Bijlage 5 parkeer-en verkeersonderzoek Marktplan
Tekst van het document
Aan
Arian Smits, Gemeente Haaksbergen
Van
Jan Haveman
Datum Projecnr Betreft
30 november 2021 20016 Parkeerbalans en verkeersgeneratie Marktplan Haaksbergen
1. Inleiding In het centrum van de gemeente Haaksbergen staan de nodige ontwikkelingen op stapel. Al jaren wordt er getracht het braak liggende terrein in de omgeving van het centrale deel van de Hibbertsstraat te herontwikkelen. Meerdere plannen zijn de revue gepasseerd, maar om uiteenlopende redenen is er tot op heden nog niet gekomen tot concrete invulling. Onlangs is er weer een nieuw plan gepresenteerd dat voorziet in een integrale invulling van het gebied. De planvorming voorziet in de realisatie van een supermarkt, mogelijk aangevuld met een aantal kleinere winkels, en appartementen. De appartementen zijn deels gesitueerd boven de detailhandel en deels in een separaat complex. In de parkeervraag wordt voorzien door de realisatie van parkeerplaatsen in een parkeergarage onder de te realiseren supermarkt en op openbaar terrein. De gemeente Haaksbergen heeft BVA Verkeersadviezen gevraagd de planvorming verkeerskundig te toetsen en het planproces op dit aspect verder te begeleiden. In voorliggende notitie is de eerste stap gezet in dit proces. Hierbij gaat het om het bepalen van de benodigde hoeveelheid parkeerplaatsen, de verkeersgeneratie van de betreffende voorzieningen en de consequenties voor het omliggende wegennet. Gezien de fase waarin de planvorming zich bevindt betreft het een eerste globale toetsing.
In paragraaf 2 gaan wij in op de te verwachten parkeervraag en de parkeerbalans. Dat wil zeggen de verhouding tussen de parkeervraag en het aantal beschikbare parkeerplaatsen. In paragraaf 3 komt de verkeersgeneratie aan de orde en gaan wij in op de belasting van het weggennet.
2. Parkeervraag Zoals in de inleiding al is aangegeven voorziet de planvorming in de realisatie van detailhandel (supermarkt en mogelijk beperkt andere winkels), een aantal appartementen en een parkeergarage. Vooralsnog wordt de realisatie van circa 2.500 m2 bvo detailhandel voorzien en 65 appartementen verdeeld over twee gebouwen. 39 appartementen zijn boven de detailhandel gesitueerd (Markt) en 26 appartementen worden gerealiseerd in een separaat gebouw (De Bron).
BVA Verkeersadviezen | Stationsplein 6 8011 CW Zwolle | Postbus 40089 8004 DB Zwolle info@bvaverkeer.nl | www.bvaverkeer.nl
Daarnaast wordt er een parkeergarage gerealiseerd met een capaciteit van 112 parkeerplaatsen en zijn er 92 parkeerplaatsen beschikbaar op openbaar terrein, waarvan een deel nieuw gerealiseerd wordt en een deel bestaande parkeerplaatsen betreft. Het plangebied voorziet daarmee in 204 parkeerplaatsen. In onderstaande figuur zijn de ligging, omvang en invulling van het plan weergegeven. De eerste vraag die moet worden beantwoord is of het plan zoals dat nu voorligt voorziet in voldoende partkeerplaatsen. Om dit te bepalen is het aantal parkeerplaatsen bepaald dat nodig is om te voorzien in de parkeerbehoefte van de nieuwe voorzieningen. De benodigde hoeveelheid parkeerplaatsen voor de nieuwe voorzieningen is berekend aan de hand van kencijfers uit CROW publicatie 318 ‘Toekomstbestendig parkeren’. In genoemde publicatie zijn voor diverse voorzieningen parkeerkengetallen opgenomen. Bij deze parkeerkengetallen wordt onderscheid gemaakt in diverse stedelijkheidsgraden, verschillende gebiedstypeFiguur 1: Ligging en omvang plangebied ringen en minimale en maximale kengetallen per voorziening. Voor onderhavige situatie is uitgegaan van een ‘matig stedelijk gebied’, ‘centrumgebied’ en van de gemiddelde waarde tussen het minimale en maximale kengetal. De classificering van woningen wordt door CROW aangeduid in prijsniveau.
Omdat een dergelijke aanduiding, zeker in de huidige markt, nogal aan discussie onderhevig is, is de prijsclassificering voor de appartementen vertaald naar oppervlakte van de appartementen (zie tabel 1). Tabel 1: Classificering prijsniveau appartementen o.b.v. oppervlakte
Appartement
oppervlakte
'prijsaanduiding'
< 80 m2 gbo
goedkoop
80 m2 - 110 m2 gbo
midensegment
> 100 m2 gbo
duur
In tabel 2 is het resultaat van de parkeerberekening weergegeven. Tabel 2: Basisvraag parkeren Parkeernorm Functie Supermarkt Appartementen A/B/C Appartementen D
omvang
eenheid
(in aantal pp/100m2 bvo of woning functie CROW
norm
parkeervraag (maximaal)
2.490
m2
full service supermarkt
3,3
82,2
21
woning
koop goedkoop
1,3
27,3
18
woning
koop middensegment
1,4
25,2
4
woning
koop middensegment
1,4
5,6
22
woning
koop duur
1,6
35,2 175,5
20016 | Parkeerbalans en verkeersgeneratie Marktplan Haaksbergen BVA Verkeersadviezen
pagina 2 van 5
Bij de berekening is zoals in tabel 1 al is aangegeven uitgegaan van appartementen in het goedkope, middendure en dure segment. Voor de detailhandel is uitgegaan van een supermarkt (full service). De norm voor een supermarkt ligt hoger dan voor reguliere detailhandel, waarmee wordt uitgegaan van een worst case situatie aangezien andere functies zullen leiden tot een lagere parkeervraag. Geconcludeerd kan worden dat de parkeervraag maximaal circa 176 parkeerplaatsen bedraagt. Dit is het geval als alle voorzieningen gelijktijdig hun maximale parkeervraag hebben. In principe is dat hier niet het geval, omdat bewoners een ander parkeerpatroon vertonen dan werknemers en bezoekers van de detailhandel, waardoor dubbelgebruik van parkeerplaatsen mogelijk is. Dubbelgebruik is echter alleen mogelijk indien alle parkeerplaatsen openbaar toegankelijk zijn. Dit is in de huidige planvorming niet het geval, omdat voor elk appartement één parkeerplaats wordt gereserveerd (39 in de parkeergarage en 26 op openbaar terrein) en de overige parkeerplaatsen in de parkeergarage alleen toegankelijk zijn voor detailhandel (supermarkt) bezoekers.
In tabel 3 is de parkeervraag op diverse momenten in de week berekend op basis van aanwezigheidspercentages van de verschillende parkeerders, rekening houdend met het feit dat 65 parkeerplaatsen gereserveerd zijn voor bewoners en dus niet dubbel gebruikt kunnen worden. Tabel 3: Parkeervraag op diverse momenten aanwezigheidspercentage parkeervraag openbaar werkdag zaterdag (maximaal) ochtend middag avond nacht middag avond
Functie
parkeervraag werkdag
zaterdag
ochtend middag
avond
nacht
middag
avond
Supermarkt
bezoekers/personeel
82,2
30%
60%
40%
0%
100%
40%
24,7
49,3
32,9
0,0
82,2
32,9
Appartementen B
bewoners
0,0
50%
50%
90%
100%
60%
80%
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
0,0
(koopgoedkoop)
bezoekers
6,3
10%
20%
80%
0%
60%
100%
0,6
1,3
5,0
0,0
3,8
6,3
Appartementen B
bewoners
1,8
50%
50%
90%
100%
60%
80%
0,9
0,9
1,6
1,8
1,1
1,4
(koop midden)
bezoekers
5,4
10%
20%
80%
0%
60%
100%
0,5
1,1
4,3
0,0
3,2
5,4
Appartementen D
bewoners
0,4
50%
50%
90%
100%
60%
80%
0,2
0,2
0,4
0,4
0,2
0,3
(koop midden)
bezoekers
1,2
10%
20%
80%
0%
60%
100%
0,1
0,2
1,0
0,0
0,7
1,2
Appartementen D
bewoners
6,6
50%
50%
90%
100%
60%
80%
3,3
3,3
5,9
6,6
4,0
5,3
(koo pduur)
bezoekers
6,6
10%
20%
80%
0%
60%
100%
0,7
1,3
5,3
0,0
4,0
6,6
bewoners (openbaar)
8,8
50%
50%
90%
100%
60%
80%
4,4
4,4
7,9
8,8
5,3
7,0
bezoekers woningen
19,5
10%
20%
80%
0%
60%
100%
2,0
3,9
15,6
0,0
11,7
19,5
82,2
30%
60%
40%
0%
100%
40%
24,7
49,3
32,9
0,0
82,2
32,9
31,0
57,6
56,4
8,8
99,2
59,4
Totaal
bezoekers/personeel Totaal
110,5 gereserveerd
Appartementen gereserveerd Totaal
65,0
bewoners appartementen
65
65
65
65
65
65
65,0
bewoners appartementen aanwezig
32,5
32,5
58,5
65,0
39,0
52,0
96,0
122,6
121,4
73,8
164,2
124,4
175,5
Geconcludeerd kan worden dat de vraag naar openbare parkeerplaatsen circa 100 parkeerplaatsen bedraagt. Samen met de 65 gereserveerde plaatsen leidt dit tot een parkeervraag van circa 165 parkeerplaatsen voor de nieuw te realiseren voorzieningen. Het gaat hierbij wederom om een worst case situatie, omdat een deel van de bewoners die zijn toegewezen aan het openbare gebied, mogelijk gaat parkeren op de gereserveerde parkeerplaatsen op het moment dat niet alle bewoners thuis zijn. In theorie is dat op alle momenten mogelijk met uitzondering van de werkdagnacht. Op het maatgevende moment op zaterdagmiddag kan in het gunstigste geval de aangegeven parkeerdruk worden verlaagd met 5,3 parkeerplaatsen.
20016 | Parkeerbalans en verkeersgeneratie Marktplan Haaksbergen BVA Verkeersadviezen
pagina 3 van 5
Zoals al eerder aangegeven zijn niet alle parkeerplaatsen op het openbare terrein nieuw, maar betreft het deels bestaande parkeerplaatsen die in de huidige situatie ook al gebruikt worden. Uit een parkeeronderzoek dat in 2016 is uitgevoerd, blijkt dat de huidige parkeervoorzieningen op het maatgevende moment (zaterdagmiddag) door 60 voertuigen worden gebruikt. Omdat er geen (ruimtelijke) voorzieningen verdwijnen die een parkeervraag hebben, het te ontwikkelen terrein ligt immers al jaren braak, mag worden aangenomen dat deze parkeervraag er ook nu nog steeds is. Dit betekent dat de totale parkeervraag in het te herontwikkelen gebied op circa 225 parkeerplaatsen komt. Het feit dat de parkeergarage naast bewoners alleen bestemd is voor bezoekers van de detailhandel, heeft geen negatieve invloed op het benodigde aantal parkeerplaatsen. Dit omdat op het maatgevende moment de parkeervraag van de detailhandel groter is dan de restcapaciteit van de garage en er dus geen restcapaciteit in de garage voorhanden is. Wel merken wij op dat de berekening uitgaat van een 100% bezetting van alle parkeerplaatsen op het maatgevende moment. Dit is een niet gewenste situatie, omdat dit mogelijk leidt tot zoekverkeer en stagnatie op parkeerterreinen en in de omgeving.
Indien wordt uitgegaan van een maximaal aanvaardbare bezetting van 90% voor de bezoekersparkeerplaatsen en 100% bezetting voor bewonersen werknemersparkeerplaatsen dan neemt de parkeervraag toe met circa 14 parkeerplaatsen. Hiermee komt de gewenste capaciteit aan parkeerplaatsen op 240. Hierbij merken wij op dat de restcapaciteit in dat geval dus 14 parkeerplaatsen bedraagt. In de huidige situatie is er sprake van een restcapaciteit van circa 20 parkeerplaatsen, maar dan dus op een veel kleiner parkeerareaal. Omdat er 204 parkeerplaatsen zijn voorzien in het plangebied, bedraagt het tekort aan parkeerplaatsen voor de situatie zonder en met restcapaciteit respectievelijk 20 en 34 parkeerplaatsen. Deze resultaten zijn samengevat weergegeven in tabel 4.
Tabel 4: Samenvatting parkeerbalans diverse situaties pakeervraag
beschikbaar
saldo
235
204
-31
60
198
204
6
60
224
204
-20
64
238
204
-34
ontwikkeling
bestaand
totaal
Basisvraag (zonder dubbelgebruik)
175
60
Optimaal dubbelgebruik
138
Gereserveerde parkeerplaatsen bewoners 1)
164
Gereserveerde parkeerplaatsen bewoners 2)
174
1) Uitgangspunt 100% bezetting van alle parkeerplaatsen op piekmoment (zaterdagmiddag) 2) Uitgangspunt maximaal 90% bezetting van alle bezoekersparkeerplaatsen op piekmoment (zaterdagmiddag)
3. Verkeersgeneratie en effecten omliggend wegennet Analoog aan de berekeningsmethode van de parkeervraag is ook de verkeersgeneratie berekend. Dat wil zeggen het aantal verkeersbewegingen van gemotoriseerd verkeer van en naar de nieuwe ontwikkelingen. Ook hiervoor is gebruik gemaakt van COW publicatie 381, waarbij uiteraard dezelfde uitgangspunten zijn gehanteerd als voor de parkeerberekening.
20016 | Parkeerbalans en verkeersgeneratie Marktplan Haaksbergen BVA Verkeersadviezen
pagina 4 van 5
In tabel 5 is het resultaat van deze berekening weergegeven. Tabel 5: Verkeersgeneratie (aantal motorvoertuigen per weekdag)
Verkeersgeneratie Functie Supermarkt
omvang
eenheid
functie CROW
norm
aantal ritten (per etmaal)
full service supermarkt
64,7
1.610
(in aantal ritten/100m2 bvo of woning)
2.490
m2
21
woning
koop goedkoop
4,3
90
22
woning
koop middensegment
5,1
112
22
woning
koop duur
6,8
150
Appartementen Totaal
1.962
Geconcludeerd kan worden dat de nieuwe voorzieningen op een gemiddelde weekdag circa 1.950 verkeersbewegingen van gemotoriseerd verkeer genereren. Op werkdagen ligt de intensiteit, evenals op zaterdag, wat hoger en op zondag zal de intensiteit wat kleiner zijn. Deze verkeersbewegingen gaan zich afwikkelen via het omliggende wegennet. Gezien de ligging van het plangebied en de circulatie op de omliggende wegen kan het gebied op meerdere manieren bereikt worden. De exacte effecten zijn nog onderwerp van nadere studie, maar het ligt voor de hand te veronderstellen dat het meeste verkeer het gebied zal benaderen en verlaten via de Hibbertsstraat en Het Meuke. Uitgaande van een redelijk gelijkmatige verdeling van het verkeer over beide wegen zal de intensiteit op beide wegen toenemen met maximaal circa 1.500 motorvoertuigen per etmaal op een maatgevende (zater)dag. Op werkdagen en op zondag zal de toename kleiner zijn. Het gaat hierbij om een eerste globale inschatting van de effecten. Op basis hiervan kan worden geconcludeerd dat het niet de verwachting is dat hierdoor verkeerskundig gezien (onoverkomelijke) problemen ontstaan. Beide wegen zijn gezien de profilering naar verwachting goed in staat om dit verkeer te verwerken.
Bevoorrading De winkelvoorzieningen dienen ook bevoorraad te worden en ook dit verkeer zal aan en afrijden via een van beide wegen. Ook hiervoor geldt dat dit gezien de beperkte aantallen niet direct zal leiden tot verkeerskundige problemen. Wel is een aandachtspunt de wijze van bevoorraden van met name de supermarkt. Om te kunnen laden en lossen dient het vrachtverkeer voor de supermarkt achterwaarts via het plein nabij de toegang tot de parkeergarage het laad en los dok achterwaarts in te steken. Het verdient aanbeveling deze wijze van bevoorraden nog eens kritisch tegen het licht te houden. Hierbij is het vooral van belang om te voorkomen dat vrachtverkeer via het openbare gebied achterwaarts moet insteken, daar waar zich ook winkelend publiek (voetgangers) en fietsverkeer bevindt.
20016 | Parkeerbalans en verkeersgeneratie Marktplan Haaksbergen BVA Verkeersadviezen
pagina 5 van 5