Raadsvoorstel Zienswijze meerjarenbeleidsplan en meerjarenbegroting 2028-2031 GR HCL [G.26.02343]
Tekst van het document
G.26.02343 Bladzijde 1 van 5 Kenmerk: G.26.02343 *G.26.02343* Raadsvoorstel Onderwerp DV 009 - Zienswijze meerjarenbeleidsplan en meerjarenbegroting 2028-2031 - GR HCL Raadsnummer : DV 009 Zaakdossier : IB.26.0253 Portefeuillehouder : Burgemeester ing. N.H.C. (Nicole) Ramaekers Ambtelijk team : Informatiebeheer Datum collegevergadering : Dinsdag 8 september 2026 Datum commissievergadering : Donderdag 8 oktober 2026 Commissie : Bestuur, Sociaal & Maatschappelijk (BSM) Besluitvorming raad : Donderdag 15 oktober 2026 Samenvatting Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Gulpen-Wittem neemt deel aan de gemeenschappelijke regeling Historisch Centrum Limburg (GR HCL). Deze gemeenschappelijke regeling voorziet in de instelling van het openbaar lichaam Historisch Centrum Limburg (HCL). In de Wet gemeenschappelijke regelingen is bepaald dat het dagelijks bestuur van het openbaar lichaam het meerjarenbeleidsplan en de meerjarenbegroting toezendt aan de gemeenteraden en het bestuur van het waterschap zodat zij in de gelegenheid worden gesteld om een zienswijze hierop in te dienen.
Artikel 28, zesde lid, van de GR HCL bepaalt dat het algemeen bestuur het meerjarenbeleidsplan inclusief de meerjarenbegroting tenminste 13 maanden voorafgaand aan de periode waarop dit betrekking heeft aan de raden van de deelnemende gemeenten en het algemeen bestuur van het Waterschap toezendt. Dit betekent dat het nieuwe meerjarenbeleidsplan de periode 2028-2031 zal bestrijken. Voorgesteld besluit De raad besluit: 1. Een positieve zienswijze in te dienen ten aanzien van het meerjarenbeleidsplan en de meerjarenbegroting 2028-2031 van de GR HCL.
G.26.02343 Bladzijde 2 van 5 Inleiding De Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) verplicht samenwerkingsverbanden om elke vier jaar een meerjarenbeleidsplan inclusief een meerjarenbegroting op te stellen. Dit plan vormt het strategische kader en de basis voor de kaderstellende en controlerende bevoegdheden van de deelnemende overheidsinstellingen (zoals gemeenten, provincies en waterschappen). Onder de Wgr gelden specifieke richtlijnen en processen voor dit meerjarenbeleid en de bijbehorende begroting: • Vierjaarlijkse cyclus: Het bestuur van de gemeenschappelijke regeling moet in elk geval eens per vier jaar een meerjarenbeleidsplan opstellen, vaak aansluitend op de reguliere bestuursperiode van lokale colleges. • Democratische verankering: Sinds de wijziging van de Wgr ter versterking van de democratische legitimatie, hebben gemeenteraden nadrukkelijker instemmings- en adviesrecht bij het vaststellen en wijzigen van grote beleidsplannen en de daarbij horende begroting. • Kaderstellende rol: Het beleidsplan bevat de hoofddoelen, de te leveren prestaties en de financiële kaders voor de komende jaren. Het dagelijks bestuur van de regeling legt op basis hiervan verantwoording af aan de aangesloten raden.
Artikel 28, zesde lid, van de GR HCL bepaalt dat het algemeen bestuur het meerjarenbeleidsplan inclusief de meerjarenbegroting tenminste 13 maanden voorafgaand aan de periode waarop dit betrekking heeft aan de raden van de deelnemende gemeenten en het algemeen bestuur van het Waterschap toezendt. Meerjarenbeleidsplan 2028-2031 In 2026, met toetreding van elf gemeenten en het Waterschap Limburg, is de context waarbinnen het HCL opereert ingrijpend gewijzigd. Ook 2027 zal, met de inwerkingtreding van de nieuwe Archiefwet en het uit de GR treden van het Rijk, de nodige verandering met zich meebrengen. In de nieuwe Archiefwet ligt de nadruk op digitalisering, transparantie, duurzaam informatiebeheer en keten- verantwoordelijkheid binnen de informatiehuishouding van overheden. Dit heeft invloed op de strategische koers van het HCL en is vertaald naar het meerjarenbeleidsplan 2028-2031.
Hierin is aandacht voor: • een robuuste bedrijfsvoering en verdere professionalisering van de organisatie na schaalvergroting met een groeiende nadruk op procesgericht werken; • toenemende digitalisering van informatie en informatiemanagement met voldoende aandacht voor informatieveiligheid, digitale weerbaarheid en duurzame toegankelijkheid; • verschuiving van archiefdiensten richting expert-, advies- en regierol conform nieuwe wetgeving binnen de informatieketen; • groei van digitale archieven, datamanagement en AI-toepassingen waarbij verdieping van strategische samenwerking voordeel voor alle deelnemers heeft. Overgangssituatie Het huidige meerjarenbeleidsplan, inclusief de daarop gebaseerde meerjarenbegroting, loopt eind 2026 af. De raad wordt om een zienswijze gevraagd over een meerjarenbeleidsplan voor de periode 2028 – 3031. Hierdoor ontstaat in 2027 een beleidstussenjaar. Om deze periode te overbruggen is door het HCL voorgesteld om voor 2027 alvast aan te sluiten bij de beleidsuitgangspunten van het meerjarenbeleidsplan 2028-2031. Hiermee wordt geborgd dat ook in het tussenjaar sprake is van een duidelijke strategische koers. G.26.02343 Bladzijde 3 van 5 De inhoudelijke en financiële consequenties van dit tussenjaar zijn reeds verwerkt in het Ondernemingsplan 2027 van het HCL en de daarbij behorende meerjarenraming.
Deze anticipeert op de in het meerjarenbeleidsplan 2028-2031 opgenomen beleidsuitgangspunten. De raad van Gulpen-Wittem heeft op 03-06-2026 een positieve zienswijze uitgebracht over het Ondernemingsplan 2027 (incl. ontwerpbegroting en meerjarenraming)1. Ook de raden van de andere deelnemers in de GR HCL alsmede het algemeen bestuur van het Waterschap Limburg hebben met de Ondernemersplan 2027 van de GR HCL ingestemd. Het algemeen bestuur van het HCL heeft daarop de begroting 2027, inclusief de bijbehorende meerjarenraming 2028-2030, op 9 juli 2026 vastgesteld. Financiële kader De meerjarenbegroting 2028-2031 is de financiële vertaling van het meerjarenbeleidsplan waarbij de geformuleerde strategische doelen worden gekoppeld aan een meerjarig financieel kader. In deze meerjarenbegroting staat de borging van wettelijke taken centraal, met ruimte voor noodzakelijke investeringen in: de (door)ontwikkeling van de digitale archiefvoorziening (e-depot); informatieveiligheid en digitale weerbaarheid; deelnemende gemeenten voorzien van toezicht & advies en bevorderen van regionale samenwerking en kennisdeling; bedrijfsvoering en organisatieontwikkeling van het HCL. De jaarlijkse concretisering van de geformuleerde doelen vindt plaats in samenhang met de meerjarenbegroting.
Jaarplannen, afdelingsplannen en projecten worden gekoppeld aan beschikbare middelen, prioriteiten en bestuurlijke keuzes. Per deelnemer is de geraamde bijdrage voor de jaren 2028-2031 gebaseerd op een jaarlijkse CPI- indexering van 2% van de begrote vastgestelde deelnemersbijdrage voor 2027. Toelichting deelnemersbijdrage van de gemeente Gulpen-Wittem Het deelnemersbedrag van de gemeente Gulpen-Wittem ligt, in verhouding tot gemeenten vergelijkbaar in formaat of inwoneraantal, iets hoger. Dit heeft een verklaarbare oorzaak. Een gemeente heeft de archief-wettelijke taak haar eeuwig te bewaren archiefstukken over te brengen naar een archiefdepot2. De gemeente Gulpen-Wittem bestaat uit 4 samengevoegde gemeenten die tijdens hun bestaan allemaal raadsstukken, beleidsstukken, etc. hebben gegenereerd. Dit zijn stukken die, conform Archiefwet, eeuwig bewaard dienen te worden. Daardoor is het totale analoge archief van de gemeente Gulpen-Wittem groter dan dat van een in grootte vergelijkbare gemeente, die nooit is gefuseerd. Alle GR-deelnemers betalen hetzelfde bedrag per meter analoog archief, maar in verhouding heeft de gemeente Gulpen-Wittem meer overgebrachte meters analoog archief. Begroting gemeente Gulpen-Wittem In de periode 2026 – 2028 zal de gemeente Gulpen-Wittem, conform Archief, een volgend blok aan eeuwig te bewaren archiefstukken moeten overbrengen naar het HCL.
Een onderdeel van dit over te brengen archief is digitaal. Hierdoor zal de gemeente Gulpen-Wittem ook (tegen zeer voordelige tarieven) gebruik gaan maken van het e-depot van het HCL. De extra kosten die voortkomen uit het voldoen aan de autonome verplichtingen op het gebied van digitaal en analoog archiefbeheer van de gemeente Gulpen-Wittem zijn reeds verwerkt in de begroting voor 2027. 1 DV 008 2 Dit is nu nog 20 jaar. Met inwerkingtreden van de nieuwe Archiefwet is de termijn voor overbrenging verkort naar 10 jaar. G.26.02343 Bladzijde 4 van 5 Beoogd effect / doelstelling Het nieuwe meerjarenbeleidsplan toont aan dat de GR HCL de komende jaren een ontwikkeling doormaakt die geënt is op de nieuwe Archiefwet en ontwikkelingen op het gebied van digitalisering. Deze samenwerking biedt voordelen voor alle aangesloten partners. Door samen te werken en gebruik te maken van de beschikbare expertise en ervaring kan de gemeente Gulpen-Wittem noodzakelijke doorontwikkelingen op het gebied van (digitaal) informatie- en archiefbeheer realiseren en zo voldoen aan wet- en regelgeving. Argumenten 1.1. De meerjarenbegroting en de ontwerpbegroting voor 2027 sluiten aan bij het meerjarenbeleidsplan 2028-2031 Het ondernemingsplan 2027 van de GR HCL (incl. ontwerpbegroting en meerjarenraming) zijn conform de Wgr al middels een zienswijzeprocedure aan uw raad toegezonden.
In de raadsvergadering van 03-06-2026 heeft u over dit ondernemingsplan (incl. ontwerpbegroting en meerjarenraming) reeds een positieve zienswijze afgegeven. De vastgestelde meerjarenraming 2028-2030 is integraal als meerjarenbegroting 2028-2030 overgenomen in het ter zienswijze voorliggende meerjarenbeleidsplan 2028-2031 1.2. Het meerjarenbeleidsplan 2028-2031 geeft een helder beeld van de plannen van de GR HCL voor de komende jaren Met dit meerjarenbeleid worden de strategische uitgangspunten vastgelegd die richting geven aan de verdere ontwikkeling van het HCL. Deze uitgangspunten vormen tevens de basis van de jaarplannen en begrotingen voor de periode 2028–2031. De komende jaren blijft het HCL zich richten op zijn wettelijke kerntaak: het duurzaam bewaren, beheren en toegankelijk maken van overheidsarchieven en andere blijvend te bewaren informatie. Tegelijkertijd speelt het HCL in op noodzakelijke ontwikkelingen zoals de verdere digitalisering van de overheid, de modernisering van de Archiefwet en de toenemende behoefte aan deskundige ondersteuning op het gebied van informatiebeheer. 1.3. Het meerjarenbeleidsplan is in samenwerking met nieuwe toetreders van de GR HCL opgesteld Met ingang van 01-01-2026 zijn 11 gemeenten en het Waterschap Limburg toegetreden tot de GR HCL.
Na toetreding van de nieuwe partners is samen met alle deelnemers de verdere uitwerking van het meerjarenbeleidsplan 2028-2031 opgestart. Hiervoor zijn gesprekken gevoerd met het management, coördinatoren en medewerkers van het HCL en is de koers voor de komende jaren getoetst bij de bestuurders en ambtelijke vertegenwoordigers van de deelnemende organisaties middels een klankbordsessie. De terugkoppeling van deze sessie toont dat er breed draagvlak bestaat voor de koers die het HCL voor de komende jaren heeft uitgezet. De nadruk op de wettelijke archieftaak, de verdere professionalisering van digitaal informatiebeheer, samenwerking binnen de informatieketen en een toekomstgerichte dienstverlening worden breed onderschreven. 1.4. Bij het opstellen van het meerjarenbeleidsplan is ook contact gezocht met stakeholders buiten de GR HCL Bij de verdere uitwerking van het meerjarenbeleidsplan is actief de dialoog gezocht met andere betrokkenen binnen en buiten het HCL. Zo is er ook een klankbordsessie geweest met stakeholders uit onder meer de erfgoedsector, de provincie Limburg en verschillende samenwerkingspartners. Ook in deze klankbordsessie is de strategische koers van HCL getoetst en positief bevonden. Kanttekeningen en risico’s 1.1.
Het is mogelijk dat niet alle partners instemmen met het voorliggende meerjarenbeleidsplan en de meerjarenbegroting Doordat er bij het opstellen van het meerjarenbeleidsplan is samengewerkt met alle deelnemende partners op zowel op ambtelijk niveau als bestuurlijk niveau wordt het risico hierop echter als klein ingeschat. Kosten en dekking Zie de meerjarenbegroting 2028-2031 GR HCL. Gebaseerd op het meerjarenbeleidsplan en de daarbij horende meerjarenbegroting is voor de komende jaren geen begrotingswijziging gerelateerd aan GR HCL deelname nodig. Het meerjarenbeleidsplan en de meerjarenbegroting 2028-2031 zijn een continuering van het Ondernemingsplan 2027 (incl. ontwerpbegroting en meerjarenraming) van het HCL. De raad van Gulpen-Wittem heeft op 03-06-2026 een positieve zienswijze uitgebracht over dit Ondernemingsplan 2027. De hierin benoemde bedragen zijn gelijk aan de voorgelegde meerjarenbegroting 2028-2031 GR HCL. Uitvoering Nadat alle zienswijzen van de raden van de deelnemende gemeenten en het algemeen bestuur van het Waterschap Limburg zijn ontvangen, stelt het dagelijks bestuur een zienswijzennota op. In deze nota wordt inzichtelijk gemaakt welke zienswijzen zijn ontvangen en op welke wijze deze zijn verwerkt.
Vervolgens stelt het dagelijks bestuur het algemeen bestuur en de deelnemers in kennis van het oordeel over de ingediende zienswijzen en de wijze waarop daarmee is omgegaan. Daarna zal het algemeen bestuur overgaan tot definitieve vaststelling van het meerjarenbeleidsplan en de meerjarenbegroting. Communicatie en participatie Het dagelijks bestuur van de GR HCL wordt door alle deelnemers aan de GR geïnformeerd over de zienswijzen van hun raad. Uw raad wordt door middel van een zienswijzenota geïnformeerd over de door de deelnemers ingediende zienswijzen en de opvolging hiervan. Gelijktijdig wordt het door het algemeen bestuur vastgestelde meerjarenbeleidsplan en de daarop gebaseerde meerjarenbegroting met u gedeeld. Bijbehorende documenten Onderwerp | Poststuknummer | Zaakdossier Raadsbesluit_Zienswijze meerjarenbeleidsplan en - | G.26.02344 | IB.26.0253 begroting 2028-2031 - GR HCL Zienswijze meerjarenbeleidsplan en meerjarenbegroting | U.26.01309 | IB.26.0253 2028-2031 GR HCL Meerjarenbeleidsplan 2028-2031 GR HCL | B.26.03138 | IB.26.0253 Meerjarenbegroting 2028-2031 GR HCL | B.26.03529 | IB.26.0253 G.26.02343 | Bladzijde 5 van 5