Bijdrage D66

Spreektekst Kadernota, VII Voorzitter, Allereerst dank aan iedereen die heeft meegewerkt aan deze kadernota. Er ligt een eerlijk verhaal. Geen verhaal vol luchtkastelen, maar ook geen doemscenario. En dat is goed. Want als raad hebben we meer aan een realistische routekaart dan aan een mooie ansichtkaart. De boodschap is duidelijk. 2027 sluiten we nog positief af. Maar vanaf 2028 lopen de tekorten op. De financiële ruimte wordt kleiner, terwijl de opgaven niet kleiner worden. We staan voor belangrijke keuzes rond woningbouw, onderwijs, verduurzaming, voorzieningen, het zwembad en ons buitengebied. Dat vraagt om een duidelijke koers. Voor ons begint die koers met vertrouwen: Vertrouwen in Haaksbergen, maar ook vertrouwen in onze inwoners. En vertrouwen dat we, als we slimme keuzes maken, ook de komende jaren een sterke en aantrekkelijke gemeente blijven. Want uiteindelijk gaat deze kadernota niet alleen over cijfers. Het gaat ook over mensen. Over jongeren die hier willen blijven wonen, gezinnen die een woning zoeken, ondernemers die vooruit willen, ouderen die prettig en zelfstandig willen leven en over boeren die elke dag werken aan ons landschap en onze voedselvoorziening. Onze lijn is daarom eenvoudig: •

durven investeren; maar wel verstandig en altijd met oog voor de lange termijn.

Niet alleen kijken waar we kunnen bezuinigen. Maar vooral kijken waar we slimmer kunnen organiseren, combineren en samenwerken. Bouwen aan de toekomst Voorzitter, Als er één onderwerp is dat steeds terugkomt in gesprekken met inwoners, dan is het wonen. Veel jongeren willen in Haaksbergen blijven wonen en veel starters zoeken hun eerste woning.

Gezinnen willen doorstromen en ouderen zoeken een passende woning dichtbij voorzieningen. Daarom zijn wij blij met de ambitie om uiteindelijk ongeveer 2.500 woningen te realiseren. Dat is een flinke opgave. Maar ook een noodzakelijke opgave. Tegelijk moeten we beseffen dat woningbouw meer is dan het stapelen van stenen. Wij bouwen geen huizen. Wij bouwen buurten, leefomgevingen: Wij bouwen een gemeenschap. Dat betekent aandacht voor groen, verkeer, veiligheid, voorzieningen en ontmoeting. En vooral voor een goede mix van woningen voor jong en oud. Want een starter van vandaag is de vrijwilliger, ondernemer of verenigingsvoorzitter van morgen. Juist daarom vinden wij het belangrijk dat kwaliteit en betaalbaarheid hand in hand blijven gaan.

Onderwijs als investering Voorzitter, Een belangrijk onderwerp in deze kadernota is onderwijshuisvesting. De komende jaren staan we voor grote keuzes rondom onze scholen en het Assink Lyceum. Echter: onderwijs is geen kostenpost, onderwijs is een investering. Een investering in de toekomst van onze kinderen. Wij zien dat er onderzoeken lopen naar de toekomst van verschillende schoollocaties. Ook wordt er wederom gekeken naar mogelijkheden voor hergebruik van bestaande locaties. Juist bij investeringen van deze omvang moeten alle serieuze mogelijkheden zorgvuldig worden onderzocht. Niet om besluiten uit te stellen. Maar om uiteindelijk de juiste besluiten te nemen. Vraag aan het college: Welke objectieve criteria hanteert het college om te bepalen of renovatie van een bestaande schoollocatie een beter alternatief is dan vervangende nieuwbouw?

Slim combineren Bij grote investeringen moeten we breder durven kijken dan afzonderlijke gebouwen. Wij zien kansen in het verder onderzoeken van een multifunctionele campus. Een plek waar onderwijs, sport, ontmoeten en bewegen samenkomen. Een plek waar jongeren naar school gaan, sporten en elkaar ontmoeten. Waar verenigingen gebruikmaken van moderne voorzieningen. En waar functies elkaar versterken. Niet drie keer hetzelfde wiel uitvinden, maar één keer een goed wiel bouwen waar iedereen op vooruit kan. Een tip: kijk niet alleen naar renoveren of hergebruik van locatie, maar kijk ook naar multifunctionaliteit. Kijk naar uitbreidingsmogelijkheden in de toekomst en kijk naar het samenbrengen van mensen. Slim combineren kan leiden tot efficiënter ruimtegebruik, lagere kosten en betere voorzieningen. En laten we eerlijk zijn: Als drie gebouwen kunnen samenwerken, scheelt dat later vaak ook drie keer zoveel overleg. Dat lijkt ons winst voor iedereen.

Jongeren verdienen een plek En als we over de toekomst praten, moeten we vooral kijken naar onze jongeren. Wij willen dat jongeren niet vertrekken omdat ze hier geen kansen zien. Wij willen dat zij juist kiezen voor Haaksbergen. Dat begint bij goed onderwijs, voldoende woningen, sport, cultuur, ontmoetingsplekken. En vooral bij betrokkenheid. Daarom zijn wij enthousiast over het idee van een jeugdraad. Want jongeren hebben vaak verrassend goede ideeën. En soms kijken zij een stuk praktischer naar problemen dan wij. Een jeugdraad hoeft niet ingewikkeld te zijn.

Gewoon beginnen. Luisteren. Meedenken. En jongeren daadwerkelijk een stem geven. Kortom: van scrollen naar meebeslissen: laat ze meedenken in onze gemeente!! Daarom dienen wij vandaag een motie in. Motie Jeugdraad Haaksbergen

Motie: Raadswerkgroep Jeugdraad Haaksbergen De raad van de gemeente Haaksbergen, in vergadering bijeen op 1 juli 2026, constaterende dat: •

jongeren een belangrijke doelgroep vormen binnen de toekomstvisie van Haaksbergen;

•

de raad het belangrijk vindt jongeren actief te betrekken bij gemeentelijke besluitvorming;

•

een jeugdraad hiervoor een geschikt instrument kan zijn;

overwegende dat: •

jongeren vaak met een frisse en praktische blik naar maatschappelijke vraagstukken kijken;

•

een jeugdraad kan bijdragen aan meer betrokkenheid van jongeren bij de lokale democratie;

•

de raad zelf het initiatief wil nemen voor de verdere uitwerking;

besluit: •

een werkgroep vanuit de gemeenteraad in te stellen die de mogelijkheden voor een jeugdraad onderzoekt;

•

jongeren actief te betrekken bij deze voorbereiding;

•

waar nodig gebruik te maken van ondersteuning door de griffie;

•

vóór de Kadernota 2028 een voorstel voor te leggen aan de raad.

En gaat over tot de orde van de dag. Deze motie wordt gesteund door: VVD, Team DAP,

“In het coalitieakkoord staat te lezen: we betrekken de samenleving en vooral jongeren meer bij de politiek, bijvoorbeeld via een jeugdraad”

Deze motie loopt vooruit op wat al in het coalitieakkoord staat. Juist nú is het juiste moment, omdat we niet wachten tot 2028 om jongeren te betrekken, maar ze vanaf het begin serieus meenemen in de uitwerking. Met een werkgroep zetten we geen eindmodel vast, maar creëren we ruimte om samen te verkennen wat in Haaksbergen werkt. Dat kost weinig, legt nog niets vast, en vergroot wel meteen het draagvlak. Zo zorgen we ervoor dat het plan dat straks bij de Kadernota ligt, niet óver jongeren gaat, maar mét hen tot stand is gekomen. Vandaag starten, zodat jongeren morgen meepraten! Oog voor ouderen Een sterke gemeenschap ontstaat niet alleen door aandacht voor jongeren. Ook ouderen verdienen voorzieningen die bijdragen aan gezondheid, ontmoeting en zelfstandigheid. Veel ouderen hebben Haaksbergen mede gemaakt tot wat het vandaag is. Daarom vinden wij het belangrijk dat we blijven investeren in bereikbare voorzieningen, in ontmoeting, in gezondheid en in woonvormen die aansluiten bij hun wensen. Als ouderen langer zelfstandig kunnen wonen en actief kunnen blijven deelnemen aan het sociale leven, profiteert de hele samenleving daarvan. Jong en oud hebben elkaar namelijk meer te bieden dan we soms denken. Een sterke gemeenschap heeft plaats voor beide.

Verduurzaming en netcongestie Een ander belangrijk thema is verduurzaming. De ambitie om energieneutraal te worden vraagt niet alleen om beleid. Dat vraagt om actie: bij woningen, bedrijven, gemeentelijk vastgoed. En bij nieuwe projecten. Tegelijk lopen we steeds vaker tegen een probleem aan dat netcongestie heet…. Het stroomnet raakt voller. Dat merken ondernemers, woningbouwprojecten en de inwoners. De energietransitie is meer dan alleen zonnepanelen en warmtepompen.

Maar het is ook slimme keuzes in opslag, netinpassing en infrastructuur. Dat betekent ook dat er meer elektriciteitshuisjes en laadvoorzieningen zichtbaar worden. Een klein gebouw dat grijs is van buiten, maar groen van binnen. Bij netcongestie kijken we niet alleen naar kabels en kasten, maar ook naar de mensen die ernaast wonen. Wij vinden dat inwoners daarbij betrokken moeten worden. Goede participatie zorgt vaak voor betere plannen én meer begrip. Vraag aan het college: Kan het college toelichten hoe participatie van inwoners wordt meegenomen bij de aanpak van netcongestie en de uitbreiding van energie-infrastructuur, zodat we niet alleen komen tot technisch goede oplossingen, maar ook tot oplossingen die passen bij de leefomgeving?

Landbouw en buitengebied Haaksbergen is meer dan onze woonwijken en het centrum. Ons buitengebied bepaalt voor een groot deel wie wij zijn. Met boerenerven, weilanden, houtwallen en prachtige natuurgebieden. Daar zijn we trots op. Boeren zorgen niet alleen voor voedsel, zij onderhouden ook het landschap waar inwoners en bezoekers van genieten. Daarom volgen wij de ontwikkelingen vanuit Den Haag met veel aandacht. Want de gevolgen voor onze agrarische ondernemers kunnen groot zijn. En laten we vooral niet vergeten dat veel boeren in de afgelopen jaren al meer regels, plannen en rapporten voorbij hebben zien komen; dan nieuwe koeien in de stal. Wat ons betreft moet de overheid vooral zorgen voor duidelijkheid. Wij geloven in een positieve en toekomstgerichte benadering. Het "ja, mits"-principe past bij Haaksbergen. Niet direct kijken waarom iets niet kan. Maar kijken hoe iets wél kan. Wij vinden dat agrariërs perspectief verdienen.

Perspectief voor ondernemers die willen doorgaan, die willen verduurzamen, die willen verbreden, maar ook voor ondernemers die besluiten te stoppen. Wij moeten samen werken aan een buitengebied waarin landbouw, natuur, recreatie en ondernemerschap in balans zijn. Niet tegenover elkaar. Maar naast elkaar. Vraag aan het college: hoe zorgt het college voor een goede verbinding tussen landelijk stikstofbeleid en de lokale praktijk in Haaksbergen, zodat stikstofdoelen worden gehaald én inwoners, agrariërs en andere betrokkenen tijdig en zorgvuldig worden gehoord?

Samenwerken waar het slim is Voorzitter, De financiële uitdagingen vragen ook om een kritische blik op onze organisatie. Wij hoeven niet alles alleen te doen. Samenwerking in de regio biedt kansen. Niet alleen voor projecten. Maar ook voor specialistische functies. Slim samenwerken is wat ons betreft geen verlies van zelfstandigheid. Het is juist een manier om zelfstandig te blijven. Door taken slim te organiseren kunnen we kwaliteit behouden én verstandig omgaan met gemeenschapsgeld.

Afronding Wij kijken positief naar de toekomst: Ja, er zijn financiële uitdagingen. En ja, er moeten keuzes worden gemaakt. Maar er liggen ook enorme kansen. Kansen om woningen te bouwen, om jongeren een stem te geven, om ouderen actief te laten meedoen, om onderwijs toekomstbestendig te maken, om duurzaam te investeren. En kansen om ons buitengebied sterk te houden. Laten we daarom niet alleen praten over wat onmogelijk is.

Laten we vooral kijken naar wat wél mogelijk is. Want als we vandaag de juiste keuzes maken, bouwen we niet alleen woningen, scholen of voorzieningen. Dan bouwen we aan een Haaksbergen waar ook de volgende generatie trots op kan zijn.