Ingediende zienswijze tegen ontwerpbesluit Eibergsestraat 211 1-11-2021 (anoniem)

LANDGOED HET LANKHEET

f

Lim/linkin i miami*

i

Deelrinienlrir.:

Gemeenteraad Haaksbergen de griffier Blankenhurgerstraat 28 7481 EB Haakšbel'gel'i

W if

ontvanger W

neiiim

Tb

k

CW

li HW mm

Wmm-

je

WJ:

iiiurn. reelre

Kopie een:

Haaksbergen, 30 oktober 2021

Geachte

i,

ligt het door B&W van Haaksbergen genomen ontwerpbesluit omgevingsvergunning voor uitbreiding van de kuikenmesterij van de ¿rma Schotman, Eibergsestraat 211, ter inzage. Met .dit besluit krijgt het bedrijf de ruimte om het aantal te houden vleeskuikens uit te breiden tot bijna 200.000 dierplaatsen.

Vanaf 30 september

Tijdens de raadsvergadering van 31 maart/ 1 april 2021 stond een verklaring van geen bedenkingen geagendeerd en heeft het landgoed ingesproken. Daarbij is aangegeven dat het landgoed een zienswijze zou indienen. Als bijlage treft u onze zienswijze aan. Kortheidshalve verwijzen wij u naar de bijlage. We verzoeken u de zienswijze ter kennis te stellen van de leden van de Raad.

La dgoed Het Lankheet

7481 VW Haaksbergen Lankheet Assinkweg Enschede 06009469 Inschrq¿ummer BTW nummer NL0035. 85. 621.1301

LANDGOED HET LANKHEET

College van B W Postbus 102 7480 AE Haaksbergen

Ref. beschikkingsnummer 2/20/015590 Haaksbergen, 30 oktober 2021 Geachte College,

Vanaf 30 septemberjl. ligt het door u genomen ontwerpbesluit omgevingsvergunning voor uitbreiding van de kuikenmesterij van de firma Schotman, Eibergsestraat 211, ter inzage. Met uw besluit krijgt dit bedrijf de ruimte om het aantal te houden vleeskuikens uit te breiden tot bijna 200.000 dierplaatsen. Dit betekent op jaarbasis dat het totaal aantal dieren kan oplopen tot meer dan 1,25 miljoen stuks. Het Lankheet heeft in de raadsvergadering van 31 maart/ 1 april ingesproken toen in de raad een verklaring van geen bedenkingen geagendeerd stond. Wij constateren dat na besluitvorming in de Raad diverse bijlagen en documenten bij de aanvraag zijn toegevoegd dan wel zijn gewijzigd. De Raad heeft dus een besluit genomen op een collegevoorstel dat gebaseerd was op een onvolledige aanvraag! Het Lankheet als natuurorganisatie maakt ernstig bezwaar tegen het ontwerpbesluit. Al in een vroegtijdig stadium heeft het Lankheet gewezen op de onwenselijkheid van een bioindustrie pal aan de westzijde van het grondgebied. Een en ander wordt verwoord in de Landgoed visie uit 2000, die mede in opdracht van de Provincie Overijssel werd opgesteld.

ln het bovengenoemde voorstel wordt gesteld dat de Natura 2000 gebieden, Buurserzand en Haaksbergerveen, op enkele afstand geen schade ondervinden. Het op slechts 50 meter aanliggende natuurgebied Het Lankheet, met een overeenkomstige ecologische qualiteit wordt, vreemd genoeg, niet genoemd. Zo komen op het Lankheet de voor Natura 2000 kwalificerende habitattypen herstellend hoogveen, zwak gebufferde vennen, vochtige en droge heide, jeneverbesstruwelen en oude *bossenvoor. Typen waarvoor Nederland een instandhoudingsverplichting heeft. ln samenspraak met de Provincie Overijssel en uw gemeentelijke organisatie hebben wij in 2004 met gebruikmaking van toen geldende subsidieregelingen in goed overleg met firma Schotman een .marktconform hoduitgebracht Vop .dit bedrijf.

Lankheet

7481 VW Haaksbergen Assinkweg Enschede 06009469 Inschrijfnummer BTW nummer NL0035.85. 621.130]

Op grond van de strategische ligging (tegen een natuurgebied) met minimale risico's op ziekten en infecties (vogelgriep) heeft firma Schotman ons bod afgewezen en ervoor gekozen niet te verhuizen. Niettemin waren de ¿rmanten op de hoogte dat uitbreiding van het bedrijf, naast een kwetsbare natuurgebied, onder de toenmalige wet en regelgeving (extensiverings gebied) nimmer mogelijk was. In deze zienswijze lichten wij onze bezwarentoe die betrekking hebben op: gevolgen voor de gezondheid van bezoekers en bewoners van het natuurgebied

schade aan de natuur economische gevolgen Gevolgen voor de volksgezondheid van bezoekers en bewoners van het natuurgebied zijn de aan vraag onvoldoende in beeld gebracht De afgelopen decennia worden we in Nederland geconfronteerd met de gevolgen van dierziekten en de impact daarvan op onze samenleving. Denk alleen al aan de Q-koorts en de actuele coronacrises die voortkomt uit de overdracht van dit virus van dier op mens. Met regelmaat -iser sprake van vvogelgriep Nederland', waarbij in het gevalvan de Hoog Pathogene Aviaire influenza deze overdraagbaar is op de mens. Bij pluimveehouderijen is er een grote uitstoot aan ¿jnstof. Recent onderzoek van het RIVM (Veehouderij en Gezondheid Omwonenden (aanvullende studies), 2017) heeft uitgewezen .dat Arondompluimveehouderijen mensen .een .grotere .kans.hebben.op .longontsteking extra patiënten) en dat er sterke aanwijzingen zijn dat fijnstof en componenten ervan mensen gevoeliger maken voor luchtweginfecties. Ook stelt dit onderzoek dat veehouderijsectoren met de hoogste uitstoot van ¿jnstof, zoals pluimvee- en varkenshouderij, duidelijk bijdragen aan de concentratie van endotoxinen (resten van ziekteverwekkende bacteriën) in de leefomgeving.

Dit onderzoek laat een consistent verband zien tussen het optreden van longontsteking en de nabijheid van pluimveehouderijen over alle onderzochte jaren 2009-2013. Bij pluimveehouderijen wordt een consistente risicoverhoging gevonden voor reikwijdtes tot 1,5 kilometer. Grote delen van het landgoed Het Lankheet liggen binnen deze reikwijdte en het landgoed is dus belanghebbende. Immers bewoners en bezoekersop Het Lankheet kunnen in hun gezondheid worden geschaad. Wij constateren dat uw college een onvolledige aanvraag in behandeling heeft genomen. Zo ontbreekt een deel van bijlage 1 op pagina 39 van de ter inzage liggende stukken. Deze bijlage bevat voor ons zeer relevante informatie over fijnstof. ln plaats de aanvraag buiten behandeling te laten, neemt uw college het risico dat het besluit door dit gebrek bij de rechter zal worden vernietigd.

Schade aan natuur Het pluimveebedrijf Schotman beschikt over een vergunning in het kader van de Wet Natuurbescherming. .Bij .de .beoordeling van .dezevergunningaanvraag .door .de.provincie .is met gebruikmaking van de PAS gekeken naar de gevolgen voor de Natura-2000 gebieden. inmiddels is de PAS buiten werking getreden en zijn de genoemde argumenten niet meer relevant. Het wordt nergens duidelijk dat de stikstofemissies met de bouw van de nieuwe stallen zullen verminderen. En er kan al helemaal geen beroep meer worden gedaan op ontwikkelruimte. Lankheet Assinkweg 748] VW Haaksbergen Inschry¿iummer KvK. Enschede 06009469 BTW nummer NL0035. 85. 621.B01

Bescherming van niet Natura 2000-gebieden zoals Het Lankheet, die onderdeel zijn van het Natuurnetwerk Nederland dienen beschermd te worden via het ruimtelijk (gemeentelijk) spoor. Waar we zien dat de PAS`ontspoord' is en uitgaat van theorie en gemiddelden, wordt het landgoed geconfronteerd met de praktijk. Om de zoveel tijd gaan de deuren van de pluimveestallen open, worden de afgemeste kippen opgehaald en de stallen uitgemest ter voorbereiding aan de komst van een nieuwe hoeveelheid kuikens. ln de weken hieraan voorafgaand, hangt er een deken van stikstof, ¿jnstof en geur langdurig over het landgoed. Het landgoed kent veel waardevolle natuur waaronder een kwetsbaar hoogveengebied met een unieke libellensoort, biotopen, die grote schade en achteruitgang ondervinden van de overmaat aan stikstof. ln dit verband geeft de uitspraak van de Friese bestuursrechter te denken, die stelt dat het vergunningenbeleid in de landbouw op niet bewezen milieutechnieken is gebaseerd en om herziening vraagt. Hoewel Hoger Beroep is ingesteld is deze uitspraak nog steeds een gegeven. ln lijn met deze uitspraak is ook in Utrecht de Rechtbank tot een vergelijkbaar oordeel gekomen. Deze rechters hebben in hun oordeel onder andere betrokken: het CBS-rapport 'Stikstofverlies uit opgeslagen mest', uit oktober 2019, aan de Eerste Kamer aangeboden met de Kamerbrief van 25 oktober 2019;

het advies van de Commissie Deskundigen Meststoffenwet aan het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, van 18 juni 2020, aan de Tweede Kamer aangeboden met de Kamerbrief van 13 oktober 2020; artikelen 'in Boerderij, over bevindingen van stichting Mineral 'ValíeyTwente en over uitlatingen van de voorzitter van de CDM; het artikel 'Emissiearmevloeren overtuigen niet in praktijk', van Stichting Agri Facts van september 2020; een nieuwsbericht van de Rijksoverheid over stikstofaanpak, van 13 oktober 2020. Het CBS-rapport constateert een verschil in de stikstof-fosfaatverhouding bij excretie en bij mestafvoer, dat niet wordt verklaard uit berekende emissies van ammoniak en overige stikstofverbindingen. Het CDM bevestigt het CBS-rapport en concludeert dat de emissiebeperking door emissiearme stallen zeer waarschijnlijk wordt overschat. Uit het CBSrapport blijkt dat voor veel emissiearme stalsystemen de emissiefactoren niet zijn gebaseerd op metingen van ammoniakemissie in de betreffende stal, maar afgeleid van de gemeten emissies in andere stalsystemen. Dit introduceert volgens het CBS-rapport een onzekerheid in de berekening van de ammoniakemissie uit emissiearme systemen. De conclusies hebben ook betrekking op emissiearme stallen binnen de vleeskuikensector.

Zo ziet het CBS ook hier vrijwel geen verschil in stikstofverlies tussen reguliere huisvesting (E5.100) en emissiearme systemen zoafs aangevraagd door de¿rmaišchotman Het bovenstaande zou reden moeten zijn voor het college van B&W te wachten met haar besluit tot de finale uitspraak is gedaan in bovenstaande zaken.

Lankheet 1111., 7481 VW Haaksbergen Assinkweg Inschry¿zummer KMK. Enschede 06009469 BTW nummer NL0035. 85.621.B01

De aanvrager geeft aan dat bij het stalsysteem E5.11 de leaflets BWL 2010.13.V7 en BWL 2011.02.V6 horen. Met ingang van 21 maart 2021 is de lea¿et BWL 2011.02.V6 voor alle warmtewisselaars die na deze datum worden geplaatst vervangen door de leaflet BWL 2021.01. We constateren dat de aanvraag op dit punt tekort schiet is. Op grond van artikel van de Awb had het college moeten besluiten de aanvraag eerste iid, aanhef en onder niet te behandelen omdat de verstrekte gegevens onvoldoende zijn om tot een (ontwerp) besluit te kunnen komen. Door toch inhoudelijk op de aanvraag te beslissen, handelt het college in strijd met artikel 3.2 van de Awb, waarin is bepaald dat het bestuursorgaan bij de voorbereiding van het besluit de nodige kennis vergaart. Op grond-van het 'provinciaal natuurbeleid enfinancieringsh'istrumenten een instandhoudingspiicht voor deze natuur die onder druk staat.

heeft 'het llandgoed)

Uit de aanvraag blijkt dat de bouw van emissie-arme stallen gepaard zal gaan met de uitbreiding van het aantal kippen. Tijdens een gesprek begin oktober 2021 tussen de aanvrager, zijn adviseur, `de.rentmeester van het Alamdgoed.enemma.narenvan VdeVgerrieente heeft de aanvrager toegelicht dat vanwege markt-economische redenen het aantal vleeskuikens worden teruggebracht van 22 tot 14 dieren per Ook zal het afmesten niet in cycli van 7 maar 8 weken plaatsvinden. Uit oogpunt van dierenwelzijn is dit een goede zaak maar de bezwaren van het Lankheet worden er niet door weggenomen Tenslotte gaf de aanvrager in het gesprek aan dat het aantal dierplaatsen wordt teruggebracht tot 125.000. Dit aantal dierplaatsen komt echter op geen enkele wijze terug in de aanvraag of ontwerpbesluit. Uit de bijlagen 1 en 2 horende bij het ontwerpbesluit blijkt dat in de bestaande stallen 1 tot en met 7 in totaal 152.728 dierplaatsen zijn. De sloop van de stallen 4 tot en met 7 en de bouw van de drie nieuwe stallen gaat gepaard met de uitbreiding tot 196.280 dierplaatsen. Per saldo een uitbreiding van bijna De aanvrager geeft aan dat de “uitbreiding gepaard gaat Vmet de emissie-arme staflen, waardoor het huidige vergunde emissieplafond van 5071,4 kg NHa/jaar niet wordt overschreden. Een reductie van 900 kg kg NHg/jaar wordt zelfs voorspeld.

We weten ondertussen dat veel maatregelen om de emissie te beperken in de praktijk niet werken of nageleefd worden. Zie bijvoorbeeld: Wwthvoosimi

nieuwe 3271.23 Probíerhen-met-imhtwassersmin¿vedissel-al~in~2ilil7-bekend.

Als ook bij pluimveebedrijf Schotman blijkt dat de theoretische berekeningen niet kloppen zal de ammoniakemissie fors kunnen toenemen. Als de emissie reductie in de nieuwe stallen te kort schiet en er dus geen correctiefactor kan worden toegepast moet rekening worden gehouden met een emissiewaarde van 0,045 kg NH3/jaar per dierplaats. De totale emissie van het bedrijf zou dan uitkomen op ruim 8800 kg NHS/jaar. Er is dan ook een zeer grote bandbreedte tussen theorie en de helaas optredende praktijk waarbij een toekomstige overschrijding van de sinds 2014 vergunde situatie leidt tot een strafbaar feit en economisch delict. De Wet Ammoniak en Veehouderij is op dit bedrijf van toepassing omdat het binnen 250 meter afstand van een zeer kwetsbaar gebied als bedoeld in artikel 6 van de WAV. Ook heeft een emissie-arme stal weinig effect op de deken van stikstof en fijnstof die ontstaat tijdens de en aanvoer van de “vleeskuikens Dit effectwordt inog'versterkt door de locatie van de kuikenmesterij, waarbij de heersende zuid westenwind in Nederland voor extra overlast zorgt. Zie ook de kaartbijlage bij de zienswijze.

Lankheet

748] VW Haaksbergen Assinkweg Inschril¿zummer KvK. Enschede 06009469 BTW nummer NL0035.85. 621.801

in voornoemde leaflets staan de eisen aan de technische uitvoering van het stalsysteem als ook aan het gebruik. Op grond van het Activiteitenbesluit milieubeheer is de VOF Schotman

verplicht om aan de lea¿ets te voldoen. Het Activiteitenbesluit milieubeheer vindt zijn grondslag in artikel 8.40 van de Wet milieubeheer, en voor de bestuursrechtelijke handhaving van de krachtens die wet gestelde regels is het bestuursorgaan bevoegd dat het bevoegde gezag is voor het verlenen van omgevingsvergunningen voor de betreffende inrichting. ln het geval van de VOF Schotman is dat uw college. Dit brengt met zich mee dat toezicht en handhaving op een juiste naleving van de leaflets ook op uw college rust. Dit vraagt controle en metingen om vast te stellen of het emissieplafond niet wordt overschreden. Wij constateren dat uw college ten onrechte geen voorziening heeft getroffen om de werkelijk optredende emissies te kunnen vaststellen en, indien die hoger zijn dan in het bestreden besluit verondersteld, daartegen te kunnen optreden. We hebben op de gemeentelijke website nagegaan hoe de gemeente haar toezicht en handhavingstaak heeft ingevuld, maar het meest recente door ons gevonden document gaat over de uitvoering in hetjaar 2015! wwwhaaksber 'en_ril Dinarsinwoners Ver nnriiri en HLJP%202035%ZOdefinitief %20.Qdf) Wij verzoeken u daarom in reactie op onze zienswijze aan te geven hoe u invulling gaat geven aan uw toezicht en handhavingstaak.

Economische gevolgen Het landgoed Het Lankheet is in de afgelopen decennia uitgegroeid tot een belangrijk toeristisch gebied voor Haaksbergen en Twente/Achterhoek. Door middel van arrangementen en excursies dragen de bezoekers van het landgoed in grote mate bij aan de Haaksbergse economie, waarbij juist locale ondernemers veel pro¿jt hebben van de vele wandelaars en recreanten aan het natuurgebied. Ook heeft Het Lankheet in 2020 de status van “immaterieel erfgoed" gekregen, een voor -natuurorganisaties uuniekgegeven dat ook toeristische potentie heeft. Daarnaast wordt het landgoed zelf ook financieel geraakt door de stallen uitbreiding. De hoge stikstofemissie leidt tot een verminderde vitaliteit van bos en natuur (verzuring, vermesting Ven verdroging). Dit .uit zich Vopl'iet .Lankheet .in ziekte .en sterfte van .het bomenbestand. ln de afgelopen twee jaar zijn voortijdig ruim 10.000 bomen geveld niet eerder voorkomende ziektes in eiken, ¿jnsparren en dennen. Zie ook de recente berichtgeving in dagblad Tubantia. wwwtubantiamil haaksber en kwibendebomenmb Mland oed-bet-lankheet-inmbaaksber en- rocea~is-al-een-hele~ oosbezi macZYaiJaf Naast bossterfte leidt de hoge stikstofemissie tot vergrassing van heide en hoogveen en krijgen stikstofminnende soorten als de braam steeds meer de overhand.

Het is vechten tegen de bierkaai en vraagt steeds hogere beheerkosten waar geen extra beheersubsidie

staat. De uitstoot van stikstof op de natuur

op het Lankheet kan zeifs tot gevolg hebben dat vastgestelde natuurdoelen niet gehaald worden wat leidt tot aanzienlijk

tegenover

verminderde subsidie inkomsten.

tn'tiet ontwerpbestuit'wordt

de directe schade als gevolg van ammoniakterzijde

Lankheet Assinkweg 7481 VW Haaksbergen lnschrzj¿iummer KMK. Enschede 06009469 BTW nummer NL0035. 85. 621.801

geschoven

op basis van een onderzoek uit 1981 van een instituut dat inmiddeis niet meer bestaat. Het bevreemd ons dat de gemeente in haar besluit voorbij gaat aan de opgedane kennis en ervaring in de afgelopen veertig jaar met betrekking tot de gevolgen van ammoniakuitstoot op onder andere houtopstanden.

Essentíele samenwerking Wij onderschrijven de samenwerking en coalitievorming die nodig is om het platteland leefbaar te houden. Vanuit die gedachte werken wij binnen het initiatief van de `Groene Waaier' aan de verbinding tussen natuur, recreatie en landbouw. Ook op lokale schaal zijn wij betrokken en werken wij mee aan initiatieven, zoals bij (Eibergsestraat om toe te werken richting kringlooplandbouw en met de manege Langeloscheveld (Eibergsestraat 213) zoeken we naar uitloopmogelijkheden voor ruiters op het landgoed. Uitgangspunt in deze samenwerking is een ontwikkeling die past binnen de draagkracht van natuur en landschap. Het pluimveebedrijf van Schotman gaat deze draagkracht echter ver te boven.

Wat wij vragen Een vergunningsverlening aan dit pluimveebedrijf staat haaks op het natuurbeheer van het Lankheet en het door voorgaande colleges van B W ingezette beleid. Het moge duidelijk zijn dat de belangen van een bio-industrie en die van een aangrenzend natuurgebied niet te verenigen zijn en tot in lengte van jaren een steeds groter spanningsveld oproepen. Wij verzoeken derhalve om nader onderzoek door u of de aanvrager op de door ons voornoemde argumenten, voordat uw college tot een besluit komt. Op nadrukkelijk verzoek van de gemeente hebben wij voorjaar 2021 met gesproken over een bedrijfsmodel dat recht doet aan de natuurkwaliteit in de omgeving. Waar wij bereid waren naar oplossingen te zoeken heeft de firma Schotman'beslotenhaar plan ongewijzigd door te zetten en zijn wij enkel via `gemeentenieuws' geinformeerd. Onze bereidheid om nu nog te zoeken naar een oplossing staat dan ook onder druk. Niettemin staan wij open voor een gesprek met u en het pluimveebedrijf Schotman om met, door het Kabinet gepropageerde “gebiedsgerichte aanpak stikstof", oplossingen te zoeken, zoals ,daarvoor .het .initiatief te verplaatsing .of .sanering vanhet piuimveebedrijf. Wij vragen nemen en in afwachting daarvan voorlopig geen besluit te nemen.

immers zodra het pluimveebedrijf heeft geïnvesteerd in nieuwe stallen op deze locatie, zulien de maatschappelijke kosten van verplaatsing of sanering aanzienlijk hoger uitvallen. Een afschrift van onze zienswijze hebben wij ook aan de Gemeenteraad gestuurd. groet,

e

Lankheet

7481 VW Haaksbergen Assinkweg Inschry¿ummer KMK. Enschede 06009469 BTW nummer NL0035.85. 621.1301

af

'JE

Wa

gaeqäum

laH pacëipufq peeysgqamano

âuggqaupugmaqusJaanaAQ

mz maw os 'Hmmm PH

gsaqxueï

zw peošpuej

uewqmpg eng

GIIEMSHQLI M