2024-B31-5.Verweerschrift bestemmingsplan buitengebied Haaksbergen Kalkovenweg ongenummerd en Goorsestraat - geanonimiseerd

Gemeente Haaksbergen Bestemmingsplan ‘Buitengebied Haaksbergen, partiële herziening Kalkovenweg ongenummerd en Goorsestraat 243245’

Verweerschrift tegen ingediend beroep Zaaknummer: 202107635/1/R3

Afdeling: Team Omgeving & Ontwikkeling Auteur: Datum: februari 2022 1

Inhoud 1. Leeswijzer.......................................................................................................................................... 3 2. Verweer tegen beroep ..................................................................................................................... 4 2.1 Beroepschrift 1 ........................................................................................................................... 4 2.2 Beroepschrift 2 ......................................................................................................................... 18

2

1. Leeswijzer De gemeenteraad heeft in de vergadering van 29 september 2021 het bestemmingsplan ‘Buitengebied Haaksbergen, partiële herziening Kalkovenweg ongenummerd en Goorsestraat 243245’ gewijzigd vastgesteld. Aanvullend hierop heeft de gemeenteraad een amendement aangenomen. Het gewijzigde vastgestelde bestemmingsplan, het vaststellingsbesluit (met amendement) en de bijbehorende stukken hebben met ingang van 29 oktober 2021 tot en met 9 december 2021 voor een periode van zes weken voor iedereen ter inzage gelegen bij de receptie van het gemeentehuis, op de website van het gemeentehuis en op www.ruimtelijkeplannen.nl. Tegen het vastgestelde bestemmingsplan zijn een tweetal beroepschriften bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State ingediend. In de brief van 20 december 2021 heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State de gemeente Haaksbergen verzocht om naar aanleiding van de ingediende stukken een verweerschrift in te dienen. Bijgaand treft u het verweer van de gemeente Haaksbergen aan. Wij zijn ingegaan op de beroepschriften en hebben alle beroepsgronden zo helder mogelijk weerlegd. Wij gaan ervan uit dat u middels dit verweerschrift een helder beeld van deze kwestie krijgt.

3

2. Verweer tegen beroep Er zijn een tweetal beroepschriften ingediend tegen het gewijzigd vastgestelde bestemmingsplan ‘Buitengebied Haaksbergen, partiële herziening Kalkovenweg ongenummerd en Goorsestraat 243245’. De twee beroepschriften worden hieronder afzonderlijk van elkaar behandeld.

2.1 Beroepschrift 1 Gegevens appellant(en) Naam/adres

Nijhuis juridisch advies ( 7784 CA te Haaksbergen

), Valeriaan 20,

namens cliënten:

Datum beroepschrift Ingekomen datum Raad van State

3 december 2021 6 december 2021

* Ter informatie: de nummeraanduidingen onder de beroepsgronden zijn hieronder overgenomen uit het verweerschrift (beroepsgrond 1, onderdeel begint met 2.1 -> beroepsgrond 2, onderdeel begint met 3.1, etc.) Beroepsgrond 1: Aantasting cultuurhistorische, archeologische en landschappelijke waarden 2.1 Appellant benoemt dat in het ontwerp bestemmingsplan werd gesteld dat er geen sprake was van bijzondere cultuurhistorische waarden (zie paragraaf 5.8.2 op pagina 45 van de plantoelichting). Naar aanleiding van de zienswijze en het door cliënten ingebrachte deskundigenrapport (rapport Vestigia) is dit bijgesteld naar een bepaalde mate van cultuurhistorische waarde (zie randnummer 2.1 van de zienswijzennota). Appellant geeft aan dat deze kwalificering niet in overeenstemming is met het rapport van Vestigia en ook niet met het door het door de initiatiefnemer aangeleverde deskundigenrapport (rapport Cultuurland). Appellant verwijst naar pagina 17 en pagina 20 in het rapport van Cultuurland. Appellant stelt dat uit beide deskundigenrapporten blijkt dat sprake is van hoge cultuurhistorische, archeologische en landschappelijke waarden en dat dit ook geldt voor de flank. Verweer gemeente Voor het verweer op het beroepsgrond verwijzen wij u naar de zienswijzennota (reactie gemeente 2.1 en 2.2).

Ter aanvulling het volgende: In het rapport van Cultuurland is opgenomen dat het landschap en cultuurhistorie in dit geval geen bezwaar vormen voor de geplande ontwikkelingen. Daarbij geven zij aan dat het op de volgende punten doorslaggevend is geweest: - Het plangebied ligt op de flank van de es. - Het zicht op de open es is (bijna) niet meer aanwezig. - Reconstructie van de oude esrand is niet realistisch. - De plannen doen geen afbreuk aan de ruimtelijke kwaliteit. Zie pagina 21 en 22 van het rapport van Cultuurland voor een nadere onderbouwing van de hierboven genoemde punten.

4

Beide rapporten geven weliswaar aan dat er sprake is van cultuurhistorische en landschappelijke waarden voor delen en/of het geheel van de Honesch. Echter zijn bepaalde delen niet meer aanwezig en/of te realiseren. De nieuwe woning met bijgebouw wordt gerealiseerd op een plek waarbij de waarden niet of beperkt aanwezig zijn en het sluit aan in de lijn met de woning aan de Kalkovenweg 4. Het plan om een nieuwe woning met bijgebouw te bouwen en de landschappelijke inpassing van het perceel doet daarmee geen verdere afbreuk aan de waarden ter plaatse. 2.2 Appellant stelt dat de gemeenteraad zich redelijkerwijs niet op het advies uit het rapport Cultuurland heeft kunnen baseren. Appellant is van mening dat het rapport van Cultuurland niet consistent is. Volgens het rapport van Cultuurland is er sprake van hoge cultuurhistorische en landschappelijke waarden. Dit met de ligging op de flank van de Honesch als zeer waardevol cultuurhistorisch/landschappelijke ensemble en de Slavenweide. Het rapport sluit onder punt 3 van paragraaf 3 (pagina 22) met de conclusie dat de plannen geen afbreuk doen aan de ruimtelijke kwaliteit. Volgens de appellant is dit niet begrijpelijk en vraagt zich af hoe bij woningbouw in een gebied met hoge cultuurhistorische, archeologisch en landschappelijke waarden geen sprake kan zijn van een afbreuk aan de ruimtelijke kwaliteit. Groen wordt hier rood.

Verweer gemeente Zoals eerder gesteld zijn er met betrekking tot de Slavenweide geen zichtbare elementen op het perceel aanwezig. Het aanwezige informatiebord bij de Slavenweide blijft bestaan. In het rapport van Cultuurland wordt gesteld dat de Honesch als geheel en de flank hoge cultuurhistorisch/landschappelijk ensemble heeft. Daarbij geven zij aan in het rapport dat een aantal punten doorslaggevend zijn geweest (zie pagina 21 en 22 van het rapport Cultuurland). Zoals in het rapport aangegeven is aangetoond, mits aan de voorwaarden wordt voldaan, dat het geen afbreuk doet aan de ruimtelijke kwaliteit. Deskundigenrapport van Cultuurland is wel consistent en zorgvuldig tot stand gekomen. Ruimtelijke kwaliteit is niet gelijk aan cultuurhistorische waarde. Ruimtelijke kwaliteit op dit moment is ondermaats. Met het gegeven onder 3 en de punten a tot en met f (pag. 22) van het rapport van Cultuurland kan de ontwikkeling goed ingepast worden zonder dat een (te grote) inbreuk wordt gemaakt op het cultuurhistorische karakter. De stelling ‘Groen wordt hier rood’ is dan ook niet helemaal volledig. De voorgenomen ontwikkeling is in het kader van het Rood voor Rood beleid. Hierbij gaat het om de sloop van landschapsontsierende bebouwing en in ruil hiervoor mag er een compensatiewoning met bijgebouw gerealiseerd worden.

Het Rood voor Rood beleid heeft als doel het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit. In het voorliggend geval wordt er op een andere locatie gesloopt (Goorsestraat 243-245). Daarbij wordt er 369 m2 aan landschapsontsierende bebouwing gesloopt dan de minimaal benodigde 1.000 m 2. Hiermee is sprake van een extra kwaliteitsverbetering van het landelijke gebied. Het perceel aan de Kalkovenweg ongenummerd betreft een weide met hoofdzakelijk gras. De nieuwe woning met bijgebouw sluit aan bij de bestaande bebouwing (Kalkovenweg 4) en de locatie wordt landschappelijk ingepast. Door het landschappelijk inpassen is er sprake van kwaliteitsimpuls van ‘groen’. De aanwezige elementen (open gebied, doorzicht) blijven bestaan en het ‘groen’ wordt versterkt. 2.3 Appellant stelt dat de voorwaardelijke verplichting (landschappelijk inpassen van de locatie) van planregel 6.5.2 om het in de bijlage 3 opgenomen beplantingsplan uit te voeren en in stand te houden niet realiseerbaar is en in strijd is met de rechtszekerheid. Appellant stelt dat een deel van het beplantingsplan ligt op de gronden van een andere eigenaar. Daarbij geeft appellant aan dat dit tijdens de raadsvergadering van 29 september 2021 aan de orde is geweest en gebleken is dat er met de andere eigenaar hierover geen afspraken zijn gemaakt. Appellant stelt dat er onzekerheid is over de landschappelijke inpassing.

In de planregels mogen geen regels worden opgenomen ten aanzien van gronden die buiten het plangebied liggen. Verdere onzekerheid is dat in het beplantingsplan niet is opgenomen aan welke eisen de beplanting en bomen (soort, grootte en hoogte) moeten voldoen. Het beplantingsplan is onvoldoende duidelijk en handhaafbaar.

5

Verweer gemeente Vooropgesteld wordt dat het bestemmingsplan enkel betrekking heeft op de percelen (kadastraal bekend als gemeente Haaksbergen, sectie S, nummer 919 en 920) van de initiatiefnemer. Op de verbeelding, behorende bij het bestemmingsplan, is te zien dat deze herziening van het bestemmingsplan enkel betrekking heeft op bovengenoemde percelen. Het beplantingsplan (bijlage 3 behorende bij de regels van het bestemmingsplan) geeft aan waar bomen geplant worden en waar niet. Eveneens is zichtbaar dat de open structuur van het perceel gehandhaafd blijft. De nieuwe woning met bijgebouw sluit aan op de bestaande bebouwing (Kalkovenweg). Het uitzicht vanaf de Buurserstraat wordt hierdoor dan ook niet verder belemmerd. Op de verbeelding van het bestemmingsplan is te zien dat de nieuwe woning met bijgebouw alleen gebouwd mag worden zoals aangegeven in het beplantingsplan. Hierdoor blijft de open structuur van het perceel gehandhaafd. Deze open weide zal bestaan uit een natuurlijke, open grasruigte. De landschappelijke inpassing bestaat verder uit onder andere het realiseren van erfbomen (solitair en in groep) het aanleggen van een plantsoen langs de Buurserstraat. Daarnaast wordt de overige ruimte op het perceel benut om het landschap te versterken.

Bij de perceelsgrens langs de laatste (bestaande) woning in het woonlint ten zuiden van de Buurserstraat wordt aangezet met een inheemse groensingel. Aansluitend daarop komt een boomgaard en de ruimte tussen de boomgaard en het woonerf blijft de weide open. De bestaande singel aan de zuidzijde wordt gedund en lokaal worden daar openingen in aangebracht waardoor er een relatie ontstaat met het achterliggende landschap de Honesch. Er is tussen de initiatiefnemer en de gemeente Haaksbergen een anterieure overeenkomst afgesloten. In deze overeenkomst is ook opgenomen dat de initiatiefnemer verplicht is om zich te houden aan het landschappelijk inpassingsplan. Indien een initiatiefnemer niet kan voldoen aan het landschapsplan dient er een aangepast landschapsplan ingediend te worden. Het alternatieve (passende) landschapsplan moet concreet worden aangegeven wat waar komt. In dit geval dient het landschapsplan op zijn minst dezelfde kwaliteitsverbetering aan te tonen en waar mogelijk een extra kwaliteitsverbetering. Participatie kan hierbij wellicht een belangrijke rol spelen om tot een landschapsplan te komen waar omwonenden ook mee instemmen. Beroepsgrond 2: Strijdigheid met het landschapsontwikkelingsplan De punten 3.1 en 3.2 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. Het perceel maakt onderdeel uit van een waardevol ensemble, te weten de kleine open es Honesch.

In het landschapsontwikkelingsplan is bepaald dat het doel is om de openheid van de essen en velden te behouden. Verder is de doelstelling om het reliëf en de zichtlijnen te versterken. Woningbouw op het perceel is strijdig met de doelstellingen van het landschapsontwikkelingsplan. Een woning en een bijgebouw dragen niet bij aan het behoud van de openheid. Deze bebouwing leidt tot het definitief kwijtraken van een deel van de openheid die typerend is voor dit gebied (groen wordt rood). Ook wordt het reliëf niet versterkt. Een woning op deze locatie leidt tot een doorkruising van het gevoerde landschapsbeleid. Dat het perceel zich aan de zijkant van de es bevindt, zoals de gemeenteraad opmerking in randnummer 3.1 van de zienswijzennota, doet daar niets aan af. Beide deskundigenrapporten bevestigen dat de flank van de Honesch onderdeel uitmaakt van een zeer waardevol cultuurhistorisch/landschappelijk ensemble. De gemeenteraad heeft dit onvoldoende erkend. Verweer gemeente In de plantoelichting is onder 4.3.3 ingegaan op het Landschapsontwikkelingsplan. Hieronder een nadere onderbouwing/aanvulling. In het bestemmingsplan is bewust rekening gehouden met de ligging van het nieuwe woonerf door het erf in het oostelijke deel, aansluitend op het bebouwingscluster aan de Kalkovenweg (nummer 4), te situeren. Hier staat ook het nieuwe bijgebouw.

Aan de Kalkovenweg is al bebouwing aanwezig. Vanuit het oogpunt vanaf de Buurserstraat komt de nieuwe woning dichter bij de Buurserstraat. Door een goede landschappelijke inpassing wordt de ruimtelijke impact zo klein mogelijk gehouden en aan de zijde van de es zelfs versterkt door de es opnieuw zichtbaar te maken. Dat gebeurt door enkele houtopstanden op te schonen en een doorkijk te creëren. Hiermee trachten wij de ruimtelijke

6

kwaliteit op de locatie te versterken (dus ook groen). De landschappelijke inpassing bestaat onder andere uit het realiseren van erfbomen (solitair en in groep) het aanleggen van een plantsoen langs de Buurserstraat. Daarnaast wordt de overige ruimte op het perceel benut om het landschap te versterken. Bij de perceelsgrens langs de laatste (bestaande) woning in het woonlint ten zuiden van de Buurserstraat wordt aangezet met een inheemse groensingel. Aansluitend daarop komt een boomgaard en de ruimte tussen de boomgaard en het woonerf blijft de weide open. De bestaande singel aan de zuidzijde wordt gedund en lokaal worden daar openingen in aangebracht waardoor er een relatie ontstaat met het achterliggende landschap de Honesch. De openheid op het perceel blijft behouden en versterkt door meer groen op de locatie in te passen. De situering van de woning en het bijgebouw (vastgelegd in het bestemmingsplan), biedt zekerheid dat de woning niet op het open gedeelte van het perceel gebouwd mag worden. De nieuwe woning met bijgebouw komt hierdoor slechts dichter bij de kant van de Buurserstraat ten opzichte van de bestaande situatie. Door de aanwezige woning aan de Kalkovenweg 4 (perceel ten zuiden van de Kalkovenweg ongenummerd, sectie S, nummer 919 en 920) is aan deze zijde van het perceel geen zicht op de achterliggende Honesch.

De nieuwe woning met bijgebouw wordt aansluitend op het bebouwingscluster aan de Kalkovenweg 4 gebouwd waardoor er geen sprake is van extra belemmeringen op zichtlijnen aldaar. De stelling ‘Groen wordt hier rood’ is dan ook niet helemaal volledig. De voorgenomen ontwikkeling is in het kader van het Rood voor Rood beleid. Hierbij gaat het om de sloop van landschapsontsierende bebouwing en in ruil hiervoor mag er een compensatiewoning met bijgebouw gerealiseerd worden. Het Rood voor Rood beleid heeft als doel het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit. In het voorliggend geval wordt er op een andere locatie gesloopt (Goorsestraat 243-245). Door het landschappelijk inpassen is er sprake van kwaliteitsimpuls van ‘groen’. De aanwezige elementen (open gebied, doorzicht) blijven bestaan en het ‘groen’ wordt versterkt. Beroepsgrond 3: Strijd met het Rood voor Rood beleid 4.1 | Onterecht gebruik gemaakt van de maatwerk-optie Appellant stelt dat de gemeenteraad negeert in zijn besluitvorming onvoldoende om ‘maatwerk’ toe te passen als de beleidsregels niet voldoende ruimte bieden. Maatwerk is alleen in bijzondere gevallen mogelijk. Er is zonder steekhoudende argumenten gebruik gemaakt van de maatwerk-optie. Er wordt volstaan met een zorgvuldige belangafweging.

De gemeenteraad is niet ingegaan op de vraag welke concrete omstandigheden dit geval zo bijzonder maakt en geeft men geen inzicht waarom de beschreven beleidsregels niet voldoende ruimte bieden. Verweer gemeente Maatwerk is opgenomen in het Rood voor Rood beleid onder paragraaf 3.3 Bijzondere gevallen. In hoofdstuk 3.3 onder ‘Maatwerk’ is opgenomen dat in sommige gevallen maatwerk kan worden geleverd. Dit is van toepassing wanneer de beleidsregels onvoldoende ruimte bieden, maar de ontwikkeling wel gewenst is. Wij hebben in het startvoorstel, de zienswijzennota en het vaststellingsbesluit aangegeven waarom maatwerk is toegepast. Hieronder een uiteenzetting waarom maatwerk is toegepast. Het uitgangspunt van het Rood voor Rood beleid is om terug te bouwen op de slooplocatie. In dit geval is de slooplocatie aan de Goorsestraat 243-245. Het realiseren van een compensatiewoning naast de woning aan de Goorsestraat 245 is niet mogelijk. Het betreffende perceel (kadastraal bekend als gemeente Haaksbergen, sectie M, nummer 1083) biedt onvoldoende ruimte om hiernaast een woning te realiseren. Het naastgelegen perceel (kadastraal bekend als gemeente Haaksbergen, sectie M, nummer 109) is niet in eigendom van de initiatiefnemer dan wel de bewoners van de Goorsestraat 243/245.

Vanuit ruimtelijk oogpunt is het niet wenselijk om achter de bestaande bebouwing een compensatiewoning te realiseren. Hierdoor ontstaat er ‘tweedelijns bebouwing’ en dat is in het buitengebied niet wenselijk. Wanneer het vanuit ruimtelijk- of milieuoogpunt niet mogelijk is om op slooplocatie terug te bouwen kan er worden gezocht naar een locatie in twee daartoe aangewezen gebieden, te weten de Wissinkbrink en de Veldmaat. De initiatiefnemer heeft geen gronden in eigendom in deze twee zoekgebieden. De gemeente Haaksbergen heeft gronden in de Wissinkbrink in eigendom. Over deze gronden nog geen besluitvorming plaatsgevonden over het gebruik van deze gronden. Daarnaast zijn

7

(en worden) de gronden in de Wissinkbrink ingezet als uitruilgronden voor andere gronden in het kader van de Natura 2000. Het doel van het Rood voor Rood beleid is het verbetering van de ruimtelijke kwaliteit van het buitengebied. Dit doel wordt (grotendeels) bereikt door het slopen van landschapsontsierende bebouwing. De compensatiewoning mag op de slooplocatie of direct aangrenzende gronden gebouwd worden. Hierdoor sluit het aan bij bestaande bebouwing en wordt voorkomen dat er solitaire woningen in het buitengebied gebouwd worden. In voorliggend geval is er dan ook aansluiting gezocht bij bestaande bebouwing waardoor er geen solitaire woning in het buitengebied van Haaksbergen wordt toegevoegd. De maatwerk-optie is hier toegepast omdat het niet mogelijk is om op de slooplocatie of om in één van de twee zoekgebieden een nieuwe woning te bouwen. Om verstening van het buitengebied te voorkomen is er ruim boven de norm van 1.000 m2 (in totaal 1.369 m2) aan landschapsontsierende bebouwing gesloopt en aangesloten bij bestaande bebouwing. 4.2 | Hoeveelheid sloopmeters niet helemaal juist Op grond van het Rood voor Rood beleid moet de te slopen bebouwing met een vergunning te zijn opgericht. De gemeenteraad stelt dat de te slopen bebouwing is opgericht met een vergunning. Daarbij wordt verwezen naar de data en de dossiernummers.

Appellant merkt op dat uit het dossieronderzoek blijkt dat er in afwijking is gebouwd met de verleende vergunning van 27 juli 1993. De verleende schuur is met 4,7 meter verlengd. Zonder een nieuwe aanvraag en vergunning heeft een ambtenaar besloten gebruik te maken van de algehele 10%-vrijstelling. Verweer gemeente In het bouwdossier (waar de verleende vergunning van 27 juli 1993 in zit) is opgenomen dat er is gebouwd in afwijking van de verleende vergunning. In het toenmalige stemmingsplan is een algehele vrijstelling van 10% opgenomen en deze is destijds ook toegekend. Dit is gecommuniceerd met de eigenaar en vervolgens is het bouwwerk voltooid. Hiermee is de bebouwing legaal tot stand gekomen en kunnen de te slopen landschapsontsierende gebouwen (met een oppervlakte van 1.369 m2) worden ingezet voor deze Rood voor Rood ontwikkeling. 4.3 en 4.4 | Bedrijfsvoering wordt niet helemaal beëindigd De punten 4.3 en 4.4 uit beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. Uitgangspunt van het Rood voor Rood beleid is dat de (agrarische) bedrijfsvoering volledig beëindigd dient te worden of beëindigd dient te zijn. Daar is in dit geval geen sprake van.

Integendeel, er wordt op het perceel Goorsestraat 243-245 naast en woonbestemming op zelfstandige basis een aannemersbedrijf toegestaan met een oppervlakte van 600 m2, terwijl op basis van het huidige bestemmingsplan dit alleen is toegestaan als nevenactiviteit bij het agrarische bedrijf. Als het agrarische bedrijf wegbestemd wordt, dan dient ook het aannemersbedrijf te worden wegbestemd. Het aannemersbedrijf maakt in planologisch opzicht onderdeel uit van het agrarisch bedrijf aangezien het een nevenactiviteit is. Er is sprake van een directe planologische koppeling met het agrarische bedrijf. Verweer gemeente De ontwikkeling betreft het slopen van landschapsontsierende bebouwing, het positief bestemmen van het aannemersbedrijf en het realiseren van een nieuwe woning met bijgebouw aan de Kalkovenweg ongenummerd. In het bestemmingsplan is een beperking opgenomen met betrekking tot de toegestane oppervlakte aan bedrijfsbebouwing, namelijk 600 m2. De gemeente Haaksbergen wil het toevoegen van economische dragers aan het buitengebied stimuleren om de vitaliteit en leefbaarheid te behouden. Middels toepassing van het VAB-beleid wordt daar ook veelvuldig gebruik van gemaakt.

Het VAB-beleid is van toepassing voor vrijkomende (vrijgekomen) agrarische bebouwing (het Rood voor Rood beleid gaat specifiek in op het slopen van landschapsontsierende bebouwing).In onderliggend geval is een deel van een agrarisch bedrijf in de loop der tijd omgevormd naar een aannemersbedrijf. In het vigerende bestemmingsplan is dit inderdaad enkel mogelijk als nevenactiviteit bij het agrarische bedrijf. De reden om een partiële herziening te doorlopen voor zowel de bouw- als slooplocatie is om een nieuwe woning met bijgebouw aan de Kalkovenweg mogelijk te maken maar tevens ook de slooplocatie planologisch op de juiste manier te bestemmen. Dit betekent

8

dat het agrarische bedrijf wordt weg bestemd en de aannemersactiviteiten ook als zodanig worden bestemd. 4.5 Het aannemersbedrijf wordt nu als niet-agrarische hoofdactiviteit voortgezet. Er wordt dus nietfunctioneel aan het buitengebied gebonden bedrijvigheid toegestaan. Daarbij is van belang om te weten dat uit het uitgevoerde dossieronderzoek van de bouwvergunningen is gebleken dat het aannemersbedrijf eind jaren 80 clandestien is begonnen. Deze handelswijze zou nu dus uiteindelijk beloond worden met een volwaardige bedrijfsbestemming in het buitengebied en het verkrijgen van (de revenuen van) een compensatiewoning op een locatie waar de eigenaren van de slooplocatie zelf geen overlast van hebben (lusten), maar waar cliënten wel de nadelen van ondervinden (lasten). De verdeling van de lusten en de lasten wordt als onrechtvaardig ervaren. Verweer gemeente Het Rood voor Rood beleid heeft als doel het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit van het buitengebied van Haaksbergen. Het slopen van landschapsontsierende bebouwing aan de Goorsestraat 243 draagt bij aan het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit van het buitengebied. Met het positief bestemmen van het bedrijf wordt een nieuwe economische drager in het buitengebied gevestigd waarbij geen extra bebouwing wordt toegestaan (dit is ook opgenomen in het ‘Rood voor Rood en VAB-beleid 2011’ van de gemeente Haaksbergen).

Met het positief bestemmen van het aannemersbedrijf is het feitelijk gebruik (weloverwogen) planologisch vastgelegd. Eveneens zijn er meerdere locaties in het buitengebied van Haaksbergen met een bedrijfsbestemming. Grootschalige bedrijven zijn in het buitengebied van Haaksbergen niet aanwezig en zijn gevestigd op bedrijventerreinen. Het aannemersbedrijf is begrensd voor uitbreiding op het gebied van extra bebouwing en milieucategorie. De maximale oppervlakte aan bebouwing voor het aannemersbedrijf is 600 m 2 en in de regels van het bestemmingsplan is opgenomen dat hier een aannemersbedrijf gevestigd mag zijn. Een aannemersbedrijf kan op basis VNG-publicatie worden aangemerkt als ‘Aannemersbedrijf met werkplaats: b.o. < 1.000 m2’. Een dergelijk bedrijf is aan te merken als een milieucategorie 2 bedrijf. Een dergelijk (reeds aanwezig) bedrijf met deze (beperkte) omvang is dan ook passend in het buitengebied. Met het doorlopen van een herziening van het bestemmingsplan is ervoor gekozen om alles volledig en juist te bestemmen. 4.6 Bovengenoemde beroepsgronden (4.1 tot en met 4.5) maakt de afweging die de gemeenteraad heeft gemaakt onevenredig nadelig is voor een of meer betrokken belangen in verhouding tot de met het plan te dienen doelen. De bandbreedte die gemeenteraad heeft is overtreden.

Verweer gemeente Voor het verweer op dit beroepsgrond verwijzen wij u naar de reactie van de gemeente onder beroepsgrond 4.1 tot en met 4.5. 4.7 & 4.8 | Alle bebouwing op het erf slopen met uitzondering bedrijfswoning en 150 m 2 aan bijgebouwen De punten 4.7 en 4.8 uit beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. Op grond van het Rood voor Rood beleid moet alle bebouwing op het erf met uitzondering van de (bedrijfs)woning of karakteristieke, beeldbepalende en cultuurhistorische bebouwing maar inclusief alle verhardingen, sleufsilo’s en dergelijke gesloopt te worden. Op de slooplocatie blijft maximaal 150 m2 aan bijgebouwen gehandhaafd. Aan dit uitgangspunt wordt niet voldaan. De bedrijfsbebouwing voor het aannemersbedrijf blijft gehandhaafd. Dit terwijl het aannemersbedrijf een nevenactiviteit is en in planologisch opzicht gekoppeld is aan het agrarisch bedrijf.

9

Verweer gemeente Het uitgangspunt van het Rood voor Rood beleid is dat alle landschapsontsierende bebouwing van het agrarische bedrijf wordt gesloopt. Met het aanpassen van het bestemmingsplan wordt de bestemming gewijzigd en worden de bouwmogelijkheden beperkt. Bij een woonbestemming mag een woning van maximaal 750 m3 met bijgebouw van maximaal 150 m2 gerealiseerd worden. In voorliggend geval is een bedrijfsbestemming toegekend waardoor er meer bebouwing aanwezig mag zijn (specifiek in dit geval 600 m2 bebouwing ten dienste van het aannemersbedrijf). Met het positief bestemmen van het bedrijf wordt een nieuwe economische drager in het buitengebied gevestigd waarbij geen extra bebouwing wordt toegestaan (dit is ook opgenomen in het ‘Rood voor Rood en VAB-beleid 2011’ (zie onderdeel VAB-beleid) van de gemeente Haaksbergen). Met het positief bestemmen van het aannemersbedrijf is het feitelijk gebruik planologisch vastgelegd. Aan de Goorsestraat 243 (locatie aannemersbedrijf) is de agrarische bestemming verwijderd en een bedrijfsbestemming toegekend. Hierin zijn de bouwmogelijkheden ook vastgelegd kan en mag er maximaal 600 m2 aan bebouwing ten dienste van het aannemersbedrijf. 4.9, 4.10, 4.11 en 4.12 | Bouwlocatie wordt niet op de slooplocatie of direct aangrenzende gronden gerealiseerd De punten 4.9, 4.10, 4.11 en 4.12 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd.

Uitgangspunt van het Rood voor Rood beleid is dat de toegekende kavel op de slooplocatie of direct aangrenzende gronden moet worden gerealiseerd als dit vanuit ruimtelijk of milieuoogpunt mogelijk is. In de zienswijzennota wordt opgemerkt dat het terugbouwen van een compensatiewoning op de slooplocatie niet mogelijk is (naast de woning Goorsestraat 245) en onwenselijk is (achter de bestaande bebouwing). Appellant beseft dat de beschikbare ruimte naast de woning aan de Goorsestraat 245 krap is en niet ideaal voor initiatiefnemer maar bestrijden de mening van de gemeenteraad dat het niet mogelijk is. Appellant verwijst naar een afbeelding op pagina 7 van het beroepschrift en geeft hierbij aan waarbij het volgens appellant mogelijk is om een woning te bouwen. Nu de gemeenteraad heeft aangegeven dat het omzetten van de huidige tweede bedrijfswoning aan de Goorsestraat 245 naar een burgerwoning geen onevenredige aantasting van het woon- en leefklimaat met zich meebrengt, is de compensatiewoning naast de Goorsestraat 245 mogelijk. Beide woningen moeten immers voldoen aan hetzelfde toetsingscriterium: is er sprake van een goede ruimtelijke ordening. Verweer gemeente De afstand tussen de bestaande woning aan de Goorsestraat 245 en de zijdelingse perceelsgrens bedraagt circa 20 meter.

Door tussen de perceelsgrens en de bestaande woning een nieuwe perceel worden de bouwmogelijkheden voor beide woning sterk beperkt. De bouwregels schrijven voor dat er tussen de zijdelingse perceelgrens en een hoofdgebouw minimaal 3 meter moet bedrag en een woning minimaal 6 meter breed moet zijn. Het is mogelijk om van deze 3 meter af te wijken en de afstand te verkleinen naar 0 meter. Vanwege de naastgelegen sloot is dit niet mogelijk/wenselijk om deze afstand te verkleinen. Daarbij worden de bouwmogelijkheden voor de bestaande woning sterk beperkt indien er een nieuwe woning naast wordt gebouwd. Een bouwkavel mag op basis van het Rood voor Rood beleid maximaal 1.000 m 2. Met deze oppervlakte wordt er ruimte geboden om een vrijstaande woning met bijgebouw te kunnen bouwen. Binnen deze bouwkavel dienen ook andere bouwwerken, geen gebouw zijnde en andere activiteiten plaats te vinden (bijv. tuin). Door een woning tussen de zijdelingse perceelsgrens en de bestaande woning te bouwen worden beide woningen beperkt in de bouwmogelijkheden als in het beperkte gebruik van de overige gronden. Op onderstaande afbeelding is de woning aan de Goorsestraat 245 te zien. Ten zuidwesten staat ook een bijgebouw behorende bij deze woning. Hierdoor blijft er een onaanvaard klein perceel over er zijn er geen mogelijkheden om een woning met bijgebouw (en tuin) te realiseren.

Vanuit een goede ruimtelijke ordening is het niet mogelijk hier een nieuwe woning te realiseren tussen de zijdelings perceelsgrens en de bestaande woning (Goorsestraat 245).

10

Afbeelding: luchtfoto Goorsestraat 245 4.13 & 4.14 | Compensatiewoning achter bestaande bebouwing De punten 4.13 en 4.14 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. Vanuit ruimtelijk oogpunt is aangegeven dat het onwenselijk is om achter de bestaande een compensatiewoning te realiseren omdat hierdoor ‘tweedelijns bebouwing’ ontstaat en dat niet wenselijk is in het buitengebied. Appellant is van mening dat dit een hoog gelegenheidskarakter heeft. Appellant merkt op dat de gemeenteraad erkent dat er voldoende ruimte is binnen het bouwvlak, waar geen milieutechnische belemmeringen zijn. Er is voldoende afstand tot de Goorsestraat in verband met wegverkeerslawaai en er is voldoende afstand qua milieuzonering. Er wordt verwezen naar een afbeelding in het beroepschrift (pagina 8), waar appellant aangeeft een indicatie geeft van beschikbare ruimte voor het realiseren van een woning zonder aantasting van het aanwezige groen. Appellant stelt dat het standpunt (ruimtelijk niet wenselijk is om de compensatiewoning achter de bestaande woning te realiseren, of te wel ‘tweedelijns bebouwing’) in strijd is met het fundamentele principe van zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik. Daarbij stelt de appellant dat het bouwvlak groot genoeg is voor een compensatiewoning, aansluit bij bestaande bebouwing en past bij de directe landschappelijke omgevingskenmerken.

Dit staat in schril contrast met de hoek Kalkovenweg/Buurserstraat (bekend als gemeente Haaksbergen, sectie S, nummer 919 en 920), waar geen sprake is van bestaand bouwvlak en waar sprake is van een gebied met hoge cultuurhistorische, archeologische en landschappelijke waarden. Bovendien is de hoek Kalkovenweg/Buurserstraat ook nog eens gelegen op een prominente zichtlocatie aan een mooie, groene entreeroute. Verweer gemeente Er is voldoende ruimte achter de bestaande woningen (Goorsestraat 243 en Goorsestraat 245) om hier een compensatiewoning te realiseren. Echter is het vanuit ruimtelijk oogpunt niet mogelijk/wenselijk om een compensatiewoning achter de bestaande woningen te realiseren. Hierdoor ontstaat er tweedelijns bebouwing en dat is niet passend in het buitengebied. Vanuit zorgvuldig en zuinig ruimtegebruik is aansluiting gezocht bij de bestaande bebouwing aan de Kalkovenweg 4. De compensatiewoning sluit aan bij de bestaande woning waardoor de openheid van het perceel behouden blijft. In het verweer van de gemeente onder de beroepsgronden 2.1, 2.2, 3.1, 3.2 en 4.1 is nader beschreven waarom de bouwlocatie aan de Kalkovenweg geschikt is.

11

4.15 & 4.16 De punten 4.15 en 4.16 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. Appellant vinden de stelling dat tweedelijns bebouwing niet passend is in het buitengebied merkwaardig in vergelijking met een andere Rood voor Rood ontwikkeling (zie bestemmingsplan ‘Buitengebied Haaksbergen, partiële herziening Bartelerweg 9’’. Verwezen wordt naar de afbeelding op pagina 9 van het beroepschrift. Appellant stelt dat deze woning scheef achter op het erf wordt gesitueerd. Volgens de appellant is dit redelijkerwijs ook ‘tweedelijns bebouwing’. Als de compensatiewoning aan de Bartelerweg 9 vanuit ruimtelijk oogpunt aanvaardbaar wordt geacht, waarom wordt een compensatiewoning dan niet acceptabel geacht. Daarbij kan voor de compensatiewoning gebruikt gemaakt worden van één van de twee bestaande uitwegen. Een uitweg vlak langs één van de twee bestaande woningen aan de Goorsestraat brengt en zekere mate van ongemak met zich mee voor de initiatiefnemer, maar appellant is van mening dat dit ongemak geen onaanvaardbaar niveau bereikt. Tegenover de lust mogen ook enige lasten bestaan. Verweer gemeente De Rood voor Rood ontwikkeling ter plaatse van de Bartelerweg 9 is geen vergelijkbare ontwikkeling. Ter plaatse van de Bartelerweg 9 is één woning aanwezig en wordt op basis van Rood voor Rood beleid één extra woning toegevoegd.

De compensatiewoning wordt hier niet achter de bestaande woning gerealiseerd en er is dus geen sprake van tweedelijns bebouwing. Ter plaatse van de slooplocatie aan de Goorsestraat zijn reeds twee woningen aanwezig en is het toevoegen van een compensatiewoning achter deze woningen vanuit ruimtelijk oogpunt niet wenselijk. In de bestemmingsplannen voor het buitengebied van Haaksbergen worden geen specifieke bouwvlakken opgenomen waar een woning gebouwd moet worden. Er worden bestemmingsvlakken toegekend en binnen deze bestemmingsvlakken dient een woning gebouwd te worden met in achtneming van de geldende bouwregels. Hierdoor is het mogelijk dat een woning verder van de weg is gesitueerd dan een andere woning, mits dit vanuit stedenbouwkundig oogpunt gewenst is en geen sprake is van tweedelijns gebouw. 4.17 Volgens het Rood voor Rood beleid is een alternatieve locatie voor de compensatiewoning pas alleen aan de orde als de realisatie van een woning op de slooplocatie echt niet mogelijk is. Dit is een strenger criterium dan wenselijk.

Verweer gemeente In het Rood voor Rood beleid is opgenomen (pagina 4) het volgende opgenomen ’Wanneer het vanuit ruimtelijk- of milieuoogpunt niet mogelijk is om op slooplocatie terug te bouwen kan er worden gezocht naar een locatie in twee daartoe aangewezen gebieden, te weten de Wissinkbrink en de Veldmaat, tussen de huidige kern en de Noordsingel (zie bijlage voor begrenzing)’. Er is aangetoond dat het vanuit ruimtelijk oogpunt en zorgvuldig en zuinig ruimtegebruik het niet mogelijk is om op de slooplocatie terug te bouwen. Zie ook de reactie van de gemeente onder 4.1. 4.18 tot en met 4.23 | De nieuwe bouwlocatie ligt niet in de twee aangewezen zoekgebieden De punten 4.18 tot en met 4.23 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. Appellant geeft aan dat als de bouwlocatie echt niet mogelijk is aan de Goorsestraat 243/245 – hetgeen wordt bestreden – dan moet volgens het beleid de nieuwbouwlocatie in de twee daartoe aangewezen gebieden liggen, te wetende de Wissinkbrink en de Veldmaat (verwezen wordt naar bijlage van Rood voor Rood beleid ‘Zoekgebieden Rood voor Rood’). Pas als er een onoverkomelijk probleem is, dan zou hiervan kunnen worden afgeweken. Appellant merkt op dat binnen de aangewezen gebieden voldoende potentiële locaties aanwezig waren voor een compensatiewoning. Er zijn kavels te koop geweest aan de Eppenzolderweg.

De initiatiefnemer had een kavel kunnen kopen, maar is nagelaten door initiatiefnemer. Daarnaast zijn er aan de Kolenbranderweg nog minimaal twee kavels te koop indien er een marktconforme prijs voor betaald wordt. Het betreft hier twee kavels van circa 1.700 m2 per kavel. Verder heeft de gemeente zelf nog agrarische grond in bezit binnen het zoekgebied Wissinkbrink (circa 5,5 hectare grond). Deze grond is uitstekend geschikt voor woning bouw. Dit blijkt uit het bestemmingsplan ‘Buitengebied Haaksbergen, partiële herziening deelgebied Wissinkbrink’

12

(vastgesteld op 25 november 2020). Ook wordt – in tegenstelling tot de hoek Kalkovenweg/Buurserstraat – in de zoekgebieden geen afbreuk gedaan aan de cultuurhistorische, archeologische en landschappelijke waarden. Appellant stelt dat de gemeenteraad niet op bovenstaande serieus is ingegaan. Het argument dat de initiatiefnemer geen gronden in eigendom heeft is volgens appellant geen steekhoudend doorslaggevend ruimtelijk argument. De gemeente heeft grond in bezit en kan die aan initiatiefnemer aanbieden. Op dit onderdeel wordt in strijd gehandeld met het eigen beleid. Verweer gemeente Het bestemmingsplan ‘Buitengebied Haaksbergen, partiële herziening Kalkovenweg ongenummerd en Goorsestraat 243-245’ maakt het realiseren van een compensatiewoning met bijgebouw op het perceel aan de Kalkovenweg ongenummerd mogelijk. Het perceel aan de Kalkovenweg ongenummerd is in eigendom van de initiatiefnemer. De initiatiefnemer heeft geen gronden in eigendom welke zijn gelegen in de zoekgebieden. Daarnaast zijn de erven in de Wissinkbrink voor het overgrote deel al ontwikkeld met toepassing van Rood voor Rood en geldt ook in dat gebied dat solitaire woningen niet zijn toegestaan. De woning aan de Kalkovenweg ligt aan de rand van de kern van Haaksbergen en in de bebouwingsconcentratie van de Kalkovenweg.

Dat is de reden dat de gemeente Haaksbergen deze locatie als goed alternatief beschouwd voor een compensatiewoning in het kader van Rood voor Rood. De gronden die de gemeente Haaksbergen zelf in bezit heeft in het gebied Wissinkbrink zijn ingebracht in een gebiedsontwikkeling waar woningen worden gerealiseerd. Deze ontwikkeling bevindt zich in de bestemmingsplanprocedure. Deze ontwikkeling gaat slechts over een deel van het in het gebied Wissinkbrink. Deze ontwikkeling is opgenomen in bestemmingsplan ‘Buitengebied Haaksbergen, partiële herziening deelgebied Wissinkbrink’. Dit bestemmingsplan is nog in procedure en daarmee nog niet onherroepelijk. Voor de overige gronden in de Wissinkbrink, welke in het bezit zijn van de gemeente Haaksbergen, heeft nog geen besluitvorming plaatsgevonden. Daarnaast zijn (en worden) de gronden in de Wissinkbrink ingezet als uitruilgronden voor andere gronden in het kader van de Natura 2000. 4.24 & 4.25 | Een goede landschappelijke inpassing van de compensatiewoning op de hoek Kalkovenweg/Buurserstraat is niet mogelijk De punten 4.24 en 4.25 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. Een woning met bijgebouw leidt tot het definitief kwijtraken van een deel van de openheid die typerend is voor een cultuurhistorisch waardevol gebied. Een functiewijziging van groen naar rood is per definitie niet landschappelijk in te passen.

Bebouwing tast de typische open en groene kenmerken van het gebied aan. Het betekent een aantasting van een fundamenteel ruimtelijk uitgangspunt, namelijk het waarborgen van het open en groene karakter van het betrokken gebied. Uit meerdere punten blijkt dat niet wordt voldaan aan het Rood voor Rood beleid. Er zijn vanuit het oogpunt van een goede ruimtelijke ordening geen bijzondere omstandigheden in het geding die het rechtvaardigen om maatwerk toe te passen. Deze conclusie is overigens ook logisch omdat het bestemmingsplan ontwikkelingen mogelijk maakt die in strijd zijn met het doel van het Rood voor Rood beleid, te weten het vergroten van de ruimtelijke kwaliteit in het landelijk gebied. De concrete belangen zorgen ervoor dat de belangenafweging van de gemeenteraad juridisch niet haalbaar is. Verweer gemeente Het doel van het Rood voor Rood beleid is het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit van het buitengebied van Haaksbergen. Dit doel wordt onder andere bereikt door vermindering van verstening in het buitengebied. Specifiek wordt aan de Goorsestraat 243 1.369 m2 aan landschapsontsierende bebouwing gesloopt. Eveneens wordt deze locatie landschappelijk ingepast waardoor het erf na de sloop passend in het gebied is. Voor een nieuwe woning met bijgebouw met toepassing van het Rood voor Rood beleid dient er 1.000 m2 aan landschapsontsierende bebouwing gesloopt te worden.

In voorliggend geval wordt er 369 m2 extra aan bebouwing gesloopt. Hierdoor er is dan ook sprake van een extra kwaliteitsverbetering van het buitengebied.

13

Er is eerder aangegeven waarom de compensatiewoning met bijgebouw niet op de slooplocatie dan wel in één van de twee zoekgebieden wordt teruggebouwd. Op het perceel is aansluiting gezocht bij de bestaande bebouwing waardoor het karakter van het perceel aldaar behouden blijft. De nieuwe woning met bijgebouw belemmert geen extra zicht, want de nieuwe woning met bijgebouw komt in dezelfde lijn als de bestaande bebouwing aan de Kalkovenweg 4 (naast gelegen perceel). Verder wordt deze locatie landschappelijk ingepast en wordt de achterliggende es beter zichtbaar. De voorgenomen ontwikkeling is niet mogelijk binnen de vigerende bestemmingsplannen. Een herziening van een bestemmingsplan is nodig om ontwikkelingen die wenselijk zijn, in het kader van het Rood voor Rood beleid, mogelijk te maken. In dit geval wordt de agrarische bestemming aan de Goorsestraat 243-245 wegbestemd en de bouwmogelijkheden beperkt. Aan de locatie aan de Kalkovenweg ongenummerd (sectie S, nummer 919 en 920) wordt een deel bestemd tot ‘Wonen’. Een woning en bijgebouw mag alleen binnen de woonbestemming gebouwd worden. Het overgrote deel van het perceel behoudt dezelfde bestemming ‘Agrarisch met waarden – landschap’ met de functieaanduiding ‘landschapswaarden’.

Voor iedere Rood voor Rood ontwikkeling dient het bestemmingsplan aangepast te worden om de bouwmogelijkheden van het agrarische bedrijf te beperken, de agrarische bestemming te verwijderen (of aan te passen in geval van ontmenging) en de bouwmogelijkheden voor de compensatiewoning met bijgebouw. Beroepsgrond 4: Strijd met de provinciale verordening en omgevingsvisie 5.1 & 5.2 De punten 5.1 en 5.2 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. De gemeenteraad heeft de zienswijze afgedaan door in de zienswijzennota kortweg te verwijzen naar een summiere e-mail van een beleidsmedewerker van de provincie (appellant heeft kopie van de email opgenomen in het beroepschrift, zie pagina 11). Appellant is van mening dat met de inhoud van deze e-mail de zienswijze onvoldoende is weerlegd en dat de provincie uitgaat van een onjuist feitencomplex. Cliënten blijven van oordeel dat sprake is van strijd met de provinciale verordening en omgevingsvisie. Verweer gemeente Het provinciaal beleid is verwoord in tal van plannen. Het belangrijkste plan betreft de Omgevingsvisie Overijssel, welke is verankerd in de Omgevingsverordening. De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn in de Omgevingsvisie Overijssel geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving.

Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. Dit model is gebaseerd op drie niveaus, te weten: 1. Of – generieke beleidskeuzes; 2. Waar – ontwikkelingsperspectieven; 3. Hoe – gebiedskenmerken. Iedere ruimtelijke ontwikkeling dient getoetst te worden aan bovengenoemd uitvoeringsmodel. De ontwikkeling aan de Kalkovenweg ongenummerd en Goorsestraat 243-245 is ook getoetst aan dit uitvoeringsmodel (zie hoofdstuk 4 van de plantoelichting). Ontwikkelingen in het buitengebied van Overijssel die niet passen binnen het bestemmingsplan – maar wel binnen de omgevingsvisie – krijgen sinds 2008 de ruimte met het KGO-beleid van de provincie. Het Rood voor Rood beleid is een uitwerking van het provinciale KGO-beleid waarmee het aansluit bij de doelen van provincie Overijssel. Wanneer een bestemmingsplan in procedure wordt gebracht wordt dit ook ter kennisgeving aangeboden aan provincie Overijssel. In voorliggend geval is het voorontwerp bestemmingsplan, het ontwerp bestemmingsplan en het gewijzigd vastgestelde bestemmingsplan ter kennisgeving aan de provincie Overijssel aangeboden. De provincie Overijssel is hierdoor op de hoogte van ruimtelijke procedures en worden in de gelegenheid gesteld om inspraak of zienswijzen in te dienen en/of beroep/reactieve aanwijzing te geven.

Het gewijzigd vastgestelde bestemmingsplan is na akkoord van de provincie Overijssel ter inzage gelegd ten behoeve van de beroepstermijn.

14

Provincie Overijssel heeft zowel bij het voorontwerp, ontwerp en het gewijzigd vastgestelde bestemmingsplan aangegeven akkoord te zijn met de voorgenomen ontwikkeling en dat het in overeenstemming is met het provinciaal belang. Provincie Overijssel heeft geen (aanvullende) zienswijze ingediend waaruit blijkt dat het plan in strijd is met provinciaal beleid. 5.3 | Nieuw ruimtebeslag in groene omgeving Er is sprake van extra nieuw ruimtebeslag in de groene omgeving. Het is zonneklaar dat het open en groene karakter op de hoek Kalkovenweg/Buurserstraat wordt aangetast (groen wordt rood). Verweer gemeente De voorgenomen ontwikkeling gaat uit van sloop van de landschapsontsierende bebouwing waarbij ter compensatie één extra woning met bijgebouw wordt gerealiseerd. Per saldo is geen sprake van extra ruimtebeslag door bouwen en verharden op de groene omgeving, maar juist een (forse) afname. In voorliggend geval bevindt zich de bouwlocatie van de compensatiewoning met bijgebouw niet op de slooplocatie maar op een ander perceel waar het aansluit bij bestaande bebouwing en landschappelijk is ingepast. Per saldo wordt er (369 m2) meer landschapsontsierende bebouwing (rood) dan de benodigde 1.000 m2 voor een compensatiewoning van maximaal 750 m 3 met bijgebouw van maximaal 150 m2 gesloopt.

Hierdoor is sprake van minder verstening in het buitengebied dan wat de voorschriften van het Rood voor Rood beleid schrijven. 5.4, 5.5 en 5.6 | Geen zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik De punten 5.4, 5.5 en 5.6 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. In artikel 2.1.3 van de provinciale omgevingsverordening is bepaald dat er sprake moet zijn van zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik. Dit principe brengt met zich mee dat eerst zoveel mogelijk bestaande erven gebruikt moeten worden voordat meegewerkt mag worden aan nieuw ruimtebeslag in de groene omgeving. Zoals eerder is aangegeven is her benutting van het bestaande bouwvlak aan de Goorsestraat 243/245 in redelijkheid mogelijk. Er is sprake van strijd met de provinciale omgevingsverordening en de omgevingsvisie. Alleen op basis hiervan dient geen medewerking verleend te worden aan het bestemmingsplan. In de e-mail van de provincie wordt de opmerking gemaakt dat er voldoende verwoord is waarom de woning op een andere locatie wordt gebouwd dan op de slooplocatie zelf, namelijk vanwege de hoge geluidsbelasting. Daaruit blijkt dat de provincie zich onvoldoende heeft verdiept in de feitelijke situatie. Er is namelijk voldoende ruimte beschikbaar binnen het bouwvlak van de slooplocatie waar geen sprake is van een te hoge geluidsbelasting of andere milieutechnische belemmeringen.

Verweer gemeente Zoals eerder is aangegeven is het toevoegen vanuit ruimtelijk oogpunt niet aanvaardbaar om een nieuwe woning achter de bestaande woning toe te voegen. Wanneer de nieuwe woning tussen de bestaande woningen wordt gerealiseerd is er sprake van een te hoge geluidsbelasting vanwege wegverkeerslawaai. Indien de compensatiewoning achter de bestaande woning wordt gerealiseerd dan is er geen sprake van een te hoge geluidsbelasting, maar vanuit ruimtelijk oogpunt is niet aanvaardbaar. De voorgenomen ontwikkeling is getoetst aan de uitgangspunten van de provinciale omgevingsverordening (zie hoofdstuk 4 van de plantoelichting behorende bij het bestemmingsplan en verweer gemeente onder 5.1 en 5.2). 5.7 tot en met 5.11 | Geen versterking ruimtelijke kwaliteit, maar verslechtering De punten 5.7 tot en met 5.11 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. Er is door de nieuwe ontwikkelingen die het bestemmingsplan mogelijk maakt geen sprake van een versterking van de ruimtelijke kwaliteit. De compensatiewoning op de hoek Kalkovenweg/Buurserstraat ligt in het ontwikkelingsperspectief ‘Wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap’. Op grond hiervan is de ruimtelijke kwaliteitsambitie een zichtbaar en beleefbaar mooi landschap.

15

Het realiseren van een woning met bijgebouw in deze fraaie omgeving leidt niet tot een zichtbaar en beleefbaar mooi landschap. Door extra rood te creëren is juist sprake van een verslechtering van de ruimtelijke kwaliteit. De bestaande kwaliteiten worden niet benut en er wordt afbreuk gedaan aan de bestaande kwaliteiten. Appellant vindt de opmerking van de provincie dat het open karakter behouden blijft onverklaarbaar. De bouw van een woning en een schuur tast per definitie de openheid aan. Het aanplanten van enkele erfbomen, solitair en in een groep, een groensingel, een boomgaard, een plantsoen en enkele openingen verandert daar niets aan. De compensatiewoning past niet in de ter plekke van toepassing zijnde ontwikkelingsperspectief. Per saldo wordt er aan het buitengebied naast een compensatiewoning ook nog een nieuw bedrijf toegevoegd, te weten een aannemersbedrijf. Bedrijvigheid die niet thuishoort in het buitengebied maar op een bedrijventerrein. Er wordt niet voldaan aan de voorwaarden van artikel 2.1.5 van de provinciale omgevingsverordening en de omgevingsvisie. Verweer gemeente In paragraaf 4.2.4.2 ‘Ontwikkelingsperspectieven’ van de plantoelichting is de toetsing aan het ‘Ontwikkelingsperspectief’ beschreven.

Hieronder de toelichting: In voorliggend geval is sprake van een Rood-voor-Rood project waarbij landschapsontsierende bebouwing aan de Goorsestraat wordt gesloopt en er ter compensatie aan de Kalkovenweg een compensatiewoning wordt gebouwd. De compensatiewoning vormt geen belemmering voor omliggende (agrarische) bedrijfsvoering en past binnen het geldende ontwikkelingsperspectief die uitgaat van een menging van functies. Voor een nadere toelichting hierop wordt verwezen naar paragraaf 5.5 en paragraaf 5.6. Het plandeel aan de Goorsestraat ligt in een ontwikkelingsperspectief waarbij de focus meer op het agrarisch ondernemen ligt. In voorliggend geval is echter sprake van een agrarisch bedrijfsperceel waar de agrarische bedrijfsactiviteiten zijn beëindigd en ook niet wordt verwacht dat in de toekomst opnieuw een agrarisch bedrijf gevestigd gaat worden. Met Bestemmingsplan “Buitengebied Haaksbergen, partiële herziening Kalkovenweg ongenummerd en Goorsestraat 243-245” Vastgesteld BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies 26 voorliggend bestemmingsplan wordt aan dit perceel een passende bestemming toegekend, welke geen belemmering vormt voor omliggende agrarische bedrijven. Geconcludeerd wordt dat het voornemen in overeenstemming is met het ter plekke geldende ontwikkelingsperspectief.

De ontwikkeling, met toepassing van het Rood voor Rood beleid, gaat uit van de verbetering van de ruimtelijke kwaliteit van het buitengebied van Haaksbergen. Op de slooplocatie wordt 1.369 m2 aan landschapsontsierende bebouwing gesloopt en dat is meer dan de benodigde 1.000 m2. Ook de overige erfverhardingen worden verwijderd. Ter plaatse van de slooplocatie wordt voormalig rood verwijderd en maakt het door middel van landschappelijke inpassing plaats voor groen. Ter plaatse van de bouwlocatie aan de Kalkovenweg blijft het open karakter behouden door de nieuwe woning met bijgebouw aan te laten sluiten bij de bestaande bebouwing. Het aanplanten van (passende) verschillende bomen, plantsoen, groensingel en openingen versterken de landschapswaarden. Met het positief bestemmen van het bedrijf wordt een nieuwe economische drager in het buitengebied gevestigd waarbij geen extra bebouwing wordt toegestaan. Met het positief bestemmen van het aannemersbedrijf is het feitelijk gebruik planologisch vastgelegd. Het aannemersbedrijf is op basis VNG-publicatie aangemerkt als ‘Aannemersbedrijf met werkplaats: b.o. < 1.000 m2’. Een dergelijk bedrijf is aan te merken als een milieucategorie 2 bedrijf. Bij bedrijven tot en met categorie 2 sprake is van activiteiten met geen of weinig milieubelasting op de omgeving.

Vaak zijn dergelijke bedrijven dan ook in de nabijheid van woningen te exploiteren. In dit geval vinden de werkzaamheden vooral inpandig plaats en gaat het hoofdzakelijk om de opslag van bouwmaterialen. Dergelijke bedrijfsactiviteiten hebben geen relevante invloed op de betreffende woning. Daarnaast bedraagt de afstand nog steeds 23 meter en zal de milieusituatie met name worden bepaald door de geluidsbelasting van de Goorsestraat. Het aannemersbedrijf brengt dan ook geen onevenredige aantasting van het woon- en leefklimaat ter plaatse van de her te bestemmen woning aan de Goorsestraat 245 met zich mee. In het bestemmingsplan is specifiek opgenomen dat hier een aannemersbedrijf gevestigd mag zijn en hoeveel vierkante meter aan bebouwing aanwezig mag zijn/gebouwd mag worden.

16

5.12 & 5.13 | Uitvoering is in strijd met de gebiedskenmerken De punten 5.12 en 5.13 uit het beroepschrift zijn hieronder samengevoegd. De compensatiewoning op de hoek Kalkovenweg/Buurserstraat valt in het gebiedskenmerk ‘Essenlandschap’. De ambitie is het behouden van de es als ruimtelijke eenheid. Als norm is bepaald dat essen een beschermde bestemmingsregeling krijgen, gericht op instandhouding van de karakteristieke openheid, de huidige bodemkwaliteit en het huidige reliëf. Aan deze cruciale passages is geheel voorbijgegaan. Het spreekt voor zich dat het bestemmingsplan niet in overeenstemming is met de gebiedskenmerken. Het is zonneklaar dat met de compensatiewoning en de schuur de karakteristieke openheid van het gebied niet in stand wordt gehouden. Van een beschermende bestemmingsregeling is geen sprake. Er wordt op dit punt ook niet voldaan aan de voorwaarden van artikel 2.1.5 van de provinciale omgevingsverordening en de omgevingsvisie. Verweer gemeente Het plangebied ligt op de rand/flank van de es. Volgens de Catalogus Gebiedskenmerken Overijssel biedt de flank van de es “eventueel ruimte voor ontwikkelingen, mits de karakteristieke structuur van erven, beplantingen, routes en open ruimtes wordt versterkt” Het zicht op de open es is (bijna) niet meer aanwezig.

Van een doorkijk of zicht op de es is vanaf de Buurserstraat momenteel vrijwel geen sprake door de aanwezigheid van een singel aan de zuidkant van het plangebied en bebouwing en opgaande beplanting op het perceel aan de westkant. Door deze verstoringen vormt de weide momenteel een afgesloten geheel, waar alleen in de uiterste zuidwesthoek een kleine doorkijk naar de open es is. Het bouwen van een woning met bijgebouw op de geplande locatie zal het zicht op de es niet verminderen. Het landschappelijk inpassingsplan voorziet in een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit van het plangebied. Beroepsgrond 5: Behoud waardevolle eiken 6.1 | Eiken De kans is groot dat door de compensatiewoning de eiken langs de Kalkovenweg op termijn doodgaan bij een onjuiste ophoging (de bodemdeskundige heeft hierover opmerkingen gemaakt) en onnatuurlijke beschadigingen. Op dit moment is er al één eik die per ongeluk beschadigd is. De reactie van de gemeenteraad geeft onvoldoende zekerheid dat de eikenrij behouden blijft. Een goede voorwaardelijke verplichting met de te nemen (instandhoudings)maatregelen is hier op zijn plaats om te borgen dat de eiken niet worden aangetast. Verweer gemeente Er is onderzoek uitgevoerd in hoeverre het ophogen met grond schade toebrengt aan de eiken op de hoek van de Buurserstraat met de Kalkovenweg.

Conclusie van dit onderzoek is dat de grond ophoging naar verwachting weinig tot geen effect heeft op de eiken (zie bijlage ‘Advies boominspectie’). De afstand tussen de woonbestemming en de eiken langs de Kalkovenweg is meer dan 10 meter. De nieuwe woning mag alleen binnen de woonbestemming gebouwd worden en dit is op ruimte afstand van de bomen.

17

2.2 Beroepschrift 2 Gegevens appellant(en) Naam/functie

namens Stichting Natuur en Milieu Haaksbergen Datum beroepschrift Ingekomen datum Raad van State

7 december 2021 9 december 2021

Beroepsgrond 1: Rood voor Rood Appellant geeft aan voorstander te zijn van het Rood voor Rood beleid, maar dit mag niet leiden tot verdere verstening van het buitengebied op andere plekken. Daarom heeft de gemeenteraad in 2015 besloten om het beleid aan te passen voor die situaties waarbij een woning niet op de slooplocatie kan worden gerealiseerd. Verwezen wordt naar een citaat uit het Rood voor Rood beleid 2015: ‘Wanneer vanuit ruimtelijk- of milieuoogpunt niet mogelijk is om op de slooplocatie terug te bouwen kan er worden gezocht naar een locatie in twee daartoe aangewezen gebieden, te weten de Wissinkbrink en de Veldmaat, tussen de huidige kern en de Noordsingel’. In deze zoekgebieden zijn nog voldoende geschikte locaties aanwezig voor het bouwen van een compensatiewoning. Er is volgens appellant geen reden om af te wijken van het beleid en de bouw van een woning aan de Kalkovenweg toe te staan. De beoogde bouwlocatie ligt aan de meest kwetsbare kant van het dorp. Het terrein bevindt zich op een steenworp afstand van Natura 2000 gebied Buurserzand-Haaksbergerveen en het dal van de Schipbeek, dat momenteel gerenatureerd wordt. Verweer gemeente Het uitgangspunt van het Rood voor Rood beleid is om terug te bouwen op de slooplocatie. In dit geval is de slooplocatie aan de Goorsestraat 243-245.

Het realiseren van een compensatiewoning naast de woning aan de Goorsestraat 245 is niet mogelijk. Het betreffende perceel (kadastraal bekend als gemeente Haaksbergen, sectie M, nummer 1083) biedt onvoldoende ruimte om hiernaast een woning te realiseren. Het naastgelegen perceel (kadastraal bekend als gemeente Haaksbergen, sectie M, nummer 109) is niet in eigendom van de initiatiefnemer dan wel de bewoners van de Goorsestraat 243/245. Vanuit ruimtelijk oogpunt is het niet wenselijk om achter de bestaande bebouwing een compensatiewoning te realiseren. Hierdoor ontstaat er ‘tweedelijns bebouwing’ en dat is in het buitengebied vanuit ruimtelijke oogpunt niet aanvaardbaar. Wanneer het vanuit ruimtelijk- of milieuoogpunt niet mogelijk is om op slooplocatie terug te bouwen kan er worden gezocht naar een locatie in twee daartoe aangewezen gebieden, te weten de Wissinkbrink en de Veldmaat. De initiatiefnemer heeft geen gronden in eigendom in deze twee zoekgebieden. De gemeente Haaksbergen heeft gronden in de Wissinkbrink in eigendom. Echter heeft over deze gronden nog geen besluitvorming plaatsgevonden over het gebruik van deze gronden. Wanneer in de zoekgebieden geen gronden voorhanden zijn kan middels de maatwerkparagraaf worden gezocht naar een locatie nabij een bebouwingsconcentratie. Hiermee wordt voorkomen dat er nieuwe solitaire woningen in het buitengebied toegevoegd worden.

Aan de Kalkovenweg liggen een aantal geclusterde woningen die als zodanig kunnen worden aangemerkt. Dit betekent dat de Rood voor Rood woning kan worden gerealiseerd op de beoogde kavel aan de Kalkovenweg ongenummerd. In paragraaf 5.5 ‘Milieuzonering’ van de plantoelichting is onderbouwd dat er geen negatieve effecten zijn op (nabijgelegen) Natura 2000 gebieden.