Bijdrage VVD

Kadernota 2026 VVD Haaksbergen, 9 juli 2025 Voorzitter, Allereerst dank aan het college en ambtelijke organisatie voor de enorme hoeveelheid werk die in deze Kadernota is gestoken. Wij willen het college complimenteren voor de transparantie van deze nota. De problemen worden niet weggemoffeld. De analyse is scherp. Maar bij de voorgestelde oplossingen hebben wij principiële en praktische bezwaren. De kadernota wordt gepresenteerd als het enige “maatschappelijk verantwoorde” scenario. Maar hoe maatschappelijk verantwoord is het om zwembad De Wilder te sluiten, een forse OZB-verhoging door te voeren en ondertussen miljoenen te investeren in een ambtelijke “overlevingspakket”, terwijl onze inwoners op voorzieningen moeten inleveren? De VVD-fractie maakt zich zorgen. Grote zorgen. Niet omdat we de financiële urgentie ontkennen, integendeel. Maar omdat we vinden dat deze nota tekortschiet op drie vlakken: 1. Er wordt te weinig gezocht naar alternatieve dekkingen en slimmere keuzes; 2. Er wordt te eenzijdig gekeken naar de burger als sluitpost; 3. En er wordt te snel geconcludeerd dat bepaalde bezuinigingen onvermijdelijk zijn.

Financiën Allereerst de aanleiding: bezuinigingen vanuit het Rijk. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft geadviseerd om vooral te kijken naar ombuigingen in medebewindstaken. Dit zijn taken die de gemeente voor het Rijk uitvoert. Volgens de VNG zou dit het Rijk direct confronteren met de gevolgen van het bezuinigingsbeleid. Hebben de ombuigingen in medebewindstaken iets teweeg gebracht in Den Haag? We zien nu een uitstel van twee jaar op het ravijnjaar. Maar dit is niet genoeg. In die twee jaar kunnen we slimme dingen doen, maar zijn die genoeg om tekorten weg te werken?

OZB Voorzitter, de lasten voor inwoners én ondernemers nemen fors toe. Dit raakt vooral de middenklasse — de mensen die wél een eigen woning hebben, maar niet oneindig veel te besteden. 

Een alleenstaande ouder met een eigen woning ziet zijn woonlasten stijgen.



Een lokale ondernemer met een pand op naam betaalt straks fors meer.



En een gepensioneerd echtpaar met een huis zonder hypotheek, maar wel een bescheiden pensioen, wordt ook geraakt.

En wat krijgen ze daarvoor terug? Minder voorzieningen, minder onderhoud in de openbare ruimte, géén zwembad. Dat is voor ons niet uitlegbaar. Het college stelt dat deze lastenverhoging in lijn is met landelijke trends. Maar voorzitter, het feit dat andere gemeenten hun inwoners ook zwaarder belasten, maakt het nog geen rechtvaardig beleid. Zeker niet als het alternatief — zoals het beter benutten van inkomstenpotentieel of het herprioriteren van investeringen — amper serieus is overwogen. De VVD-fractie heeft altijd gezegd: bezuinig eerst op je eigen uitgaven, vóórdat je aan de voordeur van de burger klopt. Die volgorde is hier volledig losgelaten. De ozbverhoging wordt geïnvesteerd in interne versterking — en dat alles onder het mom van “noodzakelijke toekomstbestendigheid”. Maar tegelijkertijd wordt van de inwoner verwacht dat die meer betaalt voor minder. Voorzitter, de VVD vindt dat belastingverhoging het sluitstuk van beleid hoort te zijn — niet het startpunt.

Woonlasten drukken De ozb maakt onderdeel uit van onze woonlasten. De kosten van afval inzamelen en verwerken maken daar ook onderdeel van uit. Kunnen we de woonkosten drukken door ons huisafval beter scheiden? Op deze vraag heeft de VVD een ‘ja’ gekregen. Door eerst te investeren – nu het nog kan – kunnen inwoners vanaf 2028 besparen op hun woonlasten.

Organisatie Voorzitter, de VVD begrijpt dat er in de ambtelijke organisatie spanning op de ketel staat. We hebben de afgelopen jaren veel gevraagd van onze medewerkers. Investeren in kwaliteit en continuïteit is verstandig. Maar nu wordt een “overlevingspakket” gepresenteerd zonder dat de raad écht zicht heeft op het rendement van die investering. 

We willen weten: welke doelen worden gesteld, welke prestaties worden verwacht, en wanneer evalueren we of het werkt?



Een miljoeneninvestering in de organisatie moet transparant, meetbaar en resultaatgericht zijn. Waar is de sturingsinformatie?



Hoe weten we zeker dat dit geen bodemloze put wordt? Het mag geen blanco cheque zijn.



Wat gebeurt er als de werkdruk ondanks deze investering niet afneemt?



Wordt gekeken naar taakverschuiving, digitalisering of regionale samenwerking als alternatief voor uitbreiding?

Voor de VVD is duidelijk: investeren ja, maar alleen als daar strakke monitoring, duidelijke doelen en resultaatverplichting tegenover staan. Haaksbergen wordt vergeleken met Borne. Bij de VVD rijst de vraag of dit onderzoek wel een juiste benadering is. Het is niet zo simpel als ‘Borne heeft 6,99 fte per duizend inwoners, Haaksbergen heeft 6,43 fte per duizend inwoners, dus mogen we 12,11 fte uitbreiden. Moeten we uitsluitend kijken naar fte’s? Werkt Borne wel efficiënt? Wat is de kwaliteit van de dienstverlening? Moeten we niet eerst een voorbeeldgemeente vinden.

Automatiseren en kosten besparen Helaas kunnen we met automatisering geen efficiency-slag maken. Dat komt omdat ICT bij Hengelo is ondergebracht. In de samenwerking is prioriteit gegeven aan beveiliging, niet besparing. De inrichting van de organisatie op de informatievoorziening kan mogelijk nog wel verbeteren. Op de vraag van de VVD of daar kosten mee bespaard kunnen worden is helaas geen positief antwoord gekomen.

Zwembad De Wilder Natuurlijk weten we dat het zwembad een grote kostenpost is. Maar het is óók een voorziening die bijdraagt aan gezondheid, veiligheid (zwemles!), sociale verbinding en leefbaarheid in Haaksbergen. Dat mogen we niet wegcijferen. Voorzitter, het sluiten van zwembad De Wilder per 1 mei 2027 is voor de VVD een symbool van verkeerde prioriteiten. 

Een gemeente van bijna 25.000 inwoners zonder zwembad?



Geen zwemles, geen revalidatiemogelijkheden, geen sport, geen recreatie.



Dat past misschien in de boekhouding, maar niet in een sociale samenleving.

We vragen het college: 

Is onderzocht of het zwembad kan worden behouden via een publiek-private samenwerking of een stichtingsexploitatie?



Kan samenwerking met de provincie, omliggende gemeenten of fondsen uitkomst bieden?

De VVD wil weten of het college bereid is een taskforce te starten om alle opties te verkennen vóór definitieve sluiting. Denk groot, begin klein en snel opschalen.

Ondernemersklimaat Voorzitter, Haaksbergen heeft een sterke economische basis. Maar de bedrijfsinvesteringen in bedrijventerreinen, de versterking van het vestigingsklimaat en economische stimulering worden ondergesneeuwd in deze nota. Waar is de aandacht voor: 

lokale mkb’ers die nu geraakt worden door OZB-stijgingen?



versterking van centrumfuncties, detailhandel en innovatie?



vereenvoudiging van vergunningverlening?

De VVD mist hier de ondernemersbril. We vragen het college: 

Komt er een actieplan voor het lokale ondernemersklimaat?



Wordt er werk gemaakt van minder regeldruk en meer maatwerk?

Regionale samenwerking Voorzitter, de VVD staat in principe achter regionale samenwerking. Maar dan moet het wel iets opleveren. Wij vragen: 

Wat levert onze bijdrage aan de Twente Board de gemeente Haaksbergen concreet op?



Waarom wordt pas in het uiterste geval gedacht aan het beëindigen van deelname, in plaats van te heronderhandelen over voorwaarden?



Is er sprake van doelmatigheidsafspraken met verbonden partijen?



Hoe wegen we investeringen in regionale netwerken tegenover directe lokale behoeften?

Het is wat ons betreft simpel: geen toegevoegde waarde, geen structurele bijdrage. Haaksbergen moet geen pinautomaat zijn voor abstracte ambities op Twents niveau. Voorzitter, als we in Haaksbergen voorzieningen schrappen, mag er geen euro meer naar regionale hobbyprojecten zonder harde output. Dan is er de democratische legitimatie van de samenwerkingsverbanden. De gezamenlijke rekenkamers constateren dat het overzicht zoek is, de controle hapert, en vele besluiten buiten het zicht van de gemeenteraad worden genomen. Het college maakt veelal onderdeel uit van de samenwerking. Maar gaat het college iets doen met de aanbevelingen in het rapport ‘Zicht op Zeggenschap’?

Bestaanszekerheid en sociaal domein De VVD ondersteunt het uitgangspunt dat minimabeleid wordt ontzien. Dat is verstandig en sociaal. Maar we willen wél kritisch blijven:



De kadernota gaat ervan uit dat besparingen in de Wmo en jeugdzorg mogelijk zijn door inzet op preventie en lichtere vormen van ondersteuning. Hoe voorkomen we dat bezuinigingen in de zorg (Wmo, jeugd) uiteindelijk leiden tot hogere kosten op termijn?



Komt de leefbaarheid voor kwetsbare inwoners in het gedrang met de afgeslankte zorg? Is bijvoorbeeld onderzocht of deze inwoners met de helft van huishoudelijke hulp toekunnen?



We zien al jaren schrijnende voorbeelden van zorgfraude. Is er voldoende regie op de inkoop en kwaliteit van zorg? Werkt de Twentse Bibob-methode of is er meer nodig? Hoe controleren we zorgverleners die geen accountantsverslag hoeven in te leveren?



Worden we niet te afhankelijk van vrijwilligers en mantelzorgers, zonder ze daarvoor te faciliteren? Is het verstandig om te besparen op bijvoorbeeld Humanitas?

We willen een sociaal Haaksbergen, maar ook een haalbaar en beheersbaar sociaal stelsel.