Bijlage 3 Reactienota op advies Participatieraad Haaksbergen ontwerp beleidskader minima april 2023

Reactienota op advies Participatieraad Haaksbergen op het beleidskader minima 2023 e.v. April 2023 Vragen/overwegingen Participatieraad We zijn aangenaam verrast door de heldere toon, de duidelijke indeling en de inhoudelijke keuzes die in het beleidskader worden voorgesteld. Hiervoor onze complimenten.

Reactie namens het college van B&W Dank voor het compliment.

2

We zijn blij dat veel van de opmerkingen die de Participatieraad heeft gemaakt in de evaluatie van het voorgaande beleidsdocument, Armoedebeleidsplan 2016-2019, zijn verwerkt in dit nieuwe beleidsplan. Met name het optrekken van de inkomensnorm om in aanmerking te komen voor voorzieningen naar 120% (waar wettelijk mogelijk) en het invoeren van een jaarlijkse inkomenstoets in plaats van iedere keer weer vragen naar gegevens spreekt ons zeer aan.

De Participatieraad heeft waardevolle input geleverd op de evaluatie van het Armoedebeleidsplan 2016-2019 en deze opmerkingen zijn dan ook meegenomen bij het opstellen van het beleidskader. Het stemt het college positief dat we de gemaakte opmerkingen naar wens mee hebben genomen.

3

Het is zeer te prijzen dat er voor de totstandkoming (p. 6) zo breed mogelijk informatie is opgehaald en verwerkt: hierdoor kan het draagvlak optimaal zijn en is de aanpak integraal.

Dank voor het compliment. Het college heeft een zo breed mogelijke totstandkoming beoogd.

4

Aandacht voor de menselijk maat en maatwerk met betrekking tot de Participatiewet is een goed uitgangspunt. De zinsnede: ‘Lokaal gaan we hier niet op vooruitlopen’ roept vragen op: wat wordt hiermee bedoeld? Doet dit geen afbreuk aan het streven naar maatwerk en menselijke maat in Haaksbergen?

Het college bedoelt met de zinsnede ‘lokaal gaan we hier niet op vooruitlopen’, dat wij geen lokaal nieuw beleid gaan ontwikkelen betreffende maatwerk en de menselijke maat vooruitlopend op de landelijke ontwikkelingen. Uiteraard blijven wij maatwerk leveren als een situatie daarom vraagt. De menselijke maat wordt niet uit het oog verloren.

5

Het is van belang dat er, juist voor de regelingen voor deze groep inwoners, duidelijke informatie en voorlichting is. We willen het belang van korte lijnen en directe (persoonlijke) betrokkenheid van de uitvoerders benadrukken. Dit leidt o.i. tot een grote verbetering van de kwaliteit van de dienstverlening. De Noaberpoort kan hierin een cruciale rol spelen.

Dit is een terechte opmerking. Het college is het met deze opmerking eens en geeft hier ook uitvoering aan. Zo is er in april 2023 een informatiebijeenkomst georganiseerd voor intermediairs en uitvoerders om hen te informeren over de werkwijze van de Uitvoeringsorganisatie en om de minimaregelingen nader onder de aandacht te brengen van deze groep. Voor de kwaliteit van de dienstverlening en de bekendheid van de regelingen is op verschillende manieren blijvend aandacht,

1

Pagina 1 van 4

zowel richting de doelgroep als richting de intermediairs en uitvoerders. 6

Het is ons inziens wenselijk dat de regelingen op het gebied van het minimabeleid binnen de uitvoeringsorganisatie gelijk worden getrokken. Volgens ons kunnen regelingen en voorzieningen die gelden voor Borne en Hengelo ook voor de inwoners van Haaksbergen van toepassing worden verklaard.

Het college is het hier mee eens en verzoekt middels een voorstel in de kadernota de raad om extra geld, waarmee de harmonisatie van de regelingen binnen de Uitvoeringsorganisatie gerealiseerd kan worden.

7

In de Inleiding (p. 4) wordt gesproken over het op te stellen beleidsplan sociaal domein; een integraal beleidsplan voor alle aspecten van het sociaal domein.

Zoals in het beleidskader aangegeven heeft het college een bewuste keuze gemaakt om de onderwerpen werk en schulden in dit beleidskader buiten beschouwing te laten. Schuldhulpverlening was tijd technisch niet mogelijk om in te passen in het beleidskader minima. Het actieprogramma Werk en Bijstand is een programma van de hele Uitvoeringsorganisatie en wordt binnenkort geactualiseerd.

We begrijpen dat dat het voorliggende beleidskader niet kan wachten op dit ‘grote beleidsplan’, maar het jammer is dat de andere aspecten van het minimabeleid (werk, schulden) zo expliciet buiten beschouwing worden gelaten in dit stuk. Wat ons betreft hadden er wel wat verbanden kunnen worden gelegd.

8

Speerpunt 1: Voorkomen is beter dan genezen  Met betrekking tot de collectieve zorgverzekering blijven we pleiten voor een vrije keuze. Nu kunnen alleen de Menzis-verzekerden een korting krijgen op het aanvullende pakket. Waarom is dit niet ook voor verzekerden bij andere maatschappijen van toepassing?

In het beleidsplan sociaal domein worden alle aanpalende onderwerpen, waaronder schuldhulpverlening en werk, opgenomen.

Inwoners hebben altijd de vrije keuze bij welke zorgverzekeraar ze zich willen verzekeren voor de zorgverzekering. De gemeente Haaksbergen biedt de inwoners met een laag inkomen de collectieve zorgverzekering bij Menzis aan. De keuze voor Menzis is logisch omdat de meeste inwoners al bij Menzis verzekerd zijn. Eind 2022 is onderzocht of andere zorgverzekeraars belang hebben om een collectieve zorgverzekering aan te bieden. Dit bleek niet zo te zijn, omdat hun aandeel verzekerden in deze regio te laag is. Onlangs is in de regio door een gemeente een andere zorgverzekeraar naast Menzis aangeboden, maar door het uitblijven van succes is dit weer beëindigd. Er waren te weinig mensen die zich bij de andere aanbieder hadden verzekerd. Daarom is het niet aantrekkelijk voor een andere zorgverzekeraar om een collectieve zorgverzekering aan te bieden en zijn er

Pagina 2 van 4

geen andere zorgverzekeraars in beeld voor een korting op de verzekering. 

9

Over de Aandacht voor laaggeletterdheid: de conclusie is: ‘Daarom willen we preventief inzetten en aandacht hebben voor laaggeletterdheid.’ Hier missen we een duidelijk idee over hoe dit dan gaat gebeuren. Bovendien is het onduidelijk op welke termijn hier actie op wordt ondernomen en wanneer er resultaten moeten worden geboekt. Een tijdspad voor de voorgenomen acties is wenselijk.

Speerpunt 3: Minima kunnen zoveel mogelijk participeren in de maatschappij.  Onder k: aanbod voor volwassenen herijken. Kan hier worden aangegeven wanneer en hoe dit gaat gebeuren en wanneer de nieuwe regelingen van start kunnen gaan? We pleiten ervoor, gezien de omvang van de doelgroep (zie Bijlage 1, p. 17) dit zo spoedig mogelijk te realiseren.

10 Speerpunt 4: Dienstverlening vanuit de Noaberpoort.  Er wordt nogal benadrukt dat ouderen hun rechten niet benutten door de ingewikkelde regelgeving en taalgebruik. Dit geldt niet alleen voor ouderen maar voor alle laaggeletterden. Deze groepen zullen in de voorlichting speciale aandacht moeten krijgen. We ondersteunen het streven naar duidelijke communicatie en taalgebruik op maximaal B1 niveau.

Advies Participatieraad Op grond van het bovenstaande kunnen wij positief adviseren op het Beleidskader minima Haaksbergen 2023 e.v.

Omdat het beleidskader op hoofdlijnen is geschreven, is de onderbouwing bij het onderwerp ‘laaggeletterdheid’ niet opgenomen in het beleidskader. In bijlage 1 is een toelichting opgenomen. Het vormgeven van het tijdspad wordt opgepakt bij de uitvoering van het beleidskader minima. Voor de uitvoering van het beleidskader is het college aan zet. Daarom is het tijdspad niet opgenomen in het beleidskader dat door de gemeenteraad vastgesteld wordt.

Middels een voorstel in de kadernota wordt de raad om extra geld gevraagd, waarmee de harmonisatie van de regelingen (waaronder voor volwassenen) binnen de Uitvoeringsorganisatie gerealiseerd kan worden. Als de raad ermee instemt extra geld vrij te maken, wordt beoogd om de nieuwe regelingen voor volwassenen per januari 2024 in te laten gaan.

Het college onderschrijft deze opmerking en gaat zoals aangegeven aan de slag met duidelijke(re) communicatie en taalgebruik op B1 niveau of makkelijker.

Reactie college B&W Het college bedankt de Participatieraad voor hun uitgebreide, positieve advies ten aanzien van het beleidskader minima 2023 e.v. Dank voor de complimenten, alsook de positief kritische opmerkingen.

Pagina 3 van 4

Bijlage 1 Toelichting op het onderwerp laaggeletterdheid in het beleidskader minima Haaksbergen 2023 e.v. Eén op de zes Nederlandse volwassenen is laaggeletterd. Zij hebben moeite met het lezen, schrijven en/of rekenen. In 2023 wordt er een integraal plan voor de versterking van basisvaardigheden gemaakt. Het plan omvat de vaardigheden die zijn opgenomen in de schijf van 5 basisvaardigheden: 1. Lezen, schrijven en rekenen Lezen en schrijven staan aan de basis van alles. Zonder goede beheersing van deze vaardigheden is het niet mogelijk jezelf te ontwikkelen en te participeren in de samenleving. Onvoldoende beheersing van deze basisvaardigheden leidt relatief vaker tot financiële problemen, computerproblemen, werkloosheid en gezondheidsproblemen. Geletterdheid is een randvoorwaarde voor een gezonde, sterke en duurzame samenleving. Het is dus belangrijk dat alle informatie over de regelingen binnen de gemeente Haaksbergen in begrijpelijke taal geschreven is. Bij het opstellen van alle brieven en beschikkingen wordt getoetst op B1 taalniveau, leesbaarheid en begrijpelijkheid. 2. Digitale vaardigheden Digitale vaardigheden zijn vaardigheden die nodig zijn om met ICT en digitale toepassingen om te kunnen gaan. Ze worden ook wel computer- en internetvaardigheden genoemd. Digitale vaardigheden zijn tegenwoordig vereist om mee te kunnen doen in de maatschappij en de (kennis)economie.

Geringe digitale vaardigheden zetten mensen op achterstand, zowel op sociaal vlak (mensen met weinig tot geen digitale vaardigheden kunnen minder makkelijk sociale contacten onderhouden) als op economisch vlak (veel vacatures vind je tegenwoordig alleen op internet). Het is belangrijk dat alle informatie over de regelingen op de site van de gemeente Haaksbergen voor inwoners met mindere digitale vaardigheden vindbaar is. Navigatie door -, kleurgebruik en inrichting van de website zijn hiervoor belangrijk. 3. Gezondheidsvaardigheden Gezondheidsvaardigheden zijn vaardigheden om een gezond leven te kunnen leiden. Mensen die gezondheidsvaardig zijn, begrijpen welke factoren invloed hebben op zowel hun lichamelijk als geestelijk welzijn. Ze zijn in staat hierover informatie te verzamelen en deze juist te interpreteren. Om dit te kunnen, zijn andere basisvaardigheden nodig zoals lezen, schrijven en rekenen en digitale vaardigheden. De gemeente Haaksbergen zet steeds meer in op preventie. De maatregelen en het aanbod die hierbinnen genomen worden moeten duidelijk en vindbaar zijn voor alle inwoners. 4. Sociale vaardigheden Sociale basisvaardigheden zijn de vaardigheden die iemand nodig heeft om met andere mensen samen te werken en samen te leven.

Hierbij kan gedacht worden aan omgaan met verschillen van mening, communiceren, het nakomen van afspraken of in staat zijn zelf een baan te zoeken. Als mensen samenwerken en samenleven, zullen ze zich aan elkaar moeten aanpassen. Hierbij is begeleiding mogelijk. Het moet voor iedere inwoner van Haaksbergen duidelijk zijn waar deze vragen kunnen worden neergelegd. 5.

Juridische vaardigheden Juridische basisvaardigheden gaan over de basiskennis van je rechten en plichten in de samenleving. Zonder een basiskennis van je rechtspositie, kun je moeilijk deelnemen aan de moderne samenleving. Hierin is begeleiding en hulp mogelijk. Het moet voor iedere inwoners van Haaksbergen duidelijk zijn waar een vraag kan worden neergelegd.

Pagina 4 van 4