2024-A28-1.Gemeente Haaksbergen BAG-BGT-BRO 2023 2023 ENSIA def

Verantwoordingsrapportage 2023 Basisregistraties adressen en gebouwen (BAG), grootschalige topografie (BGT) en ondergrond (BRO) Datum vaststelling door College van B&W:

19 maart 2024

Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 1 van 11

Inhoudsopgave Managementsamenvatting ................................................................................................................ 3 1. Inleiding .......................................................................................................................................... 6 1.1 Wettelijke taak ......................................................................................................................... 6 1.2 Winstpakkers voor de organisatie ............................................................................................ 6 2. Resultaten ...................................................................................................................................... 8 2.1 Resultaten in 2023.................................................................................................................... 8 2.2 Trend over meerdere jaren ...................................................................................................... 8 3. Verbeterplan .................................................................................................................................. 9 3.1 Maatregelen vorige ENSIA-ronde ...........................................................................................

10 3.2 Nieuwe verbetermaatregelen ................................................................................................ 10

Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 2 van 11

Managementsamenvatting In ons land worden geobasisgegevens jaarlijks meer dan 5 miljard keer gebruikt via de landelijke voorzieningen. Indirect gebruik, via bijvoorbeeld de doorlevering van geodata door fabrikanten van navigatiesoftware, komt daar nog bovenop. Het gebruik blijft jaarlijks stijgen en het maatschappelijk belang van deze gegevens, als onderdeel van de geo-informatie infrastructuur, is daarmee groot. Het is daarom cruciaal om de gegevenskwaliteit landelijk op peil te houden.

Afbeelding: nationale geo-informatie infrastructuur (NGII) als basis voor maatschappelijke vraagstukken (bron: BZK)

Wij leggen als bronhouderorganisatie verantwoording af over het beheer van de basisregistraties adressen en gebouwen (BAG), grootschalige topografie (BGT) en ondergrond (BRO). Dat doen we intern richting de gemeenteraad en aan het Rijk via het directoraat-generaal Bestuur, Ruimte en Wonen van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. De scores, die op de volgende pagina te zien zijn, vormen het resultaat van door ons uitgevoerde zelfevaluaties. Deze evaluaties betreffen de gegevenskwaliteit en de borging van beheerprocessen. Informatiebeveiliging maakt hiervan vooralsnog geen onderdeel uit.

Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 3 van 11

Scores geobasisregistraties 2023 (tijdvak 1 januari 2023 tot en met 31 december 2023) Basisregistratie

BAG

Score

Consequenties score

Verbetermaatregelen

De BAG is goed op orde. Aandachtspunt is mutatiesignalering op basis van luchtfoto’s. Deze heeft in het verleden 1 keer plaatsgevonden, maar het proces is niet efficiënt gebleken. Ontwikkelingen in de markt blijven volgen en zo mogelijk het proces opnieuw starten.

Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitseisen BAG Mutatiesignalering op basis van luchtfoto's afstemmen met de BGT beheerder. Alle overige Twentse gemeenten hebben dit ingepast in het werkproces, Haaksbergen nog niet.

85%

Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitsverbeteringstrajecten BAG Het samenwerkingsportaal BAGWOZ is begin 2023 in gebruik genomen. Dmv dit portaal wordt tussen de gemeenten en GBTwente gecommuniceerd over mutaties van o.a. bouwjaren, gebruiksoppervlaktes en gebruiksdoelen, zodat deze zoveel mogelijk synchroon lopen. Het project is inmiddels afgesloten en de nieuwe werkwijze is operationeel. Verbetermaatregelen ten aanzien van Borging proces BAG Vinger aan de pols houden vwb de capaciteit bij team Handhaving voor het melden van statuswijzigingen van BAG objecten. Recentelijk zijn 2 nieuwe medewerkers in dienst getreden, de verwachting is dat er nu voldoende capaciteit is voor het signaleren van de statuswijzigingen.

< 75% onvoldoende

vanaf 75% voldoende

Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 4 van 11

Basisregistratie

BGT

Score

100%

Consequenties score

Verbetermaatregelen

De kwaliteit van de BGT is na een jaar van grote inspanning op orde. Veruit de meeste kwaliteitsissues zijn daarbij opgelost. Verdere afstemming zoeken voor inzet van de BGT met betrekking tot het beheer van objecten voor de openbare ruimte en de BGT als informatiedrager gebruiken voor het omgevingsplan

Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitseisen BGT standaard wordt alle geometrie ingewonnen op basis van de kwaliteitseisen die hiervoor zijn geformuleerd Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitsverbeteringstrajecten BGT Het automatisch berichtenverkeer tussen BGT en de BAG software is dit jaar gerealiseerd Verbetermaatregelen ten aanzien van Borging proces BGT Het gehele proces rondom de BGT is in eigen beheer met voldoende formatiecapaciteit

< 75% Onvoldoende

Basisregistratie

BRO

vanaf 75% voldoende

Score

Consequenties score Aanlevering niet NEN-conform → contracten aannemers aanpassen!

Verbetermaatregelen Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitseisen BRO Opnemen in PVE en bestekteksten.

73%

Verbetermaatregelen ten aanzien van Borging proces BRO zie vorige. < 60% onvoldoende

vanaf 60% voldoende

Trend score geobasisregistraties Registratie Score 2018

Score 2019

Score 2020

Score 2021

Score 2022

Score 202

BAG

90%

76%

76%

92%

92%

85%

BGT

75 %

nb

97%

81%

100%

100%

BRO

N.v.t.

29,2%

38%

83%

72%

73%

BGT: door de kwaliteitsimpuls van het afgelopen jaar is de gemeente Haaksbergen voor wat de BGT betreft ‘geheel in control’ De BGT is daarbij geschikt om als de informatiedrager voor het omgevingsplan te dienen. BRO: In de komende tijd is het van belang om de borging goed te laten landen bij de medewerkers. Zo zal er een interne website komen met informatie over de BRO en zal er periodiek informatie gedeeld worden aan iedereen die met de BRO te maken kan krijgen. Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 5 van 11

1. Inleiding 1.1 Wettelijke taak De BAG, BGT en BRO maken onderdeel uit van het overheidsstelsel van basisregistraties. Het bijhouden van deze geobasisgegevens is verplicht voor gemeenten, met inachtneming van de bijbehorende kwaliteitseisen. De BAG bevat gegevens over adressen en gebouwen en deze worden centraal beschikbaar gesteld via de Landelijke Voorziening (BAGLV). Het Kadaster beheert de BAGLV en stelt de gegevens beschikbaar aan de diverse afnemers. Organisaties met een publieke taak, zoals ministeries, waterschappen, politiekorpsen en veiligheidsregio's, zijn verplicht de authentieke gegevens uit de registraties te gebruiken. Doordat de overheid op deze manier gegevens éénmalig inwint en meervoudig gebruikt, vraagt men burgers niet naar de bekende weg. De BGT is een gedetailleerde (in vaktaal: grootschalige) digitale kaart van heel Nederland. Daarin worden alle objecten als gebouwen, wegen, water, spoorlijnen en groen op een eenduidige manier vastgelegd. Het doel van de BGT is de hele overheid gebruik te laten maken van dezelfde basisgegevens over de grootschalige topografie van Nederland. De BRO bevat gegevens over geologische en bodemkundige opbouw van de Nederlandse ondergrond. Momenteel wordt de BRO stapsgewijs voltooid. Per stap bevat deze registratie steeds meer gegevens over de diepe en ondiepe ondergrond.

Deze worden geordend op basis van zogeheten ‘registratieobjecten’. In totaal gaat het om ca. 26 registratieobjecten. Voorbeelden van registratieobjecten zijn de grondwatermonitoringsput of het geotechnisch sondeeronderzoek.

1.2 Winstpakkers voor de organisatie BAG: de bovengenoemde administratieve gegevens komen voor een groot deel uit de BAG (Basisregistratie Adressen en Gebouwen). Kenmerken van gebouwen, adressen, oppervlaktes en bouwjaren worden in de BAG op eenduidige wijze vastgelegd en dienen als basis voor het gebruik in andere basisregistraties als BRP en WOZ, maar ook voor andere toepassingen, zoals: • Evaluatie beleid woningvoorraad •

Opstellen bestemmingsplannen

•

Wijkraden (wijkschouw)

•

Hulpdiensten (bereikbaarheidskaarten)

•

Energieleveranciers (netbeheerders)

•

Vastgoedbeheer

•

Woningcorporaties

•

Navigatiesystemen

BGT: de basisregistratie voor de grootschalige topografie (BGT) dient als de informatiedrager voor diverse gemeentelijk processen. Door koppeling met administratieve gegevens en het leggen van objectrelaties vanuit verschillende geometrische bronnen is het mogelijk om analyses te maken voor  woningbouwprogramma’s (analyse woningvoorraad, leeftijd bewoners, zoeken geschikte locaties)  belasting heffen (woonoppervlaktes, locaties, bouwjaar, waterschap objecten)  wijkgericht werken (reconstructies, onderhoud groen, speelvoorzieningen, voorlichting) Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 6 van 11

    

adressen en routes (o.a. veiligheid, wat is waar) 3D omgevingsinformatie (stedebouwkundig inzicht, geluidsanalyse, zichtlijnen bepalen) Ondermijning (koppeling van KvK en kadastrale informatie) als Informatiedrager voor het omgevingsplan Energietransitie (situering 3D omgeving voor zonnepanelen).

BRO: centrale registratie van gegevens over de ondergrond De Basisregistratie Ondergrond (BRO) is een centrale registratie met publieke gegevens over de Nederlandse ondergrond. Overheden leggen voor dezelfde objecten dezelfde, betrouwbare, algemene gegevens vast. Vanuit één centrale digitale plek, de landelijke voorziening, kunnen gebruikers gegevens opvragen voor informatie over bodem en ondergrond. Op de datasets kunnen ook rekenprogramma’s en modellen uitgevoerd worden. Betrouwbare gegevens, voor iedereen beschikbaar Nu zijn de ondergrondgegevens nog in beheer bij verschillende organisaties. Denk aan gegevens die bekend zijn door metingen via sonderingen of via meetinstrumenten in putten. Ze zijn daardoor niet in dezelfde mate gedigitaliseerd, gestandaardiseerd en geharmoniseerd. En ze zijn maar gedeeltelijk publiek beschikbaar. Dankzij de BRO hebben alle gegevens straks een gevalideerde, hoge kwaliteit en zijn ze voor iedereen vrij beschikbaar. Om dit voor elkaar te krijgen, zijn bestuursorganen verplicht om: - bodem- en ondergrondgegevens aan te leveren volgens de afgesproken standaarden - ondergrondgegevens te gebruiken voor alle overheidstaken - onjuiste gegevens terug te melden aan de bronhouder Ieder jaar worden steeds meer ondergrondgegevens opgenomen in de BRO en voor iedereen toegankelijk gemaakt.

Zo zorgen we samen voor duurzaam, veilig en efficiënt gebruik van de ondergrond.

Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 7 van 11

2. Resultaten 2.1 Resultaten in 2023 De score per basisregistratie is opgebouwd uit drie onderdelen: gegevenskwaliteit, kwaliteitsverbeteringstrajecten c.q. transitie en borging proces. Hieronder is de score aangegeven per geobasisregistratie: Basisregistratie

Onderdeel

Score in %

BAG

Categorie 1: gegevenskwaliteit

77 %

Categorie 2: proces en organisatie

100 %

Totaalscore

85 %

Basisregistratie

Onderdeel

Score in %

BGT

Categorie 1: gegevenskwaliteit

100 %

Categorie 2: proces en organisatie

100 %

Totaalscore

100 %

Basisregistratie

Onderdeel

Score in %

BRO

Categorie 1: gegevenskwaliteit

80 %

Categorie 2: proces en organisatie

66 %

Totaalscore

73 %

Vanaf 75% voldoende

Vanaf 75% voldoende

Vanaf 60% voldoende

2.2 Trend over meerdere jaren Trend score geobasisregistraties: Registratie

Score 2018

Score 2019

Score 2020

Score 2021

Score 2022

Score 2023

BAG

90%

76%

76%

92%

92%

85%

BGT

75 %

nb

97%

81%

100%

100%

BRO

N.v.t.

29,2%

38%

83%

72%

73%

Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 8 van 11

BAG: door een goede afstemming met alle vertegenwoordigers binnen het BAG proces is de kwaliteit van de BAG op orde. Nieuwe ontwikkelingen die het proces beïnvloeden, zoals de Omgevingswet en de WKB, worden opgepakt, zodat de kwaliteit van de BAG wordt gewaarborgd. BGT: de afgelopen twee jaar hebben we veel aandacht besteed aan de kwaliteitsindicatoren met als doel het verbeteren en van de BGT op juistheid en actualiteit van de gegevens alsook afstemming van de gegevens in relatie met de BAG en de BOR. BRO: voor de registratie van de BRO is een duidelijke opgaande trendlijn te zien. De score in 2022 is minder dan voorheen, de oorzaak is onder andere te verklaren omdat er voor uitvoering van de BRO-processen geen structurele formatie beschikbaar is.

Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 9 van 11

3. Verbeterplan 3.1 Maatregelen vorige ENSIA-ronde Ten aanzien van de BAG Mutatiesignalering op basis van luchtfoto’s: dit is nog niet opgepakt. Ten aanzien van de BGT Alle verbetermaatregelen zijn volledig gerealiseerd Ten aanzien van de BRO De verbetermaatregelen zijn slechts gedeeltelijk gerealiseerd

3.2 Nieuwe verbetermaatregelen Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitseisen BAG Mutatiesignalering op basis van luchtfoto's afstemmen met de BGT beheerder. Alle overige Twentse gemeenten hebben dit ingepast in het werkproces, Haaksbergen nog niet. Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitsverbeteringstrajecten BAG Het samenwerkingsportaal BAG-WOZ is begin 2023 in gebruik genomen. Dmv dit portaal wordt tussen de gemeenten en GBTwente gecommuniceerd over mutaties van o.a. bouwjaren, gebruiksoppervlaktes en gebruiksdoelen, zodat deze zoveel mogelijk synchroon lopen. Het project is inmiddels afgesloten en de nieuwe werkwijze is operationeel. Verbetermaatregelen ten aanzien van Borging proces BAG Vinger aan de pols houden vwb de capaciteit bij team Handhaving voor het melden van statuswijzigingen van BAG objecten. Recentelijk zijn 2 nieuwe medewerkers in dienst getreden, de verwachting is dat er nu voldoende capaciteit is voor het signaleren van de statuswijzigingen. Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitseisen BGT Standaard wordt alle geometrie ingewonnen op basis van de kwaliteitseisen die hiervoor zijn geformuleerd. Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitsverbeteringstrajecten BGT Het automatisch berichtenverkeer tussen BGT en de BAG software is dit jaar gerealiseerd.

Verbetermaatregelen ten aanzien van Borging proces BGT Het gehele proces rondom de BGT is in eigen beheer met voldoende formatiecapaciteit. Verbetermaatregelen ten aanzien van Kwaliteitseisen BRO De kwaliteit moet geborgd worden in processen en in de projecten. Opnemen in PVE en bestekteksten. Verbetermaatregelen ten aanzien van Borging proces BRO In de komende tijd is het van belang om de borging goed te laten landen bij de medewerkers. Zo zal er een interne website komen met informatie over de BRO en zal er periodiek informatie gedeeld worden aan iedereen die met de BRO te maken kan krijgen.

Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 10 van 11

Beschrijvingen van de processen op het juiste abstractieniveau zijn essentieel. Functionarissen die een rol hebben in de BRO dienen te handelen zoals in de procesbeschrijving is voorgeschreven. Het kennisniveau dient op peil te worden gehouden, nieuwe medewerkers dienen daartoe zo nodig te worden getraind of geïnstrueerd, terwijl de kennis van bestaande medewerkers op peil dient te worden gehouden. Het naleven van processen kan worden gestimuleerd door afwijkingen te evalueren en de werkwijzen zo nodig aan te passen of hernieuwd onder de aandacht te brengen of door processtappen geautomatiseerd af te dwingen. Bekendheid met processen kan worden verkregen door deelname aan relevante overleggen, workshops en intervisiebijeenkomsten, het volgen van trainingen, door kennisinteracties met collega’s en door bestudering van aangeboden studiemateriaal.

Verantwoordingsrapportage 2023 – Gemeente Haaksbergen – Pagina 11 van 11