aan de verplichte basistaken op grond van de artikel 18.22. Omgevingswet. De verplichte basistaken staan vastgesteld in artikel 13.12. van het Omgevingsbesluit. Het betreft in hoofdzaak de activiteiten op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving milieu. Bij de uitvoering van deze werkzaamheden dient voldaan te worden aan vastgestelde normen (de kwaliteitscriteria 2.2.). De begroting voor 2025 is opgesteld met inachtneming van de ontwerpbegroting van het ODT 2025. Deze begroting is opgesteld, aan de hand van het aantal benodigde (productieve) uren per deelnemer, gebaseerd op de regionaal vastgestelde ambities omtrent de VTH samenwerking. Er wordt uitgegaan van één integraal uurtarief waarbij het totaal van de exploitatiebegroting wordt gedeeld door het totaal aantal productieve uren. Op basis van de door de ODT daadwerkelijk gemaakte uren wordt aan het einde van het jaar per deelnemer afgerekend. Na deze individuele afrekening vindt bij overschotten of tekorten nog een collectieve afrekening plaats op basis van het percentage van de deelnemersbijdrage. Bij het financieel vertalen van producten en uren wordt uitgegaan van een productiviteit van 1360 uur per fte op jaarbasis. Als gevolg van een verhoging in het uurtarief van het ODT wordt en deelnemersbijdrage van Haaksbergen verhoogd met 89.000 ten opzichte van 2024.
Deze stijging in 2025 is vooral te wijden aan loon/prijsindicaties bij de ODT. De stijging in deelnemersbijdrage zal in de volgende jaren minder hoog zijn, uitkomend op 1.154.000 in 2028 (meerjarenraming).
Financiële risico’s Euregio Enschede/Gronau
Het financiële risico is gering. SamenwerkingsEUREGIO is geen verbonden partij in de zin van de Wet verband van 104 Gemeenschappelijke regelingen, maar is een openbaar Duitse en 26 lichaam. Dit betekent dat voor EUREGIO niet dezelfde Nederlandse verplichtingen gelden ten aanzien van bijvoorbeeld de gemeenten. verzending van de begroting aan de deelnemende ________________ gemeenten. Voor de begroting 2025 betekent dit, dat 2 leden raad AB Vertegen-woordiging is deze pas wordt vastgesteld in de vergadering van het algemeen bestuur van EUREGIO in januari 2025. De politiek gerelateerd. begroting 2024 is vastgesteld op 26 januari 2024. De Burgemeester is voorzitter. begroting voor 2024 sluit met een negatief resultaat van €
37.743,- . Ook in de daaropvolgende jaren vanaf 2025 moet volgens de actuele planning worden uitgegaan van tekorten. Hiervoor staat echter een toereikende egalisatie reserve ter beschikking. Een andere onzekerheid is de mogelijke btw-verplichting voor detacheringen, die voor de zekerheid in de ramingen is meegenomen. Oorzaken van dit tekort zijn in de eerste plaats de algemene caogebaseerde verhogingen van de personeelskosten en de prijsstijgingen voor materiële kosten, waar een gelijkblijvende lidmaatschapsbijdrage tegenover staat. De
Programmabegroting 2025
94
Verbonden partij
Vorm/ zeggenschap
Openbaar belang/doel (incl. eventuele veranderingen)
ledenbijdrage is € 0,29 per inwoner. Alle activiteiten van de EUREGIO zullen in de komende jaren, in overeenstemming met de “Strategie EUREGIO 2023”in het teken blijven staan van de overkoepelende thema’s “digitalisering, demografische verandering, overdracht van kennis, en klimaatadaptatie/klimaatmigratie. Financiële risico’s Recreatieschap Twente Enschede
N.v.t. Gemeenschappelijke Regeling van de 14 Twentse gemeenten. ________________ Lid Bestuur (+vicevoorzitter)
In opdracht van 14 Twentse gemeenten exploiteert het Recreatieschap Twente de recreatieparken (Het Rutbeek, Het Lageveld, Het Hulsbeek), fietspaden en routesystemen (Routenetwerk Twente). De bedrijfsvoering van het recreatieschap wordt uitgevoerd door de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Samen Twente waarmee een dienstverleningsovereenkomst (DVO) is gesloten. Speerpunten voor het begrotingsjaar 2025 zijn: 1. Het werken aan en verankeren van de vastgestelde visie Routenetwerken Twente, met tot doel het doorvoeren van toekomstbestendige routenetwerken; 2. Het implementeren en integreren van de vastgestelde visie voor de drie Twentse recreatieparken; 3. Een continue verbetering van de recreatieparken, met als doel om de investeringen af te stemmen op veranderende omstandigheden en de realisatie van de visies te waarborgen; 4. Nieuwe websites verder uitbouwen voor gasten en de zakelijke klant, B2C & B2B. Dit i.s.m. Twente Marketing; 5. Duidelijke positionering van het Recreatieschap Twente met de twee organisatieonderdelen, de Twentse Recreatieparken en de Routenetwerken Twente. Recreatieschap Twente draagt zorg voor subsidieverlening aan Twente Marketing.
Financiële risico’s
De financiële risico’s zijn gering. De beschikbare weerstandscapaciteit bedraagt afgerond € 0,15 mln. en bestaat uit de algemene reserve en bestemmingsreserves. De risico’s bedragen € 206.250,-.De ratio bevindt zich hiermee onder de door het bestuur vastgestelde gewenste norm van 1,0 maar wel binnen de afgesproken bandbreedte van 0,8 – 1,0. Aangezien de ratio onder de norm zit betekent het dat positieve saldi in de jaarrekeningen dienen te worden toegevoegd aan het eigen vermogen totdat de afgesproken norm is bereikt.
Vennootschappen en coöperaties Verbonden partij Vorm/ zeggenschap Twence Holding BV Hengelo
Besloten Vennootschap als onderdeel van een holding ________________ Aandeelhouderschap Percentage aandelen: 3,77%
Openbaar belang/doel (incl. eventuele veranderingen) Het vanuit de zorgtaak van deelnemende overheden beheren en exploiteren van milieuvoorzieningen en het verlenen van diensten op het gebied van milieubeheersing in het algemeen en het bewerken en verwerken van huishoudelijk - en bedrijfsafval in het bijzonder. Het produceren en leveren van (duurzame) energie en secundaire grondstoffen en daarmee bijdragen aan de duurzaamheidsdoelstellingen van de gemeente Haaksbergen. Recente ontwikkelingen:
Programmabegroting 2025
95
Verbonden partij
Vorm/ zeggenschap
Openbaar belang/doel (incl. eventuele veranderingen) Twence heeft een overeenkomst gesloten met Circulus voor het verwerken van gemeentelijk afval uit de stedendriehoek Deventer,Apeldoornen Zutphen Twence blijft investeren in duurzame energie. Onder anderewordt er momenteel een CO2 afvanginstallatie gebouwd waardoor deze kan worden ingezet als grondstof voor de glastuinbouw en wordt er een zonnepark aangelegd op de voormalige stortplaats Elhorst-Vloedbelt in Zenderen.
Financiële risico’s
Bij tegenvallende bedrijfsresultaten zal ook de dividenduitkering lager uitvallen.
Twente Milieu NV Hengelo
Naamloze Vennootschap ________________ Aandeelhouderschap
Percentage aandelen: 4,8 %
Sinds 2018 voert Twente Milieu het onderhoud uit in de openbare ruimte. Sinds 2019 is Twente Milieu ook verantwoordelijk voor de inzameling van huishoudelijk afval. De gemeenten Almelo, Berkelland, Borne, Enschede, Hengelo, Hof van Twente, Losser, Oldenzaal, Wierden en Haaksbergen zijn samen 100% aandeelhouder. Recente ontwikkelingen: In 2024 is Berkelland toegetreden als aandeelhouder.
Financiële risico’s
Twente Milieu kent een stabiele positieve meerjarenbegroting. Hierin wordt aangeven dat de kans dat er zich financiële risico’s zullen manifesteren als relatief klein moet worden betiteld. Mogelijk ontstaat er enige druk op de solvabiliteit. De meeste input wordt daarbij verwacht van de effecten van stijgende olieprijzen en in de toekomst mogelijk oplopende pensioenlasten als gevolg van de vergrijzing.
Bank Nederlandse Gemeenten ’s-Gravenhage
Naamloze Vennootschap ________________ Aandeelhouderschap
Financiële risico’s Enexis Holding NV ’s-Hertogenbosch
Percentage aandelen: 0,065% De financiële risico’s die we lopen bij de BNG worden als nihil beschouwd. Naamloze Vennootschap ________________ Aandeelhouderschap Percentage aandelen: 0,014%
Financiële risico’s
Bank van en voor overheden en instellingen die maatschappelijk belang behartigen. Met gespecialiseerde dienstverlening draagt de BNG bij aan zo laag mogelijke kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Klanten van de BNG zijn overheden en instellingen op het gebied van volkshuisvesting, gezondheidszorg, onderwijs en nut.
Enexis beheert het energienetwerk in Noord-, Oost- en ZuidNederland voor de aansluiting van ongeveer 2,7 miljoen huishoudens, bedrijven en overheden. De netbeheerderstaak is een publiek belang, wettelijk geregeld met o.a. toezicht vanuit de Autoriteit Consument en Markt. Het belang van deelneming is behartigen van publieke belang van een betrouwbaar en continue transport van nutsvoorziening tegen de laagst mogelijke prijs. Partijen: 6 provinciale en 130 gemeentelijke aandeelhouders.
De aandeelhouders lopen een zeer gering risico (een deel van) de boekwaarde van € 6,2 miljoen te moeten afwaarderen. Omdat Enexis opereert in een gereguleerde (energie)markt, onder toezicht van de Energiekamer en vanwege de (intrinsieke) waarde van Enexis Holding N.V. is dit risico zeer gering. Enexis heeft op dit moment meer dan 50% eigen vermogen wat 10% boven de wettelijke eis ligt.
Stichtingen en verenigingen
Programmabegroting 2025
96
Verbonden partij
Groot Scholtenhagen Haaksbergen
Vorm/ zeggenschap Stichting ______________ Collegelid is voorzitter
Openbaar belang/doel (incl. eventuele veranderingen) Sport- en recreatiepark Groot Scholtenhagen is ontstaan dankzij een schenking door textielfabrikant Jordaan van een gedeelte van zijn grondbezit aan de gemeenschap van Haaksbergen. Het dient bij te dragen aan de mogelijkheden tot ontspanning en recreatie voor de bevolking van Haaksbergen. De Stichting Groot Scholtenhagen is verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van het gehele sport- en recreatiepark, dat onder meer bestaat uit sportvelden, fietsen wandelpaden, park- en bosplantsoenen, kinderboerderij en monumenten. De Stichting draagt op deze wijze bij aan de realisatie van beleidsdoelen op verschillende beleidsterreinen zoals sport, kunst en cultuur en recreatie en toerisme.
Financiële risico’s
Het park is met een legaat aan de gemeente geschonken. Voor het beheer daarvan is de Stichting Groot Scholtenhagen opgericht. Als de leden van de Stichting stoppen en de Stichting het beheer niet meer op zorgvuldige wijze kan uitvoeren, valt de verantwoordelijkheid voor het beheer terug naar de gemeente.
Stichting Wsw Haaksbergen)
Stichting ______________
Gemeentesecretaris is bestuurslid.
Financiële risico’s
Doelstelling: het namens de gemeente Haaksbergen bieden van formeel werkgeverschap aan werknemers (artikel 2, eerste lid van de Wet sociale werkvoorziening - de Wsw-medewerkers) die in de gemeente Haaksbergen wonen en voorheen werkzaam waren bij het inmiddels ontmantelde Wsw-bedrijf Hameland. Het formeel werkgeverschap wordt ook geboden voor een aantal Wswmedewerkers, niet woonachtig in Haaksbergen en destijds werkzaam bij het inmiddels ontmantelde Wsw-bedrijf Hameland. Voor de uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening is een overeenkomst met een door de gemeente aangewezen SW-bedrijf (SWB te Hengelo) gesloten.
N.v.t.
Overige regelingen/samenwerkingsverbanden Verbonden partij Vorm/ Openbaar belang/doel zeggenschap (incl. eventuele veranderingen) Gemeenschappelijke regeling samenwerking sociale zaken Borne, Haaksbergen en Hengelo
Gemeenschappelijke regeling met Borne en Hengelo, waarbij Hengelo als centrumgemeente is aangewezen. _____________ Eens per twee weken een PFO Hengelo/Haaksbergen. Eens per kwartaal een bestuurlijk overleg met de bestuurders van de deelnemende gemeenten.
Centrumgemeenteregeling
Gemeenschappelijke regeling met Hengelo, Oldenzaal en het
Namens de colleges van Borne en Haaksbergen is de als centrumgemeente aangewezen gemeente Hengelo de Uitvoeringsorganisatie van de bevoegdheden van de Participatiewet en aanverwante wetten en regelgeving, met uitzondering van de (beleidsmatige) bevoegdheden. Laatstgenoemde bevoegdheden blijven aan de afzonderlijke raden en colleges. De omschrijving van de uitvoeringsbevoegdheden is opgenomen in vastgestelde Mandaatbesluiten samenwerking sociale zaken Borne en Hengelo en Haaksbergen en Hengelo. Exacte omschrijving werkzaamheden die de centrumgemeente Hengelo voor Haaksbergen uitvoert zijn omschreven in de vastgestelde Dienst-verleningsovereenkomst Hengelo – Haaksbergen. Ontwikkelingen: Het klantenbestand van de klantmanagers verandert door o.a. de toename van (multi)problematiek en statushouders. Daardoor verandert de complexiteit van trajecten voor re-integratie en arbeidsontwikkeling. Dat vraagt meer van de begeleiding en coaching in de terugkeer naar (regulier) werk. In 2022 is Haaksbergen met centrumgemeente Hengelo en mede-deelnemers Oldenzaal en SWB Midden-Twente een samenwerking aangegaan, waarbij het beheer van ICT bij de
Programmabegroting 2025
97
Verbonden partij
Vorm/ zeggenschap
samenwerking ICT Hengelo
openbaar lichaam SWB Midden Twente, waarbij Hengelo als centrumgemeente is aangewezen.
Financiële risico’s
Met de ICT-transitie naar de gemeente Hengelo is de kans op een groot cyberincident gereduceerd. De aansprakelijkheid van partijen jegens elkaar voor schade is per kalenderjaar beperkt tot maximaal 50 % van het bedrag van de jaarlijks te betalen vergoeding voor te verrichten werkzaamheden. In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing in de begroting 2023 hebben we de uitval op applicaties in verband met een cyberaanval op € 400.000 gezet (financieel gevolg € 4.000.000 x incidentie 10%).
Bestuursovereenkomst Sociaal Economische Structuurversterking (BOK – SES)
Bestuursovereenkomst tussen de Twentse gemeenten m.u.v. Twenterand _____________ Bestuurlijk overleg
Per juli 2021
Financiële risico’s
Openbaar belang/doel (incl. eventuele veranderingen) gemeente Hengelo is ondergebracht. In het najaar van 2022 heeft de “live-gang” plaatsgevonden. De beleidsbepalende bevoegdheden en het recht om financiële kaders te stellen berusten bij de individuele deelnemers.
Deze bestuursovereenkomst beschrijft de samenwerking tussen de Twentse gemeenten voor het versterken en verbreden en het uitzetten van een gezamenlijke koers van en voor de sociaal economische structuur van Twente. In het bestuurlijk overleg wordt gezamenlijk de inbreng in het bestuur van de Stichting Twenteboard voorbereid, afgestemd en teruggekoppeld. Daarnaast wordt overleg gevoerd en afgestemd over het lobbyen van de gemeenten bij provincie, Rijk, de Europese Unie en andere (semi)overheden en haar organisaties ten behoeve van de sociaal economische structuurversterking en andere door het bestuurlijk overleg gekozen onderwerpen.
Vertegenwoordiging in Stg. Twenteboard is getrapt. Haaksbergen in cluster met Borne, Hengelo en Hof van Twente In de overeenkomst is vastgelegd dat bij de start van de bestuursovereenkomst t/m het jaar 2022 elke gemeente een bedrag van € 9,01 per inwoner per jaar beschikbaar stelt. Met dit bedrag wordt mede in de kosten van de Twente Board Development (personeel, huisvesting, materieel etc.) voorzien. In het MJP zijn voor de jaren daarna middelen gereserveerd. De afspraak is verder dat gemeenten zich ten opzichte van elkaar verbinden om zich in te spannen de besluiten die over de financiële inbreng worden gemaakt na te komen.
(bedragen x € 1.000)
Kengetallen verbonden partijen Naam verbonden partij Samen Twente
Eigen Vermogen 01-01-2025 4.060
Vreemd Eigen Vreemd Vermogen Vermogen Vermogen 01-01-2025 31-12-2025 31-12-2025 17.499
4.015
Verwacht resultaat 2025
19.374
0
Recreatieschap Twente
798
4.000
798
3.935
0
Veiligheidsregio Twente
1.721
88.918
1.755
88.298
0
Stadsbank Oost Nederland
1.290
5.492
1.465
7.098
0
Gemeentelijk Belasting Kantoor Twente
692
8.199
754
7.582
0
Openbaar Lichaam C rematoria Twente
1.611
0
1.611
0
364
Euregio
2.522
12.063
2.478
12.063
-38
Twence Holding BV
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
Twente Milieu NV
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
Bank Nederlandse Gemeenten
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
5.320.000
4.907.000
5.441.000
5.140.000
13.000
Stichting Groot Scholtenhagen
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
n.n.b.
Omgevingsdienst Twente (ODT)
902
2.310
902
2.252
0
Enexis NV
Programmabegroting 2025
98
(bedragen x € 1.000)
Bijdragen aan verbonden partijen Naam verbonden partij Samen Twente
Jaarrekening 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
1.429
1.534
1.586
Recreatieschap Twente
114
108
108
Veiligheidsregio Twente
1.706
1.847
1.966
Stadsbank Oost Nederland
143
160
165
Gemeentelijk Belasting Kantoor (GBT)
619
657
736
Openbaar Lichaam C rematoria Twente
0
0
0
Euregio
7
7
7
Twence
0
0
0
3.454
3.313
Twente Milieu NV Bank Nederlandse Gemeenten
0
0
0
Enexis NV
0
0
0
Stichting Groot Scholtenhagen
401
342
357
Omgevingsdienst Twente (ODT)
631
905
994
Gemeenschappelijke regeling samenwerking sociale zaken
1343
1.470
1.458
IC T Hengelo
1.742
1.888
1.863
Totaal
8.135
12.372
12.553
Programmabegroting 2025
99
Paragraaf Grondbeleid Algemeen De basis voor het gemeentelijk grondbeleid staat in de “Nota Grondbeleid 2012” en de nota “Grondprijsbeleid gemeente Haaksbergen”. In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) provincies en gemeenten staat benoemd welke gegevens vermeld moeten worden in de paragraaf grondbeleid. Daarnaast heeft de rekenkamercommissie in het rapport “Bezint eer ge begint” over het grondbeleid van de gemeente Haaksbergen een aantal aanbevelingen gedaan om de informatiewaarde te verbeteren. Deze hebben wij in de paragraaf Grondbeleid opgenomen, voor zover dit mogelijk is in de begroting. Tussenactualisatie grondexploitaties voor Begroting 2025 De regels van de BBV verplichten de gemeente jaarlijks de grondexploitaties te actualiseren. Bij deze actualisaties worden de nieuwe ontwikkelingen verwerkt, welke gevolgen kunnen hebben voor de planning, het programma en verwachtte resultaat. Ook wordt aandacht geschonken aan de risico’s en eventuele voorzieningen, die daarvoor moeten worden getroffen. Voor de Begroting 2025 hebben wij de grondexploitaties tussentijds geactualiseerd. De grondexploitaties zijn jaaroverschrijdend en over de looptijd van de grondexploitaties leiden de daarin geboekte en nog te realiseren kosten en opbrengsten tot een bepaald verwacht eindresultaat. Stand van zaken projecten Marktplan De heer R. en Nordwick B.V.
hebben gezamenlijk een plan ontwikkeld voor het zogenaamde ‘gat in de Markt’, inclusief het terrein van de Bron, het voormalige pand Konings en de omliggende openbare ruimte. In 2024 actualiseren we de grondexploitatie op basis van dit nieuwe plan (nog niet verwerkt bij deze actualisatie). Wissinkbrink In 2023 zijn we gestart met de verkoop van vijf woningbouwkavels. In 2024 verwachten we alle kavels te verkopen en het groen rondom de kavels in te planten. Op het moment van schrijven zijn 4 kavels verkocht en is de laatste kavel in optie. Als in 2024 alle kavels worden verkocht, zullen we bij de Jaarrekening 2024 de grondexploitatie Wissinkbrink afsluiten. Omdat we niet weten of dit haalbaar is, gaan we in de grondexploitatie nog uit van afsluiting in 2025. Brem 5 Eind 2023 zijn de gronden aan Brem 5 aangekocht door de gemeente. Op dit moment worden de plannen hiervoor verder uitgewerkt, zodat eind 2024/begin 2025 kan worden begonnen met de verkoop van de grond. Verwachting is dat we in 2026 de grondexploitatie kunnen afsluiten. Buurse De Noor Oost De grondexploitatie is op 10 juli 2024 vastgesteld, gelijktijdig met de vaststelling van het bestemmingsplan. In het najaar van 2024 starten we met de voorbereidingen om deze locatie bouwrijp te maken en de gronden te verkopen.
Programmabegroting 2025
100