Bijlage 2 HKS stedenbouwkundige verkenning Brem 1-5
Tekst van het document
Stedenbouwkundige studie onderwerp
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-5, Haaksbergen
datum
november 2022
opstellers Moniek Otten, Wijnand van Die aan
Gemeente Haaksbergen t.a.v. mw. Harriët Zuethoff
afb.1 Huidige topografische situatie (bron: QGIS 2022)
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
Verzoek Midden in de woonwijk Hassinkbrink ligt aan de Brem een kavel (2469) van een particuliere eigenaar met als bestemming maatschappelijke doeleinden. In het midden van dit kavel (Brem 3) is kinderopvang Columbus junior gevestigd met een BSO voor kinderen van 4 tot 13 jaar en een peuteropvang voor kinderen van 2 tot 4 jaar (in dit stuk ‘kinderopvang’ genoemd). Er zijn in Haaksbergen 10 scholen die gebruik maken van deze dienst. Deze kinderopvang is op weekdagen van 7:00-18:00 uur actief. Aan de west- en oostzijde van de kinderopvang is aan beide zijden een kavel met bouwmogelijkheid aanwezig van circa 15x40 en 15x27 meter. Voor de westzijde - Brem 5 - is eind 2021 een bouwplan ingediend wat bestaat uit twee bouwlagen (zie afbeelding 3). Om dit te verwezenlijken moet de gemeente gebruik maken van een kruimelregeling. In de loop van 2022 is er een gewijzigd plan ingediend waarbij de tweede bouwlaag is verwerkt in een souterrain (zie afbeelding 3). Dit plan past theoretisch binnen de bestemmingsplanvoorwaarden. Beide plannen hebben begeleid en beschermd wonen als doelgroep en kunnen 20 cliënten huisvesten. Over het bouwplan ontstond veel weerstand in de buurt, daarom heeft de raad een voorbereidingsbesluit genomen voor de percelen Brem 1-3 en 5. De raad heeft in een gesprek aangegeven een lichtere doelgroep te willen en een kleiner bouwvlak.
Er is daarbij behoefte aan een stedenbouwkundige verkenning met varianten waarbij ook perceel Brem 1 wordt meegenomen.
afb.2 luchtfoto plangebied (bron: QGIS 2022)
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
DO-01 impressie hoek Brem - Hondsdraf Gebr. Krooshoop Brem 3 Haaksbergen
DO-03 impressie hoek Brem - Hondsdraf
NIEUWBOUW BEGELEID EN BESCHERMD WONEN Brem 5 7483 BX Haaksbergen
datum proj. nr
: :
16-11-2021 1563
Op deze afbeelding en alle andere producten van L&O Architecten rust auteursrecht. Er kunnen geen rechten worden ontleend aan deze impressie.
afb.3 Initiatief oktober 2021 (bron: L&O architecten)
Gebr. Krooshoop Brem 3 Haaksbergen
NIEUWBOUW BEGELEID EN BESCHERMD WONEN Brem 1 en 5 7483 BX Haaksbergen
datum proj. nr
: :
25-03-2022 1563
Op deze afbeelding en alle andere producten van L&O Architecten rust auteursrecht. Er kunnen geen rechten worden ontleend aan deze impressie.
afb.4 Initiatief maart 2022 (bron: L&O architecten)
Huidige situatie Hassinkbrink is een groene ruim opgezette wijk met verschillende woningtypes. Aan de noordzijde (Brem) van het plangebied staan rijwoningen en aan de oost (Jeneverbes) en westzijde (Hondsdraf) tweekappers en op de oosthoek een vrijstaande woning. Door de aanwezigheid van de rijwoningen en de kinderopvang is de Brem stevig voorzien van parkeerplaatsen. Aan de zuidzijde is de beëindiging van een groen lint met daarin een speelplek. De zuidelijk gelegen bebouwing is afgescheiden door een stevige groenstructuur en een lichte steilrand, vermoedelijk afkomstig vanuit de historisch gelegen es. In het plangebied is het middelste kavel voorzien van de kinderopvang. Het kavel is volledig verhard.
afb.5 plangebied (bron: QGIS)
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
afb.6 huidige parkeersituatie van de Brem.
afb.7 fietspad achter de kinderopvang.
afb.8 fietspad in het verlengde van de Jeneverbes.
afb.9 perceel aan de oostzijde van de kinderopvang.
•
5 bomen
•
9 parkeerplaatsen
•
verharding
•
gras
•
entree dagopvang
•
19 parkeerplaatsen
•
verharding
•
steilrand
•
container opstelplek
•
2 bomen
•
3 parkeerplaatsen
•
gras
afb.10 huidige situatie
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
Historie Vanuit de historie is de Hassinkbrink een essen-landschap. Op de kaart van de jaren ‘80 is te zien dat er lichte ingrepen zijn gedaan in de es ter plaatse van het plangebied. Begin deze eeuw is de woonwijk Hassinkbrink ontwikkeld. De wijk heeft ruimte gelaten voor de beken en enkele oost-west georiënteerde groene zones. De zuidzijde grenst aan een uitloper hiervan.
afb.11 1900
afb.12 1940
afb.13 1980
afb.14 1999
afb.15 2006
afb.16 2010
(bron: topotijdreis.nl)
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
Vigerend beleid Bestemmingsplan De bestemming is maatschappelijk. Voor het bouwen van hoofdgebouwen gelden de volgende regels: •
gebouwen mogen uitsluitend binnen het bouwvlak worden gebouwd;
•
de bouwhoogte van gebouwen bedraagt ten hoogste de ter plaatse van de aanduiding ‘maximum hoogte’ aangegeven bouwhoogte, dat is 4 meter;
•
de minimale en maximale dakhelling bedragen respectievelijk niet minder dan niet meer dan 30° en 60°, een plat dak is hier ook mogelijk;
•
de afstand van het hoofdgebouw tot enige perceelsgrens mag niet minder dan 3 m bedragen.
Het bevoegd gezag kan nadere eisen stellen aan de plaats en de afmetingen van de bebouwing ten behoeve van: •
het straat- en bebouwingsbeeld;
•
de milieusituatie;
•
de verkeersveiligheid;
•
de gebruiksmogelijkheden van de aangrenzende gronden;
•
de sociale veiligheid
•
de externe veiligheid.
afb.17 Bestemmingsplan Hassinkbrink 2013 (bron: ruimtelijkeplannen.nl) 1791 18
N
1789
16 W
2114
14 1790
Tormentil
1577
2103
2104
1781
O
Z
Akelei
1337
1336
23 21
23 21
1522
1342 1358 1361 1360 1359
1334
Akelei
19 17
27 1521
15 13
11 9
7
1343 1344 1339 1340 1338 1345 1341
1335
25
19 17
20
1351 1357
18 16 14 12
10
1333 Hondsdraf
5
3
1
20
6
4
1367
Jeneverbes 18
2
1928
1406
34
2433
Jeneverbes
1372
14
6
9
4366
Ondergrond Kadastraal en BGT (versie:20220511)
3
1364 1373
1363
2469
137 5
32
1405
8
10
7 5
1925
1523
Jeneverbes 1924
15a 1404 15
3 1
1930
30
1403
990
1923
1929
657
664 42
28 1402
1167
48
1401
667
24
26
28
672
22
Omgevingskaart Schaal: 1 à 2.500
30 1394
2611
1168 26
1172
665
40
671
668
1528 13
670
669
836
1169
360
12
3
11 9
1926
1082
729
Verklaring
4
1365
1927
Violier
Besluitvlak
1371
1366
Brem 1331 1407
17
2
16
15 13
1520
Besluitvlak
1370
1368
1332 29 380
De Brem 1-5, Haaksbergen
22
1349
8
Plangebied
1369
1346 13471348
1350 13551354 1353 1352
1356
32 666 38
50
VOORBEREIDINGSBESLUIT DE BREM 1-5, HAAKSBERGEN
Duizendblad 15
13
675
674
11
afb.18 Voorbereidingsbesluit d.d. 11 mei 2022 (bron: ruimtelijkeplannen.nl)
1171
17
11
2612
65
68
Violier
688
693 694
18 9
16
21
54
676
673
677
692 20
981
aproos
689
691
22
687 56
695
1393
679 23
678 681
1392 55
682
Planvorm
: Voorbereidingsbesluit
Plannaam
: De Brem 1-5, Haaksbergen
Imro-idn
: NL.IMRO.0158.VB1006-0001
Projectnummer : 2022-0379 Schaal
19
690
24
67
683
57 59
684
61
685
63
993
: 1 à 1.000 : R. Koers
Tekendatum
: 1/1 : 11 mei 2022
20
Bladnummer
Fase
992
Getekend
0
10
30
40
: Vastgesteld
Besluitdatum : 11 mei 2022
info@lycens.nl
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
Stedenbouwkundige verkenning Concept plangebied Om verkavelingsmodellen te maken is er eerst een conceptuele opzet gemaakt van het plangebied. Op de volgende pagina is deze toegelicht. Stedenbouwkundige modellen 1, 2 en 3 Vanuit het concept zijn drie stedenbouwkundige modellen ontstaan. Deze zijn in schets en met referentie beelden toegelicht. De drie modellen verschillen in typologie, hierin zijn verschillende programmeringen denkbaar. Bij alle modellen is rekening gehouden met de benodigde licht/lucht/uitzicht van zowel de bestaande als nieuwe bebouwing. Openbare ruimte De openbare ruimte wordt (zo veel mogelijk) gehandhaafd. Bestrating kan vervallen waar deze niet nodig is, zodat zoveel mogelijk water kan infiltreren en vergroening plaats kan vinden. De tuin-zone uit het concept vormt de intermediair tussen het private eigendom en de openbare ruimte en zou zo veel mogelijk groen gehouden moeten worden voor een passende aanhechting met de omgeving. Water en groenstructuur Om te voldoen aan de wateropgaaf en te anticiperen op de toekomst is het advies zoveel mogelijk tuin on- of halfverhard te maken. Toevoegen van bomen is daarbij wenselijk. Klimaatadaptatie en biodiversiteit Door natuurinclusief te bouwen en te ontwerpen is het mogelijk een gezonde en aantrekkelijke buurt te creëren. En groen in de buurt levert veel meer op dan alleen maar een mooi plaatje.
Groen zorgt voor verkoeling in de zomerhitte, zuivert de lucht en biedt volop ruimte aan mede-stadsbewoners, zoals huismus, gierzwaluw, merel of gewone dwergvleermuis. Juist dankzij deze bevolkingsgroepen komt de leefomgeving pas écht tot leven. De nieuwe gebouwen, de omliggende tuinen en het openbaar groen kunnen vele mogelijkheden bieden om vogels, insecten en vleermuizen nestgelegenheden en voedsel te bieden, en zo te zorgen voor een grotere soortenrijkdom in de buurt. Door kleine openingen te maken in gevels en onder dakoverstekken of met behulp van nestkasten kunnen nestgelegenheden worden gemaakt voor vogels en vleermuizen. Ook hagen, struiken klimplanten en andere beplantingen kunnen een prima verblijfplaats bieden aan vele soorten. En alles wat bloeit of vruchten draagt biedt voedsel aan deze soorten rijkdom. Ook de waterbergingen kunnen bijdragen aan de biodiversiteit. Er kan gebuik worden gemaakt van de toolbox www.bouwnatuurinclusief.nl om nog meer mogelijkheden te ontdekken.
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
afb.19 concept en voorgevels huidige situatie
Rondom de woonblokken in het bestemmingsplan is een groene tuin-zone opgenomen. Dit betreft een onbebouwd erf - bij voorkeur als tuin ingericht - waar het eventueel wel mogelijk is een erker aan de woning te maken. Om eenheid in de wijk te krijgen en de maatschappelijke bestemming goed aan te laten sluiten bij de woonomgeving is de conceptuele stedenbouwkundige opzet van de kavels uitgegaan van een tuinomranding. Hierbij is de zuidzijde breder zodat ruimte wordt geboden aan het fietspad.
afb.20 met concept plangebied aansluiten op de omgeving
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
Model 1 - Compact wooncluster Een compact cluster met centrale entree waar vanuit verschillende woonunits (via een binnengang) ontsloten kunnen worden. Daarbij kunnen straat en tuin units worden gemaakt. Door parcelering van de units kan de schaal en aanhechting met de woonwijk worden gemaakt. De ruimte tussen de kinderopvang en het bouwblok is private buitenruimte.
afb.21 model 1 compact wooncluster
bron: Bavel architecten bron: IAA architecten
bron: Compen architecten
bron: Medaillon Hengelo - Dura Vermeer
afb.22 een compact wooncluster met duidelijke parcelering en hoogteaccenten op belangrijke plekken
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
Model 2 - Patio-wonen Individuele patiowoningen kunnen aan elkaar worden geschakeld en vormen daarmee de gevelwand. Hierbij zijn verschillende schakelmodellen mogelijk. De woningen zijn alzijdig opgezet zodat de ruimte tussen de kinderopvang en de woningen collectief gebruikt kan worden. Dit zou een aanleiding kunnen zijn de erfgrens van de opvang te verzachten en klimaatadaptiever te maken. Privatisering is hierbij ook mogelijk. Ook is het denkbaar de woningen diepter te maken. Parceling - zodat de individuele woningen herkenbaar zijn - is hierbij het uitgangspunt. Dit kan worden versterkt door hoogteaccenten.
afb.23 model 2 patio
bron: Onix
bron: Willem Alexanderhof, Julianadorp
bron: Onix
bron: KOERS groep Eindhoven
afb.24 straatgerichte patiowoningen, eventueel met hoogte accenten. Alzijdig ontworpen.
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
Model 3 - Pavilioen De paviljoens liggen als losse elementen in een groene open ruimte. Ze hebben één centrale entree en kunnen zowel een woon als multifunctionele maatschappelijke functie bezitten. Ze kunnen zowel structuralistisch zijn opgezet als één helder bouwblok vormen. Daarbij is het segmenteren of parceleren van de gevel een uitgangspunt, om aan te sluiten bij de woonomgeving. Hoogte accenten kunnen worden aangebracht vanuit functionele opzet.
afb.25 model 3 paviljoens
bron: Dezeen - Herman Hertzberger
bron: Orga architecten
bron: Korteknie Stuhlmacher architecten
afb.26 losse paviljoens, met eventuele hoogte accenten, die los in een groen omgeving staan.
bron: Hilberink Bosch architecten
Stedenbouwkundige verkenning Brem 1-3-5, Hassinkbrink, Haaksbergen
Het Oversticht, 22-11-2022 Moniek Otten, Wijnand van Die, adviseur duurzame stedenbouw
Aan de Stadsmuur 79-83 Postbus 531 8000 AM Zwolle 038 – 421 32 57 www.hetoversticht.nl