Bijlagenbundel evaluatie decentralisaties.pdf

Bijlagenbundel Evaluatie gemeente Groningen 5 jaar na de decentralisaties Versie 2 juni 2021

Inhoud Bijlage 1. Factsheet Wat gaat goed en leerpunten ........................................................................................................................................................................... 3 Bijlage 2. Persona’s.......................................................................................................................................................................................................................... 10 Bijlage 3. Factsheet Jeugd ............................................................................................................................................................................................................. 235 Bijlage 4. Werk en Inkomen .......................................................................................................................................................................................................... 257 Bijlage 5. Factsheet aanvullende maatregelen om tekorten terug te dringen ............................................................................................................................... 19

2

Bijlage 1. Factsheet Wat gaat goed en leerpunten

3

4

5

6

7

8

9

Bijlage 2. Persona’s

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

Bijlage 3. Factsheet Jeugd Ontwikkeling aantal cliënten per maand

90%

3,9%

3,7%

17,6%

15,6%

15,5%

26,6%

28,2%

27,6%

4,8%

80% 70%

60%

18+

1-11-2020

1-9-2020

1-7-2020

1-5-2020

1-3-2020

1-1-2020

1-9-2019

1-11-2019

1-7-2019

1-5-2019

1-3-2019

1-1-2019

1-11-2018

1-9-2018

1-7-2018

1 indicatie 2-3 indicaties 4-5 indicaties meer dan 5 indicaties

mei-18 2.496 938 148 19

mei-19 2.738 1.021 173 40

mei-20 2.557 1.075 200 41

16-17

50%

12-15

40% 30%

1-5-2018

Aantal indicaties per cliënt

Ontwikkeling leeftijdsopbouw 100%

1-3-2018

1-1-2018

5.000 4.000 3.000 2.000 1.000 -

4-11

45,4%

46,9%

47,1%

5,7%

5,4%

6,2%

2018

2019

2020

20%

0-3

10% 0%

23

Aandeel verwijzers in de kosten 1,7% 2,1%

1,5% 3,1% 1,6% 8,2% 19,8%

2,4% 3,6% 1,6% 8,2% 20,7%

Jeugdarts

4,7% 8,7%

Zelfverwijzer/geen verwijzer

22,3%

Aandeel verwijzers in aantal cliënten 2,1% 4,1%

6,0%

2,3% 4,4% 5,9%

2,7% 4,6% 5,6%

9,6%

9,1%

8,8%

10,2%

10,1%

10,8%

21,7%

21,0%

20,3%

Jeugdarts

Medisch specialist

Medisch specialist 24,0%

41,0%

2018

25,9%

38,3%

2019

25,7%

Rechter, Officier van Justitie, functionaris Justitiële jeug Huisarts 45,8%

34,5%

47,0%

46,8%

Gecertificeerde instelling

2020

Zelfverwijzer/geen verwijzer Rechter, Officier van Justitie, functionaris Justitiële jeug Gecertificeerde instelling

2018

2019

2020

Verdeling over de productcategorieën aantal unieke cliënten Ambulant Jeugdbescherming Verblijf Dagbesteding Crisis Logeren Jeugdhulp Plus Overig

2018 4.667 699 578 209 154 129 38 254

2019 5.092 714 624 280 158 176 43 324

2020 5.174 758 590 272 141 150 40 363

24

Bijlage 4. Werk en Inkomen Gemeente Groningen Ontwikkeling aantal uitkeringen Participatiewet

10600 10400 10200 10000 9800 9600 9400 9200 9000

2014

2015

2016

2017

2018

2019

2020

Ultimo Uitkeringen Participatiewet

Het aantal Participatiewet uitkeringen was eind 2020 ongeveer gelijk aan het aantal bij invoering van de wet. De dynamiek achter deze ontwikkeling is groot geweest; -

een stijging al gevolg van de vorige crisis die langdurig impact had in combinatie met de verhoogde asielinstroom. de economische wind in de rug zorgde vervolgens voor een scherpe afname van het aantal uitkeringen. na 2018 neemt het aantal weer toe door de herindeling in 2019 en in 2020 de coronacrisis. maatregelen die samenhangen met de invoering van de Participatiewet (beperken toegang WW en geen instroom meer in de SW) leiden tot een autonome toename van het aantal uitkeringen.

25

Nieuw beschut per 31/12 van het jaar Aantal nieuw beschutte werkplekken 2015 2016 2017 2018 2019 2020

0 17 35 48 90 97

Loonkostensubsidies (LKS) 31/12 van het jaar Nieuw beschut per 31/12 van hetper jaar Personen met LKS aan het Aantal nieuw beschutte werk werkplekken 2015 2015 0 12 2016 2016 17 65 2017 2017 35 116 2018 2018 48 189 20192019 90 251 2020 2020 97 324

Loonkostensubsidies (LKS) per 31/12 van het jaar

Loonkostensubsidies (LKS) pe

Vanaf 2015 vallen mensen met een arbeidsbeperking Personen met LKS Personen met LKS aan het én die arbeidsvermogen hebben onder de werk werk Participatiewet. Voor mensen met een indicatie nieuw 2015 2015 12 beschut, die veel begeleiding op de werkplek nodig 2016 2016 65 hebben, realiseren we beschutte werkplekken. Na een 2017 2017 116 moeizame start neemt dit aantal gestaag toe. Mensen 2018 2018 189 met een indicatie doelgroepenregister proberen we 2019 2019 251 met 2020 2020een loonkostensubsidie bij 324een reguliere werkgever te plaatsen. Ook hier zien we de aantallen toenemen.

Arbeidsmarktregio Groningen Arbeidsparticipatie verschillende doegroepen

WSW Wajong P-wet Totaal

In doelgroepenpercentage aan Aan het werk register het werk 2105 1744 83% 6156 2549 41% 4581 1955 43% 12.842 6.248 49%

In het sociaal akkoord uit 2013 is afgesproken om 125.000 extra banen te realiseren bij reguliere werkgevers voor mensen met een arbeidsbeperking. Deze aantallen komen dus bovenop de realisatie van nieuw beschut. De ontwikkeling van het aantal banen in de arbeidsmarktregio Groningen lieten een gestage toename zien. In 2019 zagen we een daling ten gevolge van de herindeling en de terugloop van het aantal WSW detacheringen. Begin 2020 vond er ook een daling plaats als gevolg van de coronacrisis. In de loop van 2020 nam het aantal banen weer toe en eind 2020 waren 3.860 afspraakbanen gerealiseerd. Van de doelgroepen die in het doelgroepenregister zijn opgenomen is de arbeidsparticipatie van de WSW het hoogst. Dit percentage neemt wel af als gevolg van vergrijzing. Ook het aantal werkende Wajongeren neemt af doordat nieuwe instroom in de Wajong alleen nog maar mogelijk is voor volledig en duurzaam arbeidsongeschikten. Bij de doelgroep van de Participatiewet is wel sprake van een toename van de arbeidsparticipatie.

26

Bijlage 5. Factsheet aanvullende maatregelen om tekorten terug te dringen De afgelopen jaren is geconstateerd dat de tekorten op Jeugd, WMO en Bijstand groot waren en steeds verder zijn opgelopen. Aan de hand van een analyse van de tekorten in het sociaal domein is vanaf 2019 een groot aantal maatregelen geformuleerd om deze tekorten terug te dringen. Deze komen in de kern op hetzelfde neer: het terugdringen van het aantal, de zwaarte en duur van indicaties en het op een andere (goedkopere) manier bieden van zorg en ondersteuning. Deze maatregelen zijn op geld gezet en als hervorming in de begroting 2019 opgenomen (m.u.v. spoed voor jeugd). Per maatregel is aangegeven waar het zwaartepunt ligt: verbeteren indicatie en toegang (I&T), afschalen (A) of inkoop (I) Maatregelen die op geld staan

Verwachte opbrengst I&T

A

2020

2021

2022

2023

Invoering ondersteuner Jeugd en Gezin

650

2.100

3.300

3.300

X

X

Acceleratiemodel WIJ

1.300

1.800

3.200

3.200

X

X

Integrale aanpak multiproblematiek/ domeinstapelaars (doorbraakproject)

1.000

3.000

3.000

3.000

X

Innoveren inkoop Jeugdhulp

250

1.000

1.000

1.000

X

Spoed voor Jeugd (geen hervorming)

0

370

875

1.000

X

X

Omzetten algemene voorziening huishoudelijke hulp naar maatwerkvoorziening

850

850

850

850

X

X

Optimaliseren publiek vervoer

225

225

225

225

X

X

380

480

480

480

X

X

I

Jeugd

X

WMO

Besparing zorgkosten WMO oud door WIJ (extra besparing o.b.v. trajectplannen Werk en Inkomen

27

Werkprogramma

3.000

4.000

5.000

5.000

Overige maatregelen

X

X

I&T

A

X

X

I

Jeugd Team 050 Transformatie agenda Opbouwen duurzame relatie met aanbieders (i.s.m. RIGG)

X

Verbeteren informatievoorziening Opbouwen van stevige relaties met de belangrijkste partners op strategisch niveau

X

X

Weer volledig operationeel maken van het Actiecentrum Veiligheid en Zorg

X

X

Overige maatregelen

I&T

A

Investeren in lerend vermogen binnen de organisatie en in samenhang met de keten

I

Versterken van interventies op het gebied van vroegsignalering (= preventie), aanpak problematische jeugd(groepen) (=zorg en repressie) en de gezinsaanpak (= nazorg) WMO Sturing op transformatie GON

X

Beschermd wonen Uitvoering werkagenda beheersmaatregelen

X

Terugdringen van de instroom vanuit jeugdzorginstellingen

X

Bevorderen uitstroom – geschikte woningen i.o.m. corporaties/SO/aanbieders Duurzame relatie met aanbieders

X

X X

28

Goed functioneren centrale toegang en decentrale toegang

X

Complexe zorg 18-/18+

X

X

Werk en Inkomen Screening op rechtmatigheid en voorliggende voorziening

X

Wat kunnen we nog doen – handelingsperspectief De coronacrisis heeft invloed op de aard en omvang van onze opgave en tegelijkertijd worden we door de RIVM richtlijnen beperkt in onze mogelijkheden om de maatregelen die we hadden bedacht uit te voeren. Dit zien we onder meer bij de directie Werk. Ten aanzien van de besparing die met behulp van het werkprogramma moest worden gerealiseerd, is vastgesteld dat dit niet in deze omvang kan. Er wordt gekeken naar een alternatieve besparing. Voor de andere hervormingen geldt dat de oorspronkelijke omvang van de opbrengst is gehandhaafd. Het niet-realiseren van de ingeboekte besparing wordt deels veroorzaakt door de coronacrisis. De impact van corona (verzwaring opgave en beperking dienstverlening) is het best zichtbaar bij de WIJ organisatie. Aan de WIJ organisatie is gevraagd om aan te geven wat zij in deze tijd wel en niet kan doen. De huidige financiële stand van zaken wordt niet alleen bepaald door de coronacrisis. Ook de omvang van budgetten, de snelheid waarmee de transformatie wordt/kan worden gerealiseerd en de bijdrage van de transformatie aan het verlagen van uitgaven spelen een rol. Er is gekeken wat het handelingsperspectief is om de transformatie te realiseren en de uitgaven te verlagen.

Jeugd Handelingsperspectief om uitgaven te verlagen is beperkt. • Alle landelijk bekende interventies worden door ons uitgevoerd, maar vragen tijd voordat ze tot financiële effecten leiden. • Daarnaast voorbereiding nieuwe inkoop jeugdhulp per 1 juli 2022. Ingeboekte besparing € 1 miljoen structureel. Wel financieel perspectief! • AEF-onderzoek tekorten jeugdhulp – conclusie: structureel tekort € 1,3 – 1,5 miljard. • Oplossingen denkbaar in aanpassingen van de wet en extra budget. • Input voor nieuwe kabinetsformatie. • Financiële impact kan groot zijn (€ 0 – 15,5 miljoen voordelig t.o.v. meerjarenbeeld) WMO • Nieuwe inkoopstrategie

29

• • •

Reguliere groei uit volumeaccres AU (per saldo geen effect voor gemeente) Landelijke discussie over toekomst en financiering abonnementstarief Beperken toegang HH door bijvoorbeeld instellen wachtlijst

Beschermd wonen Transformatieagenda • Veel inzet op aansluiting jeugd/BW: pilots (o.a. FCZ), lichtere (WMO achtige) producten binnen open house BW • Acties op door- en uitstroom (meer zicht op, gesprekken met aanbieders). • Diverse grote en kleine maatregelen om kwaliteit te verhogen en preventie te bevorderen Werk en Inkomen Korte termijn • Doorontwikkeling huidige Werkprogramma (crisisdienstverlening) met extra impuls 1,3 miljoen euro Middellange termijn • Steun- en herstelpakket op het onderdeel re-integratie afgestemd op sterke toename bijstand op grond van CPB raming. Forse impuls (8,7 miljoen euro) in 3 jaar tijd. Inzet via meerjarenprogramma met stevige gebiedsgerichte component en specifieke aandacht voor jeugdwerkloosheid

30