Bijlage bij beantwoording technische vragen - Brief Provincie n.a.v. begroting 2026 (Geanonimiseerd) [B.26.04758]
Tekst van het document
: | . | ve | ele provincie | limburg | # De | Raad | van | de gemeente | Gulpen-Wittem Postbus | 56 6270 | AB | GULPEN Cluster | FIN | Behandeld Uw | kenmerk | Telefoon (geanonimiseerd) Ons | kenmerk | DOC-00827613 | Maastricht | 16 | december | 2025 Bijlage(n) | _ | 0 | verzonden 48 | DEC. | 2025 Onderwerp Toezichtvorm | begroting | 2026 Geachte | raad, Wij | danken | u voor | het | tijdig | indienen | van | uw | begroting. | Wij | hebben | de | door | u vastgestelde | begroting 2026 | beoordeeld. | In deze | brief | leest | u onder | welke | vorm | van | toezicht | uw | gemeente | in 2026 | valt | en | wat dit inhoudt. Toetsing | en | beoordeling U | heeft | de | vastgestelde | begroting | 2026 | en | jaarrekening | 2024 | van | uw | gemeente | tijdig | aan | ons toegestuurd. | Wij | hebben | beoordeeld | of | de | begroting | structureel | en | reëel | in evenwicht | is. Dit | betekent | dat wij | onderzoeken | of | de | structurele | baten | de | structurele | lasten | dekken | en | of de | ramingen | realistisch | zijn. Wanneer | de | begroting | niet | structureel | en | reëel | in evenwicht | is, dan | moet | aannemelijk | zijn | dat | dit evenwicht | uiterlijk | in het | laatste | jaar | van | de | meerjarenraming | tot stand | zal | worden | gebracht. | Naar aanleiding | van | ons | onderzoek | komen | wij | tot de | volgende | beoordeling.
Toezichtvorm | 2026: | Repressief | toezicht Uw | begroting | voldoet | aan | de | wettelijke | bepalingen | om | voor | repressief | toezicht | in aanmerking | te | komen. U | kunt | uw | begroting | direct | uitvoeren. | Onze | goedkeuring | is niet | nodig. | Wij | willen | wel | benadrukken | dat | wij ons | zorgen | maken | om | de | financiële | positie | van | uw | gemeente. | Er | hebben | op | ambtelijk | en | bestuurlijk niveau | gesprekken | plaatsgevonden | en | er | zijn | afspraken | gemaakt | om | te | streven | naar | een | structureel sluitende | begroting | 2027. Het | is wel | van | belang | dat | u ons | onderstaande | stukken | ter | kennisname | toestuurt, | zodat | wij | de | financiële ontwikkelingen | van | uw | gemeente | kunnen | volgen: — de | begrotingswijzigingen | binnen | twee | weken | na | vaststelling; — __de documenten | uit de | Planning- | en | Controlcyclus, | zoals | de | Kadernota | of | Perspectiefnota | en | de tussentijdse | Bestuursrapportage | binnen | twee | weken | na | vaststelling. Limburglaan | 10 | Postbus | 5700 | +31 | 43 | 389 | 99 99 6229 | GA | Maastricht | 6202 | MA | Maastricht | www.limburg.nl . fu provincie | limburg | ffi Toetsingscriteria Ons | oordeel | baseren | wij | op | de | kaders | en | criteria | genoemd | in: 1. | De | Gemeentewet | (artikel | 203). 2. | De | Algemene | Wet | Bestuursrecht | (titel | 10.
2). 3. | Het | Besluit | begroting | en | verantwoording | provincies | en | gemeenten | (BBV) 4. | Het | gemeenschappelijk | financieel | toezichtkader | GTK | 2020 | Gemeenten. 5. | De | begrotingscirculaire | 2026 | (Kenmerk | DOC-00763378). Bevindingen | en | aandachtspunten Niet | structureel | sluitende | begroting | 2026 De | begroting | sluit , inclusief | amendement | , met | een | nadelig | structureel | resultaat | van | - € | 06 , miljoen | in 2026en-€.02 | , | miljoen | in2027. | Omdatde | begroting | 2O28en | 2029 | structureelen | reëel | in evenwichtzijn | , heeft | dit geen | gevolgen | voor | de | toezichtvorm | 2026. | Wel | maken | wij ons | ernstige | zorgen | om | de | financiële positie | van | uw | gemeente. | Mede | omdat | dit het | derde | opeenvolgende | jaar | is dat | een | begroting | wordt vastgesteld | met | een | niet | structureel | sluitend | begrotingsjaar. | Dit | is immers | in | 2024 | en | 2025 | ook | het | geval geweest. Realiteit | ramingen Naast | het | structureel | evenwicht | dienen | wij | ook | een | oordeel | te | geven | over | de | realiteit | van | de | begroting Het | is opvallend | dat | het | structureel | en | reëel | evenwicht | in 2029 | € | 12 , miljoen | positief | bedraagt | , en daarmee | fors | hoger | is ten | opzichte | van | de | eerdere | jaren.
| Ambtelijk | heeft | uw | gemeente | hier | 3 redenen voor | genoemd: - | verlaging | kapitaallasten | als | gevolg | van | het | schrappen | van | de | plannen | om | het | gemeentehuis | te vernieuwen | (effect | € | 450.000) | ; - | positieve | bijstelling | van | de | septembercirculaire | voor | het | jaar | 2029 | t. o. v. eerdere | jaren (effect | € | 1 miljoen) | ; - | niet | opnemen | van | incidentele | baten | en | lasten | in2029. Zorgpunten Op | basis | van | ons | onderzoek | hebben | wij | de | volgende | zorgpunten | bij de | vastgestelde | begroting | 2026: - | indexeren | van | lasten: | ln het | kader | van | reëel | ramen | moet | een | gemeente | die | de | algemene | uitkering op | basis | van | lopende | prijzen | heeft | geraamd | , aan | de | lastenkant | tevens | rekening | houden | met | een indexering | van | de | lasten. | In een | ambtelijk | gesprek | is aangegeven | dat | de | lasten | in de meerjarenraming | niet | geïndexeerd | zijn ; - | investeringen: | Door | uw | omvangrijke | investeringsplannen | zult | u | meer | leningen | moeten | aantrekken waardoor | uw | schuldpositie | zal | toenemen. | Dit | legt | voor | een | lange | tijd druk | op | uw | structurele | lasten.
Wij | adviseren | u | daarom | om | kritisch | te | kijken | naar | uw | investeringsbeleid | , | met | specifieke | aandacht voor | de | invloed | op | uw | schuldpositie | en | structurele | lasten | ; , | rentelasten | investeringen: | ln de | begroting | is te lezen | dat | voor | de | geplande | investeringen | rekening gehouden | is mèt | een | onderuitputting | van | de | financiering. | Ambtelijk | is toegelicht | dat | slechts | 3oo/o | aan financieringslasten | is opgenomen | , ervan | uitgaande | dat | niet | alle | begrootte | investeringen | gerealiseerd zullen | worden. | De | kapitaallasten | voor | deze | investeringen | zijn | wel | volledig | opgenomen | in de begroting. | De | rentelasten | zijn | dus | te | laag | begroot. | Voor | de | toezichthouder | moet | in redelijkheid vaststaan | dat | de | gemeente | in staat | is om | de | volle | jaarlasten. | binnen | een | structureel | sluitende begroting | te kunnen | opvangen. | Dat | is nu | niet | het | geval | ; - | kengetallen: | voor | de | kengetallen | worden | geen | normen | opgelegd | waaraan | een | gemeente | moet voldoen. | Als | toezichthouder | hanteren | we | signaleringswaarden | om | een | completer | inzicht | in | de financiële | situatie | en | risicopositie | te | krijgen.
| De | kernwaarden | van | de | gemeente | Gulpen-Wittem | vallen allemaal | in de | categorie: | meest | risicovol | , behalve | het | kengetal | grondexploitatie | ; DOC-00827613 | 2 rf. provincie | limburg | w opschuivend | sluitend | meerjarenperspectief: | Zoals | hierboven | is gepresenteerd | is uw | begroting 2026 | niet | structureel | in evenwicht. | ln de | begroting | 2024 | en | 2025 | was | het | begrotingsjaar | eveneens niet | structureel | sluitend. | Maar | door | een | structureel | sluitende | begroting | in | het | laatste | jaar | van | de meerjarenraming | kwam | uw | gemeente | toch | in aanmerking | voor | repressief | toezicht. | Het | is niet | de bedoeling | dat | dit ieder | jaar | gebeurt | , aangezien | het | herstel | dan | ieder | jaar | naar | achteren | doorschuift. Houd | hier | rekening | mee | bij de | voorbereidingen | op | de | begroling | 2027 | , en | probeer | om | het begrotin | gsja | ar | 2027 | structu | reel | sl u itend | te | presenteren. Actu | al i satie | be heerpl | anne | n De | onderhoudslasten | van | de | kapitaalgoederen | nemen | jaarlijks | een | groot | deel | van | uw | exploitatieruimte | in beslag. | Om | het | beheer | , het | onderhoud | en | de | financiële | consequenties | van | deze | kapitaalgoederen | goed in kaart | te | brengen | zijn | recente | beheerplannen | (maximaalvijf | jaar | oud) | belangrijk.
| Beheerplannen | die | niet actueel | zijn , geven | geen | reëel | beeld | van | de | onderhoudslasten | in uw | begroting | en | meerjarenraming. | Wij adviseren | u het | plan | voor | civiele | kunstwerken | te | actualiseren | en | de | hieruit | voortvloeiende | financiële gevolgen | in de | begroting | en | meerjarenraming | op | te | nemen. | Ambtelijk | is aangegeven | dat | een geactualiseerd | plan | begin | 2026 | in de | raad | zalworden | vastgesteld. Overige | bevindingen Naast | bovengenoemde | zorgpunten | hebben | we | bij de | beoordeling | van | de | toezichtvorm | ook | rekening gehouden | met | overige | bevindingen. | We | hebben | onder | andere | rekening | gehouden | met | het | feit | dat | uw gemeente | geen | taakstellingen | , bezuinigingen | , ombuigingen | en | stelposten | heeft | opgenomen | in de begroting | 2026. | Daarnaast | is in de | begroting | rekening | gehouden | met | de | septembercirculaire | 2025. | Deze circulaire | geeft | in zijn | algemeenheid | een | negatieve | bijstelling | van | de | uitkering | van | het | gemeentefonds. Het | feit | dat | de | jaarrekening | 2024 | een | positief | structureel | saldo | van | € 16 , | miljoen | laat | zien | , is ook meegenomen | in onze | beoordeling.
Uw | raad | heeft | bij de | behandeling | van | de | begroting | in de | raadsvergadering | een | motie | aangenomen | over de | financiële | sturing | door | de | raad. | Voor | de | toezichthouder | laat | dit zien | dat | ook | uw | raad | zich | zorgen maakt | over | de | financiële | positie | van | de | gemeente. | Als | toezichthouder | willen | wij | op | de | hoogte | gehouden worden | van | de | voorgang | van | deze | motie. Afspraken ln een | bestuurlijk | overleg | tussen | uw | wethouder | de | heer | J. | Last | en | gedeputeerde | mevrouw | E. | Demollin- Schneiders | zijn | de | volgende | afspraken | gemaakt: 1. | Bovengenoemde | zorgpunten | dienen | te worden | meegenomen | in aanloop | naar | de | begroting | 2027. 2. | De | gemeente | zal | in | het | eerste | kwartaal | van | 2027 | starten | met | de | voorbereidingen | voor | de | begroting 2027 | . Er | zullen | daarbij | ook | duidelijke | financiële | kaders | worden | opgesteld | voor | de | nieuwe | coalitie | , zodat | voor | hen | vanaf | het | begin | duidelijk | is wat | de | financiële | positie | van | uw | gemeente | is , en | binnen welke | kaders | zij kunnen | handelen. 3. | Het | ambtelijk | contact | met | de | provincie | zal | worden | geïntensiveerd.
| De | toezichthouder | zal geïnformeerd | worden | over | het | traject | met | de | raad | om | tot | een | sluitende | begroting | te | komen. | Voor | de kaderbrief | zal | afstemming | met | de | toezichthouder | plaatsvinden | om | te | beoordelen | of | de | maatregelen voldoende | zijn. 4. | lndexeer | ook | de | baten | en | lasten | in de | meerjarenraming | , | om | een | reëel | beeld | te krijgen | van | de toekomstige | saldi. 5. | Beoordeel | de | haalbaarheid | van | de | opgenomen | investeringen | , en | maak | keuzes. | Zorg | dat | de kapitaallasten | en | rentelasten | volledig | gedekt | zijn | binnen | een | structureel | sluitende | begroting. DOC-00827613 | 3 : : : we provincie limburg # Financiële verdiepingsonderzoeken Op 2 juli 2024 heeft Gedeputeerde Staten van Limburg besloten om de financiële verdiepingsonderzoeken, zoals deze jaarlijks per regio werden uitgevoerd, niet langer in deze vorm tot uitvoering te brengen. Vanaf 2026 zullen wij gaan deelnemen aan de landelijke themaonderzoeken op het gebied van financieel toezicht. Daarnaast zullen we in 2026 verder verkennen op welke wijze themaonderzoeken op het gebied van gemeentefinanciën kunnen worden uitgevoerd. Het doel is om inzicht te krijgen in actuele en relevante thema's die bijdragen aan een transparantere en effectievere inzet van publieke middelen.
De precieze onderzoeksonderwerpen en betrokken partijen worden in de loop van 2026 nader bepaald. Tot slot Wij vertrouwen erop u met deze brief voldoende te hebben geïnformeerd. Wanneer u nog vragen heeft, kunt u contact opnemen met de ambtelijke contactpersoon van uw gemeente. Een kopie van deze brief versturen wij aan uw college van burgemeester en wethouders. (geanonimiseerd) DOC-00827613 4