Ontwerp-Uitvoeringsagenda-Masterplan-door-ontwikkeling-sportvoorzieningen-wensen-en-bedenkingen-.pdf

Onderwerp

Ontwerp Uitvoeringsagenda Masterplan (door)ontwikkeling Sportvoorzieningen Wensen en bedenkingen

De leden van de raad van de gemeente Groningen te GRONINGEN

Telefoon Datum

14 050 4-6-2025

Bijlage(n) Uw brief van

3

Ons kenmerk

164154-2025

Uw kenmerk

Geachte lezer,

De gemeente Groningen is sinds kort een ontwerp Uitvoeringsagenda Masterplan Sportvoorzieningen rijker. Een unieke uitvoeringsagenda waarin we integraal en in samenhang naar alle opgaven kijken en hier een fasering op toepassen die een heldere langjarige route vormt waarlangs we een enorme impuls gaan geven aan onze sporten beweegvoorzieningen voor de komende 15 jaren (en later). In deze agenda geven wij concreet aan waar wij in gaan investeren en wat dit betekent voor de capaciteit en kwaliteit van onze sport- en beweegvoorzieningen. Wij zijn namelijk blij met iedere inwoner die sport en/of actief beweegt. Wij koesteren onze sportclubs en de vrijwilligers die de organisatie van sport mogelijk maken. Tegelijkertijd staat de sportdeelname onder druk en zien wij een aantal uitdagingen ten aanzien van onze sportvoorzieningen. Onze gemeente groeit de komende jaren en de vraag naar sport- en beweegvoorzieningen groeit mee. Daarnaast verandert de behoefte van onze inwoners aan voorzieningen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de opkomst van padel, 3x3 basketbal en het steeds meer sporten in de openbare ruimte. Het is van groot belang dat onze inwoners de mogelijkheid hebben om naar eigen wens te kunnen sporten en bewegen. Niet alleen beleven veel inwoners hier plezier aan, het maakt hen ook gezonder, laat mensen meedoen aan de samenleving en leidt tot ontmoeting.

Plezier, gezondheid, participatie en ontmoeting zijn belangrijke waarden in onze samenleving, waar sport een bijdrage aan kan leveren. Het is daarom voor nu en in de toekomst essentieel dat er voldoende, passende en kwalitatief goede sport- en beweegvoorzieningen zijn. De huidige beschikbare capaciteit en de kwaliteit van onze voorzieningen moet verbeterd worden. Daarom is het niet meer dan logisch dat wij investeren in de (door)ontwikkeling van onze sporten beweegvoorzieningen.

Volgvel 1

De ontwerp uitvoeringsagenda is het tweede deel van het ‘Masterplan (door)ontwikkeling sportvoorzieningen’. Het eerste deel betrof het ‘Ambitiedocument’ waarin op basis van onze visie de referentienormen en uitgangspunten voor de uitbreiding, vervanging, verbetering en verduurzaming van onze sportvoorzieningen zijn uitgewerkt. Het ambitiedocument is in mei 2024 unaniem door uw raad vastgesteld (kenmerk 87197-2024). Daarna is hard gewerkt om de ambities te vertalen in concrete maatregelen voor de toekomst. In de agenda werken we de fasering van alle opgaven uit in zogenoemde ‘tranches’. In deze tranches geven we per cluster van vier jaren aan hoeveel (en welke) opgaven idealiter gerealiseerd worden, om daarmee het juiste tempo te halen om alle genoemde opgaven uit het ambitiedocument tijdig te realiseren. In 2028 herijken wij de onderliggende opgaven van de uitvoeringsagenda in het licht van de situatie op dat moment en bepalen we concreter de fasering van de opgaven voor de daarop volgende tranches. Dit proces herhalen wij iedere vier jaar. Daarnaast is het ook van belang om de fasering van de uitvoering van alle projecten inzichtelijk te maken in relatie tot de Strategische Investeringsagenda (SIA).

In deze brief informeren wij u over de gefaseerde uitvoering van alle projecten voor onze buitensport, binnensport, sport- en beweegvoorzieningen in de openbare ruimte en onze zwem- en ijsvoorzieningen. In een beeldvormende sessie zullen wij de inhoud van de ontwerp uitvoeringsagenda toelichten en vernemen we vervolgens graag uw eventuele wensen en bedenkingen. Urgentie Ten aanzien van de uitbreiding van onze buitensport- en binnensportvoorzieningen weten wij dat de huidige beschikbare capaciteit (voor een aantal sporten) knelt. Hiermee komt het sporten bij een georganiseerde sportclub in het gedrang, met uiteindelijk als resultaat dat minder mensen in onze gemeente naar eigen voorkeur kunnen sporten en bewegen. We weten namelijk dat als er op jonge leeftijd gesport wordt in georganiseerd verband (bij een club), dit een goede voorspeller is voor een leven lang structureel bewegen. Het sporten bij een club willen wij zo goed mogelijk faciliteren. We zien daarnaast dat steeds meer mensen, ook landelijk gezien, op eigen voorwaarden (niveau, tijdstip, met eigen vrienden) willen sporten en bewegen. Het anders georganiseerd of ongeorganiseerd sporten en bewegen in de openbare ruimte wordt steeds populairder. Het is lastig om voor al onze inwoners specifieke openbare sport- en beweegvoorzieningen te realiseren.

Daarom streven wij naar diversiteit in het aanbod, maar vooral ook naar nabijheid en spreiding van het aanbod. Ten aanzien van de vervanging, verbetering en verduurzaming zijn er circa 100 sportaccommodaties (binnensport- en buitensportvoorzieningen inclusief zwembaden) waar nog geen vervangings- of vernieuwingsprogramma voor bestaat. Deze accommodaties vallen buiten het uitvoeringsritme van het Scholenplan ‘Gro Up’ voor vervanging, verbetering en verduurzaming, omdat deze niet direct verbonden zijn aan een onderwijsgebouw. Omdat wij te maken hebben met een sterk verouderd sportareaal, met veelal gebouwen uit de jaren ’60, ‘70 en ’80, zijn we vanuit gebruikers tot de techniek en van verduurzaming tot richtlijnen vanuit de sportbonden, het erover eens dat investeringen hier hard nodig zijn. Om in deze opgave te voorzien, hebben wij voor deze sportvoorzieningen de ambitie geformuleerd om deze te laten

Volgvel 2

voldoen aan het kwaliteitskader IABB (gelijk aan ‘Gro Up’) én om de gemiddelde leeftijd van 37 jaar niet verder te laten oplopen. Met deze ambitie zorgen wij ervoor dat onze binnensportaccommodaties niet verder verouderen en er consolidatie op de leeftijd van het sportareaal ontstaat. Hiermee voorkomen we dat in de toekomst de verbeter- en vervangingsopgave alleen maar groter wordt en daardoor lastiger te realiseren. Voor wat betreft de duurzaamheidsambitie sluiten we aan bij de door uw raad vastgestelde uitgangspunten uit de ‘Routekaart verduurzaming maatschappelijk vastgoed’. Dit betekent dat we de gebouwen integraal verduurzamen in een ritme waarmee we voldoen aan de wettelijk gestelde eindtermijnen in 2030 en 2050. Inhoudelijk vullen we dit in door te stellen dat ieder gebouw moet voldoen aan de renovatiestandaard en er geen aardgas meer gebruikt wordt. Een gebouw dat aan de renovatiestandaard voldoet, is dan energiezuinig en heeft een energielabel van minimaal A++. Samenvattend kan er gesteld worden dat er ook voor onze sportvoorzieningen via verschillende lijnen aandacht is voor de vervanging, verbetering en verduurzaming. Om tot een afgewogen fasering te komen in de vervanging, verbetering en verduurzaming van het sportvastgoed, hebben we deze uitvoeringslijnen integraal beschouwd.

Gefaseerde uitvoering Om alle opgaven te realiseren, worden de komende jaren verschillende projecten uitgevoerd. We hebben de beoogde realisatie voor de uitbreiding, vervanging, verbetering en verduurzaming per type sportvoorziening uitgewerkt. Hierbij hebben we ook gekeken naar daar waar de urgentie het grootste is en/of een project van maatschappelijke waarde is, er rekening mee wordt gehouden in de fasering. We geven hier weer welke projecten uitgevoerd gaan worden. Uitbreiding buitensport In samenwerking met de desbetreffende sportbonden is een verdiepingsslag gemaakt om tot een concrete inschatting te komen hoeveel extra sportieve capaciteit nodig zal zijn. De bonden ramen de benodigde sportieve capaciteit op basis van de verwachtte ledengroei als gevolg van de bevolkingsgroei ten opzichte van 2024. Op basis hiervan zijn de ramingen voor de benodigde extra capaciteit al uitgewerkt. Daarnaast hebben we in de planvorming voor de uitbreiding van buitensportvoorzieningen rekening gehouden met de uitbreiding voor hockey, tennis, padel en voetbal. Tabel 1 – Totale uitbreidingsfasering buitensport per tranche

2025-2028

2029-2032

2033-2036

2037-2040

2 velden 6 banen 3 banen 1 baan 2 velden

2 velden 2 banen Geen extra Geen extra 3 velden

1 veld 2 banen 2 banen 1 baan 4 velden 6 velden

1 veld 2 banen 1 baan Geen extra 4 velden 4 velden

1 voetbal 2 hockey 4 tennis 4 padel

1 voetbal 1 hockey

1 hockey

Specifieke ramingena Hockey Tennis Padel - outdoor Padel - indoor Voetbal - KNVB Voetbal – praktijkb

Beoogde realisatiec Voetbal Engelbert Sportpark De Eems

Sportpark Held

De

Nieuwe

2 hockey 2 voetbal

Volgvel 3

a. b.

c.

In deze tabel worden de extra velden per tranche aangegeven. Het totale aantal extra velden zijn alle tranches bij elkaar opgeteld. Omdat de praktische raming alleen voor 2035 en 2040 is berekend, wordt deze niet meegeteld in de totale veldbehoefte in m2 per tranche. Het is denkbaar dat de 6 velden in 2035 gefaseerd per tranche gerealiseerd moeten worden. De beoogde realisatie van deze voorzieningen kunnen nog niet met zekerheid worden vastgesteld aangezien de ruimtelijke ontwikkeling van deze voorzieningen nog gaande is. Er kunnen dus ook geen rechten aan deze beoogde realisatie ontleend worden. Beoogde koppelkansen, zoals een extra hockeyveld op Zernike, geven wij nog niet weer aangezien deze plannen zich nog in de verkennende fase bevinden.

We kunnen concluderen dat we vooral de komende acht jaren in Engelbert, De Eems en De Nieuwe Held een behoorlijke schaalsprong kunnen maken qua capaciteit. Voor de periode vanaf 2033 zien we dat er meer capaciteit geraamd wordt dan dat we kunnen realiseren. Echter, tussen nu en 2040 kan er veel veranderen. Dat geldt bijvoorbeeld voor de groei van het aantal inwoners, de verdeling van de behoefte aan tennis- en padelbanen, maar ook aan voetbalvelden. Elke langetermijnprognose dient met een zekere voorzichtigheid te worden benaderd, maar geeft wel richting om op lange termijn extra buitensportruimte te reserveren in de gebiedsontwikkeling. In de zoektocht naar extra buitensportruimte zullen we creatief moeten zijn en schromen we niet om over onze gemeentegrenzen heen te kijken. Iedere vier jaar wordt het Capaciteitsonderzoek Sportaccommodaties opnieuw uitgevoerd en worden (mede) op basis daarvan de opgaven voor de Uitvoeringsagenda Masterplan Sportvoorzieningen herzien. Hiermee kunnen we ook iedere vier jaar concreter aangeven voor welke sporten (en in welk stadsdeel) de behoefte op middellange termijn het grootst is om te realiseren in de gereserveerde ruimte voor de buitensport. Uitbreiding binnensport Ten aanzien van onze binnensportvoorzieningen haken we in de fasering deels aan op het uitvoeringstempo van het Scholenplan ‘Gro Up’.

De grootste kansen om sportzalen of sporthallen te realiseren in combinatie met bewegingsonderwijs liggen bij de middelbare scholen (Voortgezet Onderwijs). Op dit moment wordt gebruik gemaakt van 11 gemeentelijke sporthallen en 3 gemeentelijke sportzalen. We hebben concreet zicht op het realiseren van de minimale uit te breiden capaciteit van 2 extra sporthallen,1 extra sportzaal en 1 extra blaashal. Echter, door het verzilveren van koppelkansen kunnen er nog 5 extra sporthallen/-zalen (waaronder een semipermanente sporthal) en 1 extra blaashal gerealiseerd worden. Daarmee zou het totaal in 2040 op 18 sporthallen, 4 sportzalen en 2 blaashallen kunnen komen. Of het daadwerkelijk nodig is om al deze extra sporthallen en/of -zalen te realiseren, hangt van diverse factoren af. Wij zijn hierin afhankelijk van het tempo van ‘Gro Up’ en de keuzes die daarin gemaakt worden. Daarnaast beschouwen wij de locatie van een nieuwe sporthal/-zaal ook altijd in het gemeentebrede perspectief en is spreiding hierin belangrijk. Nadere uitkomsten en mogelijkheden zullen aan schoolbesturen, college en uw raad worden voorgelegd via het scholenprogramma ‘Gro Up’. Tabel 2 – Totale uitbreidingsfasering binnensport per tranche

Overall raming

2025-2028

2029-2032

2033-2036

2037-2040

Geraamde uitbreiding op basis van totale aantal inwoners (Ambitiedocument)

1 blaashal

1 extra sporthal 1 extra sportzaal

1 extra sporthal

niet geraamd

Volgvel 4

Beoogde realisatie Blaashal(len) hockey

1 of meerdere blaashallena 1 extra sporthal

Semi-permanente sporthal Campus Esserberg 1 extra sportzaalb Sportcentrum Kardinge 1 extra sporthalc Suikerzijde 1 extra sporthald Koppelkansen PO-scholen 1 extra sporthal/-zaal Koppelkansen VO-scholen 1 extra sporthal/-zaal 1 extra sporthal/-zaal 1 extra sporthal/-zaal a. Aangezien er ook nieuwe hockeyvelden gerealiseerd worden op de nieuwe sportparken, is het ook denkbaar dat er in de toekomst meer blaashallen nodig zijn. Dit is echter nog onzeker, maar wij houden hier in de toekomst rekening mee. b. Sportzaal bij Campus Esserberg in 2030. c. Ook al vragen wij via deze ontwerp uitvoeringsagenda geen middelen voor deze sporthal (want uitvoering via ‘Gro Up’ en project Kardinge), gezien de extra gemeentelijke capaciteit geven wij deze sporthal hier wel weer. De nieuwbouw van Sportcentrum Kardinge wordt gereed verwacht in 2032. d. Het is nog niet duidelijk wanneer de ontwikkeling van een sporthal op Suikerzijde gerealiseerd kan worden. We gaan hier actief mee bezig, maar verwachten niet op korte termijn een mogelijkheid.

Bovenstaande tabel laat zien dat er vanaf 2029 meerdere mogelijkheden bestaan om extra sporthallen /-zalen te realiseren. Maar op korte termijn zijn er geen koppelkansen. Daarom beogen we een semi-permanente sporthal te realiseren in de eerste tranche. Een semi-permanente sporthal wordt gerealiseerd voor de duur van 1215 jaar en kan daardoor makkelijker ingepast worden in de gebiedsontwikkeling. Een semi-permanente sporthal kan op korte termijn voorzien in de capaciteitsbehoefte naar binnensport, maar biedt ook vervangende capaciteit op het moment dat een bestaande sporthal een periode niet te gebruiken is doordat deze vervangen of verduurzaamd wordt. We bepalen op korte termijn op welke locatie een semi-permanente sporthal gerealiseerd kan worden. Uitbreiding sport- en beweegvoorzieningen in de openbare ruimte We zien dat we in bijna geen enkel stadsdeel de referentienorm van 1000m2 kleine wijk(sport)voorzieningen per 1000 huishoudens halen. Vooral in de wijken in de stadsdelen Zuid, Oude Wijken, Centrum en Haren is de uitdaging groot. Hoewel de beschikbare openbare ruimte in stadsdelen zoals Oude Wijken en Centrum beperkt is, streven we ernaar om bij elke kans die zich voordoet, sport- en beweegvoorzieningen in de openbare ruimte toe te voegen. Voor de stadsdelen Zuid, Haren en West zoeken we actief naar uitbreidingsmogelijkheden.

Deze stadsdelen bieden koppelkansen, zoals de aanleg van Suikerzijde in West, die benut kan worden voor het realiseren van nieuwe voorzieningen. Voor de uitbreiding van de grootstedelijke voorzieningen streven we ernaar de volgende voorzieningen te realiseren: • Pumptracks: speciaal aangelegde banen voor fietsen, skaten en steppen. We beogen om iedere 4 jaar één extra pumptrack te realiseren. • Openbare padelbanen: padelbanen die vrij toegankelijk zijn voor iedereen. Bij het onderdeel ‘buitensport’ zijn de padelbanen ook genoemd. We verkennen in hoeverre een aantal van deze banen ook een openbaar karakter kunnen krijgen of dat het nodig is om extra openbare padelbanen te realiseren. • Urban Sports voorzieningen: een groot freerunning park en plaza skaten met verplaatsbare skate-elementen, al dan niet in combinatie met een Urban Sports Hub. We doen onderzoek waar en wanneer deze voorzieningen gerealiseerd kunnen worden. Hierover zijn we ook in gesprek met de community en we gaan kijken waar we dit in de toekomst kunnen realiseren.

Volgvel 5

Deze voorzieningen zijn bedoeld om de diversiteit en toegankelijkheid van sport- en beweegmogelijkheden in Groningen te vergroten en in te spelen op de veranderende wensen en behoeften van de inwoners. Onze rol ten aanzien van de uitbreiding van sport- en beweegvoorzieningen in de openbare ruimte is anders dan die bij de uitbreiding van de buitensport- en binnensportvoorzieningen. Bij de voorzieningen in de openbare ruimte zijn we veelal geen ‘eigenaar’ van de voorziening, maar zijn wij faciliterend in de totstandkoming. Het initiatief voor deze voorzieningen komt vanuit de wijken en het eigendom, onderhoud en beheer valt vaak onder de reguliere onderhouds- en beheerprogramma’s. Dat maakt dus ook dat er in mindere mate sturing gegeven kan worden aan het realiseren van de uitbreidingsopgave, wij zijn immers afhankelijk van externe ontwikkelingen. Het zou helpend zijn als er in de gebiedsontwikkeling integraal rekening wordt gehouden met het voldoen aan de referentienorm van 1.000 m2 beweegvoorzieningen in de openbare ruimte per 1.000 huishoudens. Uitbreiding zwem- en ijsvoorzieningen De geraamde uitbreiding voor zwemcapaciteit (minimaal 4 extra banen 25-meterbad) en uitbreiding van de ijscapaciteit (een extra 30x60 ijsvloer) wordt meegenomen in het project nieuwbouw Sportcentrum Kardinge.

Dit project kent een eigen fasering waarin de beoogde nieuwbouw in 2032 afgerond kan worden. Vervanging, verbetering en verduurzaming alle sportvoorzieningen Om te komen tot een integrale afweging welke binnensport- en buitensportvoorzieningen als eerste vervangen, verbeterd en/of verduurzaamd moeten worden, hebben we de verschillende uitvoeringslijnen integraal benaderd. De afzonderlijke fasering ten aanzien van regulier onderhoud, kwalitatieve verbetering, vervanging en verduurzaming is aan elkaar gekoppeld om daarmee tot de meest efficiënte fasering te komen. Op basis van data-analyses hebben wij verschillende scenario’s laten uitrekenen voor de vernieuwing, vervanging en verduurzaming van het sportvastgoed. Deze scenario’s geven inzicht in de planning, kosten en CO2 impact maar houden ook rekening met onder andere wijkenergieplannen, bouwjaar, onderhoudsmomenten, doorlooptijd van het project, pandstrategieën en netcongestie. Op basis van de verschillende scenario’s komen we per type voorziening tot een specifieke fasering, te zien in tabel 3. Tabel 3: Beoogde fasering vervanging, verbetering en verduurzaming binnensport- en buitensportvastgoed en zwembaden, per tranche.

Beoogde realisatie Sporthal vervanging (nieuwbouw)a Sporthal functioneel verbeteren Sporthal verduurzamen Sportzaal vervangen Gymzaal vervanging (nieuwbouw)a Gymzaal verduurzaming en functioneel verbeteren Buitensportgebouwen vervangen of verduurzamen en/of functioneel verbeteren Verbetering en verduurzaming zwembadene

2025-2028

2029-2032

2033-2036

3 sporthallen

1 sporthal 2 sporthallen

1 sporthal

2037-2040 1 sporthal

1 sportzaal 1 gymzaal 2 gymzalen

4 gymzalen 3 gymzalen

6 gymzalen 3 gymzalen

3 gymzalen 4 gymzalen

7 gebouwen

6 gebouwen

3 gebouwen

1 gebouw

De Blinkerd

De Parrel De Parrel Helperbad Helperbad Papiermolen Papiermolen Vervanging zwembad Scharlakenhof a. Dit betreft vervanging van bestaande voorzieningen. Dit is dus geen uitbreiding van het areaal.

De Parrel Helperbad Papiermolen

Volgvel 6

Ten aanzien van de (tijdelijke) sport- en beweegvoorzieningen in de openbare ruimte moeten het Mountainbike Skillspark, de Pumptrack Vinkhuizen en het Mountainboardingpark op termijn een andere bestemming krijgen. We kijken hierin actief vooruit welke mogelijke alternatieve locaties er zijn. Daarnaast kijken we bij de regulier geplande vervanging of verbetering van sport- en beweegvoorzieningen in de openbare ruimte altijd naar koppelkansen om een plus te realiseren op de betreffende voorziening. Dit gebeurt ook altijd in afstemming met de betrokken community. Zodra gemeentelijke zwembaden vervangen, verbeterd of verduurzaamd worden, bestaat de mogelijkheid dat deze tijdelijk niet te gebruiken zijn. Dit heeft vooral grote impact op de capaciteit voor zwemonderwijs. Zodra wij starten met de doorontwikkeling van de gemeentelijke zwembaden is het van belang om dit zorgvuldig te plannen, zodat er geen overlap in deze projecten plaatsvindt. Ook kunnen wij in het gebruik van de overige zwembaden, ten tijde van verbouw van een bad, voorrang geven aan het zwemonderwijs boven ander gebruik. Ten slotte is het ook van belang te benoemen dat de zwemcapaciteit in niet-gemeentelijke zwembaden van toegevoegde waarde is voor het totale aanbod van zwemwater in onze gemeente.

Aanvullende ambities Wij hanteren een specifieke afbakening voor de sport- en beweegvoorzieningen die wij mee hebben genomen in de geraamde uitvoering. Deze uitvoering geldt voor ons als uitgangspunt. Wij hebben namelijk niet de illusie dat de wereld de komende 15 jaar niet verandert of dat behoeften van onze inwoners in deze periode gelijk blijven. Specifieke wensen vanuit clubs ten aanzien van de (door)ontwikkeling van hun sportvoorziening hebben wij niet meegenomen (zoals bijvoorbeeld een indoor trainingshal voor atletiek). Dit zijn veelal wensen vanuit ambitie en niet vanuit noodzaak. Wij zijn altijd bereik om met clubs en sporters in gesprek te gaan in hoeverre deze ambities gerealiseerd kunnen worden. Mocht het noodzakelijk worden om wijzigingen door te voeren in de opgaven van de (door)ontwikkeling van onze sportvoorzieningen, dan zullen wij dat doen. Ook als er aanvullende ambities vanuit onze inwoners en/of sportclubs ontstaan, dan nemen wij deze altijd serieus. Het Masterplan (door)ontwikkeling sportvoorzieningen maakt dat wij dergelijke ontwikkelingen integraal kunnen beschouwen en hier keuzes in kunnen maken. Bepalende factoren voor de uitvoering In hoeverre de hiervoor genoemde fasering daadwerkelijk gerealiseerd kan worden, is afhankelijk van verschillende factoren.

We halen hier de factoren aan die de meeste impact kunnen hebben op het tempo van de uitvoering: Tijdelijke capaciteitsvergroting Om te kunnen starten met het vervangen, verbeteren en verduurzamen van het sportvastgoed is het noodzakelijk om te allen tijde voldoende beschikbare capaciteit te houden. Vooral inzake de sportzaal- en sporthalcapaciteit, aangezien deze voorzieningen zeer goed gebruikt worden. Personele inzet Ook de gemeente Groningen heeft als organisatie last van de krapte op de arbeidsmarkt. Het lukt namelijk niet altijd om voldoende geschikte projectleiders en ondersteunende expertises te vinden voor onze projecten. Indien er onvoldoende

Volgvel 7

geschikte projectleiders ingezet kunnen worden, heeft dit een vertragend effect op de realisatie van onze projecten. Netcongestie / warmtenet-transitieplan In een aantal wijken is het een groot probleem dat er geen nieuwe aansluitingen op het stroomnet mogelijk zijn voor ‘grootverbruikers’. Een sporthal, sportpark en zwembad zijn voorbeelden van een grootverbruiker. Daarnaast speelt in een aantal wijken dat maatschappelijke voorzieningen worden aangesloten op een warmtenet. Indien zich hierin mogelijkheden voordoen om ook sportvastgoed (versneld) hierop aan te sluiten, dan verzilveren wij deze kans. Koppelkansen In de ontwerp uitvoeringsagenda hebben we een paar keer terug laten komen dat wij in gezamenlijkheid met stakeholders (onderwijshuisvesting, commerciële sportaanbieders, wijkvernieuwing) de koppelkansen zo goed mogelijk proberen te verzilveren. Dit betekent echter ook dat er meerdere actoren zijn die invloed hebben op het tempo van het realiseren van een sportvoorziening. Het gezamenlijk beschouwen van het maatschappelijk nut van sportvoorzieningen vergroot de kans op multifunctioneel gebruik en optimale benutting. Maar, er kleeft ook een risico aan deze gezamenlijkheid. Samenwerking kost namelijk tijd en kan leiden tot vertraging in de uitvoering. Wij laten het echter niet na om de waardevolle sportvoorzieningen zo goed mogelijk maatschappelijk te laten renderen.

Participatie Het afgelopen jaar hebben wij de Adviescommissie voor de Sport en de Sportkoepel actief betrokken. Zij hebben tijdens het proces waardevolle input geleverd en wij kijken terug op constructieve en plezierige samenwerking. Het doet ons deugd dat wij dit ook teruglezen in de zienswijzen van de beide gremia. Wij realiseren ons ook dat zowel Adviescommissie als Sportkoepel oproepen om snel in actie te komen om vooral meer capaciteit te realiseren. Deze urgentie delen wij. Wij herkennen niet dat de opgaven te weinig ambitie bevatten. Het uitvoeren van de huidige geschetste opgaven inclusief koppelkansen is al een forse uitdaging, maar wel een realistische uitdaging die zorgt voor een schaalsprong in de capaciteit en kwaliteit van onze sportvoorzieningen die we de afgelopen 30 jaar niet hebben gerealiseerd. Mocht het nodig zijn om nog meer/andere sportieve capaciteit te realiseren dan zal dit blijken in een herijking van de uitvoeringsagenda (2028, 2032, 2036, etc.). Daarnaast hebben wij goed contact onderhouden met de KNHB (hockeybond), KNLTB (tennisbond) en de KNVB (voetbalbond). Deze bonden hebben ons van input voorzien voor de concrete uitwerking van de verschillende opgaven. Vooral in de calculaties voor de toekomstige capaciteitsbehoefte zien wij dat er uiteenlopende richtlijnen door de bonden gehanteerd worden.

Hier hebben wij constructieve gesprekken met de bonden over gevoerd en de achtergronden van deze richtlijnen zijn ook zo goed mogelijk weergegeven in de ontwerp uitvoeringsagenda. Financiering Om alle opgaven te kunnen realiseren gaan we de komende jaren fors investeren in onze sportinfrastructuur. In de financiële raming voor de SIA is een inschatting gemaakt van de projecten waarover de komende 2 á 3 jaar besluitvorming wordt verwacht/ noodzakelijk is. Ter voorbereiding en planontwikkeling van deze projecten

Volgvel 8

hebben we ontwikkelbudget nodig voor deze projecten. Hier is in de financiële raming rekening mee gehouden. Deze budgetten worden niet gelijk geactiveerd, maar hiermee kunnen de plannen wel voorbereid worden en komen wij ook tot een beter inzicht of de voorgestelde realisatie haalbaar is. Zodra er overgegaan wordt tot concrete uitvoering vragen we een specifiek voorbereidingskrediet per project aan bij uw raad. De financiële raming wordt jaarlijks geactualiseerd bij de actualisatie van de SIA. Figuur 1 laat zien welke investeringen er paar jaar nodig zijn om alle beoogde projecten uit te kunnen voeren. In totaal is er tot en met 2040 ruim € 400 miljoen nodig om alle projecten te kunnen realiseren. Figuur 1: Totale investeringskosten per jaar, per type sportvoorziening 60.000.000 50.000.000 40.000.000 30.000.000 20.000.000 10.000.000

0 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032 2033 2034 2035 2036 2037 2038 2039 2040 Buitensport Binnensport Bewegen openbare ruimte Zwembaden

Zodra de projecten gerealiseerd zijn, is het ook nodig om voor de exploitatie (afschrijving, gebruikslasten, etc.) middelen beschikbaar te krijgen. Deze middelen zijn zichtbaar in figuur 2. Figuur 2: Totale extra exploitatielasten per jaar, per type sportvoorziening. De cijfers zijn cumulatief. 30.000.000 25.000.000 20.000.000 15.000.000

10.000.000 5.000.000 0 2025 2026 2027 2028 2029 2030 2031 2032 2033 2034 2035 2036 2037 2038 2039 2040 Buitensport

Binnensport

Zwembaden

Ontwikkeling

De uiteindelijke jaarlijkse benodigde bijdrage betrekken we bij de jaarlijkse actualisatie en afweging van de financiële reservering voor de SIA bij het opstellen van de gemeentebegroting. Voor dekking van de benodigde investeringen en

Volgvel 9

exploitatie van de projecten kijken we ook breder dan alleen de gemeentebegroting. Het Rijk geeft bijvoorbeeld periodiek de mogelijkheid om een DUMAVA subsidie aan te vragen die een (kleine) bijdrage kan leveren in de kosten. De uitgangspunten hiervoor passen bij de gekozen aanpak in de routekaart, waardoor we ons in zullen zetten om deze in de uitwerking zeker mee te nemen en aan te vragen. Voor onze grote(re) sportvoorzieningen is het wellicht ook mogelijk om Europese subsidies ten behoeve van verduurzaming aan te vragen. Vervolg Wij weten dat we aan het begin staan van een omvangrijk programma in de (door)ontwikkeling van onze sportvoorzieningen. In de eerste tranche gaat het om circa 15 projecten; van het bouwen van een sportpark bij De Eems tot het verduurzamen van een kleedgebouw. In de tranches erna staan nog zo’n 65 projecten op stapel én weten we ook dat deze opgaven niet stoppen in 2040. Kortom, we gaan aan de slag. Zodra de uitvoeringsagenda is vastgesteld, gaan wij verder met de voorbereiding van de projecten in de eerste tranches en het opbouwen van een uitvoeringsorganisatie. Ten slotte De gezondheid van onze inwoners wordt er niet beter op. We zien niet alleen landelijk, maar ook bij kinderen en jongeren in onze gemeente de trend dat de motorische vaardigheid achteruit holt.

Daarnaast worden onze inwoners steeds ouder en is het ook zaak om hen in goede gezondheid oud te laten worden. Om onze huidige en toekomstige inwoners voldoende mogelijkheden te bieden om te kunnen sporten en bewegen zijn passende en kwalitatief goede voorzieningen nodig. In deze ontwerp uitvoeringsagenda hebben we de fasering geschetst van alle opgaven voor onze sport- en beweegvoorzieningen. Toekomstige ontwikkelingen hebben invloed op zowel de opgaven als de uitvoering hiervan. Dat neemt niet weg dat het kraakhelder is dat we voor een forse opgave staan in de (door)ontwikkeling van onze sportvoorzieningen. Met de uitbreiding, vervanging, verbetering en verduurzaming van onze sportvoorzieningen geven wij een krachtige impuls aan het Groninger sportlandschap. Wij faciliteren hiermee onze inwoners optimaal om, met plezier, te gaan sporten en bewegen en dat hun leven lang vol te houden. Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Groningen,

locoburgemeester, Carine Bloemhoff

secretaris, Christien Bronda

Deze brief is elektronisch aangemaakt en daarom niet ondertekend.