230222 Inspreken raadsvergadering definitief[58258]-1

Beste voorzitter, beste raadsleden, Recentelijk, namelijk op woensdag 8 februari jongstleden, hebben wij nog ingesproken tijdens de gecombineerde commissievergadering ruimte aangaande de Brem. En toch staan wij vandaag wéér voor u. En niet alleen wij als afvaardiging van de buurt, maar wij willen u graag wijzen op het grote aantal aanwezige buurtbewoners op de publieke tribune. Het moge duidelijk zijn dat dit een breed gedragen “protest” is. Als buurtbewoners van Brem 1, 3, 5 hebben we tijdens de commissievergadering reeds aangegeven hoe ontevreden we zijn over het verloop van het proces, en hoe daarin aan onze stem geen gehoor wordt gegeven. De zorgen en ontevredenheid zijn nog onverminderd aanwezig. Daarom voelen we nu opnieuw de urgentie om u toe te spreken. Als raadslid u kunt hopelijk begrijpen, en mogelijk ook vanuit privé situaties bevestigen, dat het soms nodig is om op de barricaden te gaan staan en te strijden voor je standpunten. Wij willen u wederom herinneren aan uw eigen uitspraken van de commissievergaderingen van 15 december 2021 en 12 januari 2022. Tijdens deze commissievergaderingen hebben de fracties heel duidelijk standpunt ingenomen tegen het plan om beschermd wonen te realiseren op locatie Brem. Wethouder Scholten vatte het destijds samen met de woorden: “Ik bespeur een algehele oproep van alle raadsleden “niet op deze plek”.

Raadsleden, uw mening is klip en klaar.” Wij hebben vernomen dat op 28 februari a.s. een startnotitie zal worden voorgelegd aan het college, over de voorgenomen plannen van de initiatiefnemers en een voorlopig advies t.o.v. het bestemmingsplan. Wij hopen u vandaag de nodige informatie te voorzien, om een eerlijke belangenafweging te kunnen maken. Die

informatie bieden we u graag onderverdeeld in enkele speerpunten aan.

1. Burgerparticipatie In de raadsinformatiebrief van 24 september 2020 staat: “In het beoogde plan wordt afgeweken van de beoogde bebouwing (hoogte) en van het voorgenomen gebruik (woonvorm). Een goede communicatie met de omgeving is vereist. […] De reacties van de buurtbewoners worden betrokken bij de verdere ontwikkeling.” De reacties van de buurtbewoners waren duidelijk: vanwege het niet passen binnen het bestemmingsplan en de zorgen over onveiligheid en overlast, wil de buurt geen beschermd wonen aan de Brem. Dit heeft men tijdens de allereerste informatieavond in september 2020 direct kenbaar gemaakt. En ook daarna is het meerdere malen aangegeven, waaronder via een petitie in februari 2021, welke door 500 mensen is ondertekend. De meest recente keer was tijdens de informatiebijeenkomst van 15 februari jongstleden, waar 79 buurtbewoners aanwezig waren. In tegenstelling tot het serieus nemen van deze reacties uit de wijk, en deze te betrekken in de verdere ontwikkeling, heeft de gemeente vooral getracht deze argumenten te weerleggen. Onder andere door het, op verzoek van de gemeente, opgestelde rapport van Damsté advocaten van februari 2021. Daarmee wilde de gemeente onderzoeken of de plannen binnen de maatschappelijke bestemming pasten. En toen dit een grijs gebied bleek (pagina 11 rapport), is dit alsnog uitgelegd als ‘passend’.

Ook onze zorgen over onveiligheid en overlast werden in de verschillende gesprekken steeds weerlegd. Zo werd steeds gesproken over een “lichte doelgroep” en heeft toenmalig wethouder Peppelman onze zorgen zelfs gekscherend afgewimpeld met de opmerking “wie heeft er niet eens een dronken buurman in de

voortuin liggen?”. U kunt begrijpen dat wij ons niet serieus genomen voelen. Ook door buurtbewoners meermaals aangedragen alternatieven waren niet bespreekbaar. Opties zoals het terugkopen van de grond, het zoeken naar alternatieve maatschappelijke invullingen zoals dagbesteding en een andere wooninvulling die minder overlast doet vermoeden zoals seniorenwoningen, vonden geen gehoor. Dit werd vaak geparkeerd met de opmerking dat dit niet het doel was van het betreffende overleg. De initiatiefnemers hebben een verzoek tot gesprek over alternatieve invulling zelfs afgewezen tijdens het overleg van 25 april 2022. Toen het voorbereidingsbesluit op 11 mei 2022 werd afgekondigd gloorde er wat hoop voor de buurt. In het voorbereidingsbesluit staat vermeld dat voorgenomen gebruik op gespannen voet staat met de maatschappelijke bestemming, onder verwijzing naar het Damsté rapport. RTV Sternet plaatste hierover de volgende quote van Esther Diepenmaat: “In de periode van één jaar kan nagedacht worden over welke bestemming daar wel passend is. Dat kan in overleg met de eigenaren en vooral ook de omwonenden.” In plaats van een actieve houding om van dit geboden jaar gebruik te maken voor afstemming en overleg, volgt er een radiostilte. Als er vanuit de buurt zelf contact wordt gezocht in september 2022 duurt het nog 2 maanden voordat er antwoord komt.

Het antwoord luidt dat de tijdsplanning nog gemaakt moet worden en er waarschijnlijk in december meer duidelijkheid zal zijn. Er worden via de mail nog suggesties gedaan voor alternatieven zoals dagbesteding en ouderenzorg, waarop als antwoordt komt dat het meegenomen zal worden. Naar nu blijkt, is de gemeente na het voorbereidingsbesluit wél met de initiatiefnemers in gesprek gegaan over nieuwe plannen. Er is zelfs al een stedenbouwkundige studie gedaan, zoals blijkt uit het verslag

van Het Oversticht van november 2022. Daarin staat “de raad heeft in een gesprek aangegeven een lichtere doelgroep te willen en een kleiner bouwblok”. Er wordt vervolgens over modellen met woningen en woonunits gesproken, allen gerelateerd aan beschermd wonen. Waar is de studie naar de alternatieven die de buurt heeft aangedragen? Waar is de input van de buurt hierin zichtbaar? Nergens worden alternatieven besproken zoals dagbesteding of een gezondheidscentrum. En waar komt de ‘lichtere doelgroep’ vandaan? De mening van de raadsleden was toch klip en klaar ‘niet op deze plek’! Pas in januari 2023 hoort de buurt, nota bene via de wijkraad, dat er nieuwe plannen liggen. Op stel en sprong moet namens de buurt een klankbordgroep gevormd worden, waarmee de gemeente kan communiceren. Haast is geboden, want de gemeente heeft een strakke planning en rekening te houden met een deadline. We mogen nog onze mening geven over de plannen, maar wat haalt dat in dit stadium nog uit? Er is alweer voorgesorteerd op beschermd wonen. Drie mogelijkheden werden de wijk voorgelegd: woonzorg in huis type 1, woonzorg in huis type 2 en woonzorg in huis type 3. Kiest u maar uit een van deze opties!? Wetende dat het knelpunt de woonzorg is. En waarvan bovendien 1 van de opties op voorhand al door initiatiefnemers en gemeente is afgewezen op financiële gronden.

Alternatieven zijn wederom niet bespreekbaar, zoals blijkt uit een nieuwe afwijzing van initiatiefnemers in februari 2023 om met de buurt in gesprek te gaan. De buurt heeft welgeteld een maand de tijd gehad om inbreng te hebben voordat de startnotitie gepresenteerd zal worden. De projectleider en adviseur inwonersbetrokkenheid geven nota bene zelf tijdens een overleg op 15 februari 2023 aan voor een bijna onmogelijke taak te staan. De input van de buurt is duidelijk, maar valt niet in te voegen in de wens van de initiatiefnemer en de ervaren opdracht vanuit de gemeente.

De belangen van initiatiefnemers en gemeente staan prominent op de voorgrond en lijken vele malen belangrijker te zijn dan de zorgen, wensen en standpunten van een gehele buurt. Een buurt die het gevoel heeft alleen aan de zijlijn te mogen toekijken. Is dat nu burgerparticipatie te noemen? Wij vinden van niet.

2. Bestemming wijzigen Over de maatschappelijke bestemming werd op 25 april 2022 naar de buurt gecommuniceerd dat er in het bestemmingsplan beschreven staat “hoe zwaarder de zorg, hoe beter het binnen de maatschappelijke bestemming past”. Met andere woorden, we mogen als buurt blij zijn dat de initiatiefnemers deze “lichte doelgroep” voor ogen hebben. Wij vragen ons echter af of deze zogenaamde “lichte doelgroep” dan wel binnen het bestemmingsplan past. Tijdens het gesprek op 25 april 2022 wordt gevraagd: “heeft de gemeente ooit deze bedoeling [lees: beschermd wonen] gehad met het maken van het bestemmingsplan?”. De heer H. Heukels geeft aan dat dit een terechte discussie is. De vraag is of de gemeente ooit het besef heeft gehad dat dit allemaal mogelijk was, hij denkt van niet. Een invulling zoals nu op Brem 3 het geval is: kinderopvang, BSO, fysiotherapeut, psycholoog, etc. past bij de behoefte aan maatschappelijke voorzieningen die er binnen de wijk is. Een dergelijke invulling zou voor de naastgelegen percelen ook gezocht moeten worden.

In het Damsté rapport staat reeds: “Meer specifiek wil de gemeente in de eerste plaats weten of de beoogde zorgappartementen passen binnen een maatschappelijke bestemming of dat hiervoor een woonbestemming zou moeten gelden.” Zouden gemeente en initiatiefnemers tijdens de periode van het voorbereidingsbesluit pogen een woonbestemming te verkrijgen, om uit een juridische

strijd met de buurt te blijven? Want dat lijkt wel de bestemming waar ze in overleg op voorgesorteerd hebben. Dan is het twistpunt van ‘wonen’ wat nu niet mogelijk is onder ‘maatschappelijke bestemming’ immers van tafel. Dan lijkt het erop dat er niet naar de wijk wordt geluisterd, de participatie dus niet meer van belang is, omdat ‘wonen’ dan gewoon kan en mag. We vragen ons af: werd het voorbereidingsbesluit gepresenteerd als steun aan de buurt, maar was het in werkelijkheid een slimmigheid om een meer passende bestemming te verkrijgen voor de plannen van de intiatiefnemers? Wat zegt dit alles bovendien over de toekomst van de maatschappelijke voorzieningen van Brem 3? Raakt de wijk straks de kinderopvang en BSO kwijt ten koste van meer beschermd wonen? Een groot deel van de wijkbewoners is hierop aangewezen. Op de vraag of de gemeente wist wat de intenties van de initiatiefnemers waren op het moment van verkoop van de grond gaf de wethouder aan dat dit niet bekend was (notulen van 25 april 2022). Onlangs kregen we het koopcontract uit 2017 onder ogen. Hierin staat letterlijk vermeld dat de initiatiefnemers de intentie hebben om een woonzorgconcept te realiseren op deze locatie. De gemeente heeft naar de wijk steeds aangegeven als enige belang een brede opgave te hebben voor het onderwerp beschermd wonen, en geen enkel ander belang (zie o.a. notulen van 25 april 2022).

Naar nu blijkt (uit gesprekken met de projectleider en adviseur inwonersbetrokkenheid) heeft de gemeente wel degelijk een wezenlijk ander belang. Een financieel belang in de zin van een ‘significante’ claim die de gemeente verwacht door gedane toezeggingen en gewekt vertrouwen richting initiatiefnemers. De buurt vraagt zich echter ook af of deze claim, dit financiële belang van de gemeente, wordt ingezet als argument om beschermd wonen door te drukken. Welke beloftes of toezeggingen zijn gedaan die

kunnen leiden tot een claim? Een door ons geraadpleegde juridisch expert ziet geen aanleiding tot een claim. Het betreft hier een risico van een ondernemer die een onjuiste investering heeft gedaan voor de beoogde plannen. Is de participatie daarom zo laat, en geheel zonder alternatieven op het werkelijke knelpunt; het woonzorgconcept? Zien we hier wellicht de werkelijke reden van het voornemen van het College om de bestemming te wijzigen naar wonen? 3. “Lichte doelgroep” Er wordt door de gemeente continu gesproken over een ‘lichte doelgroep’. Over welke doelgroep hebben we het precies? Het Landelijk Platform GGZ beschrijft de doelgroep als volgt. “De problemen die mensen met een psychische kwetsbaarheid ervaren zijn zeer divers: psychosegevoeligheid, somberheid, angst, stemmen horen. De duur en ernst van de problemen verschilt enorm. Vaak fluctueert de problematiek. Dit zijn niet alleen mensen met een psychosegevoeligheid, maar bijvoorbeeld ook mensen met een ernstige depressie, ernstige angstproblemen of een verslaving.” In hoeverre kan dan van ‘een lichte doelgroep’ gesproken worden? Is onvoorspelbaar niet een betere term? Het betekent dat nog steeds die alcohol of drugsverslaafde patiënt in een kinderrijke buurt geplaatst kan worden, zoals voorheen ook het geval was bij de Weerde.

Als ruim de helft van de mensen met een ernstige psychische aandoening zorg ontvangt (zoals te lezen in voorgenoemde notitie), en de meeste mensen daarvan ambulante zorg ontvangen, wat zegt dit dan over de ernst van de problematiek van de mensen die begeleid wonen? Nu willen de initiatiefnemers eventueel een samenwerking aangaan met het RIBW, een vergelijkbare partij als De Weerde. In het jaarverslag van RIBW Overijssel van 2021 is te lezen dat de

hulpvragen van cliënten complexer worden en er krapte op de arbeidsmarkt is. Dit resulteert in de tendens om mensen zo lang en veel mogelijk thuis te begeleiden. Dit moet toch iets zeggen over de mate van problematiek van mensen die begeleid moeten wonen? Bij de RIBW lijkt deze tendens ook zichtbaar in de toename van incidenten over de afgelopen jaren (zie jaarverslag RIBW Overijssel 2021). De meeste incidentmeldingen zijn afkomstig uit wonen. Bij de cliëntgebonden factoren die hierin een rol spelen worden o.a. psychische conditie en middelengebruik genoemd. Is het onrealistische van de buurt om zich zorgen te maken over overlast en onveiligheid? Zorgindicaties richten zich op de zorgbehoefte van mensen. Die zorgbehoefte resulteert doorgaans in concrete begeleidingsdoelen gericht op financiën, vrije tijd, werk, structuur. Maar dit soort zorgbehoeften zeggen toch niks over de mate van probleemgedrag die iemand laat zien? Met andere woorden: het is toch goed mogelijk dat iemand redelijk praktisch vaardig is (qua koken en wassen), maar toch snel met andere mensen in conflict komt? Een ‘lichte’ zorgindicatie geeft toch geen enkele aanwijzing over de mogelijke overlast en onveiligheid van de buurtbewoners? RIBW Overijssel is zelfs aan het verkennen hoe zij de zorg aan mensen met forensische titel kunnen uitbreiden (zie jaarverslag RIWB Overijssel 2021).

Is dit het soort zorg dat men midden in de Hassinkbrink vindt passen? In deze zeer kinderrijke omgeving, waar geen enkele voorziening is, behalve een basisschool en wat reeds in Brem 3 gevestigd is. Graag sluiten wij ons betoog af zoals wij het ook begonnen zijn, door u nogmaals te wijzen op uitspraken die uzelf eerder hebt gedaan tijdens de vergaderingen van 15 december 2021 en 12 januari 2022.

CDA: beschermd wonen naar een andere locatie. GGH (opgegaan in Nieuw Haaksbergen): heeft college voldoende naar negatieve aspecten gekeken? Nieuw Haaksbergen: geen kruimelwetgeving toepassen hier en aanpassing bestemmingsplan naar seniorenwoningen. VVD: deze doelgroep is geen goed plan in een kindvriendelijke wijk, locatie is niet juist voor beschermd wonen. Team DAP: onwenselijk plan op dit perceel en aanpassing bestemmingsplan naar seniorenwoningen. D66: wonen met begeleiding mag niet volgens het bestemmingsplan en bij begeleiding met wonen is veiligheid een issue. PvdA: bestemmingsplan lijkt flexibel voor sommigen! Hoe zit het met burgerparticipatie? We hopen dat u zich uw eigen bedenkingen van destijds herinnert. Het zou op zijn minst merkwaardig zijn als u er binnen enkele maanden plotseling totaal anders in staat, terwijl de situatie en uitganspunten ongewijzigd zijn. We hopen dat u uw mening niet hebt bijgesteld op basis van woorden zoals “schadeclaim” die binnen de gemeente gevallen zijn. Wiens belangen worden dan door de raad vertegenwoordigd? Het zou ons burgers goed doen te merken dat uw woord ergens voor staat, en we weer wat vertrouwen terug kunnen krijgen in de gemeente. Uit onze informatie mag blijken dat de zorgen onverminderd groot zijn.

Deze zorgen zijn wel degelijk ergens op gebaseerd, namelijk op feiten over wat beschermd wonen inhoudt en hoe er met de burgerparticipatie is omgegaan tot nu toe. We hopen dat u om zich heen kijkt en ziet hoeveel belangen er aan onze kant meespelen, namelijk van honderden gezinnen die graag veilig en prettig zouden blijven wonen in hun geliefde wijk. We

vragen u ervoor te zorgen dat er een nieuw bestemmingsplan komt, waarbij beschermd wonen wordt uitgesloten. Zowel binnen maatschappelijk als wonen is voor de buurt van alles bespreekbaar, maar geen woonzorgconcept. Precies zoals de Raad dit zelf heeft verwoord eind 2021/begin 2022.