Ter vaststelling: Begroting 2027 en meerjarenraming 2028-2030 gemeente Gulpen-Wittem [B.26.04479]
Tekst van het document
Begroting 2027 Vastgesteld in de openbare raadsvergadering van de raad van de gemeente Gulpen-Wittem op 12 november 2026. de raadsgriffier, de voorzitter, {{esl:Signer1:capture:size(200,50)}} {{esl:Signer2:capture:size(200,50)}} mr. R. Reichrath ing. N.H.C. Ramaekers-Rutjens 2 3 Inhoudsopgave Begroting 2027 .................................................................................................1 Inhoudsopgave ................................................................................................3 Voorwoord ......................................................................................................5 Voorwoord ......................................................................................................................5 Leeswijzer .......................................................................................................8 Leeswijzer .......................................................................................................................8 Hoofdstuk 1 .....................................................................................................................8 Hoofdstuk 2 ...................................................................................................................10 Samenvatting
.................................................................................................................11 Bijlages ........................................................................................................................11 Samenvatting .................................................................................................12 Samenvatting .................................................................................................................12 Hoofdstuk 1 inleiding .......................................................................................18 1.1 Programmaplannen ....................................................................................19 Programma 0: Bestuur en Ondersteuning .............................................................21 Programma 1: Veiligheid ..................................................................................30 Programma 2: Verkeer, Vervoer en Waterstaat .......................................................34 Programma 3: Economie ..................................................................................39 Programma 4: Onderwijs ..................................................................................45 Programma 5: Sport, Cultuur en Recreatie ............................................................50 Programma 6: Sociaal Domein
...........................................................................59 Programma 7: Volksgezondheid en Milieu ............................................................71 Programma 8: Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing ........83 Totale baten en lasten ......................................................................................93 1.2 Paragrafen ................................................................................................97 Paragraaf 1 - Lokale heffingen .............................................................................................97 Paragraaf 2 - Weerstandsvermogen en Risicobeheersing ...........................................................110 Paragraaf 3 - Onderhoud Kapitaalgoederen ...........................................................................123 Paragraaf 4 - Financiering ................................................................................................128 Paragraaf 5 - Bedrijfsvoering .............................................................................................134 Paragraaf 6 - Verbonden Partijen ........................................................................................145 Paragraaf 7 - Grondbeleid ................................................................................................148 Paragraaf 8 - Openbaarheidsparagraaf
.................................................................................150 Hoofdstuk 2: Financiële begroting ....................................................................152 Hoofdstuk 2 inleiding .......................................................................................................152 Overzicht baten en lasten per programma .............................................................................152 Baten en lasten per taakveld .............................................................................................153 Incidentele baten en lasten ...............................................................................................156 Stortingen en onttrekkingen Reserves ..................................................................................159 Stortingen en onttrekkingen Voorzieningen ............................................................................163 Investeringsplanning .......................................................................................................166 Geprognosticeerde balans ................................................................................................169 Beleidsindicatoren ..........................................................................................................172 Bijlages
.......................................................................................................................174 Bijlage 1: Samenstelling College van B&W .................................................................................175 4 Bijlage 2: Afkortingenlijst .......................................................................................................180 Bijlage 3: Incidentele en structurele baten en lasten per programma ...................................................184 5 Voorwoord Voorwoord Voor u ligt de Begroting 2027 en Meerjarenraming 2028-2030 van de gemeente Gulpen-Wittem. Deze begroting wordt voor het eerst volledig digitaal aangeboden via Pepperflow. Daarmee zetten wij een belangrijke stap in het verder transparant, inzichtelijk en toegankelijk presenteren van onze beleidsdoelstellingen, prestaties en financiën. Deze begroting heeft een beleidsarm karakter. Het nieuwe college is op 9 juli 2026 aangetreden, terwijl het proces voor de totstandkoming van deze begroting reeds in gang was gezet. Om die reden zijn de afspraken uit het coalitieakkoord nog niet integraal verwerkt in voorliggende begroting. Wij vinden het belangrijk om deze afspraken zorgvuldig te vertalen naar concrete beleidsdoelen, activiteiten en financiële consequenties.
Daarom ontvangt uw raad op 25 februari 2027 een eerste begrotingswijziging waarin de ambities uit het coalitieakkoord nader worden uitgewerkt en financieel worden vertaald. Hiermee geeft het college uitvoering aan de lijn die eerder met uw raad is besproken en vastgelegd in de raadsinformatiebrief van 24 juni 2026 (kenmerk U.26.00839). Het college zit echter niet stil. Ook in de periode voorafgaand aan deze begrotingswijziging wordt al actief gewerkt aan de uitvoering van de ambities uit het coalitieakkoord ‘Dichtbij, Duurzaam, Daadkrachtig’. Het uitgangspunt Dichtbij krijgt onder meer vorm met de instelling van een jongerenraad, de uitwerking van het participatiebeleid en de ontwikkeling van een sociale kaart, zodat inwoners beter hun weg kunnen vinden naar voorzieningen en ondersteuning. Het uitgangspunt Duurzaam komt onder andere tot uiting in de opstart van de beweging Groen Gulpen-Wittem en investeringen in een aantrekkelijke, toekomstbestendige en kwalitatief hoogwaardige openbare ruimte. Vanuit Daadkrachtig werken wij aan een nieuw armoedebeleidsplan, de revitalisering van speelvoorzieningen en de vereenvoudiging van het subsidiebeleid. Daarmee laten wij zien dat, vooruitlopend op de formele beleids- en begrotingsuitwerking, reeds concrete stappen worden gezet om de ambities van het nieuwe college zichtbaar en merkbaar te maken voor onze inwoners.
Samen vormen deze ontwikkelingen, aangevuld met de eerste begrotingswijziging, de basis voor de planning- en controlcyclus van 2027. Het coalitieakkoord 2026-2030 draagt de titel ‘Dichtbij, Duurzaam, Daadkrachtig’. Deze titel verwoordt de ambitie van het college om samen met inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en de gemeenteraad te bouwen aan een sterke en toekomstbestendige gemeente. In de komende bestuursperiode zetten wij in op voldoende en passende woningbouw, het versterken van de leefbaarheid van onze kernen, het behouden en versterken van voorzieningen, een krachtige sociale basis voor jong en oud, een aantrekkelijke en duurzame leefomgeving en een financieel gezonde gemeente. Daarnaast willen wij een overheid zijn die dichtbij inwoners staat, luistert, verbindt en samenwerkt aan oplossingen voor de uitdagingen van vandaag en morgen. De eerste resultaten daarvan worden inmiddels zichtbaar in de uitvoering. Daarmee blijft het coalitieakkoord niet beperkt tot een bestuurlijke ambitie, maar vormt het vanaf de start van deze bestuursperiode het kompas voor ons handelen. 6 Met de introductie van Pepperflow kiezen wij voor een werkwijze die meer inzicht biedt in de samenhang tussen beleid, uitvoering en financiën.
Hoewel deze manier van werken wellicht enige gewenning vraagt, biedt zij tegelijkertijd nieuwe mogelijkheden om informatie overzichtelijk beschikbaar te stellen en de verbinding tussen ambities, prestaties en middelen zichtbaar te maken. Samen met uw raad zullen wij de komende jaren blijven investeren in de verdere ontwikkeling van deze werkwijze voor alle planning- en controlproducten. Bij het opstellen van deze begroting hebben wij nadrukkelijk rekening gehouden met de bevindingen en aandachtspunten die door de provincie zijn meegegeven. Dat stelt ons in staat een begroting aan te bieden die gedurende de gehele meerjarenperiode sluitend is. Dat is een belangrijke mijlpaal en bevestigt dat de ingezette koers naar financieel herstel resultaat oplevert. Tegelijkertijd realiseren wij ons dat een sluitende begroting geen eindpunt is, maar een uitgangspunt voor de opgaven die voor ons liggen. De komende jaren staan in het teken van omvangrijke maatschappelijke, ruimtelijke en financiële uitdagingen. De realisatie van nieuwe woningen, de opvang en huisvesting van asielzoekers en statushouders, het onderhoud van wegen en openbare ruimte, de gevolgen van vergrijzing, de ondersteuning van onze jeugd en het leefbaar houden van onze kernen vragen om blijvende aandacht en investeringen.
Daarnaast liggen diverse strategisch belangrijke projecten voor ons, waaronder ontwikkelingen in Eys, Wijlre-Oost, Wijlre-West, de herontwikkeling van het voormalig Sophianum en de toekomst van de sportvoorzieningen binnen onze gemeente. De financiële consequenties van deze projecten zijn op dit moment nog niet volledig in beeld. Dat vraagt om zorgvuldige voorbereiding en afwegingen, realistische scenario’s en uiteindelijk om onvermijdelijke misschien ook wel pijnlijke keuzes. Het landelijke thema van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, ‘We doen het samen’, sluit nauw aan bij de realiteit waarmee gemeenten dagelijks worden geconfronteerd. Gemeenten voeren steeds meer wettelijke taken uit, terwijl de beschikbare middelen onder druk staan. Ook lokaal zien wij dat de ambities van onze gemeenschap groot zijn en dat de beschikbare financiële ruimte niet onbeperkt is. Dat vraagt om samenwerking, maar ook om het stellen van prioriteiten. Niet alles kan tegelijkertijd en niet iedere wens kan uiteindelijk worden gerealiseerd. Alleen door gezamenlijk verantwoordelijkheid te nemen kunnen wij de juiste keuzes maken voor de toekomst van Gulpen- Wittem. Hoewel het financiële beeld van deze begroting op het eerste gezicht positief oogt, vinden wij het belangrijk ook de risico's te benoemen. Onze leningenportefeuille blijft omvangrijk en vraagt om blijvende aandacht.
Daarnaast zijn wij afhankelijk van externe ontwikkelingen waarop wij slechts beperkt invloed kunnen uitoefenen, zoals landelijke politieke besluitvorming, ontwikkelingen binnen het gemeentefonds en demografische veranderingen. Deze factoren kunnen rechtstreeks van invloed zijn op de financiële positie van onze gemeente. Met deze begroting leggen wij een solide financiële basis voor het komende jaar. Tegelijkertijd zijn wij ons ervan bewust dat de uitdagingen waarvoor wij staan vragen om realisme, bestuurlijke daadkracht en een gezamenlijke inspanning van inwoners, verenigingen, maatschappelijke partners, gemeenteraad en college. Vanuit de uitgangspunten van ons coalitieakkoord willen wij werken aan een gemeente die dichtbij haar inwoners staat, duurzaam investeert in de toekomst en daadkrachtig handelt waar dat nodig is. Alleen zo kunnen wij blijven bouwen aan een leefbaar, financieel gezond en toekomstbestendig Gulpen-Wittem. Frans Derksen 7 Wethouder Financiën, Gezondheid, Cultuur en Evenementen 8 Leeswijzer Leeswijzer De inhoudelijke eisen waaraan de begroting dient te voldoen zijn vastgelegd in het Besluit begroting en Verantwoording (BBV). Artikel 7 van het BBV schrijft voor dat de begroting ten minste bestaat uit de beleidsbegroting en de financiële begroting. De beleidsbegroting die bestaat uit het programmaplan en de paragrafen is opgenomen in hoofdstuk 1.
De Samenvatting vormt samen met Hoofdstuk 2 de financiële begroting. De lasten en de baten worden tenzij anders vermeld zonder + of – teken opgenomen in de tabellen. Een last is immers per definitie negatief en een baat positief. Saldi zijn voorzien van een – teken als het een negatief saldo betreft. Hoofdstuk 1 In Hoofdstuk 1 komen het programmaplan van deze begroting en de voorgeschreven paragrafen aan de orde. De programmaplannen (1.1) vormen beleidsinhoudelijk het hart van de begroting. We volgen in deze begroting de thema- en verplichte taakveldindeling van het BBV. Welke producten van baten en lasten onder welk taakveld vallen is gedetailleerd omschreven in het Besluit Begroten en Verantwoording (BBV). Afwijken binnen de taakvelden is niet toegestaan. Op taakveldniveau kunnen dus de directe baten en directe (kapitaal) lasten van gemeenten met elkaar worden vergeleken. Wij volgen tevens de groepering van de verschillende taakvelden per thema zoals ook aangedragen door het BBV. Dat doen we om de vergelijkbaarheid en aansluiting tussen de achtereenvolgende begrotingen in deze raadsperiode te borgen. Conform de Financiële Verordening kan, bij de start van een nieuwe raadsperiode, het College aan de Raad een andere groepering van taakvelden voorstellen en die groepering vervolgens opnieuw gedurende de volgende raadsperiode vasthouden.
Elk van de programma’s binnen Hoofdstuk 1 volgt dezelfde opzet en bevat dezelfde sub paragrafen. Onderstaand een korte toelichting bij elk van deze sub paragrafen in de volgorde zoals ook in elk van de programmaplannen is opgenomen. De programmaplannen starten telkens met een overzicht van de taakvelden die binnen de gemeente Gulpen-Wittem zijn opgenomen onder het betreffende programma. Programmasamenvatting De programmasamenvatting beschrijft waar het programma over gaat. Daarnaast zijn de voor gemeente Gulpen-Wittem belangrijke beleidsmatige onderwerpen en thema’s binnen het betreffende programma opgenomen. Afhankelijk van het programma zal de programmasamenvatting beknopt of juist uitgebreider van opzet zijn. Beleidskader 9 Het beleidskader bevat de voor het betreffende programma en haar taakvelden relevante beleidsdocumenten. In principe is dit beperkt tot het gemeentelijke (Gulpen-Wittem) of regionale (Heuvelland, Zuid-Limburg) beleidskader. Landelijke wet- of regelgeving is niet opgenomen tenzij zeer relevant. Waar mogelijk is bij de beleidsdocumenten door middel van jaartallen aangegeven op welke periode het betrekking heeft. Hierdoor is er een indicatie over de actualiteit van het vastgestelde beleidskader. Wat willen we bereiken (1e W-vraag)? Onder deze sub paragraaf worden de doelstellingen binnen elk van de programma’s puntsgewijs geformuleerd.
Uitgangspunt is dat bij de start van een nieuwe raadsperiode de doelen worden geformuleerd aan de hand van het vastgestelde Coalitieakkoord. Vervolgens wordt er middels activiteiten, prestaties en budgetten invulling gegeven aan het nastreven van de geformuleerde doelstellingen. Wat gaan we daarvoor doen (2e W-vraag)? De activiteiten die we gaan doen vormen de prestaties die het College toezegt te gaan realiseren in het komende begrotingsjaar. Over de voortgang van deze activiteiten wordt tussentijds in de bestuursrapportage en het jaarverslag aan de Raad verantwoording afgelegd. Bij de formulering van de activiteiten is het telkens de balans zoeken tussen hoofdlijn versus detailniveau. De concreetheid waarmee dit lukt varieert per activiteit en per programma. In de activiteiten zijn ook ‘politiek’ minder aandacht vragende werkzaamheden opgenomen. Die werkzaamheden zijn echter niet minder belangrijk. In de bestuursrapportage en het jaarverslag zullen we de voortgang rapporteren van de activiteiten. Wat mag het kosten (3e W-vraag)? In de 3e W-vraag krijgt de raad inzicht in de baten en lasten per programma. Vanwege BBV technische regels staat het overgrote deel van de baat in de vorm van o.a. de algemene uitkering en de algemene belasting op programma 0. Dat maakt de informatiewaarde van de 3e W-vraag per programma naar onze mening geringer.
De indirecte lasten per programma zijn ondergebracht in het taakveld ‘Overhead’ dat onderdeel uit maakt van het programma 0 Bestuur en ondersteuning. In paragraaf 2.2. ‘Overzicht baten en lasten per taakveld’ wordt de verdeling van de baten en lasten per taakveld weergegeven. In de vorm van een tabel worden de baten, lasten en het resultaat per programma weergegeven. De kolom ‘2025’ betreft de resultaten van de Rekening 2025, ‘2026’ betreft de actuele begroting 2026 tot en met de bestuursrapportage 2026 die de raad in september 2026 heeft vastgesteld, ‘2027’ bevat de begroting 2027 en de jaren 2028 t/m 2030 laten de meerjarenraming voor elk van de programma’s zien. 10 Om de Raad inzicht te bieden in de financiële impact van het reeds bestaande beleid en nieuwe beleidskeuzes is de tabel opgesplitst in 2 delen. Onder het bestaande beleid zijn autonome ontwikkelingen, doorontwikkelingen, raads- en collegebesluiten en de begrotingswijzigingen t/m de bestuursrapportage 2026 opgenomen. Het nieuwe beleid bevat de financiële impact van nieuwe beleidskeuzes die het college voornemens is uit te gaan voeren. Zowel voor het bestaande beleid als voor het nieuwe beleid zijn de lasten nader uitgesplitst in personele lasten, materiële lasten en kapitaallasten. De personele lasten betreffen de salarislasten van de eigen medewerkers en personele inhuur. De materiële lasten bestaan o.a.
werkbudgetten, (subsidie)bijdragen en overige exploitatiekosten. Kapitaallasten betreffen de rente en afschrijving van de investeringen die in het betreffende programma zijn opgenomen. Onder de tabel is een (beknopte) specificatie opgenomen van de baten en lasten binnen het programma. Aangezien de focus en het uitgangspunt de begroting 2027 betreft, is deze kolom van een aparte kleur voorzien en is de specificatie van baten en lasten ook op het begrotingsjaar 2027 toegespitst. Aandachtspunten 2027 Tot slot is binnen de programmaplannen een overzicht opgenomen met de beleidsmatige aandachtspunten voor het begrotingsjaar. Hier betreft het voornamelijk bestaand beleid, verordeningen, maar ook relevante ontwikkelingen die invloed hebben op het uit te voeren beleid in het begrotingsjaar 2027. Dit overzicht is niet limitatief, geeft het College en de Raad een inzicht in relevante aandachtspunten binnen de programma’s voor het komende jaar. Het 2e deel van Hoofdstuk 1 bevat de voorgeschreven paragrafen (1.2). In de paragrafen nemen we de informatie op die niet past binnen het programmaplan omdat de activiteiten binnen deze paragraaf dwars door de programma's heen lopen, ondersteunend zijn aan de programma- activiteiten dan wel betrekking hebben op een specifiek onderwerp waarover we de raad separaat moeten of willen informeren.
Het betreft de verplichte paragrafen lokale heffingen, weerstandsvermogen en risicobeheersing, onderhoud kapitaalgoederen, financiering, bedrijfsvoering, verbonden partijen, grondbeleid en de openbaarheidsparagraaf (WOO). Hoofdstuk 2 In Hoofdstuk 2 nemen we vooral de verplicht gestelde informatie op die de toezichthouder nodig heeft om onze begroting te kunnen toetsen op o.a. realiteit en structureel evenwicht. Dit is dus een financieel technisch hoofdstuk. In paragraaf 2.1 is het meerjarig overzicht van baten en lasten opgenomen. Dit overzicht geeft inzicht in de baten en lasten per programma en het primaire begrotingssaldo. In paragraaf 2.2 volgt het overzicht van baten en lasten per taakveld voor het begrotingsjaar 2027. Dit geeft een nadere specificatie van de baten en lasten binnen elk van de programma’s. De staat van incidentele baten en lasten en bijbehorende toelichting in paragraaf 2.3 geven inzicht in welk deel van de baten en lasten incidenteel is en voorzien van een korte toelichting. 11 In paragraaf 2.4 worden het meerjarenoverzicht en de stortingen en onttrekkingen aan de reserves weergegeven. Paragraaf 2.5 geeft hetzelfde inzicht maar dan voor de voorzieningen. Paragraaf 2.6 schetst de investeringsplanning voor de jaren 2027 tot en met 2030. Paragraaf 2.7 bevat de geprognosticeerde balans voor de begroting 2027 en meerjarenraming 2028 - 2030.
Tot slot worden in paragraaf 2.8 per programma de BBV Beleidsindicatoren weergegeven voor Gulpen-Wittem. De indicatoren betreffen de door de BBV voorgeschreven indicatoren die voor alle gemeentes van toepassing zijn. Samenvatting De Samenvatting geeft inzicht in de financiële exploitatie 2026 inbegrepen de meerjarenraming 2027 - 2029. De cijfers zijn daarbij opgebouwd vanaf de voorgaande primitieve begroting 2025, de kaderbrief 2026 en de meest recente ontwikkelingen. De Samenvatting geeft de raad inzicht in het formele en structurele meerjarige evenwicht van baten en lasten. Bijlages Aan het einde van het boekwerk zijn enkele bijlages ingevoegd. Bijlage 1 geeft de samenstelling van het College van B&W weer met de verschillende aandachtsgebieden die elk van de collegeleden heeft. Bijlage 2 bevat de afkortingenlijst van de in dit boekwerk gebruikte afkortingen en hun betekenis. Tot slot bevat bijlage 3 een uitgebreidere weergave van de incidentele en structurele baten en lasten voor elk van de programma’s in de verschillende (begrotings)jaren. Samenvatting Samenvatting Algemeen Voor u ligt de begroting 2027 inclusief meerjarenperspectief 2028 - 2030. Deze begroting heeft een indeling die is voorgeschreven door de richtlijnen van het Besluit Begroting en Verantwoording. In deze begroting zijn autonome-, door- en nieuwe ontwikkelingen opgenomen.
De septembercirculaire 2026 is ook verwerkt in deze begroting en als aparte regel opgenomen in de autonome ontwikkelingen. De uitkomst In onderstaande tabel wordt het begrotingssaldo weergegeven. Zoals weergegeven in de tabel is het saldo in 2027 vóór dekkingsvoorstellen € 572.438 positief. Na 'dekking' is het bedrag € 595.538 positief. Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Begrotingssaldo t/m 10e BGW 2026 | -8.804 | -146.825 | 948.320 | 1.209.218 Mutaties Autonome ontwikkelingen | 958.720 | 1.280.723 | 372.279 | 1.650.889 Bestaand beleid | -377.478 | -306.844 | -320.689 | -371.776 Nieuwe ontwikkelingen | 0 | 0 | 0 | 0 Saldo na mutaties | 572.438 | 827.054 | 999.910 | 2.488.331 Dekking | 23.099 | 171.085 | 323.362 | 480.056 Begrotingssaldo 2027-2030 | 595.538 | 998.139 | 1.323.272 | 2.968.386 Financiële mutaties Onderstaand een overzicht van de mutaties uitgesplitst naar autonome ontwikkelingen, bestaand beleid en nieuwe ontwikkelingen. Daarnaast zijn ook de dekkingsvoorstellen apart weergegeven en toegelicht. Autonome ontwikkelingen Zijn ontwikkelingen die ‘onontkoombaar’ zijn of bijstellingen die vanuit het Rijk worden doorgevoerd.
Voor 2027 betreffen dit de bijstellingen van de Algemene Uitkering in de mei- en 12 septembercirculaire, de personeelslasten als gevolg van de vastgestelde CAO en bijbehorende wettelijke verplichtingen en de indexatie van de huuropbrengsten. Autonome ontwikkelingen | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 Meicirculaire 2026 (Voorjaarsnota) | 575.954 | 416.936 | -622.820 | 558.234 2 Aanpassing salarissen | 184.266 | 87.993 | 103.840 | 48.788 3 Indexatie huren | 9.865 | 22.902 | 37.766 | 53.062 4 Septembercirculaire 2026 (Najaarsnota) | 188.635 | 752.893 | 853.492 | 990.805 Totaal autonome ontwikkelingen | 958.720 | 1.280.723 | 372.279 | 1.650.889 Bestaand beleid Betreffen financiële bijstellingen per beleidsveld binnen vastgesteld beleid. Onderstaand een korte toelichting op de bijstellingen groter dan € 100.000 in 2027. WMO Als gevolg van stijgende prijzen in de WMO, nemen de kosten toe met € 393.791. Grootste stijging van kosten liggen bij begeleiding kortdurend verblijf, hogere kosten Hulp Bij Huishouding en een daarbij lagere eigen bijdrage en clientondersteuning. Participatiewet Als gevolg van stijgende prijzen in de individuele onderdelen van de participatiewet, nemen de kosten toe met € 355.642.
Grootste stijging van kosten liggen bij algemene uitkeringen als IOAW en IOAZ, loonkostensubsidie, bijzondere bijstand en uitvoeringskosten SZMH. Informatie / ICT Hogere kosten als gevolg van prijsaanpassingen reguliere contracten/overeenkomsten naar werkelijkheid incl. eventuele indexeringen (€ 100.000), de conversie van Corsa documentatie (€ 49.000) en verhoging bijdrage Historisch Centrum Limburg (€ 30.000). Milieu De belangrijkste oorzaken van de stijging van de kosten die wij betalen aan RD4 zijn: hogere rijksheffingen | op | afvalverbranding | en | CO2-uitstoot, | oplopende | loonkosten | en | ongunstige marktontwikkelingen voor recyclingstromen. Kapitaallasten Conform de Financiële Verordening worden kapitaallasten opgenomen in het jaar na gereedkomen van het betreffende actief/de betreffende investering. Op basis van de verwachte realisatie van investeringen zijn de kapitaallasten voor de begroting 2027 – 2030 herrekend, wat resulteert in de opgenomen bijstelling. Facilitair 13 14 Budget voor het onderhoud van NV VTC komt vrij te vallen (€ 106.829) en is reeds eerder deels ondergebracht bij het onderhoud voor de sporthal Gulpen.
Vanaf 2028 zullen de pensioenen van de wethouders onder beheer van ABP komen te vallen, vanaf 2028 storten wij dan ook niet meer in de voorziening wethouders pensioen en zal pensioenpremie aan ABP worden betaald, net zoals bij alle andere werknemers in het ambtelijke apparaat. In 2027 kunnen we nog een storting verwachten, echter hebben we geen beeld bij de hoogte van deze storting, we stellen voor om deze storting naar beneden bij te stellen (minus € 80.000). Het inhuur budget verlagen wij (€ 89.800). Jeugd Wij gaan in deze begroting uit van minder gevallen Jeugd. Begroten in dit beleidsveld is lastig, aangezien het openeinde regelingen betreft en we kosten dienen te betalen. Indien wij meer jeugdcasussen hebben dan begroot, dan zullen wij dat in tussentijdse rapportages middels een begrotingswijzigingen aan de raad voorleggen. Belastingen Een toename van de ontvangen leges baten bevolking en burgerlijke stand, baten algemene plaatselijke verordening, baten parkeren en baten omgevingsvergunning.
Bestaand beleid | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting Beleidsveld | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 | WMO | -393.791 | -335.453 | -367.220 | -382.619 2 | Participatiewet | -355.642 | -266.081 | -194.629 | -9.616 3 | Informatie/ICT | -179.000 | -150.000 | -150.000 | -150.000 4 | Milieu | -104.601 | -101.051 | -46.235 | -39.384 5 | Civiel en Cultuur Techniek (CCT) | -77.244 | -70.949 | -59.294 | -32.941 6 | Onderwijs | -75.281 | -75.281 | -125.281 | -125.281 7 | Ruimtelijke Ordening | -61.151 | -67.598 | -74.257 | -81.137 8 | Buitendienst | -57.500 | -57.500 | -57.500 | -57.500 9 | Kunst, cultuur, subsidies | -161.100 | -57.222 | -58.366 | -59.534 10 | Gezondheid | -28.750 | -40.263 | -40.158 | -142.554 11 | Accommodaties | -7.001 | -7.001 | -535.631 | -535.631 12 | Verkeer | -3.000 | -3.000 | -3.000 | -3.000 13 | Duurzaamheid | - | - | - | - 14 | Kernenbeleid | - | - | - | - 15 | Sport | - | - | - | - 16 | Dividenden | - | - | - | - 17 | Evenementen | - | - | - | - 18 | Burgerzaken | - | - | - | - 19 | Openbaar Groen | - | - | - | - 20 | Kapitaallasten | 335.204 | 138.171 | 604.500 | 596.920 21 | Facilitair | 302.216 | 374.872 | 374.872 | 374.872 22 | Jeugd | 200.000 | 200.000 | 200.000 | 200.000 23 | Belastingen | 169.531 | 169.531 | 169.531 | 169.531 24 | Financiën | 67.000 | 67.000 | 67.000 | 67.000 25 | Openbare Orde en Veiligheid (OOV) | 49.720 | -24.431 | -24.431 |
-160.315 26 | Economische samenwerking | 2.912 | -588 | -588 | -588 Totaal bijstelling bestaand beleid | -377.478 | -306.844 | -320.689 | -371.776 Nieuwe ontwikkelingen Dit betreft een beleidsarme begroting, derhalve worden er geen nieuwe ontwikkelingen meegenomen in deze begroting. 15 Nieuwe ontwikkelingen | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 | - | - | - | - 2 | - | - | - | - 3 | - | - | - | - Totaal nieuwe ontwikkelingen | - | - | - | - Dekking Zowel de Onroerende Zaak Belasting als de Forensenbelasting wordt geïndexeerd met een percentage van 2.9%. Dekking | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 | Onroerende Zaakbelasting | 20.662 | 166.140 | 315.837 | 469.875 2 | Toeristenbelasting | - | - | - | - 3 | Forensenbelasting | 2.437 | 4.945 | 7.526 | 10.181 Totaal dekking | 23.099 | 171.085 | 323.362 | 480.056 Structurele begrotingssaldo Het structurele begrotingssaldo wordt door de toezichthouder beoordeeld om de toezichtvorm voor het komende jaar vast te stellen. Uitgangspunt hierbij is dat, indien er sprake is van een structureel en reëel evenwicht in het begrotingsjaar er sprake zal zijn van repressief toezicht. Is dit niet het geval dan beoordeelt de toezichthouder het laatste jaar van de meerjarenraming . In uiterlijk dat jaar moet er sprake zijn van een structureel en reëel evenwicht.
Voor Gulpen-Wittem heeft de toezichthouder aangegeven dat er alle jaren sprake moet zijn van een structureel en reëel evenwicht. Uit bovenstaande tabel kan worden afgeleid dat de begroting en meerjarenraming van de gemeente Gulpen-Wittem een structureel en reëel evenwicht laat zien. In hoofdstuk 2, onderdeel 2.3 wordt een nadere toelichting gegeven op de incidentele baten en lasten. Structureel begrotingssaldo | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Saldo baten en lasten | 454.301 | 927.709 | 1.296.780 | 2.941.894 Per saldo toevoeging aan reserves | -155.391 | - | - | - Per saldo onttrekking aan reserves | 296.628 | 70.430 | 26.492 | 26.492 Begrotingssaldo na bestemming | 595.538 | 998.139 | 1.323.272 | 2.968.386 Waarvan incidentele baten en lasten | 515.136 | 13.938 | - | - Structureel begrotingssaldo | 80.402 | 984.201 | 1.323.272 | 2.968.386 16 Lokale lastendruk Om een beeld te krijgen van de ontwikkeling van de lokale lastendruk zijn de belastingen in ogenschouw genomen die elke inwoner in elk geval moet betalen. Het gaat om de OZB, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Onderstaand een overzicht van de lokale lastendruk die volgt uit de voorliggende begroting vergeleken met vorig jaar en de procentuele wijziging op totaalniveau.
2026 | 2027 OZB | 443 | 451 riool | 330 | 353 afval | 434 | 455 Totaal | 1.207 | 1.259 Stijging/daling | 4,30% De gemeentelijke belastingen zijn bepaald en berekend conform de in 2023 door de gemeenteraad vastgestelde Nota Lokale Heffingen. Hierbij wordt, conform de Nota Lokale Heffingen, voor de rioolheffing en afvalstoffenheffing uitgegaan van kostendekkende tarieven. Tot slot Wie vooral geïnteresseerd is in de beleidsmatige aspecten van de begroting kan hiervoor de beleidsbegroting raadplegen. Het programmaplan is vooral geschreven voor de kaderstellende rol van de raad. In het programmaplan zijn de baten en lasten per programma opgenomen. Met de vaststelling van de begroting autoriseert de raad de in het programmaplan opgenomen baten en lasten. 17 18 Hoofdstuk 1 inleiding De beleidsbegroting bestaat uit het programmaplan en de paragrafen. Het programmaplan gaat in op de programma’s. Een programma is een samenhangend geheel van activiteiten. Alle programma’s samen omvatten alle activiteiten van de gemeente. Doel van de paragrafen is dat onderwerpen die versnipperd in de begroting staan worden gebundeld in een kort overzicht. De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van de begroting. 19 1.1 Programmaplannen 1.1 Programmaplannen De gemeenteraad stuurt op hoofdlijnen en heeft daarom voldoende aan een begroting op hoofdlijnen.
Hierin staan de drie W-vragen centraal: • Wat willen we bereiken? • Wat gaan we daarvoor doen? • Wat mag het kosten? De drie W-vragen staan in nauwe relatie tot elkaar. Wanneer we weten wat we willen bereiken, kunnen we een plan maken om aan te geven wat we daarvoor moeten doen. Als we weten wat we moeten gaan doen, kan een inschatting van de kosten gemaakt worden. De slotvraag is daarna of we de geraamde kosten wel acceptabel vinden. Zo niet, dan moet een andere weg gezocht worden om het doel te bereiken en als dat niet kan, dan moeten de doelen worden bijgesteld. Het antwoord op de drie W- vragen moet ‘smart’ gemaakt worden. Het moet voldoen aan de criteria: specifiek, meetbaar, aanvaardbaar, realiseerbaar en tijdgebonden. Op grond van artikel 5, lid 1, van de Financiële verordening Gulpen-Wittem autoriseert de raad met de vaststelling van de begroting burgemeester en wethouders tot het doen van uitgaven van de bedragen per programma, die in het programmaplan staan vermeld. Het programmaplan is ten behoeve van sturing door het college verder onderverdeeld in taakvelden (conform de Regeling informatie voor derden in de financiële begroting zoals deze door het Ministerie van Binnenlandse Zaken is vastgesteld). Het programmaplan is ingedeeld in 9 programma’s. Voor de raad was er nog geen aanleiding een specifieke programma-indeling vast te stellen.
Op grond van de Financiële Verordening gebruiken we daarom de indeling zoals omschreven in de Regeling informatie voor derden (IV3). Aan de orde komen achtereenvolgens de programma’s: 0 Bestuur en ondersteuning 1 Veiligheid 2 Verkeer, vervoer en waterstaat 3 Economie 4 Onderwijs 5 Sport, cultuur en recreatie 6 Sociaal Domein 7 Volksgezondheid en milieu 20 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing In de Regeling IV3 is vastgelegd dat gemeenten en provincies vanaf het begrotingsjaar 2017 in de begroting en de programmaverantwoording de effecten van beleid toelichten aan de hand van een vaste set beleidsindicatoren. Deze worden opgenomen omdat het voor gemeenten steeds belangrijker wordt om te kunnen sturen op basis van meetbare prestaties. Gemeenten moeten bij de besteding van de beschikbare middelen goed onderbouwde keuzes kunnen maken om te kunnen bijsturen als de ontwikkelingen daartoe aanleiding geven. Deze beleidsindicatoren zijn voor alle gemeenten van toepassing en gebaseerd op landelijke beschikbare en voorgeschreven bronnen. Het overzicht van de verplichte indicatoren is opgenomen in paragraaf 2.8.
21 Programma 0: Bestuur en Ondersteuning Het programma Bestuur en Ondersteuning omvat voor de gemeente Gulpen-Wittem de volgende taakvelden: • Bestuur • Burgerzaken • Beheer overige gebouwen en gronden • Overhead • Treasury • OZB woningen • OZB niet-woningen • Belastingen overig • Algemene uitkering en overige uitkeringen Gemeentefonds • Overige baten en lasten • Vennootschapsbelasting • Mutaties reserves Programma samenvatting In dit programma staan het bestuur, publieke dienstverlening via Burgerzaken, accommodaties, automatisering en financiële taakvelden centraal. Vanwege deze verscheidenheid is het voor dit programma iets lastiger een algemene programmasamenvatting op te stellen in tegenstelling tot de meer thematische programma’s. Daarnaast komt een aantal taakvelden ook terug bij de verplichte paragrafen die zijn opgenomen in Paragraaf 1.2. Bestuur Met betrekking tot het ‘bestuur’ ligt de focus op het borgen en verbeteren van de bestuurskracht om toegevoegde publieke waarde te creëren in een omgeving die aan grote en voortdurende veranderingen onderhevig is. 22 Publieke waarde is dat wat we bereiken met en voor de samenleving en ons grondgebied, en de oplossingen die worden gevonden voor maatschappelijke opgaven. Publieke waarde is meer dan de output van de organisatie.
Publieke waarde gaat over maatschappelijke prestaties die een positief maatschappelijk effect (outcome) hebben voor de samenleving. Publieke waarde gaat óók over het proces. Bij het proces gaat het met name over het betrekken van de belangrijkste belanghebbenden bij de verschillende stappen in het proces. In onze gemeente wordt met zelfsturing en burgerparticipatie voortdurend gewerkt aan het creëren en toevoegen van publieke waarde. Daarnaast hebben we een inwonerspanel dat regelmatig wordt ingezet om de behoeftes in de samenleving te peilen om hier vervolgens op aan te kunnen sluiten of bij de voorbereiding van nieuw beleid. Burgerzaken en Klantcontactcentrum De vragen en wensen van klanten van inwoners en ondernemers staan zoveel mogelijk centraal in onze dienstverlening. Er wordt op een betrouwbare, flexibele, efficiënte, respectvolle en mensgerichte manier aansluiting gezocht bij de (leef)wereld van de klant inwoner en ondernemer. Binnen De de aangeboden dienstverlening staat klantgericht werken, digitaal tenzij en inclusieve dienstverlening centraal. is persoonlijk en digitaal waar mogelijk. Daar waar noodzakelijk blijft fysieke dienstverlening mogelijk. Binnen de werkzaamheden van burgerzaken vallen onder andere de verstrekking van paspoorten, identiteitskaarten, rijbewijzen en verklaringen omtrent gedrag.
Ook het bijhouden van de Basisregistratie Personen en werkzaamheden in het kader van de Burgerlijke Stand en lijkbezorging zijn hier belegd. Daarnaast zijn de werkzaamheden in het kader van de verkiezingen (bijna) jaarlijks terugkerend belegd bij Burgerzaken. Essentieel is invulling geven aan een snelle, digitale en consistente dienstverlening zodat verzoeken tijdig en zorgvuldig worden afgehandeld. Accommodaties Accommodaties kunnen fungeren als ontmoetingsplekken voor sport en sociaal-culturele activiteiten ten behoeve van de leefbaarheid in de kernen in het bijzonder, en in de gemeente in het algemeen. Uitgangspunt hierbij is dat we zo veel mogelijk inzetten op multifunctioneel gebruik. In navolging van het proces dat in gang is gezet zal ook het nieuwe jaar in het teken staan van opstarten en afronden van diverse majeure projecten. als Het Durpshoes, Sporthal Gulpdal en Het Patronaat. Ook zullen diverse projecten vanuit het uitvoeringsprogramma verder ter hand worden genomen. Verder staat binnen accommodaties duurzaamheid, toekomstbestendigheid en optimale dienstverlening aan gebruikers door heldere processen en goede communicatie centraal. We verduurzamen onze gebouwen en verbeteren de energieprestaties waarbij we verduurzaming verbinden met onze onderhoudsplannen (DMJOP).
Overhead 23 Overhead is een term waarmee de activiteiten worden aangeduid die niet horen tot het primaire proces van een organisatie. Deze kosten zijn gerelateerd aan de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces. Overheadkosten zijn bijvoorbeeld managementondersteuning, personeelskosten, ICT en administratiekosten. Het is een verzameling van grote en kleine posten die samen een belangrijk deel van de begroting uitmaken. We zijn verplicht deze kosten centraal in de begroting op te nemen. De totale overheadkosten worden toegerekend aan verschillende onderdelen, zoals investeringen en belastingen. ICT, informatieveiligheid en informatiebeheer Een voornaam onderdeel van overhead is automatisering. Goede automatisering vormt het fundament onder een slagvaardige, toegankelijke en bovenal veilig opererende organisatie. Door de toetreding tot de GR Solido op 1-1-2027 maken we gebruik van een vernieuwd digitaal landschap, dat volledig is herbouwd en ondergebracht in een nieuwe omgeving. Deze migratie biedt kansen om de nieuwste technologieën te implementeren en geeft ons een robuustere basis. Daarbij wordt actief gezocht naar samenwerking met regionale partners. In 2027 wordt eveneens de basis gelegd voor een functionele, digitale doorontwikkeling.
Middels de implementatie van een generiek zaaksysteem en een zaakgerichte manier van werken creëert de gemeente de voorwaarden om haar informatiehuishouding op orde te brengen en werkprocessen te optimaliseren. Hierdoor zal de gemeente haar digitale dienstverlening verder verbeteren. Digitale veiligheid blijft een speerpunt. Als hoeder van gevoelige gegevens van inwoners en ondernemers volgt de gemeente de richtlijnen van de Baseline Informatieveiligheid Overheid (BIO) en de Cyberbeveiligingswet. Naast het aantonen van de “opzet” en het “bestaan” van beleid, moet vanaf nu ook de “werking” ervan worden aangetoond. Dit is essentieel voor compliance en het structureel op orde houden van het informatielandschap. Daarnaast moet de gemeente voldoen aan diverse wettelijke verplichtingen die bijdragen aan inclusieve digitale dienstverlening. Dit vereist naleving van wetten zoals de Wet open overheid (Woo), de Wet hergebruik overheidsinformatie (Who), de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv), de Wet elektronisch publiceren (Wep), de nieuwe Omgevingswet, de AVG en de Archiefwet. Deze regelgeving leidt tot een toename van digitale publicaties en dienstverlening, waarbij informatie duurzaam toegankelijk, vindbaar, beschikbaar, leesbaar en bruikbaar moet zijn, voor de periode dat het raadpleegbaar moet zijn.
Tot slot wordt ook in 2027 verder gewerkt aan de digitale doorontwikkeling van de interne organisatie. De digitale werkplekken worden aangepast aan de nieuwste eisen op het gebied van veiligheid en functionaliteit, in lijn met de bredere ICT-migratie. · Accommodatiebeleid 2024 "voor, van en door de gemeenschap" · | Duurzame Meerjaren Onderhoudsbegroting 2023-2032 · | Strategisch Informatiebeveiligingsbeleid 2025-2028 · | Privacy beleid 2025 · | Archiefverordening gemeente Gulpen-Wittem 2024 · | Beheerregeling informatiebeheer gemeente Gulpen-Wittem 2021 · | Informatievisie Gulpen-Wittem 2022 · | GEO-visie 2022 – 2024 · | Voorkeursbestandsformatenbeleid · | Migratie- en conversiebeleid Wat willen we bereiken? Uitvoering geven aan uitvoeringsprogramma accommodatiebeleid Wat gaan we daarvoor doen? Uitvoering geven aan projectmatige activiteiten zoals vastgesteld in het accommodatiebeleid 2024 In 2027 wordt verdere invulling gegeven aan activiteiten en projecten voortkomend uit het uitvoeringsprogramma accommodatiebeleid, waaronder het herijken van het paracommerciele beleid. Begeleiding van projecten die uitvoering geven aan het vastgestelde accommodatiebeleid In 2027 wordt er verdere invulling gegeven aan de majeure projecten vanuit het accommodatiebeleid, met focus in 2027 op project Wielderhoes, fusiecomplex TV Tempo/LTC Gulpen en project Eys.
Wat willen we bereiken? Duurzaam en kwalitatief goed informatie- en archiefbeheer. Onze informatie wordt vindbaar, beschikbaar en betrouwbaar 24 25 Wat gaan we daarvoor doen? Implementeren zaakgericht werken. Inrichten van nieuwe software, koppelingen en werkprocessen Implementatie van het zaaksysteem met eerst een gefaseerde livegang voor verschillende pilot teams in 2026. In de eerste helft van 2027 zal de hele organisatie de overstap maken naar zaakgericht werken. Na de livegang start direct een door-ontwikkeltraject waarin verdere optimalisering, procesdigitalisering en adoptie gerealiseerd wordt. Opstellen en uitvoeren teamgerichte informatiebeheerplannen Grip krijgen op de informatiehuishouding van alle teams binnen de organisatie is een meerjarentraject dat gefaseerd per team opgepakt zal worden. In 2027 gaan wij verder met het opstellen en uitvoeren van informatiebeheerplannen voor diverse teams binnen de organisatie. De implementatie van het zaaksysteem gaat dit positief faciliteren door standaardisatie in generieke processen en gecentraliseerde kwaliteitscontroles mogelijk te maken.
Implementatie kwaliteitszorg informatiebeheer Verdere uitwerken en ingebruikname van de applicatie Key2Control voor informatiebeheer met de module Doxis en KIDO Positioneren en inrichten van het Documentair structuurplan (een actueel, compleet en logisch samenhangend overzicht van alle archiefbescheiden in de organisatie) De positionering van het DSP wordt breed gedragen in de organisatie, maar moet nog vastgelegd worden in operationele werkafspraken en beleid zodat het gebruik en up to date houden van het DSP geborgd blijft. Wat willen we bereiken? Borgen van Digitale veiligheid Wat gaan we daarvoor doen? Investeren in de ICT omgeving, zodat deze aan de laatste beveiligingseisen voldoet Investeren in de ICT omgeving, zodat deze aan de laatste beveiligings- en compliancy-eisen voldoet Implementeren van recente technieken en software om het netwerk veilig én toegankelijk te houden Implementeren van recente technieken en software om het netwerk veilig én toegankelijk te houden. Organiseren van gerichte trainingen voor de medewerkers Op basis van externe controles (audits) aantoonbaar voldoen aan ENSIA evaluatie 26 Op basis van audits voldoen aan ENSIA-evaluatie.
Investeren in een tweede DigiD aansluiting en verplichte aansluitcontrole hiervoor Wat willen we bereiken? Voldoen aan (nieuwe) wettelijke verplichtingen Wat gaan we daarvoor doen? Implementeren van vereiste nieuwe software en aanpassing van talrijke bestaande werkprocessen gerelateerd aan de invoering van nieuwe wet- en regelgeving Implementeren van nieuwe software en aanpassing van werkprocessen gerelateerd aan de invoering van nieuwe wet- en regelgeving Uitvoering van nieuwe (digitale) taken ten behoeve van de huidige en nieuwe archiefwet, Woo, Wmebv, Wep en BDTO In 2027 zal een nieuw zaaksysteem in gebruik worden genomen en willen we investeren in het vergroten van de digitale toegankelijkheid van onze sites en systemen. Archivering en vernietiging in vakapplicaties is op orde Bij verschillende applicaties wordt 'archivering by design' ingericht en de toepassing verder uitgewerkt. Voor andere applicaties wordt in 2026 of 2027 een koppeling met het nieuwe zaaksysteem gerealiseerd. Een aantal applicaties zullen in een latere fase opgepakt worden en zijn geprioriteerd op basis van een risicoanalyse op het informatiebeheer.
Wat willen we bereiken? Doorontwikkeling van de digitale informatievoorziening om de kwaliteit van de dienstverlening te verhogen en de effectiviteit te vergroten Wat gaan we daarvoor doen? De doorontwikkeling van de nieuwe digitale werkplek op het gebied van veiligheid en functionaliteit De doorontwikkeling van onze nieuwe digitale werkplek, samen met onze nieuwe ICT-partner Solido. Inrichten van nieuwe software en werkprocessen De overeenkomst met de aanbieder van onze ICT-infrastructuur eindigt op 1 januari 2026 Vanaf 2027 is onze ICT infrastructuur ondergebracht bij de Gemeenschappelijke Regeling Solido. De verdere ontwikkeling en uitbreiding van de gemeentelijke cloudomgeving Wat willen we bereiken? Procesoptimalisatie Burgerzaken Wat gaan we daarvoor doen? In 2027 zal de implementatie van een nieuw zaaksysteem worden uitgevoerd Implementatie zal in 2027 afgerond worden. Dit zal ons helpen met het verder in kaart brengen van de gemeentelijke werkprocessen zodat wij onze (digitale) dienstverlening effectiever en efficiënter kunnen maken. Tevens ondersteund het zaaksysteem in het voldoen aan beleid en wet- en regelgeving zoals de Archiefwet, Wmebv, Woo, Avg, etc.
Wat willen we bereiken? Borgen van strategisch informatiemanagement Wat gaan we daarvoor doen? Het actualiseren van I-visie Het projectportfolio voor het op orde krijgen van onze informatiehuishouding zal in 2027geprioriteerd worden. Het onderzoeken van Changemanagement De mogelijkheden van changemanagement zijn onderzocht, maar zullen in een latere doorontwikkelfase opgepakt worden. Wat mag het kosten? Baten en Lasten Programma 0 Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Bestaand beleid Totaal Baten | 38.771.480 | 39.053.027 | 40.183.981 | 39.968.163 | 40.163.430 | 41.641.228 Lasten - Personele lasten | 8.524.430 | 9.184.699 | 8.944.236 | 8.861.385 | 8.877.367 | 8.893.515 - Materiële lasten | 6.669.774 | 6.894.390 | 6.287.284 | 5.602.383 | 5.617.532 | 5.641.935 27 Baten en Lasten Programma 0 - Kapitaallasten | -362.911 | -592.058 | -858.133 | -1.108.616 | -1.186.510 | -1.151.465 Totaal Lasten | 14.831.293 | 15.487.031 | 14.373.387 | 13.355.152 | 13.308.389 | 13.383.985 Saldo Bestaand beleid | 23.940.187 | 23.565.996 | 25.810.594 | 26.613.011 | 26.855.041 | 28.257.243 Nieuw beleid Totaal Baten | - | - | - | - | - | - Lasten - Personele lasten | - | - | - | - | - | - - Materiële lasten | - | - | - | - | - | - - Kapitaallasten | - | - | - | - | - | - Totaal Lasten | - | - | - | - | - | - Saldo Nieuw beleid | - |
- | - | - | - | - Stortingen in reserves | 1.077.790 | - | - | - | - | - Onttrekkingen aan reserves | 1.921.402 | 512.330 | 7.522 | 7.522 | 7.522 | 7.522 Saldo Totaal | 24.783.799 | 24.078.326 | 25.818.116 | 26.620.533 | 26.862.563 | 28.264.765 Bestaand Beleid Baten Algemene Uitkering | € 34.080.954 Gemeentefonds Onroerende Zaak Belasting OZB | € 5.016.475 Leges | € 412.598 Dividenden (Enexis en Bank | € 295.000 Nederlandse Gemeenten) Overige Baten*1 | € 378.528 Lasten Personele lasten Salarissen eigen medewerkers | € 8.309.132 Inhuur personeel (incl. | € 635.104 ziekteverzuimbudget) 28 29 Baten en Lasten Programma 0 Materiële lasten ICT infrastructuur (software, harware, telefonie) € 1.520.303 Rentelasten € 1.309.325 Inkomensoverdrachten € 1.146.945 Gemeentelijke gebouwen (schoonmaak, beveiliging) € 112.000 Verzekeringen € 228.232 Mutaties Voorzieningen (bestuur en gebouwen) € 164.652 Energiekosten € 201.034 Opleidingsbudget € 198.300 Overige kosten*2 € 1.406.493 Kapitaallasten Rente en afschrijvingen investeringen*3 -€ 858.133 Opmerkingen: 1 o.a. pachten, rente, uitgeleend personeel, verhuur 2 o.a. werkbudgetten, gebouwenbeheer/-onderhoud, accountant, materieel buitendienst 3 Negatief a.g.v. rente component kapitaallasten. Wordt doorberekend aan investeringen binnen de programma, opbrengsten worden verantwoord binnen Taakveld 0,5 Treasury.
Binnen programma 0 wordt daardoor onder rente en afschrijvingen het 'nette' resultaat weergegeven. 30 Programma 1: Veiligheid Het programma Veiligheid omvat voor de gemeente Gulpen-Wittem de volgende taakvelden: • Crisisbeheersing en brandweer • Openbare orde en veiligheid Programma samenvatting In dit programma staat een objectief en subjectief veilige gemeente centraal. Veiligheid beperkt zich niet tot de lokale situatie. Er wordt samengewerkt op regionale schaal en dat doen we dan ook binnen de Veiligheidsregio Zuid-Limburg. Hierbij zijn 16 Zuid-Limburgse gemeenten aangesloten. Veiligheid is een belangrijke randvoorwaarde voor de (verdere) invulling van de andere programma’s. Risico’s op het gebied van veiligheid kunnen afbreuk doen aan de leefbaarheid, kwaliteit van wonen of recreëren van onze inwoners, bezoekers en recreanten. Daarbij wordt tevens gedacht aan de veiligheid gedurende onze (toeristische) evenementen. Onze gemeente scoort goed op de objectieve veiligheidsindicatoren. En dat willen we zo houden. Openbare Orde en ondermijnende criminaliteit lijkt onzichtbaar maar is het niet en zorgt op lange termijn voor een ontwrichting van de samenleving. De aanpak van ondermijning vraagt ook om een georganiseerde overheid en constante aandacht voor het onderwerp, zowel binnen de gemeentelijke organisatie als bij onze samenwerkingspartners.
Beleidskader Kader · Algemene Plaatselijke Verordening (APV) / Verordening Fysieke Leefomgeving (VFL) · Uniform uitvoerings- en handhavingsbeleid (basistaken) Regio Zuid-Limburg · Beleid voor het stoken van vuur in de open lucht 2020 · Damoclesbeleid lokalen en woningen 2024 · Brandbeveiligingsverordening 2010 · Procedure huisuitzettingen van de gemeente Gulpen-Wittem 2002 · Besluit inzake het in de gemeente Gulpen-Wittem te voeren coffeeshopbeleid 2001 · Beleidskader voor uitvoering van de VTH-taken in de fysieke leefomgeving · Integraal Veiligheidsplan (IVP) Heuvelland · Uitvoeringsplan Heuvelland · Integraal Bestuurlijk Handhavingsteam (ACT!-team) · Bibob-beleidslijn Wat willen we bereiken? Veiligheid borgen van inwoners, bezoekers, recreanten, medewerkers en bestuurders 31 Wat gaan we daarvoor doen? Faciliteren van de hulpdiensten waar nodig en wenselijk met hun huisvestingsvraagstukken De Veiligheidsregio Zuid-Limburg is bezig met het realiseren van een nieuwe brandweerkazerne in Wijlre. De Veiligheidsregio Zuid-Limburg zal de kosten voor haar rekening nemen. De gemeente Gulpen-Wittem zal de aanvraag voor de omgevingsvergunning en eventuele andere benodigde vergunningen in behandeling nemen en afhandelen.
Toezicht op de leefomgeving, handhaven op excessen Toezicht op wet- en regelgeving voeren we dagelijks uit waarbij we -- indien hier aanleiding toe bestaat -- meerdere disciplines (in- en extern) bij elkaar brengen. Op excessen wordt direct handhavend opgetreden met de middelen die ons vanuit het bestuursrecht en/of het strafrecht ter beschikking staan. Vaststellen van Integraal Veiligheidsplan Heuvelland, waarna aansluitend een uitvoeringsprogramma opgeleverd dient te worden Het Integraal Veiligheidsplan Heuvelland is een meerjarig plan. Wij gaan de aankomende jaren de aspecten uit dit plan met de tot het politie basisteam behorende gemeenten in gezamenlijkheid oppakken zodat we hiermee een krachtig signaal afgeven. 1x per 4 weken zitten alle vak- ambtenaren (cluster Veiligheid) bij elkaar en stemmen zaken met elkaar af zodat een integrale aanpak gewaarborgd blijft. Toezicht op de leefomgeving, handhaven op excessen Toezicht op wet- en regelgeving voeren we dagelijks uit waarbij -- indien hier aanleiding toe bestaat -- meerdere disciplines (in- en extern) bij elkaar brengen. Op excessen wordt direct handhavend opgetreden met de middelen die ons vanuit het bestuursrecht en/of het strafrecht ter beschikking staan.
Uitvoeren van integrale handhaving, met name op excessen Los van de handhaving met interne disciplines maken wij bij grotere handhavingsacties gebruik van het ACT!-team. Dit team heeft een groot netwerk van handhavingspartners en maakt op voorhand een inschatting welke partners bij welk type integrale handhaving noodzakelijk is/zijn. Voortzetting van projecten zoals Veilig buitengebied, intensiveren, communicatie en het versterken van de robuuste driehoek Ingezette project zoals Veilig Buitengebied (app voor agrariërs) en ondernemers uit de recreatie- sector (app voor campings/vakantieparken) blijven we onder de aandacht brengen. Veiligheid maken we samen en dus is het zaak om elkaar snel te vinden en acties uit te zetten. Binnen de Robuuste Driehoek zullen wij onze acties uitzetten/toelichten en onze ideeën blijven delen/bespreken om hiermee te bewerkstelligen dat we samen moeten optrekken. Wat willen we bereiken? Naleving van wet- en regelgeving Wat gaan we daarvoor doen? Uitvoeren van integrale handhaving, met name op excessen Los van de handhaving met interne disciplines maken wij bij grotere handhavingsacties gebruik van het ACT!-team. Dit team heeft een groot netwerk van handhavingspartners en maakt op voorhand een inschatting welke partners bij welk type integrale handhaving noodzakelijk is/zijn.
Wat mag het kosten? Baten en Lasten Programma 1 Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Bestaand beleid Totaal Baten | 490.553 | 427.255 | 501.113 | 426.441 | 70.229 | 72.069 Lasten - Personele lasten | 940.556 | 680.065 | 700.925 | 704.731 | 711.378 | 717.983 - Materiële lasten | 2.137.302 | 2.212.130 | 2.262.972 | 2.325.220 | 2.028.945 | 2.092.192 - Kapitaallasten | 41.497 | 40.912 | 40.544 | 39.861 | 8.998 | - Totaal Lasten | 3.119.355 | 2.933.107 | 3.004.441 | 3.069.812 | 2.749.321 | 2.810.176 Saldo Bestaand beleid | -2.628.80 | -2.505.85 | -2.503.32 | -2.643.37 | -2.679.09 | -2.738.10 2 | 2 | 8 | 1 | 2 | 7 Nieuw beleid Totaal Baten | - | - | - | - | - | - Lasten - Personele lasten | - | - | - | - | - | - - Materiële lasten | - | - | - | - | - | - - Kapitaallasten | - | - | - | - | - | - Totaal Lasten | - | - | - | - | - | - Saldo Nieuw beleid | - | - | - | - | - | - Stortingen in reserves | - | - | - | - | - | - Onttrekkingen aan reserves | 592.755 | 3.570 | 3.570 | 3.570 | 3.570 | 3.570 Saldo Totaal | -2.036.04 | -2.502.28 | -2.499.75 | -2.639.80 | -2.675.52 | -2.734.53 7 | 2 | 8 | 1 | 2 | 7 32 33 Baten en Lasten Programma 1 Bestaand Beleid Baten ACT! Interventieteam, declaratie lasten (saldoneutraal, zie lasten) € 358.000 Huur brandweerkazernes € 136.319 Leges APV € 6.794 Lasten Personele lasten
Salarissen eigen medewerkers € 700.925 Materiële lasten Bijdrage veiligheidsregio Zuid-Limburg € 1.638.548 Criminaliteitsbijdrage Halt en RIEC € 59.312 ACT! Interventieteam, declaratie lasten (saldoneutraal, zie baten) € 358.000 Brandkranen € 20.000 Overige materiële lasten*1 € 187.112 Kapitaallasten Rente en afschrijving investeringen € 40.544 Opmerkingen: 1 o.a. Werkbudgetten, inzet t.b.v. handhaving en verkeersregeling 34 Programma 2: Verkeer, Vervoer en Waterstaat Het programma Verkeer, Vervoer en Waterstaat omvat voor de gemeente Gulpen-Wittem de volgende taakvelden: • Verkeer en Vervoer • Economische havens en waterwegen • Openbaar vervoer Programma samenvatting In dit programma staat een goede bereikbaarheid van voorzieningen via het gemeentelijke wegennetwerk centraal. Daarbij gaat het in de eerste plaats om een verkeersveilig wegennet, waarbij we rekening houden met de leefbaarheid voor onze inwoners. We onderhouden ons wegennetwerk en openbare verlichting op het kwaliteitsniveau dat door de raad is vastgesteld. Hetzelfde geldt voor de diverse civieltechnische kunstwerken; zoals: bruggen en tunnels, die we tevens beheren. Bij herinrichting houden we rekening met de bepalingen in het mobiliteitsplan, waarin de zogenaamde school-thuisroutes een bijzondere plaats innemen en met de wensen van de bewoners.
Een goede bereikbaarheid komt ook tot uitdrukking in een parkeerbeleid, dat is afgestemd op doelgroepen (waaronder gehandicapten) en bezoeklocaties. De kaders van het parkeerbeleid spelen niet alleen een rol bij de daadwerkelijke herinrichting, maar ook bij recreatieve en toeristische evenementen in de diverse kernen. Tevens komt een goede bereikbaarheid tot uitdrukking in het bereikbaar houden van dorpskernen door het openbaar vervoer en het stimuleren van reizen met het openbaar vervoer. Tot slot houden we de wegen en de omgeving schoon. In de uitvoering is het programma verbonden met programma 5 ten aanzien van het onderhoud openbaar groen en programma 7 met betrekking tot riolering, waarbij wij uitgaan van het principe ‘werk met werk’. Herinrichting van wegen en vervanging van riolering wordt zoveel mogelijk gezamenlijk opgepakt. De uitvoering ligt voor een groot deel bij externe partijen, naast de inzet van onze buitendienst. Er worden meerdere aannemers gecontracteerd voor de uitvoering van de werkzaamheden. De gemeente Gulpen-Wittem is in het bezit van een kwalitatief hoogwaardig en uniek landschap dat wordt gezien als basiskapitaal. Dit kapitaal wordt gekoesterd. In het licht van de vele ontwikkelingen die van invloed zijn op mobiliteit in de gemeente en vanuit de Cittaslow-gedachte heeft de gemeente Gulpen-Wittem een visie ontwikkeld op mobiliteit.