Bijdrage TeamDAP

GEEN VOORUITSCHUIFPOLITIEK Voorzitter, Voordat we beginnen met de beschouwing van ons op de kadernota, wil ik eerst een algemenere beschouwing delen. En dan richt ik mij tot de gehele gemeenteraad en het college. We zijn met elkaar een nieuwe periode gestart en ik zou graag even stilstaan bij de manier waarop wij de samenwerking voor de komende jaren voor ons zien. De afgelopen periode hebben we gezien dat politieke verschillen soms hebben geleid tot onnodige tegenstellingen en beeldvorming over elkaar. Dat helpt helemaal niemand. Niet de raad, niet het college en het meest belangrijke: het helpt zeker onze inwoners niet. Goed bestuur begint met vertrouwen en respect. Respect voor elkaars rol, respect voor verschillende politieke opvattingen en vertrouwen in elkaars intenties. We hoeven het niet altijd met elkaar eens te zijn. Integendeel. Juist de verschillende inzichten maken ons werk als raad waardevol. Laten we van elkaar blijven uitgaan op wat iemand zegt en doet, en niet op aannames of beeldvorming. Wij zijn allemaal gekozen om hetzelfde te doen: ons inzetten voor Haaksbergen. Niet voor ons eigen belang of alleen het belang van onze partij, maar voor de mensen die hier wonen, werken, ondernemen, opgroeien en hun toekomst opbouwen. En ja, dat vraagt soms om stevige discussies, maar ook de bereidheid om naar elkaar te luisteren. écht naar elkaar te luisteren.

Niet alleen om te reageren, maar ook om te begrijpen. "Iedereen brengt iets waardevols met zich mee. En ieder raadslid van ons vertegenwoordigt een deel van de Haaksbergse samenleving en kijkt vanuit eigen ervaringen, kennis en overtuigingen naar de vraagstukken die voor ons liggen. Juist die verschillende perspectieven kunnen onze besluitvorming sterker maken. En uiteindelijk is dat waarvoor wij hier met elkaar zitten. Niet om het politieke gelijk te halen, maar om samen keuzes te maken voor de toekomst van onze mooie Haaksbergen. Kadernota Dan, de kadernota. Allereerst dank aan de ambtenaren die een bijdrage hebben geleverd aan deze voorliggende Kadernota. Bij het lezen van deze kadernota bekroop ons één gevoel: we lijken de discussie over onze voorzieningen opnieuw te moeten voeren. Niet omdat voorzieningen ineens belangrijker zijn geworden, maar omdat in de afgelopen jaren op meerdere dossiers vooral is gekozen voor het in stand houden van de bestaande situatie en het uitstellen van fundamentele keuzes. Daardoor komen nu veel grote opgaven tegelijk op ons af. Het zwembad, de onderwijshuisvesting, sportvoorzieningen, de Noaberpoort en andere maatschappelijke voorzieningen vragen allemaal om forse investeringen. Dat maakt de opgave niet alleen financieel ingewikkeld, maar vraagt ook om duidelijke keuzes over wat we als gemeente belangrijk vinden.

Voor TeamDAP begint die discussie niet bij stenen of gebouwen, maar bij de vraag: welke voorzieningen zijn onmisbaar voor de leefbaarheid en de identiteit van Haaksbergen? Want voorzieningen zijn geen doel op zich. Ze zorgen ervoor dat kinderen kunnen leren en sporten, dat inwoners elkaar ontmoeten, dat verenigingen kunnen bloeien en dat mensen zo lang mogelijk mee kunnen blijven doen in onze samenleving. Juist daarom moeten we nu keuzes maken die niet alleen financieel verantwoord zijn, maar die ook recht doen aan het karakter van Haaksbergen. Niet alles kan tegelijk, maar wat we doen moet bijdragen aan een gemeente waar het prettig wonen, opgroeien en ouder worden blijft. Coalitieakkoord We hebben de kadernota die voorligt ook naast het huidige coalitieakkoord gelegd. En daar zien wij toch enkele verschillen. Het coalitieakkoord begint met balans tussen ambitie en realiteit. Verder staat er dat plannen haalbaar moeten blijven, ambitie en realiteit moeten in evenwicht blijven, keuzes moeten passen bij wat we aankunnen en de uitvoeringskracht van de organisatie is leidend. Als we de kadernota lezen, zien we juist dat de organisatie op veel plekken wordt uitgebreid.

Bij ons rijst dan de vraag: Is dit nog steeds "balans tussen ambitie en realiteit", of groeit de organisatie inmiddels sneller dan de maatschappelijke opbrengst? Wij lezen in het coalitieakkoord ook veel waar wij ons in kunnen vinden. Er staat dat de kracht van Haaksbergen ligt in noaberschap, gemeenschapszin, sterke verenigingen en het omzien naar elkaar. Dat is het DNA van teamDAP en zijn uitgangspunten die TeamDAP dan vanzelfsprekend onderschrijft. Ook zien wij dat er binnen het sociaal domein ontwikkelingen zijn die vragen om actie. Denk aan de jeugdzorg, preventie, gezondheid en ondersteuning van kwetsbare inwoners. Daar willen wij niet op bezuinigen. Een sterk sociaal domein voorkomt juist dat problemen groter en uiteindelijk duurder worden. Tegelijkertijd zien wij in deze kadernota een groot aantal voorstellen voor uitbreiding van de gemeentelijke organisatie. Dat kan noodzakelijk zijn, maar dan moet voor de raad wel helder en inzichtelijk zijn: • • • •

welke wettelijke taak erbij komt; welk probleem daarmee wordt opgelost; wat inwoners daar concreet van gaan merken; en wanneer de raad kan beoordelen of de investering daadwerkelijk effect heeft.

Ook hier zien wij een verschil met het coalitieakkoord. Daarin staat dat eerst inzicht wordt gegeven in wettelijke en bovenwettelijke taken, dat de effectiviteit van beleid inzichtelijk wordt gemaakt en dat gewerkt wordt met een monitor voor het sociaal domein. Wij zouden graag zien dat die lijn ook wordt gevolgd bij de keuzes die nu worden voorgesteld. Wij vragen het college dan ook om uitvoering te geven aan de uitgangspunten

die zijn vastgelegd in het coalitieakkoord: eerst inzicht, vervolgens keuzes en daarna pas structurele uitbreiding." Sociale basis Wat wij daarnaast missen, is de nadruk op de sociale basis. De kracht van Haaksbergen zit niet alleen in professionele ondersteuning. Die zit juist ook in: • onze vrijwilligers; • mantelzorgers; • verenigingen; • buurten; • ontmoetingsplekken; • en inwoners die naar elkaar omkijken. Juist daarin onderscheidt Haaksbergen zich. Daar mogen we trots op zijn en juist daar in blijven investeren. Voorzieningen Hetzelfde geldt voor onze voorzieningen. Een zwembad, scholen, sportvoorzieningen en ontmoetingsplekken zijn geen losse gebouwen. Ze bepalen de leefbaarheid van onze gemeente. Ze zorgen ervoor dat jongeren hier willen blijven wonen, dat ouderen mee kunnen blijven doen en dat verenigingen kunnen blijven bestaan. Voor TeamDAP zijn dat investeringen in de identiteit van Haaksbergen. Voorzitter, Wij zijn niet tegen investeren. Maar wij vinden wel dat iedere euro die structureel wordt uitgegeven, aantoonbaar moet bijdragen aan een sterker Haaksbergen. TeamDAP vindt dat de kracht van Haaksbergen niet zit in steeds grotere ambities of steeds meer nieuwe plannen. De kracht van Haaksbergen zit in onze gemeenschap. Wij zien dat de financiële ruimte steeds kleiner wordt.

Vanaf 2028 ontstaan structurele tekorten en tegelijkertijd liggen er grote investeringen op tafel. Dat vraagt om scherpe keuzes. Amendement Voor TeamDAP begint dat bij het fundament. Een sterk sociaal domein is geen kostenpost, maar een investering in onze samenleving. Goede ondersteuning, preventie, een sterke sociale basis en passende zorg voorkomen dat problemen groter en uiteindelijk duurder worden. Om die reden dient TeamDAP een amendement in om de functie van Coördinator Preventie en Gezondheid niet als latente ontwikkeling, maar als noodzakelijke ontwikkeling op te nemen. Daarbij hoort ook de aangenomen motie “Samen sterk tegen eenzaamheid onder jongvolwassenen”. Juist preventie vormt de basis van een sterk sociaal domein. Door inwoners gezond, zelfstandig en actief te houden, voorkomen we dat problemen groter worden en uiteindelijk leiden tot zwaardere en duurdere zorg. Dat past bij de visie die wij hebben op een sterke sociale basis én bij het karakter van Haaksbergen. Voor TeamDAP is investeren in preventie

daarom geen extra ambitie, maar een verstandige investering in de toekomst van onze inwoners én van onze gemeente. Senioren En als we dan spreken over een sterke sociale basis, moeten we ook verder kijken dan alleen zorg en ondersteuning. De manier waarop we wonen, bepaalt voor een groot deel hoe lang mensen zelfstandig kunnen blijven en mee kunnen doen in onze samenleving. Juist daarom heeft TeamDAP op 5 juli 2023 een motie woon-en zorgwoningen ouderen ingediend om te komen tot passende woonvormen voor senioren. Die motie is door de raad aangenomen, omdat breed werd erkend dat dit bijdraagt aan doorstroming op de woningmarkt, het langer zelfstandig wonen en het voorkomen van zwaardere zorg. Echter zijn inmiddels 3 Jaar verstreken en wij constateren dat de uitvoering hiervan tot nu toe nog steeds achterwege blijft. Dat vinden wij een gemiste kans. Want investeren in passende seniorenhuisvesting is investeren in preventie. Het versterkt de sociale basis, vergroot de leefbaarheid en helpt tegelijkertijd starters en gezinnen aan een woning doordat doorstroming op gang komt. Wij roepen het college dan ook op om hier de komende periode voortvarend en daadwerkelijk uitvoering aan te geven. Woningbouwopgave En vanwege deze behoefte aan woningen vindt TeamDAP dat we de kansen die er nú liggen ook daadwerkelijk moeten benutten.

Voor ons betekent dat niet bouwen, bouwen, bouwen aan ambities en groeien, maar: echt huisvesten en bouwen daar waar het direct kan. Versnellen op locaties die al in beeld zijn. Direct inzetten op inbreiding, met name in en rondom het centrum, waar voorzieningen al aanwezig zijn en waar nieuwe woningen direct bijdragen aan een levendig en toekomstbestendig Haaksbergen. Wij vinden dat we onze energie en capaciteit eerst moeten richten op plannen die uitvoerbaar zijn en op korte termijn resultaat opleveren. Niet steeds nieuwe ambities toevoegen, maar realiseren wat haalbaar is. Zo bouwen we stap voor stap aan voldoende woningen, zonder uit het oog te verliezen wat Haaksbergen juist zo aantrekkelijk maakt: een groene, leefbare gemeente met een eigen identiteit. Voor TeamDAP is snelheid belangrijker dan omvang. Liever vandaag woningen realiseren op locaties die klaar zijn voor ontwikkeling, dan jarenlang praten over plannen die pas over tien jaar gebouwd kunnen worden. Huisvesting Het Assink TeamDAP maakt zich zorgen over de koers rondom de huisvesting van het Assink Lyceum. In het coalitieakkoord lezen wij onder 'Wat is onze koers' dat het huidige Integraal Huisvestingsplan wordt uitgevoerd. In datzelfde coalitieakkoord staat onder de planning voor het IHP 2028-2031 expliciet de realisatie van vervangende nieuwbouw voor het Assink Lyceum genoemd. Dat is een duidelijke keuze.

Tegelijkertijd lezen wij onder 'Wat willen we bereiken' dat pas bij de Kadernota 2028 een richtinggevend besluit wordt genomen over nieuwbouw of renovatie. Die twee uitgangspunten lijken moeilijk met elkaar te rijmen.

Daar komt bij dat wij onlangs via een informatiebrief van het college zijn geïnformeerd over een aanvullend onderzoek naar renovatie van de Bouwmeester. Dat roept vragen op, omdat de raad eerder de Van Brakelstraat als voorkeurslocatie heeft aangewezen en nu opnieuw tijd en middelen worden geïnvesteerd in een alternatief. Wij vragen ons af welke koers het college nu daadwerkelijk voor ogen heeft. Van Stichting Portuur hebben wij bovendien begrepen dat uitstel van besluitvorming niet wenselijk is. Om de planning richting realisatie tussen 2028 en 2031 te kunnen halen, zal al dit jaar gestart moeten worden met de definitiefase. Dat vraagt om duidelijkheid en bestuurlijke zekerheid en een besluit bij de begroting van komend jaar. TeamDAP vindt het daarom belangrijk dat er snel duidelijkheid komt, niet alleen voor de raad, maar ook voor Stichting Portuur, leerlingen, ouders en medewerkers. Tegelijkertijd vinden wij dat, wanneer het college besluit opnieuw locaties of scenario's te onderzoeken, dit onderzoek dan ook volledig moet zijn. Als de voorkeurslocatie Van Brakelstraat opnieuw ter discussie wordt gesteld, vragen wij het college om ook Park Scholtenhagen als serieuze locatie mee te nemen en zowel de maatschappelijke als financiële kansen daarvan inzichtelijk te maken.

Deze locatie biedt nl kansen voor een integrale gebiedsontwikkeling, waarbij onderwijs, woningbouw en sportvoorzieningen elkaar kunnen versterken. Denk daarbij aan woningbouw op de locaties Bouwmeester en Van Brakelstraat en mogelijke synergie met de toekomstige ontwikkeling van zwembad De Wilder. Juist nu er opnieuw keuzes worden overwogen, vinden wij dat alle reële alternatieven zorgvuldig en transparant moeten worden afgewogen. Huisvesting Basisschool Buurse Wij hebben de reactie van de fractievoorzitter van NH gehoord die aangaf dat de renovatie van de basisschool een wens is van Buurse zelf. Wij vragen ons af hoe NH aan deze informatie komt en hebben onze twijfels of deze klopt. Eind vorig jaar is tijdens een raadsbezoek door de SBB gesproken over de MFA en een gemiste subsidie van 1 miljoen. Dat was nl. de wens en insteek en we vernemen graag van het college welke keuze er nu aan ten grondslag ligt om tot renovatie over te gaan en hoe de Stichting Belangengemeenschap Buurse daar in is meegenomen. En wat maakt het dat er wel over wordt gegaan tot nieuwbouw van een school in St. Isidorushoeve? Afsluiting Tot slot willen wij aandacht vragen voor iets wat niet in euro's is uit te drukken, maar misschien wel het belangrijkste kapitaal van een gemeente is: het vertrouwen van inwoners. Wij merken dat het vertrouwen in de overheid onder druk staat.

Inwoners, instanties en organisaties willen niet alleen geïnformeerd worden, maar vooral serieus worden genomen en tijdig worden betrokken bij plannen die hun leefomgeving raken. Daarom vinden wij dat de gemeente blijvend moet investeren in goede communicatie en samenwerking met inwoners, wijkraden, dorpsraden, verenigingen en andere maatschappelijke organisaties. Niet alleen wanneer besluiten al bijna genomen zijn, maar juist aan de voorkant van het proces.

Goede participatie betekent niet dat iedereen altijd zijn zin krijgt. Het betekent wel dat inwoners weten waarom keuzes worden gemaakt, dat zij zich gehoord voelen en dat de gemeente zichtbaar en benaderbaar is. Juist zo bouwen we stap voor stap aan het herstel van vertrouwen. Dat is minstens zo belangrijk als investeren in gebouwen of beleid. Kortom, TeamDAP kiest voor een gemeente die eerst investeert in wat inwoners iedere dag merken. Een gemeente waar goede ondersteuning beschikbaar blijft voor wie dat nodig heeft. Waar vrijwilligers en verenigingen worden ondersteund. Waar kinderen veilig kunnen opgroeien. Waar ouderen zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven wonen. En waar onze voorzieningen bijdragen aan de leefbaarheid van alle kernen. Niet alles hoeft groter. Niet alles hoeft sneller. Maar wat we doen, moet bijdragen aan een sterk, sociaal en leefbaar Haaksbergen. En dat zou wat TeamDAP betreft de koers voor de komende jaren moeten zijn.