670010739-MV-1202, Gemeente Haaksbergen, jaarrekening incl. controleverklaring 2025

Flynth Audit B.V. geheel document digitaal gewaarmerkt voor identificatiedoeleinden

M.V.

17-06-2026

Inhoudsopgave Aanbiedingsbrief ....................................................................................................................3 Financieel kader .....................................................................................................................5 Leeswijzer ...............................................................................................................................6 Jaarverslag .............................................................................................................................7 Centrale thema’s .................................................................................................................8 Programma 0. Bestuur en ondersteuning .......................................................................20 Programma 1. Veiligheid ..................................................................................................25 Programma 2. Verkeer, vervoer en waterstaat ................................................................28 Programma 3. Economie ..................................................................................................30 Programma 4. Onderwijs ..................................................................................................34 Programma 5.

Sport, cultuur en recreatie .......................................................................36 Programma 6. Sociaal domein .........................................................................................41 Programma 7. Volksgezondheid en milieu ......................................................................47 Programma 8. Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening ..............................................52 Paragraaf Lokale heffingen ..............................................................................................56 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing ...................................................60 Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen .........................................................................70 Paragraaf Financiering .....................................................................................................73 Paragraaf Bedrijfsvoering ................................................................................................76 Paragraaf Verbonden partijen ..........................................................................................83 Paragraaf Grondbeleid......................................................................................................91 Paragraaf

Openbaarheid...................................................................................................95 Paragraaf Taakstellingen en Reserveringen ...................................................................96 Jaarrekening .........................................................................................................................98 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening...........................................................99 Toelichting overzicht van baten en lasten.....................................................................100 Verklaring verschillen begroot en werkelijk ..................................................................101 Balans ..............................................................................................................................124 Toelichting op de balans ................................................................................................125 Niet in de balans opgenomen financiële verplichtingen ..............................................145 Rechtmatigheidsverantwoording ...................................................................................147 Bijlage Financiële overzichten .......................................................................................148

De bijlage met verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen (SISA) .........156 Bijlage overzicht van baten en lasten per taakveld ......................................................167 Afschrijvingstermijnen ...................................................................................................170 Overige gegevens: controleverklaring van de onafhankelijke accountant ................171 Bijlage 1. Kredietenlijst ......................................................................................................172 Bijlage 2. Algemene uitkering gemeentefonds .................................................................173 Bijlage 3. Interbestuurlijk toezicht .....................................................................................175 Bijlage 4. Portefeuilleverdeling ..........................................................................................181 Bijlage 5. Samenwerkingsverbanden ................................................................................183 Bijlage 6. Afkortingenlijst ...................................................................................................193

-2Jaarstukken 2025

Aanbiedingsbrief Aan de leden van de gemeenteraad, Hierbij bieden wij u de Jaarstukken 2025 aan. Deze bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. In het jaarverslag leggen wij verantwoording af over de uitvoering van het beleid in 2025. In de jaarrekening verantwoorden wij de financiële uitkomsten van dat jaar. Ook in 2025 vormden de raadsafspraken het uitgangspunt voor ons handelen. In deze jaarstukken wordt inzicht gegeven in de mate waarin deze afspraken zijn uitgevoerd en welke bestuurlijke en financiële afwegingen daarbij zijn gemaakt. In deze aanbiedingsbrief staan wij stil bij een aantal ontwikkelingen die het jaar 2025 in het bijzonder hebben gekenmerkt. Financieel kader en ravijnjaar Het jaar 2025 stond in belangrijke mate in het teken van het afronden van het traject rondom de ombuigingen in verband met het ravijnjaar 2026 en verder. Op basis van aanvullende analyses en een integrale afweging van mogelijke maatregelen, zijn door uw raad bij de Kadernota 2026 en Programmabegroting 2026 keuzes gemaakt, die noodzakelijk zijn om te komen tot een structureel sluitende begroting. Met deze besluitvorming is het ombuigingstraject bestuurlijk afgerond. De effecten hiervan werken door in de begroting en uitvoering vanaf 2026.

Daarmee is een belangrijke stap gezet in het herstel van het structurele financiële evenwicht, zij het binnen een financieel perspectief dat ook voor de komende jaren kwetsbaar blijft. Omgevingsvisie en ruimtelijke ontwikkelingen In 2025 heeft uw raad de Omgevingsvisie vastgesteld. Daarmee is een integraal kader vastgesteld voor de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving. De Omgevingsvisie wordt verder uitgewerkt in uitvoeringsprogramma’s en concrete projecten in de komende jaren. Op het terrein van woningbouw zijn verdere stappen gezet om de regierol van de gemeente te versterken. In 2025 zijn voorbereidingen getroffen voor uitbreidingslocaties en zijn besluiten genomen over diverse sleutelprojecten. Daarnaast is gewerkt aan het verbeteren van de informatievoorziening richting uw raad, onder andere via monitoring van de woningbouwprogrammering. Zoutwinning en afval scheiden In 2025 is verdere uitvoering gegeven aan de besluiten rondom zoutwinning. Tevens is uitvoering gegeven aan de privaatrechtelijke afspraken, waaronder de oprichting van het Omgevingsfonds en het Monitoring- en Garantiefonds. Daarmee is invulling gegeven aan de bestuurlijke randvoorwaarden die uw raad eerder heeft gesteld aan dit dossier. Ook werd de grondstoffenvisie vastgesteld met voorwaarden voor een betere afvalscheiding. Komende jaren volgen stapsgewijs maatregelen.

Voorzieningen en maatschappelijke opgaven In 2025 zijn voorzieningen nadrukkelijk betrokken bij de integrale afweging in het kader van de ombuigingen. Daarnaast is verdere uitwerking gegeven aan het Huis van Haaksbergen. Ook is nader onderzoek verricht naar de toekomstbestendigheid van zwembad De Wilder. De uitkomsten van dit onderzoek maken zichtbaar dat de verschillende scenario’s, waaronder inzet van vrijwilligers, niet zonder meer haalbaar zijn. Voor Het Assink Lyceum en de daarmee samenhangende huisvestings- en voorzieningsvraagstukken, hebben wij in 2024 en 2025 vervolgonderzoeken uitgevoerd. De resultaten hiervan zijn met uw raad gedeeld en vormen de basis voor verdere besluitvorming

-3Jaarstukken 2025

over een integrale en toekomstbestendige oplossing, waarbij onderwijs en aanvullende voorzieningen in samenhang worden bezien. Dit onderstreept de noodzaak om in samenhang met de bredere afweging van het voorzieningenniveau tot keuzes te komen. Deze dossiers illustreren de spanning tussen maatschappelijke wensen en beschikbare financiële ruimte, een spanning die ook in de komende jaren richtinggevend zal blijven. De mogelijke komst van een asielzoekerscentrum (AZC) heeft geleid tot intensieve communicatie en participatie met inwoners. Wij hebben hierbij uitvoering gegeven aan onze wettelijke taak, waarbij wij tegelijkertijd ruimte hebben geboden voor betrokkenheid van de samenleving bij het formuleren van criteria voor de locatiekeuze. Dit traject wordt in 2026 voortgezet met verdere besluitvorming. Haaksbergen Ster(ker) in Ontwikkeling Binnen het programma Haaksbergen Ster(ker) in Ontwikkeling is in 2025 verder gewerkt aan het versterken van de basis van de organisatie, onder meer op het gebied van dienstverlening, procesmanagement en informatiemanagement. De prioriteitstelling die samenhing met het ombuigingstraject, heeft ertoe geleid dat niet alle onderdelen in hetzelfde tempo zijn doorontwikkeld. De ingezette verbeteringen vormen echter een belangrijke basis voor verdere stappen in 2026 en volgende jaren.

Financieel resultaat 2025 Het jaar 2025 wordt afgesloten met een positief resultaat € 5.181.000. Dit resultaat wordt grotendeels verklaard door incidentele effecten. Structurele ruimte ontstaat hiermee niet. In het raadsvoorstel bij deze jaarstukken doen wij een voorstel voor de bestemming van het resultaat. Daarbij merken wij op dat de algemene reserve primair bedoeld is voor het afdekken van risico’s en slechts beperkt kan bijdragen aan structurele opgaven. Rechtmatigheid Uit de uitgevoerde rechtmatigheidscontroles over 2025 blijkt dat de gemeente niet volledig voldoet aan de geldende wet- en regelgeving. Het totaal aan onrechtmatigheden komt uit boven de verantwoordingsgrens van 2%. De afwijkingen liggen vooral op het terrein van het inkoop- en aanbestedingsproces en begrotingsoverschrijdingen. Dit betekent dat in de jaarrekening in de rechtmatigheidsverantwoording een afwijking wordt opgenomen. Tegelijkertijd zijn maatregelen in gang gezet om de interne beheersing te versterken en herhaling te voorkomen. Afrondend Met deze jaarstukken leggen wij verantwoording af over een jaar waarin belangrijke bestuurlijke keuzes zijn voorbereid en genomen. De besluiten die in 2025 zijn genomen, vormen een noodzakelijke basis voor de financiële en beleidsmatige koers in de komende jaren.

Tegelijkertijd blijft het noodzakelijk ook in de toekomst scherp te blijven op de verhouding tussen ambities, middelen en uitvoerbaarheid. Het college van burgemeester en wethouders

-4Jaarstukken 2025

Financieel kader Resultaat Het jaar 2025 sluit af met een positief resultaat van € 5.181.000. Bij de Eindejaarsrapportage 2025 werd een positief resultaat van € 3.519.000 verwacht. Daarmee is het resultaat € 1.662.000 positiever ten opzichte van de eindejaarsrapportage. De verschillen worden nader toegelicht onder ‘Verklaring verschillen begroot en werkelijk’. Uit deze verschillenanalyse volgt dat de meeste verschillen incidenteel van aard zijn. Het onderscheid in incidentele en structurele baten en lasten is uitgewerkt in het laatste overzicht van bijlage 2 financiële overzichten. Rekeningresultaat begroot en werkelijk Inkom sten/Uitgaven

(bedragen x € 1.000)

Bedrag begroot

Bedrag w erkelijk

Saldo

Lasten

92.573

93.947

-1.374

Baten

96.092

99.128

3.036

Totaal

3.519

5.181

1.662

In onderstaand overzicht wordt per programma het saldo lasten en baten gepresenteerd. Overzicht verschillen per programma Om schrijving program m a

(bedragen x € 1.000)

Saldo lasten

Bestuur en ondersteuning Veiligheid

Saldo baten

Saldo

-1.149

1.307

158

9

0

9 82

Verkeer, vervoer en w aterstaat

-14

96

Economie

72

-54

18

Onderw ijs

59

61

120

Sport, cultuur en recreatie

82

183

265

Sociaal domein

-94

468

374

Volksgezondheid en milieu

-227

338

111

Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening

-113

637

524

-1.374

3.036

1.662

Totaal

Voor een toelichting op de verschillen wordt verwezen naar de programma’s en specifiek het hoofdstuk ‘Verklaring verschillen begroot en werkelijk’. De grootste verschillen zijn opgenomen in onderstaande overzicht. Overzicht grootste verschillen Onderw erp

(bedragen x € 1.000) Voor of nadeel

Bedrag

Algemene uitkering

905

Voordeel

Pensioen voorziening

-572

Nadeel

Voorziening verlofsparen

-104

Nadeel

Extra rente vergoedingen schatkist

101

Voordeel

Voordeel op belastingen

136

Voordeel

Leerlingenvervoer

84

Voordeel

Budget zorgplicht bibliotheek

100

Voordeel

Dotatie voorziening

106

Voordeel

406

Voordeel

-91

Nadeel

Opvang asielzoekers, Oekraïners en statushouders Jeugdhulp WMO begeleiding

-139

Nadeel

Eindafrekening 2025 Omgevingsdienst Tw ente

169

Voordeel

Winstneming Wissinkbrink

489

Voordeel

Overige voordelen

72

Voordeel

Saldo verschillen

1.662

-5Jaarstukken 2025

Leeswijzer In de Jaarstukken 2025 wordt gerapporteerd volgens de indeling, zoals deze ook is gehanteerd voor de Programmabegroting 2025. De raad stelt bij aanvang van iedere raadsperiode een programma-indeling vast. De auditcommissie heeft de taak de raad hierover te adviseren. Conform het Besluit Begroting en Verantwoording (hierna: BBV) zijn gemeenten verplicht hun jaarstukken financieel in te richten in zogenaamde taakvelden. De auditcommissie heeft er unaniem voor gekozen de programma-indeling te hanteren, zoals die door de Rijksoverheid wordt geadviseerd. De negen programma’s zijn als volgt ingedeeld: 1. Belangrijkste beleidsontwikkelingen 2. Wat hebben we bereikt? 3. Wat hebben we hiervoor gedaan? 4. Verbonden partijen 5. Beleidsindicatoren 6. Wat heeft het gekost? Het is verplicht in de jaarstukken beleidsindicatoren op te nemen volgens het BBV. De raad kan met behulp van deze indicatoren beter sturen. Daarnaast kunnen gemeenten beter met elkaar worden vergeleken. Voor een aantal indicatoren heeft de raad nog geen norm vastgesteld. Deze zijn aangegeven met het *-teken. Aan het thema “normering van prestatieindicatoren” wordt binnen het programma “Haaksbergen Ster(ker) in Ontwikkeling” aandacht geschonken. Aan het einde van elk programma staan de begrote en werkelijke baten en lasten per taakveld weergegeven. De totalen in deze tabellen zijn afgerond op duizendtallen.

Afwijkingen op het saldo per product (> € 15.000) worden toegelicht in de jaarstukken in het hoofdstuk ‘Verklaring verschillen begroot en werkelijk’. Naast de programma’s moeten gemeenten minimaal acht programma-overstijgende paragrafen in de jaarstukken opnemen. In deze paragrafen staat informatie die inzicht geeft in de financiële positie van de gemeente, beheersmatige aspecten en risico’s. De raad kan ervoor kiezen extra paragrafen toe te voegen, wanneer een onderwerp extra aandacht vraagt. In deze jaarstukken wordt, naast de verplichte paragrafen, aandacht besteed aan de taakstellingen en reserveringen. De balans en jaarstukken zijn afgerond op duizendtallen. Als gevolg van deze afrondingen kan het voorkomen, dat er afrondingsverschillen voorkomen in de tellingen op de balans en binnen het hoofdstuk ‘Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening’.

-6Jaarstukken 2025

Jaarverslag

-7Jaarstukken 2025

Centrale thema’s 1 Raadsafspraken Deze raadsperiode willen we vaart maken met enkele dossiers, de verhouding tussen gemeenteraad en college en tussen de fracties onderling verbeteren en zo de discussie in de raad laten gaan over hoofdlijnen en politieke verschillen. Daarom hebben de raadsfracties op 16 mei 2022 raadsafspraken geformuleerd op acht onderwerpen vanuit de kader stellende rol. Deze raadsafspraken zijn unaniem door de gemeenteraad vastgesteld op 8 juni 2022 (link raadsafspraken). Op 22 januari 2025 heeft de raad een addendum op de raadsafspraken vastgesteld (link addendum). Het college geeft uitvoering aan de raadsafspraken als uitvoerend bestuursorgaan. Onderstaand wordt per onderwerp aangegeven wat we willen bereiken, welke raadsafspraken erover gemaakt zijn en wat ervoor is gedaan in 2025. PARTICIPATIE Wat willen we bereiken?

Raadsafspraken

Dichter bij elkaar brengen van inwoners, gemeenteraad, college en ambtelijke apparaat.

▪

Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? De adviseur inwonersbetrokkenheid heeft participatie een plek gegeven binnen de organisatie en uitvoering gegeven aan de beleidsnota participatie 2022. Deze functionaris is het aanspreekpunt voor inwoners (voor initiatieven vanuit de samenleving), ambtelijke organisatie, college en raad. Participatie is ondergebracht in de portefeuilleverdeling. Wethouder Van Zwanenburg is projectwethouder overheidsparticipatie. Er is een start gemaakt met het opstellen van een participatieverordening, waarin wordt vastgelegd welke spelregels binnen de gemeente Haaksbergen voor participatie gelden. Het juridisch kader voor de participatieverordening is de Wet versterking participatie op decentraal niveau. Om invulling te geven aan deze wet, moeten gemeenten hun inspraakverordening vervangen door een participatieverordening. Het gaat dan niet alleen om het betrekken van inwoners bij de voorbereiding van gemeentelijk beleid, maar ook om het betrekken van inwoners bij de uitvoering en evaluatie van gemeentelijk beleid. De voorwaarden voor toepassing van het uitdaagrecht worden ook in de participatieverordening opgenomen. De wetgever wil hiermee de participatie van inwoners versterken. In 2025 zijn diverse participatietrajecten doorlopen, waaronder die ten behoeve van woningbouwopgaven en opvang ontheemden.

-8Jaarstukken 2025

Bij alle onderwerpen van de raadsafspraken een belangrijke plek voor participatie door inwoners in te ruimen, waarbij het college de raad faciliteert. Belangrijk daarbij is begrijpelijke/toegankelijke taal en het begeleiden van de raad in de rol van meer en tijdiger met de samenleving in gesprek gaan. De werkgeverscommissie van de raad dient bij deze rol betrokken te worden. Het college dient aan te geven hoe participatie organisatiebreed in de uitvoering van taken wordt betrokken. Dit vereist een aanspreekpunt voor de raad. Er dient een portefeuillehouder participatie aangewezen te worden. ▪ De raad vraagt een (bestaande) raadscommissie met voorstellen te komen, om de middelen om rechtstreekse participatie tussen raad en inwoners te actualiseren en te moderniseren. Dit met als doel de onderlinge participatie efficiënter, effectiever en toegankelijker te maken.

EEN LEEFBAAR BUITENGEBIED

Wat willen we bereiken?

Raadsafspraken

Het buitengebied van Haaksbergen ook in de toekomst leefbaar houden en leefbaarder maken.

0. Verzoek aan het college in een werksessie te bespreken of de beleidslijn ‘regionale spelregels’ voldoende invulling geeft aan Haaksbergse opvattingen/vraagstukken. 1. In die werksessie met de raad moet ook aan de orde komen op welke manier de fracties in de periode 2022-2026 beter geïnformeerd kunnen worden over regionaal, provinciaal en landelijk beleid, waarmee het buitengebied te maken krijgt, zodat zij proactief kunnen reageren op plannen die op die niveaus spelen. 2. In de bespreking moeten in ieder geval de economische, ecologische en recreatieve aspecten van het buitengebied aan de orde worden gesteld.

Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? In 2025 is de Omgevingsvisie Haaksbergen vastgesteld, waar het Toekomstbestendig Buitengebied een belangrijk onderdeel van uitmaakt. Eind 2025 is de opdracht om het programma Toekomst bestendig buitengebied op te stellen aan een externe partij gegund. In dit programma werken we de uitgangspunten voor het landelijk gebied verder uit. We houden vast aan het grotere belang van een vitaal platteland. Als voorschot hebben we alvast een aantal beleidsrichtingen uitgewerkt en zijn we gestart met een pilot aanpassing KGObalansmodel bij recreatieve ontwikkelingen. Voor de transitie in het landelijk gebied trekken we in gebiedsprocessen gezamenlijk op met onze inwoners. Zo hebben we vanwege de gestapelde opgaven in Buurse samen met de SBB de gebiedstafel geïnitieerd. Op regionaal niveau werken we samen met onze gebiedspartners aan de agenda van Zuidoost Twente, waarbij we inzetten op uitvoering van laagdrempelige uitvoeringsactiviteiten. Op het gebied van landschap en biodiversiteit hebben we dit jaar, naast de inmiddels bekende boomdeeldagen,een akkerrandenregeling en verruiming subsidie kruidenrijk grasland mogelijk gemaakt.

Op 7 april organiseerden we een themasessie voor de gemeenteraad. Aanleiding hiervoor was het bespreken van onderwerpen uit de ‘regionale spelregels’. In de bespreking kwamen de economische, ecologische en recreatieve aspecten van het buitengebied aan de orde. Vanwege de inwerkingtreding van de Omgevingswet zal een herziening in de vorm van een omgevingsprogramma plaatsvinden. Tijdens de informatiesessie is de wens uitgesproken bij het vervolgtraject op eenzelfde manier betrokken te worden.

-9Jaarstukken 2025

WONINGBOUW Wat willen we bereiken?

Raadsafspraken

Heldere kaders voor de woonruimteontwikkeling in de komende jaren, zodat bij langskomende nieuwbouwplannen kan worden getoetst of die plannen passen binnen de gestelde kaders. Daarnaast willen we versnelling van de woningbouwplannen.

3. Het college vragen haast te maken met de woonvisie en na het vaststellen van de woonvisie het college opdracht te geven een concreet uitvoeringsplan te maken waarin wordt aangegeven ‘hoe’ de visie uitgevoerd gaat worden. 4. Het college te vragen langskomende nieuwbouwplannen daarna expliciet te toetsen aan zowel de woonvisie als aan het uitvoeringsplan. 5. het college te vragen een monitor woningbouw in te richten waarmee inzicht ontstaat in de mate waarin de doelen van voornoemde woonvisie gerealiseerd worden, de voortgang van de programmering en realisatie van woningbouw en de beschikbaarheid van betaalbare huur en koopwoningen. 6. het college vragen om (al dan niet in deze monitor) de raad specifiek te informeren over in hoeverre Haaksbergen voldoet aan de diverse wettelijke taken en opgaven op het gebied van volkshuisvesting bijvoorbeeld inzake het huisvesten van statushouders, het opvangen van asielzoekers, het uitvoeren van de Spreidingswet, het regelen van voldoende woonruimte voor beschermd en begeleid wonen en het voldoende participatief betrekken van de eigen inwoners.

Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? Er moeten voldoende woningen worden gebouwd, waar nu en in de toekomst behoefte aan is en voor alle doelgroepen. We proberen steeds meer de regie te nemen op woningbouwplannen. Afgelopen jaar zijn de afspraken in de Woondeal Twente herijkt. Ook zijn er afspraken gemaakt over een evenwichtige verdeling van wettelijk urgenten in de regio. Omdat we starters willen helpen bij het vinden van een woning, hebben we het budget voor starters-leningen verhoogd. Naar verwachting treedt in 2026 de Wet versterking regie volkshuisvesting in werking. Op basis van deze wet moeten we een Volkshuisvestingsprogramma opstellen. Ter voorbereiding hierop hebben we in 2025 opdracht gegeven voor een nieuw woonbehoefteonderzoek. We hebben het Masterplan Uitbreidingslocaties voorbereid en hebben op de grotere inbreidingslocaties (sleutelprojecten) diverse (planologische) besluiten genomen, om te komen tot een snelle realisatie van woningen op deze plekken. Bij de plannen wordt rekening gehouden met de 30-40-30 regeling en met de huisvesting van ouderen en andere aandachtsgroepen. We hebben een Dashboard woningbouw opgesteld, met de stand van zaken van woningbouwprojecten en een verdeling van de verschillende woningbouwcategorieën. Zie ook begrotingsprogramma 8 (volkshuisvesting en ruimtelijke ordening).

-10Jaarstukken 2025

ZOUTWINNING Wat willen we bereiken?

Raadsafspraken

Een zorgvuldige uitvoering geven aan de besluiten die omtrent zoutwinning zijn genomen.

7. Verzoek aan het college om te komen met een notitie waarin in ieder geval wordt aangegeven: a. welk standpunt vanuit de gemeente over zoutwinning richting de verantwoordelijke staatssecretaris (Rijksoverheid) wordt doorgegeven en op welke manier dat zal gebeuren; b. op welke manier het college de inwoners van Haaksbergen wil informeren over het verloop van de zoutwinning; c. hoe het college wil monitoren wat de effecten zijn van zoutwinning voor de inwoners van Haaksbergen; d. welke bevoegdheden de raad wel en niet heeft om zoutwinning en zoutwinning gerelateerde zaken te reguleren (bestemmingsplan); e. Welke compensatie voor Haaksbergen mogelijk is.

Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? Aan de raadsafspraken is uitvoering gegeven. Op 15 november 2023 heeft de raad van Haaksbergen, na een zorgvuldig doorlopen proces, waarbij een procesbegeleider betrokken is geweest, de verklaring van geen bedenkingen ten behoeve van het realiseren van acht gevraagde zoutwinningslocaties en de aanleg voor het distributie- en transportleidingentracé verleend (link raadsbesluit). Op 5 december 2025 zijn beroepen tegen de omgevingsvergunning voor het oprichten van een mijnbouwinrichting en het aanleggen van een distributie- en transportleidingentracé voor zoutwinning ongegrond verklaard. De rechtmatigheid van de verklaring van geen bedenkingen maakte onderdeel uit van die beroepen. In 2025 hebben wij verdere uitvoering gegeven aan de privaatrechtelijke aspecten van zoutwinning, namelijk de oprichting van twee stichtingen ten behoeve van een garantiefonds en een omgevingsfonds. Nadat de raad in 2024 bij amendementen (link amendement Stichting Monitoring en Garantiefonds en link amendement Stichting Omgevingsfonds Haaksbergen) wensen en bedenkingen kenbaar heeft gemaakt op de conceptstatuten, hebben wij in 2025 besloten in te stemmen met de statuten en goedkeuring te verlenen aan de reglementen van de Stichting Omgevingsfonds Haaksbergen en Stichting Monitoring en Garantiefonds Haaksbergen.

Wij hebben overeenkomstig statuten een voordracht gedaan voor benoeming van de bestuursleden voor de Stichting Omgevingsfonds Haaksbergen en Stichting Monitoring en Garantiefonds Haaksbergen. De stichtingen zijn vervolgens opgericht.

-11Jaarstukken 2025

VOORZIENINGEN Wat willen we bereiken?

Raadsafspraken

Een hoog voorzieningenniveau in stand houden.

▪

Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? In 2025 is de programmering en inhoudelijke vormgeving van het Huis van Haaksbergen verder uitgewerkt. Wijkracht pakt als beheerder de regie op in samenspraak met de gemeente en betrekt hierbij de andere partners/gebruikers van het gebouw. In het algemeen zijn de voorzieningen betrokken in de integrale afweging met betrekking tot de ombuigingen in de Kadernota 2026 en Programmabegroting 2026. Zwembad De Wilder is daarin als ‘latente ontwikkeling’ opgenomen. Bij de begrotingsbehandeling zijn hier per amendement financiële middelen voor opzij gezet, met het oog op het behoud van het zwembad. Begin 2025 is onderzoek uitgevoerd naar de mogelijkheden voor een toekomstbestendig zwembad, met renovatie en inzet van vrijwilligers als uitgangspunt. Het onderzoek toonde aan dat het model met ongeveer 70 vrijwilligers als niet haalbaar wordt beschouwd voor een ander binnenbad.

-12Jaarstukken 2025

Het proces van de voorzieningendiscussie te vervolgen door: o het college vragen een voorstel aan de raad voor te leggen over het te volgen besluitvormingsproces rondom de voorzieningen; o het onderwerp in de vergadering van september te agenderen voor een voorzieningendiscussie ten behoeve van de begroting van 2023; o in de voorzieningendiscussie de resultaten van de burgerpeiling te betrekken.

DUURZAAMHEID

Wat willen we bereiken?

Raadsafspraken

Verdere verduurzaming van de gemeente Haaksbergen.

8. Het college op te dragen op korte termijn een participatietraject voor te stellen om te komen tot een plan voor de inpassing van windmolens in Haaksbergen. 9. Dat het college, zodra het mogelijk is, regels opneemt in toekomstige bestemmingsplannen om duurzame energieopwekking op grote daken af te dwingen. 10. Het college te vragen om met een helder communicatie- en/of participatieplan te komen inzake de energietransitie, in het bijzonder gericht op de warmtetransitie zodat inwoners zich tijdig kunnen voorbereiden op het (indien nodig) nemen van passende maatregelen. Verder vraagt de raad het college om de raad steeds op de hoogte te houden van actuele ontwikkelingen op het gebied van de energietransitie, zodat als daar aanleiding toe bestaat doelen en instrumenten heroverwogen kunnen worden.

Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? De duurzaamheidsvisie is integraal opgenomen in de Omgevingsvisie en door de raad vastgesteld. Van hieruit maken we een uitvoeringsplan met een doorkijk naar 2030, inclusief een onderdeel monitoring. Circulaire economie krijgt vorm door afspraken over de verwerking van afvalstromen.

Er zijn veel ondernemers die kijken naar zon op dak, maar door het volle stroomnet en benodigde extra investeringen voor versteviging van bedrijfsdaken, zijn er veel (nog) niet tot uitvoering overgegaan. Veel bedrijven hebben meegewerkt aan een sprintsessie, om te kijken waar mogelijkheden voor verduurzaming liggen. Bij nieuwbouwprojecten worden we standaard betrokken om mee te denken over duurzaamheidsmaatregelen, waarbij we zoveel mogelijk proberen te werken in de geest van de nieuwe Omgevingsplannen en Omgevingswet (integraal). De voorbereidingen en participatie voor windpark Oude Buurserdijk zijn in een vergevorderd stadium. De meeste milieuonderzoeken zijn in 2025 uitgevoerd en we verwachten dat de provincie eind 2026 een projectbesluit neemt. Ook is in 2025 gewerkt aan de bouw van de laatste twee zonnevelden. Voor verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed is een voorstudie afgerond, om in de komende jaren te kunnen verduurzamen. Hierin is ook gekeken naar de mogelijkheden voor de plaatsing van zonnepanelen. Via Twence is de gemeente nu aangesloten bij Regionale inkoop van energie en is er de mogelijkheid tot zelflevering (we kunnen stroom afnemen van lokaal opgewekte energiebronnen, waar we als gemeente ook eigenaar van zijn, zoals zonnepanelen).

Er is in 2025 veel aandacht geweest voor energiearmoede (witgoedregeling) en er is een nieuwe subsidieregeling voor isolatie van particuliere woningen gestart die de komende jaren door zal lopen. De gemeentelijke energiecoaches spelen hierin een belangrijke rol.

-13Jaarstukken 2025

MARKTPLAN/CENTRUMVISIE Raadsafspraken

Wat willen we bereiken?

11. Het college vragen een heldere stand van zaken te geven over de besluitvorming rond het Marktplan, voordat de bestemmingsplanwijziging Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? aan de orde wordt gesteld en daarbij in te gaan op Aan deze raadsafspraken is in 2022 uitvoering de volgende punten: gegeven. Voor de raadsvergadering van 21 december a. hoe lang laat het oordeel van de commissie 2022 is de raad een notitie voorgelegd, waarin de m.e.r. (second opinion) nog op zich wachten? gestelde vragen uit de raadafspraken zijn beantwoord. b. in welke mate is de huidige besluitvorming Behandeling van het agendapunt heeft plaatsgevonden gebaseerd op inmiddels achterhaald in de raadsvergadering van 25 januari 2023. Op deze marktonderzoek en heeft het zin te vragen om datum heeft de raad de Actualiteitscheck Marktplan een update? vastgesteld en besloten geen m.e.r.-procedure te c. waarom denkt het college dat de provincie doorlopen. (anders dan in 2014-2018) nu wel akkoord zal Op 28 november 2024 is het bestemmingsplan gaan met een bestemmingsplanwijziging, “Haaksbergen Centrum, partiele herziening Marktplan” waarin een supermarkt aan de markt is vastgesteld. Tegen dit bestemmingsplan zijn acht opgenomen? beroepen ingediend bij de Raad van State. d.

waarom denkt het college dat het NIET Op 28 november 2024 heeft de raad tevens besloten aanbieden van de grond aan een andere geen wensen en bedenkingen kenbaar te maken ten marktpartij ditmaal niet onderuit zal worden aanzien van de koop- en realisatieovereenkomst voor gehaald, gegeven recente uitspraken van het Marktplan. onder meer de Raad van State? Wij zijn in afwachting van behandeling van het e. Wat is de status van het contract (dat eerder bestemmingsplan door de Raad van State. aan de Raad is gestuurd)? Wij blijven in gesprek met diverse betrokkenen over de planuitvoering.

Het dichten van het ‘Gat in de Markt’.

SOCIAAL DOMEIN Wat willen we bereiken?

Raadsafspraken

Betrokkenheid van de raad bij het regionale beleid.

▪

Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? Vanaf 1 januari 2025 wordt op basis van de nieuwe inkoop voor Jeugdhulp en Wmo begeleiding en dagbesteding gewerkt. In verband met een niet dekkend zorglandschap voor gezinshuizen is regionaal een tussentijdse toetreding georganiseerd en afgerond. Tevens is het product extra gezinshuisbegeleiding ontwikkeld en aan de in te zetten jeugdhulp toegevoegd. Er zijn bij de tussentijdse toetreding een aantal extra aanbieders gecontracteerd. Ook is de Prioritaire Agenda Jeugdzorg 2026-2032 opgesteld. De activiteiten uit de Samenwerkingsagenda Jeugdhulp Twente maken integraal onderdeel uit van deze agenda. De Prioritaire Agenda bouwt voort op de Regiovisie Jeugdhulp Twente en geeft overzicht en prioritering. Besluitvorming in het Algemeen Bestuur van SamenTwente en de colleges van de Twentse gemeenten over deze agenda vindt begin 2026 plaats. De raad is in 2025 periodiek geïnformeerd over de inkoop Jeugdhulp en Wmo.

-14Jaarstukken 2025

Het college opdracht geven de raad halfjaarlijks te informeren over de uitvoering van het ingezette regionaal beleid en de raad tijdig te betrekken bij het opstellen van de kaders voor het regionale beleid.

Een krachtige raad Wat willen we bereiken?

Raadsafspraken

Een krachtige raad zijn. Een krachtige raad betekent dat alle raadsleden voldoende toegerust zijn en gefaciliteerd worden om de taken van een raadslid adequaat te kunnen vervullen.

12. Het college te vragen om raadsvoorstellen goed te plannen, deze zo mogelijk te verspreiden over het jaar en om zich aan de afgesproken deadlines en spelregels te houden. Uitzonderingen zijn daarbij in overleg mogelijk.

Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? In onze aanbiedingsbrief bij de Eindejaarsrapportage 2024 hebben wij ons streven geuit, het inzicht en sturing in processen te optimaliseren. Tijdig inzicht in ontwikkelingen is belangrijk om college en raad in staat te stellen te kunnen (bij)sturen. Bij dat streven sluit het verzoek van de raad aan, om in beeld te krijgen welke onderwerpen voorzien zijn voor behandeling door de raad. Wij hebben daartoe in 2025 een langetermijnplanning opgesteld en hier eerste ervaringen mee opgedaan. De langetermijnplanning is de planning, waarin op maandbasis ten aanzien van de eerstvolgende drie maanden, en op kwartaalbasis ten aanzien van het resterende jaar, de behandeling van raadsvoorstellen en de beoogde invulling van themabijeenkomsten is voorzien. Tevens zijn met de raad afspraken gemaakt over eerdere aanlevering van raadsvoorstellen en zijn we in gesprek met de raad over een andere invulling van P&C-cyclus.

-15Jaarstukken 2025

2 Haaksbergen Ster(ker) in Ontwikkeling ‘Haaksbergen Ster(ker) in Ontwikkeling’ betreft een meerjarig programma voor de periode 2020-2026. Aanleiding is het onderzoek van Rijnconsult naar de toekomstbestendigheid en zelfstandigheid van de gemeente Haaksbergen. Dit onderzoek resulteerde in een vijftal aanbevelingen, te weten: 1. Versterk de bedrijfsvoering door deze grotendeels te beleggen bij Enschede of Hengelo. 2. Maak op andere uitvoeringsonderdelen deelplannen om door middel van intensivering van de samenwerking met omliggende gemeenten te komen tot vermindering van de kwetsbaarheid. 3. Ga verder met het professionaliseren van de regievoering. 4. Zorg dat in de organisatie de basis verder op orde komt, het college kan daartoe een investeringsvoorstel doen aan de raad. 5. Maak in samenspraak tussen raad, college en ambtelijke organisatie een besturingsfilosofie, waarin de drie rollen helder worden beschreven, en gebruik dat als basis om te komen tot een effectief samenspel tussen deze drie gremia. Betrek hierbij ook de lokale samenleving. Hiervoor zijn bestuurlijke en organisatorische ontwikkelingen noodzakelijk en wenselijk. Het programma ‘Haaksbergen Ster(ker) in Ontwikkeling’ is het middel en de paraplu om deze ontwikkelingen te regisseren. Dat gebeurt door uitvoering te geven aan diverse projecten, die in drie ontwikkelsporen zijn weggezet. Ontwikkelsporen

Toelichting

1) Financiën en risicobeheersing op orde 2) Effectief samenspel

Onder andere het herstel van de balans tussen ambities en financiële middelen met beheersing van risico’s. Onder andere het versterken van het samenspel tussen gemeente, inwoners en externe partners in een duidelijke taaken rolverdeling en het implementeren van een beleidsstelsel dat past bij de Haaksbergse samenleving en de gemeente die we willen zijn. Onder andere het in de basis op orde brengen van de ambtelijke organisatie, het borgen van continuïteit en stabiliteit in de organisatie en het toekomstbestendiger maken van de bedrijfsvoering als fundament voor het organisatievermogen.

3) Stabiele en veerkrachtige organisatie

Waar doen we het voor? (maatschappelijk effect) Herstel in vertrouwen en verbinding met de samenleving om effectief en efficiënt de Haaksbergse samenleving te bedienen/faciliteren op basis van wettelijke plichten, behoeften en wensen. Wat willen we bereiken? (vertaling maatschappelijk effect naar doelstellingen) De looptijd van het meerjarig programma reikt tot in 2026, vandaar dat onderstaande subdoelen staan tot en met dat jaartal. ▪ ▪ ▪ ▪

Een toekomstbestendige en zelfstandig gemeente Haaksbergen, om dichtbij de inwoners te staan en te besturen. Versterking van de bedrijfsvoering door deze grotendeels te beleggen bij de gemeente Hengelo dan wel zelf te versterken (Rijnconsult-aanbeveling 1). Kwetsbaarheden verminderen door intensivering van samenwerking met omliggende gemeenten op basis van deelplannen op uitvoeringsonderdelen (Rijnconsultaanbeveling 2). Verdere professionalisering van de regievoering (Rijnconsult-aanbeveling 3). -16-

Jaarstukken 2025

▪ ▪

De organisatie in de basis op orde brengen (Rijnconsult-aanbeveling 4). Een besturingsfilosofie met helder beschreven rollen in samenspraak tussen gemeenteraad, college van B&W en ambtelijke organisatie, die als basis wordt gebruikt voor effectief samenspel, waarbij ook de samenleving betrokken is (Rijnconsultaanbeveling 5).

Wat hebben we hiervoor gedaan? (vertaling doelstellingen naar concrete acties) Onderstaande tabel geeft inzicht in de projecten die onder de paraplu van ‘Haaksbergen Ster(ker) in Ontwikkeling’ in 2025 opgepakt zijn. Sommige projecten kennen een langere doorlooptijd dan het jaar 2025. Voor die projecten is in onderstaande tabel kenbaar gemaakt wat een stand van zaken is met betrekking tot wat we in 2025 hiervoor hebben gedaan. Financiële ombuigingen (ontwikkelspoor 1) Wat hebben we ervoor gedaan in 2025?

In 2025 is het traject ‘ombuigingen ravijnjaar 2026 en verder’ opgestart en afgerond. De bestuurlijke opdracht (link bestand) betrof de basis voor de uit voering van dit traject. Op basis van deze opdracht is onder meer een communicatie- en participatietraject opgestart en uitgevoerd (link communicatie- en participatieplan). Ambtelijk zijn alle potentiële ombuigingsmaatregelen inzichtelijk gemaakt. Deze zijn aan de hand van een integraal afwegingskader (link bestand) met behulp van criteria ‘gewogen’. De gewogen maatregelen zijn in drie pakketten als bezuinigingsvoorstel opgenomen in de Kadernota 2026-2029 (link bestand). De kadernota is door uw raad unaniem vastgesteld. Het ‘ombuigingskader’ is vervolgens financieel vertaald in de Programmabegroting 2026 en Meerjarenperspectief 2027-2029 (link bestand). Het traject is daarmee bij vaststelling van de begroting afgerond, waarbij de continu monitoring en verantwoording van de ombuigingen betrokken worden in de P&C-cyclus.

Verbetering dienstverlening (ontwikkelspoor 2) Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? Op 24 april 2024 is de visie op dienstverlening (link bestand) unaniem aangenomen. Deze visie is voorzien van een meerjarig uitvoeringsbeleidsplan (link bestand). Na besluitvorming is een start gemaakt met de uitvoering van het meerjarig uitvoeringsbeleidsplan. In 2025 is vervolg gegeven aan de uitvoering. In verband met de komst van een nieuwe gemeentesecretaris en burgemeester is het traject cultuurontwikkeling in 2025 opgeschort. Eind 2025 is gestart met de contouren voor een herinrichting van de organisatie. In 2026 wordt hier verder een vervolg aan gegeven. Dan zal tevens het traject cultuurontwikkeling (houding en gedrag) van de gemeente Haaksbergen in relatie tot de visie op dienstverlening starten. Ook werken we aan de actualisatie van onze servicenormen en gedragsregels en inclusief de borging en monitoring daarvan in onze werkwijzen en systemen. In 2025 hebben wij verder gewerkt aan de vertaling van de visie op dienstverlening in het dagelijks werk en systemen. De visie wordt onder meer betrokken bij de inrichting van het zaaksysteem en de werkwijze ‘zaakgericht werken’. Deze implementatie loopt door in 2026. In 2025 is veel inzet vanuit het meerjarig programma uitgegaan naar het traject ombuigingen, waardoor het cultuurtraject niet is opgestart.

Het budget daarvoor is in de Eindejaarsrapportage 2025 (link bestand, pagina 32) overgeheveld naar 2026.

Omgevingsvisie (ontwikkelspoor 2) Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? In 2025 is het proces voor het opstellen van de omgevingsvisie inclusief het bijbehorende participatieproces afgerond. Op 4 februari heeft het college de ‘ontwerp omgevingsvisie’ vastgesteld en gedurende een periode van zes weken ter inzage gelegd voor het indienen van zienswijzen (link besluit). Over dit besluit en proces is uw raad in februari door middel van een raadinformatiebrief (link brief) nader geïnformeerd. Er zijn 32 zienswijzen ontvangen. Deze ingediende zienswijzen zijn samengevat en voorzien van een gemeentelijke reactie. Daarbij is aangegeven of en hoe de omgevingsvisie wordt aangepast naar aanleiding van de zienswijzen. In de raadsvergadering van 26 november 2025 is de definitieve omgevingsvisie (link omgevingsvisie) door uw raad vastgesteld. De Omgevingsvisie Haaksbergen wordt uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma, waarmee gestructureerd naar realisatie van de doelstellingen in de visie kan worden gewerkt.

-17Jaarstukken 2025

Netwerkgemeente (ontwikkelspoor 2) Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? Vanwege het belang van het ombuigingstraject heeft het bestuur prioriteit gegeven aan inzet van capaciteit hierop. Daardoor is de uitvoering van deze opdracht on hold gezet. In 2025 is, in het kader van de netwerkgemeente, wel verder gewerkt aan de potentiële samenwerking met de gemeente Hengelo op het domein informatiemanagement. Daartoe zijn diverse bijeenkomsten georganiseerd om de uitgangspunten over de governance van deze mogelijke samenwerking te concretiseren en is door uw raad in de raadsvergadering van 28 oktober 2025 (link besluit) de wijziging van de centrumregeling samenwerking ICT Hengelo in ontwerp vastgesteld. Deze wijziging ziet op toetreding van de gemeente Borne tot de gemeenschappelijke regeling, alsmede het mogelijk maken van dienstverlening op het gebied van informatiemanagement.

Procesmanagement op orde (ontwikkelspoor 3) Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? Als onderdeel van het versterken van het informatiemanagement hebben we in 2025 verder gewerkt aan het beschrijven van alle hoofdprocessen en werkprocessen. Wij maken daarin onderscheid tussen besturende processen, primaire processen en ondersteunende processen. Per (hoofd-/werk-)proces wordt een proceseigenaar en procesbeheerder aangewezen. Het doel is de gemeenteprocessen te verbeteren, door het toepassen van een uniforme wijze van procesbehandeling. Dit draagt bij aan betere (management)informatie, minder kwetsbaarheden en stelt ons in staat meer grip te houden op de gemeentelijke processen. In 2025 is een vervolg gegeven aan het beschrijven van de processen. De beschreven processen worden opgenomen in een procestooling en het nieuw in te richten zaaksysteem.

IBT-opgaven (ontwikkelspoor 3) Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? De provincie Overijssel houdt interbestuurlijk toezicht (IBT) op een vijftal domeinen. In 2025 is door de provincie op twee domeinen de stoplichtkleur oranje toegekend: ‘financiën’ en ‘informatie- en archiefbeheer’. Dat betekent dat de zorg en het beheer van het archief op enkele aspecten niet op orde is en de structurele uitgaven en inkomsten niet in evenwicht zijn. In 2025 is gewerkt aan de uitvoering van het verbeterplan voor de IBT-opgave ‘informatie- en archiefbeheer’. Voor wat betreft de financiën heeft het ombuigingstraject ertoe geleid dat de gemeente keuzes heeft gemaakt om voor het begrotingsjaar een sluitende begroting te presenteren. De uitdaging blijft een structureel sluitende begroting in de komende jaren. Het totaalbeeld van het IBT voor Haaksbergen scoort de stoplichtkleur ‘groen’. In december 2025 is uw raad per brief geïnformeerd over de toezichtsvorm voor het jaar 2026 (brief provincie).

Versterken informatiemanagement (ontwikkelspoor 3) Wat hebben we ervoor gedaan in 2025? Zie tevens de toelichting onder ‘netwerkgemeente’. In 2025 is samen met de gemeenten Hengelo, Borne en Oldenzaal en SWB gewerkt aan uitgangspunten voor een potentiële samenwerking op informatiemanagement. Deze uitgangspunten zijn geformuleerd en hebben eind 2025 geleid tot een ambtelijke conceptversie van een dienstverleningsovereenkomst. In 2026 wordt hier verder aan gewerkt tot een definitieve dienstverleningsovereenkomst. Het is vervolgens aan Haaksbergen of zij wel/niet het informatiemanagement als dienst wenst af te nemen. De gemeente Hengelo zal in 2026 met het inzicht komen welke kosten met deze samenwerking gemoeid gaan én welke ‘gap’ wij te overbruggen hebben om tot de samenwerking toe te kunnen treden.

-18Jaarstukken 2025

Prestatie-indicatoren Naam indicator

Eenheid

Stand Haaksbergen 2023

Gemiddelde van de referentie gemeenten 2023

Waarde

Type waarde*

Vertrouwen in de manier waarop de gemeente Haaksbergen wordt bestuurd. De gemeente Haaksbergen doet wat ze zegt.

% respondenten met antwoord (heel) veel

12 %

24%

35% in 2026

doelwaarde

% respondenten met antwoord (helemaal) mee eens % respondenten met antwoord (helemaal) mee eens

13 %

19%

32% in 2026

doelwaarde

De gemeente 24 % 21% 33% in doelwaarde Haaksbergen houdt 2026 voldoende toezicht op het naleven van regels. De gemeente % respondenten 16 % 16% 28% in doelwaarde Haaksbergen stelt met antwoord 2026 zich flexibel op als (helemaal) mee dat nodig is. eens De gemeente % respondenten 19 % 21% 30% in doelwaarde Haaksbergen luistert met antwoord 2026 voldoende naar de (helemaal) mee mening van haar eens inwoners. De gemeente % respondenten 23 % 27% 37% in doelwaarde Haaksbergen betrekt met antwoord 2026 inwoners voldoende (helemaal) mee bij haar plannen, eens activiteiten en voorzieningen. In 2023 is in de standaard Inwoners en % respondenten 37% in doelwaarde (landelijke) vragenlijst voor de organisaties krijgen met antwoord 2026 burgerpeiling deze vraag/indicator voldoende ruimte om (helemaal) mee niet opgenomen en derhalve niet ideeën en initiatieven eens gemeten. te realiseren. Wijze waarop de Rapportcijfer 5,9 6,2 7,0 in 2026 doelwaarde gemeente inwoners en organisaties betrekt bij (de uitvoering van) het beleid en de samenwerking zoekt. * Doelwaarden: volledige sturing op het doel is niet mogelijk door uitvoering van beleid, handhaven van regels, stimuleren of anderszins. Wel is er sprake van mogelijke beïnvloeding. Daarmee is de waarde een doel: een te beogen resultaat.

Normwaarden: volledige sturing op het doel is mogelijk door uitvoering van beleid, handhaven van regels, stimuleren of anderszins en daarmee is de waarde een norm: een te realiseren resultaat.

Bovenstaande tabel geeft inzicht in de stand van zaken in 2023 ten opzichte van het gemiddelde van de referentiegemeenten. De trendmatige ontwikkeling van de stand van zaken en het gemiddelde van de referentiegemeenten zijn in grafieken weergegeven in bijlage 8 van de jaarstukken. In het eerste kwartaal van 2026 is een nieuwe burgerpeiling uitgevoerd. De resultaten van deze peiling zijn niet tijdig bekend om te betrekken in dit jaarverslag. De actualiteit van de indicatoren worden betrokken in het opstellen van de Begroting 2027-2030.

-19Jaarstukken 2025

Programma 0. Bestuur en ondersteuning Inleiding De activiteiten binnen het programma bedrijfsvoering zijn gericht op het ondersteunen van beleidsprogramma’s en hiermee de uitvoering van de gemeentelijke taken. Dit loopt van inkoop tot financiën, van personeel tot communicatie. Belangrijk hierbij is de visie op dienstverlening en zorgen dat onze dienstverlening passend is, zodat iedereen de dienstverlening krijgt die hij of zij nodig heeft. Waar doen we het voor? Het bestuur van de gemeente heeft een grote invloed op het leven van mensen in de dorpen. College en de raad nemen besluiten over onderwerpen die inwoners en organisaties raken. Gemeente Haaksbergen heeft vanuit de visie op dienstverlening één dienstverlenings-concept en één gemeente brede beleving van inwonergerichtheid. Hiermee helpt Haaksbergen de inwoners die iets van de gemeente nodig hebben naar tevredenheid, nu en in de toekomst. Burgerzaken Wat hebben we bereikt? In 2025 organiseerden we de Tweede Kamerverkiezingen. Alle kiesgerechtigde inwoners van Haaksbergen kregen de gelegenheid hun stem uit te brengen. We leverden een geldige uitslag aan en er was geen hertelling nodig. Voor het raadplegen van persoonsgegevens uit de basisregistratie personen (BRP) door collega’s van andere afdelingen, rolden we de zoekmodule iRaadplegen uit. Hierdoor kunnen collega’s op een rechtmatige wijze gegevens raadplegen.

Ze krijgen alleen toegang tot de gegevens die passen bij hun functie en de raadplegingen worden geprotocolleerd. In 2025 stelde het college de beveiligingsrichtlijn basisregistratie personen, reisdocumenten en rijbewijzen vast. In deze beveiligingsrichtlijn richtten we ons op een veilig gebruik en zorgvuldige procesgang binnen de gemeentelijke organisatie op het gebied van BRP, reisdocumenten en rijbewijzen. In 2025 voerden we een evaluatie uit van de mogelijkheid voor bruidsparen om te trouwen op een vrije locatie. Deze mogelijkheid bestaat sinds 1‑1‑2024. Zowel bruidsparen als trouwambtenaren en medewerkers van de gemeente ervaren deze mogelijkheid als een grote meerwaarde. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? Verkiezingen organiseren betekent onder andere stembureaus aanwijzen en bemensen, alle kiesgerechtigden voorzien van een stempas, stembiljetten bestellen, centraal tellen organiseren en de uitslag verantwoorden in een proces‑verbaal. We maakten autorisatieprofielen aan en richtten processen in voor het aanvragen van toegang. Vervolgens verleenden we daadwerkelijke toegang op basis van de toegekende autorisatie. Communicatie Wat hebben we bereikt? We wilden inwoners, maatschappelijke organisaties, ondernemers en andere stakeholders betrekken bij gemeentelijke besluitvorming en projecten.

Dat hebben we veelvuldig gedaan door hen te informeren of uit te nodigen om mee te praten, mee te denken, mee te werken en mee te beslissen. Vaak werd daarvoor een participatieplan of communicatieaanpak voorbereid aan de hand waarvan we vervolgens te werk gingen.

-20Jaarstukken 2025

Maatschappelijke onrust konden we helaas niet altijd voorkomen. Soms zijn de belangen divers en zelfs tegengesteld. Of hebben we simpelweg wetgeving uit te voeren. Dat mensen steeds vaker luid en duidelijk opkomen voor hun eigen belangen is een landelijke ontwikkeling, die ook in Haaksbergen zichtbaar is. Ons antwoord daarop was en is: luisteren naar de omgeving, plannen waar dat kan enigszins aanpassen en uitleggen welke keuzes gemaakt worden en waarom. Het is belangrijk dat iedereen die bij de gemeente werkt inwoners goed van informatie kan voorzien. Daarom hadden we extra aandacht voor de schriftelijke communicatie van medewerkers van de gemeente met de buitenwereld. De basis voor al onze activiteiten is onze Kijk op communicatie en participatie (link bestand), waar concrete acties uit voorkomen. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? In 2025 waren er meerdere grote onderwerpen die het nieuws en het gesprek van de dag bepaalden. We noemen enkele belangrijke thema's waarover veelvuldig is gecommuniceerd. In het oog springend was de discussie die ontstond bij een deel van de inwoners over de komst van een asielzoekerscentrum (AZC). We versterkten informatie op allerlei manieren, legden onze wettelijke taak herhaaldelijk uit en hebben inwoners laten meedenken via een vragenlijst over de criteria voor een locatiekeuze.

Een ander onderwerp dat een deel van de inwoners bezighield was woningbouw. Inwoners lieten weten tegen woningbouw aan de randen van de bebouwde kom te zijn. We hebben veel aandacht besteed aan het informeren van en luisteren naar bewoners. Als gevolg van de participatie zijn er aanpassingen gedaan aan het plan. In 2025 vroeg de gemeente ook om aandacht voor bezuinigingen in het kader van het ravijnjaar. Via advertenties, interviews, gesprekken op locaties en straat en samenhaaksbergen.nl werden inwoners geïnformeerd en opgeroepen mee te denken. Verder hebben we in 2025 gewerkt aan het verbeteren van de schriftelijke communicatie van medewerkers met als doel begrijpelijke brieven en mails. Hiervoor hebben we in 2025 schrijftrainingen georganiseerd. Er waren online trainingen voor alle medewerkers en klassikale trainingen voor ‘veelschrijvers’. Daarnaast hebben we medewerkers geholpen met een schrijfwijzer voor Helder Haaksbergs. Onze website werd verbeterd, werd digitaal toegankelijker en sluit nu aan bij onze opgefriste huisstijl. Een belangrijke stap in het verder verbeteren van de digitale dienstverlening en communicatie. In het najaar van 2025 startte een afstudeerstudent met een onderzoek onder inwoners naar het huidige gebruik van communicatiekanalen en de informatiebehoefte. De uitkomsten volgen in 2026 en worden gebruikt bij een effectieve communicatiestrategie.

Juridische zaken Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we door juridische kwaliteitszorg bijgedragen aan zorgvuldig bestuur en juridische risico’s gemitigeerd. We werkten aan een professionele klacht- en bezwaarbehandeling om de dienstverlening richting onze inwoners te verbeteren. Daarnaast zijn stappen gezet in de processen met betrekking tot de Wet open overheid en Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? • Juridisch advies en ondersteuning geven aan het bestuur en de organisatie. • Bezwaren behandelen op een manier die voldoet aan de eisen van de rechterlijke macht. • Klachtbehandeling. • Coördinatie regelgeving, met oog voor kwaliteit, deregulering en digitale toegankelijkheid. • Voldoen aan (nieuwe) wet- en regelgeving. • Coördinatie van verbonden partijen en interbestuurlijk toezicht.

-21Jaarstukken 2025

•

Actieve ondersteuning bieden bij het verbeteren van besluitvormingsprocessen. 2025 Bezwaren

96

Klachten

18

In 2025 heeft de Commissie bezwaarschriften 78 adviezen uitgebracht, waarvan 10 adviezen betrekking hadden op bezwaren van 2024. Inhoudelijk is 31 maal geadviseerd een bezwaar niet-ontvankelijk te verklaren, 45 maal ongegrond te verklaren en 2 maal gegrond te verklaren. Het college heeft hiervan 12 adviezen niet overgenomen, dit waren bezwaren gericht tegen 1 verkeersbesluit. In 2024 is een start gemaakt met het voeren van informele gesprekken (mediation) voorafgaand aan het plannen van een hoorzitting. In 2025 hebben 22 informele gesprekken plaatsgevonden en naar aanleiding daarvan zijn 5 bezwaarschriften ingetrokken. In 2025 zijn 18 klachten binnengekomen. Vier klachten zijn buiten behandeling gelaten, vier klachten zijn formeel behandeld, twee klachten zijn ingetrokken en de overige klachten zijn informeel behandeld. De Nationale Ombudsman heeft in 2025 over één klachtafhandeling contact met ons opgenomen. De doorlooptijden van bezwaarschriften zijn aantoonbaar verkort door onder meer procesoptimalisatie. We hebben intern geïnvesteerd in mediation vaardigheden. Met deze vaardigheden zijn we beter in staat tot informele oplossingen te komen bij klacht- en bezwaarprocedures. In 2025 zijn interne cursussen verzorgd, die zien op bestuurlijke besluitvorming, rechtmatigheid en mandatering. Dit heeft geleid tot meer bewustwording en kwaliteit van besluitvorming.

Vanuit het oogpunt van rechtmatigheid en kwaliteit is actief gewerkt aan verbetering van het subsidieproces. De algemene subsidieverordening is herzien en door de raad vastgesteld en we zijn gestart met de subsidieregeling en herziening van het subsidieproces. De Wet open overheid (Woo) is op 1 juli 2022 in werking getreden. Deze wet verplicht ons informatie in een vroegtijdig stadium actief openbaar te maken. Dit betekent dat we onze informatie goed toegankelijk en beschikbaar moeten hebben. In 2025 hebben we ingezet op de actieve openbaarmaking van bestuurlijke informatie en besluiten op Woo-verzoeken. Voor de toepassing van de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv) hebben wij de digitale kanalen aangewezen voor de berichten, die onder meer zien op aanvragen, beschikkingen, besluiten, klachten of zienswijzen. De Wmebv kent drie onderdelen: • het verzenden van officiële berichten door inwoners en ondernemers; • het ontvangen van formele berichten door bestuursorganen; • invulling geven aan de zorgplicht en ondersteuning te bieden bij dienstverlening aan digitaal minder vaardige inwoners en/of ondernemers. Met het aanwijzingsbesluit is hierin voorzien. Facilitair Wat hebben we bereikt? De gemeente geeft invulling aan haar verantwoordelijkheid en wettelijke verplichtingen op het gebied van verduurzaming.

Daarom werkten we aan de verdere ontwikkeling van toekomstbestendige huisvesting en duurzaam eigen vervoer voor de organisatie.

-22Jaarstukken 2025

Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? Duurzaam bedrijfsvervoer Door ons wagenpark te vernieuwen en volledig over te stappen op elektrische voertuigen, verminderden we de CO₂‑uitstoot van ons bedrijfsvervoer verder. Gemoderniseerde raadzaal In aansluiting op de eerdere renovatie van de kantoren en het souterrain vernieuwden we ook de raadzaal. Deze vernieuwing voerden we uit in nauwe samenwerking met een vertegenwoordiging van de gemeenteraad en griffie via een klankbordgroep. Hierdoor sluit het ontwerp goed aan bij de wensen en het gebruik door de raad. De aanpassingen zorgden voor een moderne, efficiënte en gebruiksvriendelijke raadzaal, die voldoet aan de huidige eisen voor functionaliteit en duurzaamheid. Het binnenklimaat, interieur, de verlichting en audiovisuele middelen verbeterden we en deze voldoen aan de standaarden, die nodig zijn voor zowel fysieke als digitale vergaderingen. De vergaderingen zijn duidelijker te volgen, zowel in de zaal als online voor onze inwoners. Perspectief bestuurs- en ontvangstdeel Voor de toekomstbestendigheid van het oude gemeentehuis stelden we een ontwerp op met een eerste inventarisatie van de noodzakelijke bouwkundige en functionele aanpassingen.

De voorgestelde maatregelen dragen bij aan verduurzaming en een betere gebruiksfunctie, maar vragen aanzienlijke investeringen, mede door de samenhang met de herinrichting van het centrale ontvangstgebied en de ruimten van huurders op de begane grond. Zorgvuldige besluitvorming is daarbij essentieel. De visie op dienstverlening en het plan van aanpak voor het Huis van Haaksbergen zijn hierbij richtinggevend, maar bevinden zich nog in ontwikkeling. Deze kaders moeten eerst worden uitgewerkt voordat definitieve keuzes mogelijk zijn. Hierdoor is extra tijd nodig om tot een volledig en toekomstgericht voorstel te komen. Treasury, OZB, belastingen, algemene uitkering en reserves Hoewel deze onderwerpen onder dit programma vallen, verwijzen wij hiervoor naar andere hoofdstukken in deze begroting: paragraaf financiering, paragraaf lokale heffingen, bijlage 1 reserves en voorzieningen en bijlage 4 Gemeentefonds. Verbonden partijen • Gemeentelijk Belastingkantoor Twente • Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) • Enexis • Euregio • Centrumgemeenteregeling samenwerking ICT Hengelo Zie paragraaf verbonden partijen Prestatie-indicatoren De prestatie-indicatoren die voorheen in programma 0 stonden, staan vanaf deze begroting in de paragraaf Bedrijfsvoering, waar de indicatoren gezien de aard beter op hun plaats zijn.