Bijlage 2 Omgevingsvisie



Cultuurhistorie Nieuwe ontwikkelingen houden rekening met de identiteit van de plek. Er zijn veel plaatsen met een rijke cultuurhistorie en erfgoed, zoals landgoed Lankheet, boerderijen en andere historische gebouwen. Buurse kent met zijn twee kerken enkele kenmerkende historische gebouwen. De

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

65

combinatie van de kerk, pastorie, Irenegebouw en begraafplaatsen langs de Alsteedseweg vormt een bijzonder cultuurhistorisch geheel. Het erfgoed wordt gewaardeerd en kent een plek in de samenleving. Nieuwe ontwikkelingen staan in dienst van het behoud ervan en beleefbaar maken van het cultureel erfgoed. 

7.5.2 

Gezondheid en openbare ruimte Uit onderzoek blijkt dat Haaksbergenaren hun gezondheid als zeer goed ervaren en dit willen we behouden. We bevorderen de positieve gezondheid (fysiek en mentaal) door het voor iedereen mogelijk te maken om voor gezonde opties te kiezen. In elke dorpskern is er een aanbod in sport, kunst spel en/of groen in de openbare ruimte. Je kan hierbij denken aan een buitengym, speeltuinen of fietsroutes. De -sociale- veiligheid wordt beter door zichtbare en toegankelijke openbare ruimtes, zoals pleinen, wegen, fiets- en wandelpaden en groen. De fietsroutes en oversteekplaatsen zijn veilig. Dit biedt kansen om laagdrempelig te bewegen en elkaar te ontmoeten. Een gezonde openbare ruimte versterkt daarmee niet alleen onze gezondheid, maar ook ons noaberschap. Buurse ligt te midden van natuurgebieden met verschillende wandel- en fietsroutes die stimuleren om te bewegen. Het verbeteren van de zichtbaarheid en het onderhoud van deze wandel- en fietsroutes draagt bij aan een recreatief netwerk door en langs de buurtschappen en buitengebieden. We beschermen onze gezondheid ook tegen de effecten van het veranderend klimaat. Dit doen we met maatregelen voor klimaatadaptatie. In 2050 zijn we volledig klimaatbestendig en waterrobuust. Hiervoor moeten de waterveiligheid, de zoetwatervoorziening en de ruimtelijke inrichting op orde zijn.

We vinden het daarom ook belangrijk dat ons water- en bodemsysteem sturend zijn als we de functie van een gebied willen veranderen of als we een gebied anders willen inrichten. Het is ook goed voor meer diversiteit van groen en klimaatadaptatie. We kijken kritisch naar waar in de kern Buurse we verharding kunnen vergroenen en we moedigen inwoners en bedrijven aan om met ons mee te doen. Je kan hierbij denken aan tegelwippen of het vergroenen van je dak. Voor groen in de kernen hanteren we het 3-30-300 doel. Dit houdt in dat we willen dat er vanuit elk huis 3 bomen zichtbaar zijn, dat 30% van een wijk in de schaduw van een boom valt en dat iedereen binnen 300 meter van een park of groene ruimte woont. Hiermee zorgen we ervoor dat we het groene, gezonde gevoel van het buitengebied ook in onze woonwijken ervaren. Naast het bevorderen van gezondheid, beschermen we ook de gezondheid. We gaan zorgvuldig om met gewasbeschermingsmiddelen en zullen de overlast hiervan zoveel mogelijk beperken. De gemeente Haaksbergen heeft het streven om beleid op te stellen voor de verschillende milieuthema’s voor het hele gemeentelijke grondgebied. Het gaat hierbij in ieder geval om de thema’s geluid, licht, lucht, geur en veiligheid. De gemeente Haaksbergen zoekt hierbij samenwerking met de omgevingsdienst Twente. De wens hierbij is om zoveel mogelijk aansluiting te zoeken bij regionale beleid.

Het doel hierbij is een zo optimaal mogelijke balans na te streven tussen het woon- en leefklimaat en de bedrijvigheid in de gemeente. Dit doen wij in samenspraak met onze inwoners en (agrarische) ondernemers.

Krachtige kernen Genoeg woningen en de juiste woningen Haaksbergen is een plattelandsgemeente. We bouwen voor onze lokale behoefte en voor de regionale behoefte. Dit helpt bij het in stand houden van voorzieningen en is goed voor een evenwichtige leeftijdsopbouw. Het toevoegen van woningen is nodig om onze kernen leefbaar en vitaal te houden. Ook is er vanuit het Rijk behoefte aan meer woningen voor aandachtsgroepen. Het is belangrijk dat ook de kleinere kernen zoals Buurse voorzien in extra woningbouw. In de hele gemeente Haaksbergen, zowel binnen als buiten de bebouwde kom, willen we tot 2034 900

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

66

woningen toevoegen. Dit volgt uit het reeds vastgestelde addendum bij de structuurvisie Haaksbergen 2030. Dit addendum gebruiken als richtlijn voor de woningbouwontwikkeling tot 2034 en maakt hiermee onderdeel uit van deze omgevingsvisie. Na 2034 stoppen we niet met bouwen. Twente is aangewezen als gebied voor een verstedelijkingsopgave. Wij willen hier een evenwichtige bijdrage aan leveren. We houden hierbij rekening met een verdeling van 30% sociale huur, 40% betaalbare huur-/ koopwoningen en 30% in het dure segment. Bij het toevoegen van nieuwe woningen hebben we een voorkeursvolgorde voor (1) transformeren van leegstaande gebouwen naar woningen, (2) toevoegen van woningen binnen de huidige bebouwde kom en (3) uitbreiden aan de randen. We hebben alle drie de opties nodig om genoeg woningen te bouwen voor iedereen die in Haaksbergen wil wonen. Ook bij ontwikkelingen op erven kijken we naar de bijdrage in de woonbehoefte. We beoordelen per locatie de impact op de ruimtelijke kwaliteit, de haalbaarheid en hoe praktisch/ functioneel de locatie is. We houden er bijvoorbeeld rekening mee dat er voldoende (open) ruimte is voor ontspanning, groen, biodiversiteit en cultuurhistorie. We willen het ontstaan van nieuwe woonlandschappen in het landelijk gebied voorkomen. Dit werken we gebiedsgericht verder uit in het Programma Toekomstbestendig Buitengebied en het Omgevingsplan.

Buurse ligt te midden van beschermde essen waardoor het bouwen van extra woningen uitdagend is. De woningbouw en het versterken van het cultuurhistorische landschap moeten zoveel mogelijk hand in hand gaan. We onderzoeken woningbouwlocaties binnen in het huidige dorp (inbreiding) en aan de randen van het dorp (uitbreiding). De zoekgebieden zijn aangegeven op de kaart. Hiermee maken we ruimte voor vrijstaande woningen, rijtjes of tweekappers. De zoekgebieden aan de randen van het dorp bieden kansen om de dorpsgrenzen te vergroenen. Er zijn nu al veel groene plekken binnenin het dorp, zoals bosjes en paardenweitjes, die bijdragen aan een geleidelijke overgang tussen dorp en buitengebied. Dit willen we verder ontwikkelen, bijvoorbeeld met ommetjes. Bij alle woningbouwprojecten houden we extra rekening met de behoeften van jongeren en ouderen, bijvoorbeeld door meer kleinschalige en betaalbare woningen te ontwikkelen, door het makkelijker te maken om een woning te splitsen. We sturen op gemengde wijken, met woningen in verschillende segmenten en met verschillende bewoners. We hebben ruimte voor doelgroepen en aandachtsgroepen en zetten in op de betaalbaarheid van specifieke woonvormen. Alle nieuwe woningbouwontwikkelingen bieden kansen om de harde dorpsgrenzen te verzachten. De inwoners van gemeente Haaksbergen zien ons groene karakter als kernkwaliteit.

Dit willen we in de toekomst behouden en versterken. In het op te stellen Programma Volkshuisvesting wordt de woningbouwopgave verder uitgewerkt. 

Woningen verduurzamen In de komende jaren moeten we onze woningvoorraad verduurzamen. Voor alle nieuwbouw geldt dat we (afhankelijk van het type gebouw) gedeeltelijk willen bouwen met natuurlijke materialen, dit noemen we biobased bouwen. Ook moet er zoveel mogelijk energieneutraal worden ontwikkeld. We stimuleren ontwikkelaars tot het bouwen van nul-op-de-meter woningen die nog een stapje verder gaan voor een lagere energierekening.



Werken en leren Haaksbergen is een ondernemende gemeente met veel arbeidsplaatsen binnen de gemeentegrenzen. We werken aan een gevarieerde economie met diverse sectoren, zodat er voor veel inwoners passend werk is. Hiermee groeit de werkgelegenheid en behouden we ook werkgelegenheid als het met een bepaald deel van de economie wat minder gaat. We helpen bedrijven om toekomstbestendig te worden door inzicht te organiseren in de mogelijke maatregelen die bedrijven kunnen inzetten om zelf te verduurzamen.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

67

Twente staat bekend om innovatie en technische ontwikkelingen. Ook op de Haaksbergse bedrijventerreinen ligt hier veel nadruk op en dit benutten we. De onderwijsinstellingen in de regio (zoals Assink Lyceum (middelbare school), Universiteit Twente (WO), Saxion (HBO) en ROC van Twente (MBO)) trekken jongvolwassenen aan en stimuleren ontwikkelingen. We maken kenbaar wat er in Haaksbergen te doen is. Samenwerkingen met praktijk en theorie tussen bedrijven en onderwijs bieden nieuwe kansen en ideeën die benut kunnen worden voor bijvoorbeeld de zorg, techniek, energie of landbouw. De samenwerkingen zijn ook aantrekkelijk voor het aantrekken van jong talent. Wij zetten niet in op het toevoegen van bedrijventerrein in Buurse. Beschikbare ruimte gebruiken we voor de ontwikkeling van woningbouw. In het buitengebied van Buurse zal ruimte ontstaan voor het toevoegen van bedrijvigheid, passend in de omgeving. Specifiek voor Buurse zetten wij in op de ontwikkeling van recreatie en toerisme. Het natuurgebied rondom Buurse trekt verschillende recreanten en functioneert als uitloopgebied vanuit Enschede. Je leest hier meer over bij het kopje Toekomstbestendig buitengebied. 

Bewegen en verplaatsen Voor mobiliteit is het STOMP-principe leidend: dit is een voorkeursvolgorde die staat voor Stappen, Trappen, OV, Mobility-as-a-service (bijv. een deelauto) en als laatste voorkeur een Personenauto. Hiermee verminderen we de uitstoot van broeikassen door mobiliteit. Het wordt makkelijker om in en tussen de kernen meer te wandelen en te fietsen. Door de aanleg van ontbrekende schakels wordt wandelen en fietsen waar nodig aantrekkelijker en veiliger gemaakt. De wandelaar en de fietser krijgen steeds vaker voorrang op het autoverkeer waar dit veilig kan en oversteken van drukkere wegen wordt makkelijker. We zetten in op gedragsverandering en gezondheid door voorzieningen toe te voegen zoals voldoende fietsparkeerplaatsen, oplaadpunten voor e-bikes, zitgelegenheden, ommetjes en brede stoepen. We houden hierbij rekening met de toegankelijkheid voor mindervaliden. De auto blijft nodig voor verbinding tussen kernen, maar de focus ligt op de duurzamere alternatieven. Om de overstap van en naar de bus en andere duurzame vervoerwijzen te promoten, onderzoeken we op drie locaties of we er mobiliteitshubs kunnen realiseren. Hier komen verschillende vormen van vervoer samen waardoor het makkelijker wordt om de overstap te maken naar een (duurzaam) vervoersmiddel.

Het openbaar vervoer is een verantwoordelijkheid van de Provincie Overijssel, zij maken concrete afspraken met vervoersmaatschappijen voor de bus en trein. Buiten de mobiliteitshub om is het niet realistisch dat het bus-netwerk in de gemeente uitgebreid wordt. In plaats daarvan werken we aan het behouden van het huidige aanbod en zorgen we ervoor dat alle haltes goed en veilig te bereiken zijn voor wandelaars en fietsers. Op plekken waar de vraag naar openbaar vervoer laag is, onderzoeken we welk andere manieren er zijn om bereikbaarheid te garanderen. Zo houden we bij het bouwen van nieuwe woningen en bedrijven meteen rekening met de bereikbaarheid en doorstroming. En hoewel parkeren van belang blijft, beoordelen we per project hoeveel prioriteit dit heeft. Ook beoordelen we of het mogelijk is om de parkeervoorziening aan de uiteinden van een straat of wijk te realiseren. Uit participatie is gebleken dat veel inwoners hiervoor open staan, omdat er hierdoor voor het huis meer ruimte is voor groen, spel en ontmoeting.



Circulair We werken toe naar een circulaire economie in 2050. We creëren een gesloten cirkel waarbij geen afval vrijkomt en we grondstoffen telkens hergebruiken. Om dit te bereiken verminderen we het gebruik van grondstoffen en we (her)gebruiken de beschikbare grondstoffen zo efficiënt mogelijk. Als we meer producten hergebruiken, verminderen we onze milieu-impact en de schaarste van sommige producten. Soms kan je een product één-op-één herbruiken, maar vaker vraagt het om een bewerking of verwerking, bijvoorbeeld recycling of reparatie. Deze bewerkingen vragen om

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

68

werkruimtes en creatieve ideeën. Omdat circulair denken nog vrij nieuw is, moeten we onze mogelijkheden voor circulaire economie nog onderzoeken. Doordat we straks anders met onze spullen omgaan, verandert onze omgeving ook. Het is denkbaar dat er meer opslag- en distributieplaatsen nodig zijn, dat er minder ruimtes nodig zijn om nieuwe producten te produceren, of dat we meer spullen met elkaar delen (bijvoorbeeld auto’s of energie). Er lopen al initiatieven voor circulariteit in Haaksbergen. We bekijken in hoeverre we deze verder kunnen uitbouwen en/of hoe we de initiatieven elkaar kunnen laten versterken. Onze bedrijven spelen een belangrijke rol bij het ontwikkelen van onze circulaire economie. We stimuleren hen om ook zoveel mogelijk circulaire keuzes te maken bij onderhoud, reconstructies en realisatie. Met ons inkoopbeleid richten we ons op een gezamenlijke aanpak om bij te dragen aan circulariteit. We kunnen de circulaire economie verder versnellen door een betere samenwerking met andere Twentse gemeenten. Het is voor een circulaire economie namelijk belangrijk dat bedrijven elkaars (rest)producten kunnen gebruiken en dat we leren van elkaars projecten. Twente heeft een grote bouwsector en die speelt een belangrijke rol in de omschakeling naar circulair bouwen.

Als beheerder van de openbare ruimte en een aantal publieke gebouwen gaan we als gemeente zelf aan de slag om circulariteit toe te passen in realisatie en onderhoudsprojecten en in ons afvalbrengpunt. We bieden aannemers de kans om nieuwe duurzame technieken toe te passen in de praktijk.

7.5.3 

Toekomstbestendig buitengebied Water en bodem sturend Het water- en bodemsysteem zijn sturend als we de functie van een gebied willen veranderen of als we een gebied anders willen inrichten. Het buitengebied van Buurse ligt temidden van drie beschermde Natura-2000 natuurgebieden (Haaksbergerveen, Buurserzand en Witte Veen). De natuurgebieden bepalen voor een groot deel het ruimtegebruik en het landschappelijk beeld van Buurse, omdat er voor gebieden rondom beschermde natuur strenge stikstof-eisen gelden. Dit stelt eisen aan de landbouw. Tegelijkertijd is de agrarisch sector belangrijk voor het onderhoud van het landschap van weilanden en houtwallen dat onze gemeente kenmerkt. Dit landschap willen we graag behouden en dat betekent dat we binnen de gestelde kaders onze agrariërs willen behouden. Ook krijgen Buurserbeek, de Hagmolenbeek en de Zoddebeek meer ruimte. Hierdoor kan in natte tijden water goed afgevoerd worden, en ook biedt dit kansen voor natuur (kaderrichtlijn water). In het beekdal hier omheen liggen mogelijkheden voor bijvoorbeeld recreatie, maar ontwikkelingen als woningbouw kunnen niet meer plaatsvinden. Ook landgebruik voor intensieve landbouw nabij de beek wordt zoveel mogelijk beperkt om de waterkwaliteit te verbeteren. Om grondwater beter vast te houden wordt ingezet op het verbeteren van de sponswerking van de bodem.

Dit helpt ook om de impact van droogte zo klein mogelijk te maken. De bodem wordt sturend voor de keuze voor typen landgebruik en typen landbouw. De natuurlijke samenstelling van de bodem bepaalt mee over hoe intensief deze bodem gebruikt kan worden. We zorgen voor een balans tussen benutten en beschermen van bodem en ondergrond, waarbij verstoring van de bodem zo veel mogelijk voorkomen wordt. Een vitalere bodem versterkt namelijk zowel de sponswerking van de bodem als de capaciteit van de bodem om koolstof op te nemen. Klimaatadaptieve maatregelen, zoals het beter vasthouden van water, zijn een randvoorwaarde voor ontwikkelingen binnen de dorpen en in het landelijk gebied. Hierbij is ‘groenblauwe dooradering’ van groot belang. Groenblauwe dooradering houdt een gebied wordt doorkruist (‘dooraderd’) door groene (hagen, bomenrijen) en blauwe (sloten, beken) landschapsonderdelen. Deze plekken zorgen voor schuilplaatsen voor dieren en helpen bij het verplaatsen van planten en dieren. Ook helpt het om te werken aan onze Basiskwaliteit Natuur en daarmee aan onze biodiversiteit. Net als in de rest van Nederland, willen we dat in 2035 10% van de oppervlakte in het buitengebied onderdeel is van groenblauwe dooradering. Daarom zetten we in Buurse in op het

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

69

behouden en waar mogelijk/nodig ontwikkelen van houtwallen, hagen en waterlopen die passen in het huidige landschap, ter versterking van het coulissenlandschap. Ook willen we deze groenblauwe dooradering, waar mogelijk, doortrekken naar onze bebouwde gebieden. Zo verbinden we onze kernen sterker met het groene, landelijke gebied. 

Landschap Het buitengebied van Buurse bestaat voor een groot deel uit Natura-2000 natuurgebieden Haaksbergerveen, Buurserzand en Witte Veen. Daarnaast kent het gebied NNN-natuurgebieden (Nederlands Natuur Netwerk), die een minder strenge bescherming kennen dan Natura2000gebieden. Een van de doelen van deze gebieden is om de Natura2000-gebieden met elkaar te verbinden. Het Buurserzand, maar ook het Haaksbergerveen, worden door de inwoners ervaren als kernwaarden van Haaksbergen. Beide gebieden hebben mooie en toegankelijke wandel- en fietspaden die dwars door het groene buitengebied gaan. Met zijn vele houtwallen en boomsingels kent het gebied al veel elementen van de groenblauwe dooradering. We zetten in op het beschermen en versterken van deze natuurwaarden. Het gebied langs de Buurserbeek leent zich er goed voor om groen en water te combineren met vormen van (route-gebonden) recreatie die de natuur weinig aantasten. Er is hier ruimte voor bijvoorbeeld wandelen, fietsen, mountainbike-routes of een sup-route.



Werken in het landelijk gebied Het agrarisch gebruik is belangrijk voor de inrichting en het behoud van het Haaksbergse landschap, met zijn weilanden en houtwallen. In het landelijk gebied is het belangrijk om te kijken naar onze rol als gemeente. Het Rijk en de provincie stellen regels en voorwaarden aan activiteiten en grondgebruik in het landelijk gebied. Hoewel een transformatie van landbouw noodzakelijk is, zetten we erop in om de landbouw in Haaksbergen zo veel mogelijk te behouden en een gezonde bedrijfsvoering mogelijk te maken. Als gemeente maken we economische dragers in het buitengebied mogelijk mits deze voldoen aan de randvoorwaarden qua landschap, veiligheid en gezondheid als belangrijke pijlers voor de leefbaarheid. Het agrarische gebruik draagt meer bij aan het onderhouden van landschapselementen zoals houtwallen. Ook agrarisch natuurbeheer zal in Buurse een belangrijke rol gaan spelen. We zetten in op duurzame vormen van landschapsbeheer. Hierbij gelden de principes van water en bodem sturend: de landbouw gebruikt water en bodem als hulpbronnen, maar in de mate waarin deze natuurlijk aanwezig zijn zonder deze uit te putten.

Bij de transformatie van de huidige landbouw naar duurzame landbouw is ons uitgangspunt dat de agrarisch ondernemers een toekomstperspectief blijven houden waarin ze hun inkomen blijven verdienen door bedrijvigheid op hun eigen percelen en door middel van subsidies voor natuurbeheer. Er zijn ook agrariërs die willen stoppen of verbreden. Zij krijgen de ruimte om (onder bepaalde voorwaarden) hun verdienmodel te veranderen. Het is hierbij belangrijk dat er per situatie beoordeeld wordt of de verandering passend is voor het buitengebied van Buurse, wat de (milieu-) impact is op de omliggende erven en wat de impact is op de natuurbeschermingsdoelen. In het buitengebied van Buurse zetten we in op de ondersteuning en versterking van bestaande recreatieondernemers. Ze maken het buitengebied toegankelijk voor recreanten en dragen bij aan onze economie. Het is onze ambitie om deze recreatieve bedrijven zoveel mogelijk te behouden en te versterken. Hierbij letten we erop dat het recreatieaanbod divers is en goed aansluit bij de vraag en doelgroep, zonder dat de waarde van het landschap achteruitgaat. We streven naar een goede balans tussen natuur (rust, donkerte etc.) en recreatie. We zetten onszelf meer op de kaart met activiteiten voor dagrecreatie. Ook verbeteren we ons aanbod in verblijfsrecreatie doordat we meer diverse opties aanbieden, passend bij de verschillende type bezoekers.

We willen meer bezoekers aantrekken die iets toevoegen aan ons omgeving óf onze economie. We richten ons naast onze huidige bezoekers (voornamelijk gepensioneerden) meer op stellen en gezinnen die komen voor

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

70

de rust, ruimte en natuur. Binnen deze focusdoelgroepen richten we ons met name op millennials en de alpha-generatie. Zij willen ervaringen op doen, worden aangetrokken door cultuur en natuur en zoeken de uitdaging op. Bezoekers dragen bij aan de leefbaarheid en het in stand houden van voorzieningen in de kern. Dit biedt ook kansen voor (stoppende) agrarische ondernemers die hun bedrijf willen uitbreiden met andere activiteiten of die van activiteit willen veranderen. 

Energie en warmte We willen in 2050 energieneutraal en aardgasvrij zijn. Energieneutraal worden we vooral door zonnepanelen op daken, zonnevelden in het landelijk gebied en windenergie. In Buurse draagt de opwekking van windenergie bij aan de doelen van de Regionale Energiestrategie (RES). Het gebied ten noorden van Buurse is aangewezen als potentieel gebied voor een windpark. Of er wel of geen windturbines komen is uiteindelijk aan de provincie, maar de gemeente kan de provincie wel uitgangspunten meegeven over niet-ruimtelijke kaders, zoals lokaal eigenaarschap, beperking aantasting van de leefomgeving en verdeling van lusten en lasten. De energietransitie vraagt om meer ruimte, omdat we ons energienet moeten verbeteren. Onder de grond is ruimte nodig voor nieuwe leidingen en er komen meer transformatorhuisjes en schakelstations in het straatbeeld. Zo zorgen we ervoor dat we alle energie die we opwekken ook kwijt kunnen en dat nieuwe woningen/ bedrijven verzekerd zijn van genoeg elektriciteit. We onderzoeken de kansen om de ruimtevraag van de energietransitie te verminderen door in te zetten op warmtenetten en de opwekking van (innovatieve) duurzame gassen, zoals groengas of waterstof. In Buurse onderzoeken we ook wat de mogelijkheden zijn voor biogas en groen gas. Deze vormen van energieopwekking vragen vaak om minder ruimte.

Daarnaast zien we in Buurse kansen voor energieopwekking op erven van agrariërs, met bijvoorbeeld mestvergisters, erfmolens of zonnepanelen op daken. We willen in Buurse geen energie opwekken met grootschalige zonnevelden op weilanden. Ten slotte richten we ons op energiebesparing: alle energie die we niet verbruiken, hoeven we ook niet op te wekken. We helpen bedrijven hierbij met duidelijke informatievoorziening over de mogelijkheden om te verduurzamen.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

71

HAAKSBERGEN IN DE REGIO Haaksbergen staat bekend als een productiegemeente met een diverse bedrijvigheid en een grote gevestigde maakindustrie. Ondanks dat naburige kernen (zoals Enschede en Hengelo) groter zijn, is Haaksbergen door haar eigen werkgelegenheid geen forenzen-gemeente geworden. In de toekomst wordt deze rol behouden en uitgebreid: Haaksbergen zet in op het stimuleren van de werkgelegenheid binnen de gemeentegrenzen. De afgelopen 30 jaar is het aantal banen met 25% gegroeid, en deze groei moet worden doorgezet om in 2040 meer dan 10.000 fulltimebanen te hebben. Met name de Twentse ambitie om een hoogwaardige en innovatieve maakindustrie te ontwikkelen, kan goed landen in Haaksbergen omdat hier al een bestaande basis aan hoogwaardige maakindustrie bestaat. Om deze groei aan banen te faciliteren en de maakindustrie te stimuleren wordt de verbinding gezocht met de onderwijsinstellingen in de regio. Zowel startups, scale-ups and grown-ups moeten zich gemakkelijk kunnen vestigen in het ondernemersklimaat van Haaksbergen. Om de geplande groei van de bestaande bedrijvigheid te ondersteunen, zetten we in op beter contact met de Universiteit Twente, Saxion, het ROC Twente en het Assink Lyceum. Op deze manier kan voorzien worden in de vraag naar innovatie en (gekwalificeerde) medewerkers.

Bijkomend voordeel van het aantrekken van jong talent naar Haaksbergen is dat de opkomende vergrijzing kan worden verminderd. Dit is belangrijk voor de vitaliteit in de kernen en als basis voor de voorzieningen. Op korte termijn gaat het percentage senior inwoners (65+) richting de 30%, mede daarom is het belangrijk dat Haaksbergen een nog grotere economische rol gaat spelen in de regio. Ook is, en blijft, Haaksbergen een knooppunt voor regionale en internationale wandel- en fietsverbindingen. Door haar groene buitengebieden en relatieve grote natuurgebieden, is Haaksbergen een geliefde bestemming voor dagjesmensen en toeristen. Uit de gehele regio, zelfs uit Duitsland, komen mensen genieten van de vele wandelen fietsverbindingen door het mooie landschap. Ook in de toekomst moet het aantrekkelijke buitengebied van Haaksbergen behouden blijven. Dit is voordelig voor de vrijetijdseconomie (boerencampings en B&B ’s) en voor het woongenot van de inwoners. Voor zowel het economische perspectief als de toeristisch-recreatieve rol van Haaksbergen is het verbeteren van de bereikbaarheid van en naar omliggende plaatsen van belang. Dit doen we onder andere door een mobiliteit hub in Haaksbergen te realiseren. Deze hub verbindt Haaksbergen met Enschede, de Achterhoek en de omliggende kernen met een snelle OV-verbinding.

Om gebruik te kunnen maken van de voorzieningen en de arbeidskrachten van onze buurgemeenten is het belangrijk dat het openbaar vervoer van voldoende kwaliteit is en meegaat met de ontwikkelingen. Behalve het openbaar vervoer is een goede bereikbaarheid per auto en fiets ook belangrijk. Haaksbergen is met de ligging direct aan de N18 en de nabijheid van de A35 goed bereikbaar in de regio. Ook zijn er goede fietsverbindingen naar de omliggende gemeenten. De basis voor een goede bereikbaarheid is dus aanwezig. We zien nog verschillende mogelijkheden voor het verbeteren van de bereikbaarheid, zowel voor de auto en de fiets, als het openbaar vervoer (bijvoorbeeld betere verbinding naar de Achterhoek en de buurtbus Buurse). Al deze verbindingen willen we behouden en versterken. Kijkend naar het aantrekkelijke buitengebied, de huidige werkgelegenheidsontwikkelingen en de goede bereikbaarheid is het logisch om als Haaksbergen een grotere rol te gaan spelen op het gebied van woningbouw in de regio. De aantrekkelijke leefomgeving vraagt om meer ruimte om te wonen. Allereerst om de huidige bevolking voldoende te kunnen huisvesten, met name de starters en de senioren. Maar daar bovenop ook om nieuwe inwoners aan te trekken om te komen wonen en werken in Haaksbergen of elders in de regio.

Er moet toekomstgericht gebouwd worden, dat wil zeggen dat er niet alleen voor de huidige vraag huizen worden neergezet, maar ook met het oog op de situatie van 2040. Twente is door het Rijk aangewezen als groeiregio voor de woningbouwopgave. De gemeente Haaksbergen wil ook bijdragen aan deze woningbouwopgave. Niet iedereen wil namelijk wonen in een stedelijk gebied, veel mensen voelen zich beter thuis in een woonmilieu met lagere dichtheden. Ook heeft Haaksbergen goede voorzieningen, zoals een breed aanbod aan winkels, horeca en zijn er diverse culturele-, maatschappelijke- en sportvoorzieningen. Dit maakt dat veel mensen willen wonen in een plaats als Haaksbergen met een aantrekkelijk buitengebied, goede voorzieningen en een divers aanbod aan werkgelegenheid.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

72

8

Doorwerking van de omgevingsvisie

Onze omgevingsvisie legt de toekomstplannen voor 2040 van onze gemeente vast. De visie vertelt de hoofdlijnen van het beleid en de ontwikkelingen. De omgevingsvisie biedt houvast voor het koesteren van onze kernkwaliteiten en beschrijft hoe we omgaan met onze opgaven. De uitgangspunten in deze omgevingsvisie helpen ons om de balans te vinden tussen het gebruiken en beschermen van de leefomgeving. Omdat de omgevingsvisie een hoog schaalniveau heeft, kunnen we de kernkwaliteiten, opgaven en uitgangspunten goed met elkaar combineren. Als we de omgevingsvisie concreter gaan uitwerken kan het duidelijk worden op welke plekken het oplossen van opgaven met elkaar schuurt. Hierbij is het leidende principe dat nieuwe initiatieven en projecten niet ten koste mogen gaan van onze huidige, gemeentelijke kernkwaliteiten. Een kleine plaatselijke afname van een kernkwaliteit kan geoorloofd zijn, als we hiermee bijdragen aan een zwaarwegend en gemeenschappelijk belang. Deze afweging is in elke situatie anders en zullen we dus per geval beoordelen. Het ontwikkelen van onze leefomgeving gaat dus verder na het vaststellen van deze omgevingsvisie. Het is daarom goed om te kijken hoe de omgevingsvisie straks doorwerkt in ander beleid.

Hoe kan een initiatief straks tot stand komen? Wie waarborgt de kwaliteit? Hoe werken we aan onze uitgangspunten? De Omgevingswet biedt verschillende instrumenten om uitvoering aan de omgevingsvisie te geven. Voor de juiste inzet van de instrumenten is het van belang stil te staan bij de rol die we als gemeente hierin willen en kunnen vervullen, dit noemen de ‘rolverdeling’ of ‘sturingsfilosofie’.

8.1

Rolverdeling (sturingsfilosofie)

De sturingsfilosofie gaat over de rolverdeling tussen de gemeente en de samenleving. Deze is de afgelopen jaren veranderd. In onze complexe en snel veranderende samenleving zijn inwoners steeds vaker goed geïnformeerd en betrokken. Visies en plannen zijn niet langer een mededeling, maar een uitnodiging voor samenwerking. Als gemeente zoeken we naar de juiste balans tussen hoe we initiatieven kunnen ondersteunen en hoe we de kwaliteit van onze leefomgeving waarborgen. De rol van gemeente Haaksbergen In het onderstaande schema benoemen we vier rollen die we als gemeente kunnen aannemen. In elke rol gaan we anders om met hoe we initiatieven sturen of ondersteunen. We kunnen de nadruk leggen op het behalen van resultaten of op het creëren van randvoorwaarden. Ook maken we onderscheid in de betrokkenheid van de samenleving bij de ambities van de gemeente.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

73

We willen in Haaksbergen een ondersteunende en faciliterende gemeente zijn. Dit houdt in dat we als gemeente in eerste plaats kaderstellend zijn. Dat betekent dat we met ons beleid nadenken over de grenzen van het speelveld en we regie houden over wat er in de gemeente gebeurt. Waar mogelijk leggen we verantwoordelijkheid bij inwoners en ondernemers. We hopen dat inwoners en (maatschappelijke) organisaties actief bijdragen aan onze leefomgeving en samenleving. We ondersteunen en faciliteren dus initiatieven, terwijl we als gemeente duidelijk zijn in wat er wel en wat er niet mogelijk is. Voorbeelden hiervan zijn:  Onze inwoners kijken naar elkaar om en zorgen voor elkaar;  Er ligt steeds meer verantwoordelijkheid bij onze inwoners en ondernemers;  Open houding tegenover veranderingen in het landelijk gebied, waarbij we als gemeente wel kaders geven terwijl we ondernemersvrijheid waarborgen;  Er zijn veel bewonersinitiatieven waarbij inwoners ideeën organiseren en realiseren. Ondanks dat we een ondersteunende en faciliterende gemeente willen zijn, is onze rol ook sterk afhankelijk van het onderwerp. Als gemeente zijn we niet over elk onderwerp het bevoegde gezag en zijn wij dus niet altijd degene die de regels bepaalt. Soms is het Rijk, de provincie of het waterschap verantwoordelijk, bijvoorbeeld bij zoutwinning of grootschalige windenergie.

Het kan ook voorkomen dat we er als gemeente bewust voor kiezen om van onze ondersteunende en faciliterende rol af te stappen, om bepaalde opgaven te versnellen. Zo hebben we als gemeente gekozen voor een uitvoerende rol om beter te kunnen bijdragen aan woningbouw.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

74

Bij een goede samenwerking tussen gemeente en samenleving is participatie onmisbaar. Daarvoor hebben we een handreiking voor participatie. Hierin staat omschreven over hoe een goed participatieproces eruitziet.

8.2

Instrumenten

De Omgevingswet bestaat uit zes instrumenten:  Omgevingsvisie  Omgevingsprogramma  Omgevingsplan  Algemene Rijksregels (niet voor gemeenten)  Omgevingsvergunningen  Projectbesluit (niet voor gemeenten) Hieronder vertellen we meer over het omgevingsprogramma en het omgevingsplan. Informatie over de andere instrumenten kan je lezen op Informatiepunt Leefomgeving. Omgevingsprogramma’s De omgevingsvisie omvat alle thema’s die te maken hebben met de fysieke leefomgeving en is gericht op de lange termijn. Voor de uitvoering op korte en middellange termijn maken we omgevingsprogramma’s. Een omgevingsprogramma helpt bij het realiseren van de ontwikkelrichtingen uit de omgevingsvisie. Wanneer maken we een omgevingsprogramma? We maken een omgevingsprogramma als dit wettelijk verplicht is, of bij een meerjarige, belangrijke en/of ingewikkelde opgave. Bijvoorbeeld wanneer er vanuit de politiek prioriteit wordt gegeven aan een bepaald onderwerp, als er meerdere (type) maatregelen nodig zijn, of als de opgave een grote invloed heeft op de samenleving of onze fysieke leefomgeving. Uitgangspunten In aanvulling op de wettelijke vereisten worden de volgende uitgangspunten gehanteerd voor nieuwe omgevingsprogramma’s: 









De omgevingsprogramma’s moeten aansluiten bij de omgevingsvisie. Dat houdt in dat het programma inhoud geeft aan de opgaven of ontwikkelrichtingen uit de omgevingsvisie en rekening houdt met de kernkwaliteiten van de gemeente. De omgevingsprogramma’s maken de ontwikkelrichtingen uit de omgevingsvisie meer concreet door het stellen van (meetbare) doelen voor de korte- en middellange termijn. Door middel van monitoring van het programma controleren we of de doelen worden behaald. De omgevingsprogramma’s kunnen verdieping en detaillering aanbrengen op een bepaald thema of gebied, maar moeten wel bijdragen aan de onderlinge afstemming met andere thema’s of gebieden. De omgevingsprogramma’s worden gemaakt met behulp van participatie. Dit betekent dat het omgevingsprogramma een kans biedt aan de samenleving, andere overheden en marktpartijen om betrokken te zijn bij het maken van het programma en om vervolgens bij te dragen aan de doelstellingen van het programma. De omgevingsprogramma’s beschrijven wat de rolverdeling (sturingsfilosofie) is en wie het programma vaststelt (het college van burgemeesters en wethouders of de gemeenteraad).

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

75

Omgevingsplan Het omgevingsplan vervangt de bestemmingsplannen en lokale verordeningen die we eerder hadden. Het nieuwe omgevingsplan bevat (samen met de waterschapsverordening van het waterschap) alle regels voor de fysieke leefomgeving op lokaal niveau. Onze omgevingsvisie is een langetermijnvisie. Bij het maken van het omgevingsplan houden we rekening met de keuzes en uitgangspunten uit de omgevingsvisie. Het omgevingsplan geeft invulling aan de ambities uit onze omgevingsvisie, met name voor thema’s waarbij de gemeente een sturende rol heeft. Het omgevingsplan kan helpen om de uitgangspunten van de omgevingsvisie of een programma te stimuleren, door meer ruimte te bieden aan ontwikkelingen die hierbij passen. Ook de uitwerking van een omgevingsprogramma kan leiden tot regels in het omgevingsplan.

8.3

Beleidscyclus en monitoring

Beleidscyclus De Omgevingswet maakt het verplicht om beleid te monitoren en te evalueren. Hiermee wordt duidelijk of de uitwerking van het beleid ook daadwerkelijk bijdraagt aan het verbeteren van de kwaliteit van de leefomgeving. Hiervoor maken we gebruik van een beleidscyclus:

1. Beleidsontwikkeling: Het opstellen van de Omgevingsvisie. Deze stap ronden we af met het vaststellen van de Omgevingsvisie Haaksbergen. 2. Beleidsdoorwerking: Uitspraken uit de Omgevingsvisie maken we concreet met de instrumenten van de Omgevingswet (in bijvoorbeeld een omgevingsprogramma of omgevingsplan).

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

76

3. Uitvoering: We passen concrete besluiten en regels toe. Dat doen wij niet alleen als gemeente Haaksbergen. Juist de uitvoering van activiteiten en projecten door initiatiefnemers staat in deze stap centraal. 4. Terugkoppeling: Met behulp van monitoring en evaluatie reflecteren we op de behaalde resultaten. Monitoring helpt ons om goede en snelle besluiten te nemen. Ook de omgevingsprogramma’s helpen bij de monitoring. De omgevingsprogramma’s en de uitwerking daarvan moeten binnen de kaders van de omgevingsvisie passen. Uit de terugkoppeling blijkt of bijstelling van de beleidsdoelen of het anders inzetten van de instrumenten nodig is om de ambities te halen. Daarna gebruiken we de reflectie voor de volgende beleidscyclus. Actualisering van de omgevingsvisie De omgevingsvisie is gericht op de lange termijn, met een stip op de horizon in 2040. Doordat de omgevingsvisie voornamelijk op hoofdlijnen een toekomstvisie schetst, zal deze niet snel verouderen. Wel is het mogelijk dat de monitoring, wetswijzingen of nieuwe ontwikkelingen vragen om een aanpassing van de omgevingsvisie. Omdat we nu nog niet weten hoe de situatie er over een enkele jaren uit ziet, kiezen we er als gemeente voor om onze omgevingsvisie zo actueel mogelijk te houden. We gaan uit van bijstelling van de omgevingsvisie, vier jaar na vaststelling.

Het actualiseren van de omgevingsvisie kan door bijvoorbeeld het toevoegen van nieuwe uitgangspunten of door het geven van duidelijkere kaders op een bepaald onderwerp. Hieruit kan ook volgen dat een omgevingsprogramma moet worden aangepast. Of dat een nieuw programma moet worden opgestart.

8.4

Kostenverhaal

De Omgevingswet maakt onderscheid tussen kostenverhaal en financiële bijdragen. Kostenverhaal heeft betrekking op de kosten voor bijvoorbeeld noodzakelijke publieke voorzieningen of plankosten binnen een gebiedsontwikkeling. De gemeente is verplicht om bij bouwactiviteiten de kosten te verhalen bij ontwikkelaars. Het afsluiten van een overeenkomst tussen de initiatiefnemer van de bouwactiviteit en het bevoegd gezag heeft daarbij de voorkeur. Als het niet mogelijk is een overeenkomst af te sluiten, is de publiekrechtelijke weg verplicht. Dan verhaalt het bevoegd gezag de kosten op basis van de regels in een omgevingsplan, een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit of een projectbesluit. Zolang de kostenverhaalbijdrage niet is betaald, is het verboden om de bouwwerkzaamheden uit te voeren. Financiële bijdragen hebben betrekking op de maatregelen die nodig zijn om de kwaliteit van de leefomgeving buiten het bouwgebied te verbeteren, bijvoorbeeld de inrichting van een park. Er zijn investeringen nodig om de uitgangspunten uit deze omgevingsvisie te realiseren. Ook zijn er investeringen nodig om de kwaliteit van de leefomgeving te behouden en te verbeteren.

De Omgevingswet geeft gemeenten de bevoegdheid om financiële bijdragen te vragen voor gebiedsoverstijgende voorzieningen bij bouwactiviteiten (bijvoorbeeld via een fonds bovenwijkse voorzieningen of via een fonds Kwaliteitsimpuls Groene Omgeving). Het is hierbij belangrijk dat de ontwikkelingen in de omgevingsvisie of in een programma zijn vastgelegd. Na vaststelling van de omgevingsvisie zullen wij deze mogelijkheden verder uitwerken.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

77

8.5

Heeft u een initiatief?

We willen graag samenwerken aan een fijne leefomgeving in gemeente Haaksbergen. Daarom denken we mee over nieuwe initiatieven en kijken we waar we projecten kunnen faciliteren. Het is hierbij belangrijk dat nieuwe ontwikkelingen passen binnen de kaders van deze omgevingsvisie. Wilt u een nieuw initiatief of project aandragen? Dien dan een vooroverlegplan in. Dan kijken we naar de volgende punten: 1. Omschrijving en onderbouwing: Wat houdt het voorgestelde initiatief in? Hoe past het initiatief bij de uitgangspunten van de omgevingsvisie? Doet het initiatief geen afbreuk aan de kernkwaliteiten van de gemeente, zoals beschreven in deze omgevingsvisie? 2. Past het initiatief binnen de huidige regels van het omgevingsplan? Dit is een eerste beoordeling op de haalbaarheid van een initiatief.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

78

9

Totstandkoming

We werkten in drie fases aan de totstandkoming van onze omgevingsvisie. Bij elke fase betrokken we de samenleving. Hiermee haalden we veel meningen en ideeën op.

Fase 1: Kwaliteiten en opgaven We zijn deze fase gestart met een beleidsinventarisatie. Hierin is al het huidige, vastgestelde beleid samengevat. De beleidsinventarisatie geeft inzicht in de kwaliteiten en opgaven van gemeente Haaksbergen. Ook is gekeken naar de trends en ontwikkelingen die op gemeente Haaksbergen afkomen. Samen met inwoners, professionele stakeholders en de ambtelijke organisatie zijn de kwaliteiten en opgaven aangescherpt. Hoe moet de gemeente Haaksbergen er in 2040 uit zien? Waar dromen we van? Hiervoor zijn de mensen opgezocht. We waren daar waar onze inwoners zijn: wij hebben gevraagd om input op straat, op de markt, bij de verenigingen en bij de evenementen in Haaksbergen. De bevindingen uit de beleidsinventarisatie, kwaliteiten, trends en ontwikkelingen en opgaven zijn vastgelegd in dit eerste deelproduct: Notitie Kernkwaliteiten en Opgaven. Fase 2: Uitgangspunten Op basis van de kwaliteiten en opgaven formuleren we uitgangspunten. Deze uitgangspunten kregen een plek in tekst en op de kaart. Sommige uitgangspunten gelden voor de hele gemeente, andere uitgangspunten gelden alleen voor een specifiek deelgebied. Ook in deze fase werkten we samen met de samenleving. We organiseerden vijf bijeenkomsten, omgevingsvisites, verdeeld over de gemeente.

We koppelden terug wat we in de eerste fase hebben opgehaald en presenteerden de eerste aanzet van de gebiedsgerichte uitwerking. Op basis van de input uit de vijf bijeenkomsten maakten we de ontwerp omgevingsvisie. Fase 3: Besluitvorming De laatste fase is de terinzagelegging van de ontwerp omgevingsvisie en het vaststellen van de omgevingsvisie. Tijdens deze fase kunnen alle belanghebbenden nog een keer hun mening (zienswijze) geven, tijdens de officiële inspraakprocedure. De reacties worden, waar dat kan, verwerkt in de omgevingsvisie. Daarna stelt de gemeenteraad de omgevingsvisie Haaksbergen vast en kunnen we gaan samenwerken aan het waarmaken van onze gezamenlijke droom.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

79

Verklarende woordenlijst Begrip

Uitleg

Biobased bouwen

Biobased bouwmaterialen zijn bouwmaterialen gemaakt van dierlijk materiaal of van schimmels, planten, bacteriën die ecologisch verantwoord geteeld, geoogst, gebruikt en hergebruikt worden. Planten en bomen nemen tijdens het groeiproces aanzienlijke hoeveelheden CO2 op. In een biobased gebouw wordt deze CO2 langdurig opgeslagen in het bouwmateriaal.

Biodiversiteit

Biodiversiteit omvat alle soorten planten, dieren en microorganismen, maar ook de genetische variatie binnen die soorten en de variatie aan ecosystemen waarvan ze deel van uitmaken.

Bodem en water sturend

Wanneer het bodem-watersysteem een doorslaggevende rol speelt bij de inrichting van de gemeente. Hiermee zijn we beter bestand tegen klimaatverandering en voorkomen we druk op de biodiversiteit.

Circulaire economie

Systeem waarin afval niet meer bestaat en alle producten (of onderdelen daarvan) worden hergebruikt.

Coulisselandschap

Halfopen landschap dat door heggen, houtwallen en muurtjes dat ontstaan is door kleinschalige grondgebruik.

Cultuurhistorie

De geschiedenis van alles dat door mensen gemaakt is en niet op natuurlijke wijze ontstaan is.

Deelmobiliteit

Vervoermiddelen die met verschillende gebruikers worden gedeeld. Bijvoorbeeld auto’s, fietsen of bromfietsen, zijn (tegen betaling) voor een korte periode voor iedereen toegankelijk.

Dubbele vergrijzing

Wanneer niet alleen de groep ouderen steeds groter wordt, maar daarnaast ook de gemiddelde leeftijd steeds hoger wordt.

Duurzaamheid

Milieuvriendelijk of grondstof-besparend. Een duurzame ontwikkeling voorziet in de behoeften van de huidige generatie, zonder de behoeften van toekomstige generaties (zowel hier als in andere delen van de wereld) in gevaar te brengen.

Energieneutraal

Wanneer je evenveel energie gebruikt als je opwekt.

Energietransitie

De overgang van een energiesysteem gebaseerd op fossiele energiebronnen naar een energiesysteem gebaseerd op duurzame en CO2-neutrale energiebronnen. Dit betekent de overgang van het gebruik van kolen, olie en gas naar het gebruik van zon, wind en water als bron van energie.

Groenblauwe dooradering

Een netwerk van kleine landschapselementen in een gebied. Dit zijn in de meeste gevallen “lijnvormige” elementen, zoals dijken, heggen en beken. Ook kleine natuurgebiedjes, aardenwallen en poelen kunnen er deel van uitmaken

Hernieuwbare grondstoffen

Hernieuwbare grondstoffen zijn onuitputtelijk, groeien weer aan en kunnen telkens opnieuw worden gewonnen. Bijvoorbeeld hout, katoen en wol.

Hittestress

Negatieve effecten die zich voordoen in een periode van zeer warm weer.

Klimaatadaptatie

Maatregelen waarmee de negatieve effecten van klimaatverandering worden beperkt.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

80

Klimaatbestendig

Hoe goed is iets beschermd tegen de effecten van klimaatverandering.

Gebied met generieke opgaven

Gebieden waar (agrarische) ondernemers kunnen ontwikkelen en waar terughoudend wordt omgegaan met functies die beperkend zijn voor (agrarische) bedrijvigheid.

Natuurinclusief

Manier van bouwen waarmee de biodiversiteit en leefbaarheid in de omgeving worden behouden of versterkt.

Omgevingswet

De Omgevingswet is bedoeld om een goed evenwicht te vinden tussen het gebruiken en beschermen van de fysieke leefomgeving. De nieuwe wet zorgt voor minder en duidelijkere regels. Ook zorgt de wet ervoor dat de leefomgeving als één samenhangend geheel wordt behandeld. De wet geeft ruimte voor lokaal maatwerk en zorgt ervoor dat besluiten sneller en beter kunnen worden genomen.

Warmtenet

Een netwerk van leidingen onder de grond waar warm water doorheen stroomt. Het warme water verwarmt gebouwen.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

81

Bijlage: Addendum woningbouw Addendum vastgesteld in december 2024, oorspronkelijk als addendum van de Structuurvisie Haaksbergen 2030.

23 januari 2025

ONTWERP OMGEVINGSVISIE HAAKSBERGEN

BJ6071

82