Bijlage 2 Inrichtingsplan Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat.pdf
Tekst van het document
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat Inrichtingsplan
12 mei 2025
Inhoud
Colofon Inrichtingsplan Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat Status: definitief Datum: 12 mei 2025 Project Herinrichting Ooster- en Gelkingestraat Uitvoeringsprogramma Binnenstad ‘Ruimte voor Jou’
Inleiding Aanleiding en doel Kaders Werkgroep met bewoners en ondernemers Uniek stukje stad Doelstelling van de werkgroep Historie en karakter van het gebied
4 4 4 5 6 6 6
Uniek stukje stad Gangen en Stegen Versterken van het dwaalmilieu
6 10 10
Levendige en aantrekkelijke verblijfstraten Doelstelling van de werkgroep Het gebied Ooster- en Gelkingestraat wordt een voetgangersgebied Fietsparkeren in de fietsvakken Toegankelijk en gastvrij Levendige en aantrekkelijke verblijfstraten Aantrekkelijke groene straten Bestaande bomen Nieuwe bomen Beplantingsvakken Groen bij de gevels
12 12 12 12 15 15 17 17 17 17 17
Veilige omgeving dag en nacht Doelstelling werkgroep Veiligheid Gangen en stegen in de avond en nacht De Donkersgang Verlichting
18 18 18 18 18 18
Ruimte voor ondernemerschap Doelstelling werkgroep Versterken van de identiteit Terrassen Programmering, gevel en gevelzone
21 21 21 21 21
Gemeente Groningen binnenstad@groningen.nl
Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
3
Inleiding
Daarnaast zijn de Ooster- en Gelkingestraat door de veranderde verkeersfunctie van het Gedempte Zuiderdiep (OV-as) als schakel tussen het stadshart en de bushaltes uitgegroeid tot belangrijke aanlooproutes voor bezoekers van de binnenstad. Deze veranderde rol vraagt om een inrichting die deze functie ondersteunt. Daarnaast hebben Gemeente Groningen
|
Binnenstad, die in december 2021 aan de raad is voorgelegd. De Binnenstadsvisie is verder uitgewerkt in de Leidraad voor de openbare ruimte van de binnenstad van Groningen ‘Nieuwe Stadsruimtes’ (vastgesteld in 2017). In deze leidraad zijn aanzetten gedaan voor hoe aanloopstraten zoals de Oosterstraat en Gelkingestraat heringericht kunnen worden. Als aanloopstraten van de Grote Markt, heeft de herinrichting van de Oosterstraat en Gelkingestraat sterke samenhang met de
herinrichting van de Grote Markt. Dit sluit naadloos aan bij de inhoud van het strategisch kader ‘Geleide Groei’, dat het handvat is voor verdere doorontwikkeling van onze binnenstad. Het projectgebied sluit direct aan op (en is deels onderdeel van) de aanloopstraten naar het hart van onze stad, de Grote Markt. Verder is de Mobiliteitsvisie ‘Groningen Goed op Weg’ een belangrijk beleidskader voor het gebied. H3 > COMPOSITIE
De Ooster- en Gelkingestraat vormen samen een belangrijke verbinding in de binnenstad van Groningen. Tot medio 2022 waren deze straten nog onderdeel van een belangrijke busroute door het centrum. Sinds het verdwijnen van het busverkeer op de Grote Markt en de verlegging van de routes zijn deze straten uitsluitend nog in gebruik voor fietsers en voetgangers. Deze verandering creëert ruimte om de potentie van de Ooster- en Gelkingestraat als verblijfsgebied beter te benutten. Bovendien vraagt de herinrichting van de Grote Markt om een goede aansluiting op het omliggende netwerk van routes, waarbij tweerichtingsverkeer voor fietsers in de Ooster- en Gelkingestraat een belangrijk uitgangspunt is. Met het mogelijk maken van tweerichtingsverkeer voor fietsers in de Ooster- en Gelkingestraat kan de Grote Markt door fietsers worden gebruikt zoals beoogd, namelijk in twee richtingen voor de oostwand en Stadhuis langs. Doordat we de beide straten als voetgangersgebied inrichten, met ruimte voor de fiets, verwachten we de snelheid van de fietser in enige mate omlaag te kunnen brengen. Dit draagt bij aan een veiligere situatie op de Grote Markt situatie op de Grote Markt: fietsers komen niet langer met grote snelheid uit de geasfalteerde straten.
de straten, en in het bijzonder de Gelkingestraat, een urgente opgave op het gebied van ruimtelijke kwaliteit. Leegstand, achterstallig onderhoud aan panden en een onprettige verblijfssfeer zorgen voor een negatieve beleving van het gebied. De herinrichting biedt kansen om samen met ondernemers en vastgoedeigenaren de uitstraling, identiteit en levendigheid van het gebied te versterken. Met de herinrichting van de Ooster- en Gelkingestraat willen we bijdragen aan een aantrekkelijke, toegankelijke, veilige en bereikbare binnenstad. Dit sluit aan bij de ambities uit het Uitvoeringsprogramma Binnenstad, waarin ook de herinrichting van de Grote Markt en het verleggen van de busroutes zijn opgenomen.
Speciale stadsruimtes Straten Verbrede straten Gangen Leefstraten Groene Leefstraten Binnenhoven Lanen en singels Stadsentrees
Specifiek willen we: • De openbare ruimte zo inrichten dat tweerichtingsverkeer voor fietsers mogelijk wordt. • De voetgangersruimte verbeteren en de toegankelijkheid voor iedereen vergroten. • Vergroening en verblijfskwaliteit toevoegen. • De identiteit van de straten versterken. • De lokale economie versterken. • Samen met ondernemers en vastgoedeigenaren werken aan een uitnodigende uitstraling (panden, programmering en gevelzone).
38
LEIDRAAD OPENBARE RUIMTE BINNENSTAD GRONINGEN
H3 > COMPOSITIE
Aanleiding en doel
Kaders De herinrichting van de Oosterstraat & Gelkingestraat is opgenomen in de Binnenstadsvisie ‘Bestemming Binnenstad’ (vastgesteld op 24 februari 2016) en de actualisatie van het Uitvoeringsprogramma
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
Nieuwe Stadstuimtes - leidraad openbare ruimte binnenstad Groningen.
Speciale stadsruimtes Straten Verbrede straten
4
4-6c
age rpass Nabe
3-5
42-42a
15-15f
7-7p
Grote Markt
at rstra Nabe
28/2 28/1-
9
501-1b
Engelenpoortje
1-35
1
34
t 48-48
44
2a-2b
38-38g
2
40-40a
38/1
34
33
32-32a
b 24-26
24-24g
22-22a
20
30
14-14a
Poelestraat
36
37
38
23-23f
34-3 4a
35
5-5a
3-3a
1
7-7a
9-9a
9/1-11
17-17a
13-13a
31-31h
15
1-1c
9a 39-3
Bestaande boom
a/13 33-33
21
19-19a
29
27-27a
Behoud / te verwijderen bestaande boom nader te onderzoeken
25
1d-3
40
1d 41-4
5
42 a-44 43
7-7a
7-7b
35/1
Beplanting en zitrand
4
8
Muur
-44d 44
e -45 45
6-44
9-9b
9-9c
6a 46-4
Fietsvak
0a 10-1
47
8-8a
-48d 48
1a 11-1
8/2
11
-12b 12
1-1b
Bestrating van gele stenen
st Oo
-49e 49
a -14 14
5 13-1
2 18-2
0d 10-1
3e 23-2 8a
6d 26-2
8c 18-1
-25a 25
23
8a 28-2
-22f 22
13a
21
8
0g 18-2
1a 11-1
13
9 6
24
2
27 3-3a
/1 25
5 -13/ 13/1
traat ters Oos
9b 29-2
-28c 28
1-1d
32
-17 15/1
22
9d 29-2
30
25
1a 31-3
/2d a-25 25/2
24 -32a 32
29/1
4a 12-1
a -36 36
30
38
33
gang kers Don
a -34 34
31
29 -22/ 22/1
6e 36-3
1a 31-3
26 27
-30 28
0a 40-4
5a 35-3
d 6a-6
d 33-35
7a 37-3
33
32
-21a 21
6
34
4
9d 39-3
40
2-2e
9-9c at gstra Hoo
37
3b 23-2
7a-9
38
t aa estr king Gel
36
3-3b
a -14 14
3a 43-4
aa 3-5/ h f-46 46
-27b 27
41
-52 46
5a 45-4 40
43
3 12-1
ng nsga Ente
31 29a-
10
6e 46-4
t aa rstr pe Pe ine Kle
47
7 45-4
1c 31-3
40a
a 8-8
54
49
3b 33-3
51
a 2-8
54
50
Ge de mp te
47
K
d -52 52
8b 48-4
2-11
8-1 30
5f 35-3
42
51
53
2g 52-5
• Levendige en aantrekkelijke verblijfstraten • Uniek stukje Stad • Veilige omgeving dag en nacht • Ruimte voor ondernemerschap
a 37-39
/aa 12
44 1b 41-4
5
42
-25a 25
39
42
38
8
35
20
5a 25-2
g ngan Pape
30
7c 27-2
d -26 26
20
a 3-23
6d 16-1 -24n 24
t traa
0 -5/2 5/16
a -16 16
4e -35/ 35/5
9-9k
4 12-6 19
-21a 21
ges
-5/6 3/1
22
/22 -19a 19
8c 18-1
a -14 14
17
Geleidelijnen
6 5/3e c5-3 35/3 14
at rstra Pepe
5-7
148
4 5/3e a1-3 35/3
a -20 20
17
16
f 3a-3
2f 12-1
8a 18-1
4c 14-1
12
Natuursteen gevelzone
-16a 16
2a 12-1
10
29 -35/ 35/7
0b 10-1 15
t traa ers
7/aa
10
lkin Ge
Met het project herinrichting Ooster- en Gelkingestraat gaat het niet alleen om een nieuwe inrichting van de openbare ruimte. Het gaat ook om het versterken van de identiteit van het gebied en, waar nodig, het aanpakken van vastgoed. Met de werkgroep herinrichting Ooster- en Gelkingestraat, bestaande uit een vertegenwoordiging van bewoners en ondernemers uit beide straten, zijn daarom vier doelen opgesteld waar dit project een bijdrage aan kan leveren. Dit zijn:
Nieuwe boom
2
6
1a
18
Werkgroep met bewoners en ondernemers
2
r de Achte
Het overkoepelende kader voor dit project is het Coalitieakkoord 2022-2026 ‘Het begint in Groningen: voor wat echt van waarde is’. Het college spreekt hierin de volgende ambitie uit: “We willen dat het prettig en aangenaam leven is in onze gemeente, en daarom richten we de openbare ruimte klimaatadaptief in. We voorzien in meer bomen, vergroenen pleinen, straten en stenige ruimtes”. De herinrichting van de Ooster- en Gelkingestraat speelt hierop in.
43-45f
39c-41b
Legenda:
b 35-35
40/1
39-39b/1
37
2-4
3 -31/ 31/2
46
7a 37-3
55
54
53 aat estr Her
6a -5 56
9c 39-3
48
a -30 30
50
20 -39/ 39/4
41
c -33 33
58
43
4 -43/ 43/1
/22 1-39 39/2
2/1 52-5
a 56
b -32 32
56-56g
7e -5 57
9a c-2 27
22
57
58
a -31 31
-26 24
10 -1 58
e -27 27
3-3 /2
a -59 59
3b -3 c
20 54 64a
/1 16
56
1/5 -1 /5 g
5c -6 65
19
g we rolie Ca
58
7/4 /1-2 27
7c -1 17
16 a -14 14
60
0a -1 10
1
8 b 6-6
a -69 69
13
b -4 4a
63
a 9-9
6b
a -4/3 4/3
11
d/1 9-9
67
a 3-3
69
15 -42/ 42/1
72
b 1-1
6
b a-13 13
2
68
2
a 2-2
b 3-3
t aa tstr ch Bur
a 4-4
d/2 /1-2 2b
-42f 42
a 3-3
-4e 4b
c 3-7 at stra ge lkin Ge ine Kle
f 7-7
-4/2 4/1
0 4-1
-5d 5b 40
d 5-5
8-8b
64
6f 32-3
7
2
71 65
a 4-4
3-5
2 2
n 7-9
9
68
c 6-6
2 4a
1
k 7-9
7
1a
11 44/1
5
5/4 5/1-
73
9
at stra ster Pel ine Kle
39
75
16 2-2/
Inrichtingsplan openbare ruimte Oosterstraat & Gelkingestraat. 6 74-7
2-6a
5-5a
7
f 5e-5
7i 77-7
2-4c
2
10 15
17
d/3 /1-5 5b
72
a 3-3
13
17
7
a 6-6
9-9c
0 8-1
3-5b
19
9c 79-7
21
-46a 46
5 13-1
a -23 23
7 41-4
4-4c
8
70
44
16
14
7e -6 67
a -6/1 6/1
a -15 15
61
0b 28-3
18
4
61
1c -2 21
49b 49a-
9d 59-5
57
25
b -18 18 23
7d 47-4
5b 45-4
26a
De nieuwe inrichting van de openbare ruimte is de basis voor deze doelen. Ook de inzet van ondernemers en bewoners is hard nodig om de doelen te realiseren. Zo maken we samen de straat. Het uiteindelijke doel: het gebied is levendig, veilig, groen en aantrekkelijk. Kortom: een plek waar je wilt zijn. De straten hebben meerdere functies en zijn opgeruimd. Ze verbinden het gebied en vormen een geheel met de rest van de binnenstad. Ook is er een goede verbinding tussen de gevels en de straat én tussen het gebied met de omliggende straten.
47-47a
45-45e
18
28-28a
12-12a
10-10b
8-8a
79
a -25 25
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
1-1c
79
5
40 15
ab 3-3/
Gemeente Groningen
2a -1 12
76
-50f 48 5-5b
7-7b
14
traat ters Rui ine Bru
1/316 51-5
83
49 21
78
16 2-4
7 43-4 3a 23-2
Uniek stukje stad Doelstelling van de werkgroep De Ooster- en Gelkingestraat onderscheiden zich van de rest van de stad door het zicht op de Martinitoren, de vele gangen en stegen, de ‘slinger’ in de Gelkingestraat, hoogteverschillen en de prachtige historische panden. In combinatie met een unieke mix van lokale ondernemers, biedt dit volop mogelijkheden om door het gebied te struinen. Bij de herinrichting van de Ooster- en Gelkingestraat worden de karakteristieken uitgelicht en versterkt, waarbij ook het terugbrengen van verdwenen en het accentueren van aanwezige cultuurhistorische elementen aan bod komen. Ook is er ruimte om nieuwe kenmerken toe te voegen aan het gebied. Hierdoor worden de Ooster- en Gelkingestraat echt een uniek stukje Stad!
Historie en karakter van het gebied In het ontwerp voor de herinrichting van de Oosterstraat en Gelkingestraat is er nadrukkelijke aandacht voor het terugbrengen en versterken van historische kenmerken en karakteristieken. Dit komt op verschillende manieren tot uiting: De kromming van de straten Beide straten vertonen krommingen, wat zorgt voor een veranderend perspectief (serial vision). Dit effect wordt versterkt door de lijnen in de verharding en het verspringen van het profiel, waarbij plantvakken met bomen het visuele verloop accentueren. Stoepen De realisatie van stoepen herstelt een historisch element in het straatbeeld van zowel de Oosterstraat als een gedeelte van de
Uniek stukje stad Gelkingestraat. De gevelzone vormt een herkenbare overgang tussen binnen en buiten, met een afwijkende bestrating langs de gevel. Deze ruimte kan multifunctioneel worden gebruikt, bijvoorbeeld voor terrassen, groenuitstallingen en bankjes. De historische gevels en stoepen worden beter zichtbaar door het terugbrengen van de gevelzone, een rustige straatindeling en bundelen van fietsparkeren. Riepe Van oudsher lag voor de stoepen ‘de Riepe’. Dit is een verharde loopstrook. In de Oosterstraat komt dit terug in het verhardingspatroon als verwijzing naar het historisch straatbeeld.
De gevels en historische stoepen zijn door de rustige indeling van de straat en het bundelen van het fietsparkeren beter zichtbaar.
Zicht op de Martinitoren Bij de plaatsing van bomen in de Oosterstraat is specifiek gekeken naar het zicht op de Martinitoren, zodat dit iconische element van de stad optimaal in beeld komt. Stadsentree Oosterpoort De Oosterpoort en Herepoort zijn, historische gezien, vanuit de zuidzijde de stadsentrees tot de Middeleeuwse stad. In de nieuwe inrichting wordt de entree van het Zuiderdiep naar de Oosterstraat ook ingericht als belangrijke plek: een stadsentree zoals beschreven in de ontwerpleidraad ‘Nieuwe Stadruimtes’. Op de positie van de vooroorlogse gevels met bijbehorende stoepen wordt een waterelement gerealiseerd. Dit accentueert de stadsentree en het betreden van een verblijfsgebied. Dit waterelement benadrukt tevens het kenmerkende hoogteverschil in de straat. Versterken van het veranderende perspectief (de slinger) door middel van lijnen in de verharding en verspringingen in het profiel door bomen, zitplekken en groenelementen.
Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
6
Verblijfsplek bij de verbinding tussen de Donkersgang en de Papengang in de Oosterstraat. Met rechts de gevelzone met historische en nieuwe stoepen en daarvoor ‘de Riepe’ (loopstrook).
Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
7
10
6e 46-4
t aa rstr pe Pe ine Kle
47
a 8-8
49
54
51
a 2-8
54
50
Ge de mp te
8b 48-4
K
d -52 52
8-1 30
53
2g 52-5
55
54
6a -5 56
a 56
b -32 32
56-56g a -30 30
41
c -33 33
58
43
58
a -31 31
-26 24
7e -5 57
9a c-2 27
22
10 -1 58
e -27 27
33/2
a -59 59
3b -3 c
20 25
b -18 18
64a
18
4
61
1/ 51/ 5g
23 /1 16
1c -2 21
b -49 49a
5c -6 65
19
eg ew roli Ca
/4 27 /127
7c -1 17
16 a -14 14
14
7e -6 67
0a -1 10
1 8
a -6/1 6/1
a -15 15
16
6b 6-
a -69 69
13
b -4 4a
9a 9-
6b
2
71 a -4/3 4/3
11
5d 5-
b 8-8
d/1 9-9
-4/2 4/1
0 4-1
3a 3-
-4e 4b
c 3-7 t aa str ge lkin Ge ine Kle
f 7-7
7
-5d 5b
72
b 1-1
6
3b a-1 13
2
2
a 2-2 b 3-3
t aa tstr rch Bu
a 4-4
a 4-4
5 3-
/2 2d /12b
Op de positie van de vooroorlogse gevels met bijbehorende stoepen wordt een waterelement gerealiseerd. 2
2
Het waterelement biedt aanleiding tot spelen, zitten, ontmoeten en verkoeling op warme dagen.
n 7-9
9
c 6-6
2 4a
1
k 7-9
7
c 4-4
8 11
-5/4 5/1
a 3-3
a 6-6
2
13
10
17
15
a 5-5
17
/3 5d /15b
7
f 5e-5 c 9-9
10 8-
b 3-5
19
21 5 13-1
a -23 23
ze e kaart kaart met met zorg zorg is is samengesteld, samengesteld, kunnen kunnen er er geen geen rechten rechten aan aan worden worden ontleend. ontleend. a -25 25
Schaal 1:500 Schaal 1:500 0
5
10
40 15
30 Mei 2024
15m
pp011.groningen.ad.groningen.nl/NedBrowser/NBG_Print/NBG_print_start.asp
1/2
2a -1 12
14
49 21
16 7 43-4
2-4
3a 23-2
35
4a 24-2
7 -2 25
p rdie ide Zu ed. ft G Dri 2e
22
33 31
22
29
20 27
18
8b 28-2
6c 26-2
0a 30-3
/39 2-29 29/2
14 21
12
iep iderd . Zu Ged Drift 1e
/3 -30 30/1
80
25
16
Het hoogteverschil tussen de Carolieweg en het Gedempte Zuiderdiep is circa 2 meter. Het waterelement benadrukt het hoogteverschil in de straat. Ter hoogte van de voormalige gang zijn stapstenen in het waterelement die aanleiding geven 3
82
9 -1 17
tot spelen. Bij de entree van de Jumbo loopt het water in een goot over het maaiveld. Er is een rooster waardoor de doorsteek toegankelijk is voor iedereen.
84-84a
15
86-86d
Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat 7d 11-1
88
a 13
a 5-5
2
|
mei 2025 1
4
Schetsontwerp Schaal: 1:400 /12 29 /329
13
/27
8
De Oosterpoort en Herepoort zijn historisch gezien, vanuit de zuidzijde, de stadsentrees tot de Middeleeuwse stad. Ook in de nieuwe inrichting wordt de entree van het Zuiderdiep naar de Oosterstraat ingericht als een belangrijke plek. De inrichting accentueert de stadsentree en het betreden van een verblijfsgebied. Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
9
age pass Naber
15-15f
7-7p
Grote Markt t traa ers Nab
1-35
1
Engelenpoortje
Uniek stukje stad
-28/2 28/1
9
2
33
28-28a
24-24g
22-22a
20
18
24-26b
12-12a
10-10b
8-8a
14-14a
Gangen en Stegen
omgang met afval en fietsen. Poelestraat 40/1
De ontwikkeling van het beeldkwaliteitsplan loopt parallel aan de herinrichting van de straten, vanwege de sterke samenhang tussen beide trajecten.
8
6a 46-4
0a 10-1
d -48 48
1a 11-1
1-1b
8a 18-1
Noord-zuidrichting met de focus op de snelle
Focus verschuiven naar een langzamer tempo met
doorgaande verbinding.
accenten bij de schakelpunten.
16
5-7
a -21 21
2 18-2
8
13
8a 28-2
f -22 22
6
24
7c 27-2
2
a 3-3 /1 25
d 1-1
32 aat rstr ste Oo
9b 29-2
c -28 28 -17 15/1
30
1a 31-3
d 5/2 a-2 25/2
24
a -32 32
29/1
26
27
4a 12-1
a -36 36
30
32
7a 37-3
t aa str ge lkin Ge
37
3b 23-2
7a-9
t traa ogs Ho
e 2-2
44
42
1b 41-4
5 b 3-3
a -25 25
39
3a 43-4
/aa 3-5
In het hoofdstuk ‘Veilige omgeving dag en nacht’ wordt verder ingegaan op het gebruik en de mogelijkheden van gangen en stegen in de avond en nacht.
6h f-4 46
b -27 27
41
42
9d 39-3
40
c 9-9
36
0a 40-4
5a 35-3
d 6a-6
a -21 21
6
38
33
38
8
4
6e 36-3
ang rsg nke Do
a -34 34
-30 28
-52 46
5a 45-4
40
7 45-4
ang eng Pap
30
d -26 26
22
43
8a
6d 26-2
/5 -13 13/1
34
0d 10-1
3e 23-2
a -25 25
20
35
4 12-6
n -24 24
0g 18-2
1a 11-1
13a
33
22
2 a/2 -19 19
8c 18-1
k 9-9
/20 6-5 5/1
a -20 20
17
4c 14-1
-5/6 3/1
31
a -16 16
2a 12-1
38
De opgave is om de eigenheid van de gangen te behouden en tegelijk te streven naar een gezamenlijke, kwalitatieve uitstraling voor bestrating, verlichting, hekwerk, bellentableaus, vergroening, afwatering en de
5 13-1
7/aa
10
f 3a-3
25
b -12 12
a -14 14
10
3a 3-2
15
b 9-9
47
18
13-13a
2
d -44 44
a -16 16
9/1-11
6
De herinrichting van de Oosterstraat en Gelkingestraat biedt een unieke kans om het dwaalmilieu te versterken. Het fijnmazige netwerk in dit deel van de stad kenmerkt zich door straten in noord-zuidrichting en gangen en stegen in oost-westrichting. De Oosterstraat en Gelkingestraat hebben altijd een belangrijke verbindingsfunctie gehad. Nu het busverkeer is verdwenen, kan de focus verschuiven van snelle doorgaande verbindingen naar een langzamer tempo van struinen, dwalen en verblijven. De basis hiervoor is het versterken van het netwerk. In zowel de Oosterstraat als de Gelkingestraat worden, bij de doorlopende gangen en stegen, verblijfsplekken gecreëerd op de schakelpunten tussen de noord-zuid- en oost-westrichting. Deze plekken, gekarakteriseerd door bomen, beplanting en zitmogelijkheden, zorgen voor aantrekkelijke doorzichten en nodigen uit tot verkenning en ontmoeting. Het doel is om deze schakelplekken te transformeren tot aantrekkelijke verblijfsplekken die bijdragen aan de leefkwaliteit, sociale interactie en daarmee de veiligheid in de straten. 12
9-9a
a 7-7
Versterken van het dwaalmilieu
e -49 49
7-7a
5
1a
a -14 14
Naast de herinrichting van hoofdstraten zoals de Oosterstraat en Gelkingestraat en herontwikkeling van locaties zoals voormalig Holland Casino terrein, wordt gewerkt aan een Beeldkwaliteitsplan voor gangen en stegen. Dit plan biedt houvast voor de ruimtelijke kwaliteit van deze karakteristieke verbindingen in de binnenstad. Het fungeert als leidraad voor ontwerpvragen die kunnen spelen binnen gemeentelijke projecten en initiatieven van derden. Zo draagt het plan bij aan een samenhangende, herkenbare en aantrekkelijke inrichting van de gangen en stegen in Groningen.
1d-3
1d 41-4
42
5-5a
3-3a
1
21
19-19a
17-17a
c 1-1
40
e -45 45
Door de loop der eeuwen zijn steeds meer gangen verdwenen of bebouwd. Vaak zijn ze nog wel zichtbaar in de bebouwingsstructuur, maar niet meer bruikbaar omdat ze zijn overbouwd, dichtgezet of privaat zijn geworden. Ook hebben de gangen hun oorspronkelijke karakter vaak verloren; soms is de maatvoering het enige wat nog herkenbaar is.
37
38
9a 39-3
23-23f
34-3 4a
35 36
4 a-4 43
De gangen en stegen in de binnenstad zijn waardevolle, karakteristieke ruimtes. Samen vormen ze een informeel en fijnmazig netwerk in de stad. Ze zijn uniek en hebben ieder hun eigen karakter. De naam van een gang of steeg vertelt vaak iets over de vroegere functie of bedrijvigheid.
3 12-1
ang nsg Ente
-31 29a
6e 46-4 47 1c 31-3
40a
49
In zowel de Oosterstraat als de Gelkingestraat worden, bij de doorlopende gangen en stegen, verblijfsplekken
47
d -52 52
8b 48-4
1 2-1
gecreëerd op de schakelpunten tussen de noord-zuid en oost-westrichting. 3b 33-3
51
54
50
5f 35-3
42
Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
51
46
7a 37-3
55
54
53 tr res He
48
10
53
2g 52-5 /3 -31 31/2
9c 39-3 b
De Gelkingestraat tussen het Hoogstraatje en de Donkersgang. Er zijn bestaande bomen, nieuwe bomen, beplanting en zitelementen. Het profiel heeft links een brede flexibele gevelzone en rechts natuursteenstoepen met aan beide zijden ruimte voor terras en uitstallingen. In combinatie met een unieke mix van lokale ondernemers biedt dit volop mogelijkheden om te verblijven, ontmoeten en om door het gebied te struinen. Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
11
Levendige en aantrekkelijke verblijfstraten Doelstelling van de werkgroep De straten zijn gezellig en aantrekkelijk en nodigen op ieder moment van de dag uit tot interactie en verblijf. Bij dit straatbeeld heeft de voetganger het primaat en is de fietser te gast, is er sfeervolle verlichting en volop groen. Er is ruimte voor gezellige zit- en ontmoetingsplekken en voor kunst. Ook is er een goede functiemix tussen wonen, ondernemen en verblijven.
Het gebied Ooster- en Gelkingestraat wordt een voetgangersgebied De Ooster- en Gelkingestraat zijn belangrijke aanloopstraten. Daarom is er gekozen voor een inrichting als voetgangersgebied, waar fietsen wel is toegestaan. De keuze hiervoor is gebaseerd op intensief verkeersonderzoek, beleidskaders en de ambitie om deze straten aantrekkelijker en toegankelijker te maken. Uit het verkeersonderzoek blijkt dat de voetganger nu al de dominante verkeersdeelnemer is in beide straten. Door het verwijderen van de rijloper ontstaat een flexibelere openbare ruimte met meer ruimte voor groen, verblijf (ook terras) en langzaam verkeer. De inrichting als voetgangersgebied maakt het mogelijk om: • de verblijfskwaliteit sterk te verbeteren door vergroening en zitplekken; • de toegankelijkheid te vergroten, met name voor ouderen, kinderen en mensen met een beperking; • de verkeersveiligheid te verhogen door hoogteverschillen weg te nemen en het gemotoriseerd verkeer te beperken; • beter aan te sluiten op de voetgangerszone rondom de Grote Markt en het hoofdloopnetwerk van de binnenstad. Gemeente Groningen
|
Fietsers blijven welkom in de Ooster- en Gelkingestraat. Ze mogen in twee richtingen blijven fietsen, maar doen dit als ‘gast’, met respect voor de voetganger die leidend is. In het inrichtingsplan is hier nadrukkelijk rekening mee gehouden. In de Oosterstraat wordt dit zichtbaar gemaakt via een herkenbare middenzone met ander legverband in de bestrating. Hier is ruimte voor fietsers, terwijl aan de zijkanten van de straat brede loopzones zijn voorzien. Groenvakken, bomen, fietsvakken en terrassen vormen samen een ‘bufferzone’ die zorgt voor overzicht en comfort. Ook logistiek verkeer blijft mogelijk binnen venstertijden en onder gastvrijheidsprincipes. Zo ontstaat een toekomstbestendige, prettige verblijfsruimte waarin voetgangers, fietsers en ondernemers goed samenkomen – in lijn met vastgesteld beleid zoals Geleide Groei en de mobiliteitsvisie Groningen Goed op Weg.
Fietsparkeren in de fietsvakken
Voor lang parkeren zijn daarom alternatieven buiten het projectgebied gezocht. Een belangrijke aanvulling is de toekomstige inpandige fietsenstalling onder het C&A-pand (opening verwacht in 2027), die met name overdag verlichting moet bieden voor de fietsdruk in de Gelkingestraat. Voor de avond en nacht blijven de stallingen aan de Nieuwe Markt en Grote Markt beschikbaar. Daarnaast zien we kansen om in de omgeving van het Gedempte Zuiderdiep, Kattendiep en het voormalige Holland Casino-terrein meer fietsparkeerplaatsen te realiseren. Deze is strategisch gelegen voor het uitgaanspubliek en kan naar verwachting de parkeerdruk in de Oosterstraat tijdens piekmomenten aanzienlijk verlagen. De mogelijkheden voor een tijdelijke inrichting worden momenteel verkend; de raad wordt hierover later geïnformeerd. Om het fietsparkeren in de fietsvakken te stimuleren, wordt ingezet op uitbreiding van
het handhavingsgebied. Op dit moment is de Oosterstraat onderdeel van het handhavingsgebied. Gedacht wordt om ook de Carolieweg en de Gelkingestraat hierin op te nemen. Hiermee wordt voorkomen dat fietsen buiten de vakken worden geplaatst, wat de toegankelijkheid van de straten zou beperken. Een concreet voorstel voor het uitbreiden van het handhavingsgebied komt zodra zicht is op opening C&A fietsenstalling. Met de combinatie van bovenstaande maatregelen wordt gekozen voor een gebalanceerde aanpak: beperkte ruimte in de straat zelf voor kort parkeren, aanvullende (inpandige) voorzieningen elders in de binnenstad, en handhaving waar nodig. Deze benadering maakt het mogelijk om ruimte te geven aan vergroening, verkeersveiligheid en verblijfskwaliteit, en zo bij te dragen aan een leefbaar, toekomstbestendig gebied Oosterstraat en Gelkingestraat.
In het projectgebied is sprake van een structureel tekort aan fietsparkeerplekken. Onderzoek toont aan dat de bestaande capaciteit onvoldoende is, en dat de druk op de ruimte verder toeneemt. Tegelijkertijd vragen gemeentelijke ambities én wensen van ondernemers en bewoners om meer ruimte voor voetgangers, vergroening en verblijfskwaliteit. Binnen het projectgebied is onvoldoende ruimte om het bestaande tekort volledig op te lossen, laat staan om toekomstige groei op te vangen. In de Ooster- en Gelkingestraat worden wel fietsvakken gerealiseerd, maar deze zijn primair bedoeld voor kort parkeren.
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
In het plangebied gaan we uit van vakken voor kort fietsparkeren. Handhaving en capaciteit voor langparkeren zijn randvoorwaarden voor de herinrichting van de Oosterstraat en Gelkingestraat. 12
In zowel de Oosterstraat als de Gelkingestraat staan al volwassen bomen. Deze blijven behouden en krijgen een prominentere rol in de nieuwe inrichting. Door rondom deze bomen ruimte te maken voor verblijf, ontmoeting en spel, dragen ze bij aan verkoeling en een prettige verblijfsomgeving. Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
13
Groene verblijfsplek ter hoogte van de Donkersgang en Papengang. Bij de plaatsing van de bomen in de Oosterstraat is het zicht op de Martinitoren als uitgangspunt genomen. Aan de rechterzijde is de toegankelijke zone opgenomen die zorgt voor een veilige verbinding tussen het Gedempte Zuiderdiep en de Grote Markt, met name voor ouderen, kinderen en mensen met een beperking. Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
14
gang eren
13
27
39 11-11/
Levendige en aantrekkelijke verblijfstraten
7
we Nieu rkt Ma
31
Nieuwe Markt 23-23a
4-6c
e passag Naber
Loopnetwerk verbindt: - OV-knooppunten en haltes - Parkeergarages - Belangrijke openbare voorzieningen - Educatie
9 1
at rstra Nabe
1-1b
Engelenpoortje
1-35
34
30
24-26b
28-28a
22-22a
20
14-14a 39-39b/1
37
2-4
43-45f
39c-41b
47-47a
45-45e
18
24-24g
P Poelestraat 35-35b
40/1
P
38
23-23f
34-34 a
35
36
37
5-5a
3-3a
1
7-7a
9-9a
9/1-11
13-13a
31-31h
15
1-1c
9a 39-3
/13 33-33a
21
19-19a
17-17a
29
27-27a 25
P 1d-3
40
2
1d 41-4
P
5
42
35/1
4
8
Muur
P
7-7b
6-44
9-9b
9-9c
6a 46-4
0a 10-1
47
8-8a
-48d 48
P
de Achter
a-44 43
7-7a
-44d 44
-45e 45
P
2
6
1a
1a 11-1
1-1b
-49e 49
8/2
11
-12b 12
-14a 14
35/29 35/7-
0b 10-1
15 5 13-1
7/aa
10
-16a 16
2f 12-1
P
8a 18-1
2a 12-1
P
17
4c 14-1
P P
17
10
5/6 3/1-
-14a 14
19
2 18-2
0d 10-1
3e 23-2
21
8
8a
6d 26-2
c 18-18
-25a 25 13
23 8a 28-2
-22f 22
13a
9 6
24
2
27
3-3a /1 25
5 -13/ 13/1
1-1d
32 at rstra ste Oo
9b 29-2
-28c 28 -17 15/1
22
d 29-29
30 25
1a 31-3
/2d a-25 25/2
24
-32a 32
29/1
26 27
31
4a 12-1
-36a 36
30
38
33
gang kers Don
-34a 34 -30 28
22/29 22/1-
6e 36-3
a 31-31
0a 40-4
5a 35-3
d 6a-6
33-35d 7a 37-3
33
32
8 -21a 21
6
34
35
4
9d 39-3
40
2-2e
9-9c
36
3b 23-2
7a-9
raat ogst Ho
37
38
3-3b
-14a 14
3a 43-4
aa 3-5/ 6h f-4 46
-27b 27
41
-52 46
5a 45-4
40
43
g sgan Enten
3 12-1
31 29a-
10
6e 46-4
1c 31-3
40a
8-8a 49
54
-52d 52
3b 33-3
Ge
8b 48-4
2-11
47
51
54
50
Deze plekken zijn gecombineerd met groen en bomen, zodat het aangenaam is om te verblijven, zelfs op warme dagen. Door de opstelling van de zitgelegenheden is er keuze tussen zon en schaduw en bescherming tegen het rijdende verkeer, waardoor er elke 100 meter een comfortabele en plek is om te pauzeren.
2-8a 8-13 0
5f 35-3
42
51
53
g 52-52
3 -31/ 31/2
46
7a 37-3
54
53 at estra Her
6a -5 56
55
9c 39-3
48
-30a 30
50 20 -39/ 39/4
41
2/1 52-5
-33c 33
58
43
4 -43/ 43/1
/22 1-39 39/2
a 56
-32b 32
56-56g
58
-31a 31
-26 24
7e -5 57
9a c-2 27
22
57
10 -1 58
-27e 27
3-3 /2
-59a 59
3b -3 c
20
54 64a
25
-18b 18
4
61
1/5 -1 /5 g
23
d 47-47
b 45-45
/1 16
56
1c -2 21
49b 49a-
9d 59-5
57
26a
58
5c -6 65
19
weg olie Car
7/4 /1-2 27
7c -1 17
7e -6 67
60
8 b 6-6
-69a 69
13
b -4 4a
63
0b 28-3
6b
4/3a 4/3-
11
64 /1 9-9d
6f 32-3
67
4-10
40
3-3a
69
15 -42/ 42/1
a 3-3
-4e 4b
3-7c
72
1-1b
6
b a-13 13
2
68
2
2-2a 3-3b
at tstra ch Bur
4-4a
d/2 /1-2 2b
-42f 42
d 5-5
8-8b
4/2 4/1-
t traa es king Gel ine Kle
7-7f
7
2
71 65
De Oosterstraat maakt deel uit van het hoofdloopnetwerk en bevat daarom een toegankelijke route met een veilige zone.
0a -1 10
1
6/1a 6/1-
-15a 15
-14a 14
4-4a
3-5
2 2
7-9n
9
68
6-6c
2
4a 1
7-9k
7
1a
8
70
11 44
44/1
5
5/4 5/1-
73
9
ne Klei
at rstra lste Pe
75
16 2-2/
2-4c
7 41-4
-46a 46
5-5a
7
f 5e-5
7i 77-7
2-6a
9-9c
0 8-1
3-5b
6 74-7
19
Toegankelijke route in de Oosterstraat met geleiding voor blinden en slechtzienden 9c 79-7
21
5 13-1
-23a 23
Gelegenheid om te zitten, uit te rusten en aanleiding tot spelen. 79
-25a 25
1-1c
79
40 15
ab 3-3/
2a -1 12
76
-50f 48 5-5b
mei 2025
ne Brui
7-7b
15
14
traat iters Ru
83
/316 51-51
|
2
10
15
17
d/3 /1-5 5b
72
3-3a
6-6a
13 17
7
39
16
14
16
61
-5d 5b
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
raat erst Pep ine Kle
47
7 45-4
37-39a
/aa 12
44
1b 41-4
5
42
-25a 25
39
42
38
at estra king Gel
Het waterelement en de zitranden in de Oosterstraat en Gelkingestraat bieden tevens mogelijkheden voor ontmoeting en voor spel, zoals beschreven in het Ambitiedocument Speelnetwerk Binnenstad Groningen. Dit maakt de ruimte niet alleen toegankelijk, maar ook uitnodigend voor verschillende gebruikersgroepen, waaronder kinderen.
20
a 25-25
g ngan Pape
30
7c 27-2
-26d 26
20
a 3-23
d 16-16
-24n 24
0g 18-2
1a 11-1
18
12-64
-21a 21
9-9k
0 -5/2 5/16
-16a 16
22
/22 -19a 19
5-7
35/4e 35/5-
16 f 3a-3
148
e4 1-35/3 35/3a
/3e6 5-35 35/3c 14
at rstra Pepe
P
-20a 20
8c 18-1
|
40-40a
38/1
32-32a 12-12a
10-10b
8-8a
12
Gemeente Groningen
48-48t 44
2a-2b
34 33
Toegankelijkheid en gastvrijheid zijn belangrijke thema’s voor de gehele binnenstad, en dus ook voor de Oosterstraat en Gelkingestraat. Dit betreft niet alleen ouderen, blinden, slechtzienden en rolstoelgebruikers, waarvan het aandeel in de stad toeneemt, maar ook kinderen: een brede gebruikersgroep. De loopafstanden en routes zijn veranderd, nu de bus niet meer over de Grote Markt rijdt.
Daarnaast biedt het hoofdloopnetwerk gelegenheid om te zitten, uit te rusten en te spelen.
2
38-38g
Toegankelijk en gastvrij
• een veilige zone van minimaal 2,5 meter; • een duidelijke en herkenbare geleiding voor blinde en slechtziende personen, zodat zij zoveel mogelijk op de veiligste plekken lopen; • inrichtingselementen die voorkomen dat ander verkeer de veilige zone betreedt. Denk hierbij aan lijnen in de bestrating, maar ook aan bomen, bankjes, terrassen en fietsparkeervakken.
42-42a
8/2 28/1-2
9
1
Daarom zijn er ontwerpprincipes voor een toegankelijke openbare ruimte in de binnenstad van Groningen opgesteld (2024). In deze principes wordt gesteld dat het hoofdloopnetwerk bij herinrichting moet worden voorzien van:
3-5
15-15f
7-7p
Grote Markt
78 16
35 7 -2 25
10
0 56-6
4a 24-2
diep ider Zu ed. tG Drif
22
2e
31
21
3a 23-2
c 8a-8
0 6-1
49
7 43-4
2-4
33 31
22
29
AFBEELDING VANUIT EEN ANDERE HOEK MET NIEUWE BOMEN?
De waarde van bestaande bomen wordt vergroot door hier verblijfsmogelijkheden en groen toe te voegen.
Er worden zeven nieuwe bomen toegevoegd:, drie in de Gelkingestraat en vier in de Oosterstraat.
Onder het bladerdak van de bestaande bomen in de Oosterstraat wordt een verblijfsplek met terrassen, water,
Op plekken zoals het Hoogstraatje, de Donkersgang, de Papengang en de Carolieweg komen groenvakken met
spelaanleiding en zitmogelijkheden toegevoegd. Hierdoor ontstaat een volwaardige koele plek van formaat.
aantrekkelijke en robuuste vaste planten en heesters die bijdragen aan de biodiversiteit.
Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
16
Levendige en aantrekkelijke verblijfstraten Aantrekkelijke groene straten Door de keuzes om het gebied in te richten als voetgangersgebied en het fietsparkeren te beperken tot aangewezen vakken, is ruimte vrijgekomen om die vergroening ook daadwerkelijk te realiseren. Groen maakt een straat niet alleen mooier, maar ook prettiger om in te verblijven. In gesprekken met bewoners en ondernemers is de wens voor meer groen duidelijk naar voren gekomen. Ook gemeentelijk beleid en onderzoeken onderstrepen het belang: winkelgebieden met groen worden beter gewaardeerd, terwijl het groen in de binnenstad van Groningen nu nog vaak achterblijft.
Bestaande bomen In zowel de Oosterstraat als de Gelkingestraat staan al volwassen bomen. Deze blijven behouden en krijgen een prominentere rol in de nieuwe inrichting. Door rondom deze bomen ruimte te maken voor verblijf, ontmoeting en spel, dragen ze bij aan verkoeling en een prettige verblijfsomgeving. Zo ontstaat een eerste aanzet tot een stedelijk koeltenetwerk, zoals beoogd in het Groenplan Vitamine G en Klimaatbestendig Groningen 2050.
Nieuwe bomen Het aanplanten van nieuwe bomen in de binnenstad is uitdagend vanwege de beperkte ruimte en de aanwezigheid van kabels en leidingen. Toch lukt het om drie nieuwe bomen in de Gelkingestraat en vier in de Oosterstraat toe te voegen. Deze zeven bomen dragen bij aan het vergroten van het kroonoppervlak, het tegengaan van hittestress (door schaduw en verdamping) en een aantrekkelijk verblijfsklimaat. De bomen Gemeente Groningen
|
krijgen een groeiplaats in zogeheten boombunkers – ondergrondse constructies die zorgen voor voldoende wortelruimte en draagkracht, ook bij intensief gebruik van de openbare ruimte. Bij de soortkeuze is gelet op variatie, bloei en biodiversiteit. Denk aan soorten zoals de linde, esdoorn en acacia. In de Gelkingestraat worden soorten met een lichte bladkleur en een transparante kroon toegepast, omdat sommige delen van de straat vrij donker zijn.
Het inpassen en uitvoeren van gevelgroen zal veelal maatwerk zijn, mede vanwege de vaak monumentale status van de panden.
De aanleg van geveltuinen kan worden meegenomen in de werkzaamheden aan de Ooster- en Gelkingestraat.
Suggesties voor het vergroenen van Carolieweg,
Groen aan de gevel draagt bij aan de beleving van de
Burchtstraat of brede gangen.
straat. Dit wordt meegenomen in de herinrichting.
Vergroening van de Carolieweg zou een goede
Ook groen in potten kan een bijdrage leveren en is
aanvulling zijn op de herinrichting.
eenvoudig door ondernemers zelf toe te passen.
Beplantingsvakken Op plekken zoals het Hoogstraatje, de Donkersgang, de Papengang en de Carolieweg komen groenvakken met aantrekkelijke en robuuste vaste planten en heesters die bijdragen aan de biodiversiteit. Deze vakken zijn geplaatst bij de gangen, zodat ze vanuit verschillende richtingen zichtbaar zijn. In combinatie met bomen en zitranden ontstaan fijne verblijfsplekken en een aantrekkelijk straatbeeld.
Groen bij de gevels De openbare ruimte in de binnenstad is druk en wordt intensief gebruikt. Er moet ruimte blijven voor fietsers, voetgangers, laden en lossen, horeca en veiligheid. Toch zijn er nog mogelijkheden voor gevelgroen en geveltuinen. In de Oosterstraat zijn hier al goede voorbeelden van. Omdat dit op privégevels plaatsvindt, is toestemming van de pandeigenaren nodig. Een lid van de werkgroep start binnenkort een actie om bewoners en ondernemers hiervoor te enthousiasmeren. Ook groen in potten kan een bijdrage leveren en is eenvoudig door ondernemers zelf toe te passen.
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
17
Veilige omgeving dag en nacht Doelstelling werkgroep
Door gezamenlijke inzet van vastgoedeigenaren, ondernemers en gemeente voelen de Oosterstraat, Gelkingestraat en de gangen veilig om doorheen te lopen en om in te verblijven, zowel overdag als in de nacht. Door slim toepassen van verlichting, een opgeruimde openbare ruimte en verzorgde open gevels, is het de hele dag door prettig verblijven in het gebied. Fietsers, taxi’s en andere voertuigen passen zich aan aan de voetgangers, zodat voetgangers daadwerkelijk het primaat hebben.
Veiligheid In de inrichting is het thema veiligheid meegenomen. Zo is bij de entrees van de gangen de verblijfsplekken met groen gesitueerd. Als meer mensen daar verblijven, wordt het gebied veiliger (ogen op straat). Daarnaast zijn we in gesprek met ondernemers om hun etalages te openen. Bijvoorbeeld met The Sting en Gelkinge 9. Verder kan er gekeken worden naar het programma in leegstaande panden en kunnen afgeplakte gevels weer geopend worden. Ten slotte wordt er gewerkt aan het Actieplan Veilig Uitgaan. Dit college wil onveiligheid in het uitgaansgebied aanpakken en komt rond de zomer met een actieplan.
Gangen en stegen in de avond en nacht
Verlichting
Opgeruimde straat
De gangen en stegen bieden overdag een prachtige gelegenheid om te dwalen in de binnenstad. ‘s Nachts is het echter anders, en dan kunnen sommige gangen en stegen wat onprettig aanvoelen. Met name rond de uitgaansgebieden, zoals in de Gelkingestraat en Oosterstraat, liggen veel gangen en stegen die ‘s avonds en ‘s nachts anders functioneren en gebruikt worden dan overdag. De verbindende nachtgangen worden in het concept-beeldkwaliteitsplan als potentieel benoemd om van kleur te verschieten in de avond/nacht. Dit is bedoeld om het verblijf te veraangenamen en vooral ook de veiligheid te verbeteren. In het project Veilig Uitgaan wordt ook gekeken naar de gangen en stegen en hun functie en uitstraling ‘s nachts.
In de Gelkingestraat en Oosterstraat wordt verlichting aangepakt volgens het Verlichtingsplan Binnenstad. Dit houdt in dat de straten van gevel tot gevel worden verlicht, wat de sfeer en veiligheid versterkt. Daarnaast worden gevels door middel van strooilicht aangelicht.
De gemeente herkent dat er vaak afvalcontainers in de straat staan en dat het regelmatig vies is in de straten. Dit willen we graag verder aanpakken. Ondernemers kunnen zelf ook al een stap zetten door de containers niet op straat te laten staan. Graffiti is een stadsbreed probleem. Er wordt in een ander project gewerkt aan een aanpak. Pandeigenaren kunnen zelf ook bijdragen door snel graffiti te verwijderen. De komende tijd wordt er strenger gehandhaafd op de venstertijden. Ondernemers kunnen elkaar zelf ook aanspreken over overlast door geparkeerde vrachtauto’s.
De Donkersgang De Donkersgang is één van de nachtgangen. Door hier naast de standaardverlichting ook speciale verlichting toe te passen die naast veiligheid ook de sfeer verhoogt, kan de beleving verbeteren. De inrichting en verlichting die hier komt, wordt samen met betrokkenen nader uitgewerkt. Bijzondere verlichting op deze plek kan ook bijdragen aan een sociaal veilige omgeving, wat past binnen de aanpak van Veilig Uitgaan.
De nieuwe verlichting zorgt voor het verlichten van de straat en geeft ook een zacht licht op de gevels en bomen. (Foto van de Astraat). Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
18
Het smalle profiel en de blinde gevels aan de kop van de Gelkingestraat vragen om extra aandacht. Naast de herinrichting en opgeruimde straat spelen verlichting, programmering en renovatie hierin een rol. Ook groen en kunst kunnen bijdragen aan aantrekkelijke entreegebieden. Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
19
interactie aantrekkelijk afwisselend eigenheid welkom herkenbaar vriendelijk toegankelijk De gevelzone draagt bij aan interactie tussen ondernemer en klant. Het is het visitekaartje van de ondernemer. (Brugstraat & Negen straatjes, Amsterdam).
prettig
Gastvrije entree (Oosterstraat).
samenhang saamhorigheid contact de plek zitten groen entree uitstalling De gevelzone draagt bij aan interactie. Tussen bewoners, ondernemers en voorbijgangers, in contact en in uitstraling.
Toegankelijke entree (Oosterstraat).
( Gelkingestraat & Negen straatjes, Amsterdam). Gemeente Groningen
|
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
20
Ruimte voor ondernemerschap Doelstelling werkgroep Ruimte voor ondernemerschap: de straten bieden ruimte aan creatief en lokaal ondernemerschap. Door een uitnodigende uitstraling en samenwerking met vastgoedeigenaren ontstaat een aantrekkelijk klimaat voor zowel ondernemers als bezoekers.
Versterken van de identiteit Het inrichtingsplan vormt de basis voor het versterken van zowel de identiteit van het gebied als het lokaal ondernemerschap. De straten worden aantrekkelijke verblijfsplekken dankzij de toevoeging van groen, water en zitgelegenheden. Dit nodigt uit tot ontmoeting, interactie en het verblijf in de openbare ruimte. Nu het busverkeer uit het gebied is verdwenen, verschuift de nadruk van doorgaand verkeer naar een langzaam tempo van wandelen, ontdekken en genieten. Het netwerk van gangen en stegen wordt versterkt, waardoor ook de dwarsverbindingen tussen de Herestraat, Gelkingestraat en Oosterstraat aantrekkelijker en beter bruikbaar worden. De unieke historie en het karakter van het gebied krijgen meer zichtbaarheid, terwijl de straten tegelijkertijd beter aansluiten bij de recente ontwikkelingen in de rest van de binnenstad. Binnen dit inrichtingsplan is nadrukkelijk ook aandacht voor het verschil in karakter tussen de Oosterstraat en de Gelkingestraat. In de Oosterstraat ligt de nadruk op comfort voor voetgangers en fietsers, met volop gelegenheid om langs lokale winkels te slenteren. De Gelkingestraat daarentegen kent een gemengder gebruik: in de ochtend is er volop ruimte voor laden, lossen, fietsers en Gemeente Groningen
|
voetgangers, terwijl er ’s middags en ’s avonds juist ruimte ontstaat voor terrassen. Door een flexibele inrichting ontstaan straten die zich aanpasen aan het moment van de dag én de behoeften van ondernemers en bezoekers.
Terrassen Het inrichtingsplan biedt ruimte voor het behoud én, waar mogelijk, de uitbreiding van terrassen. In de Gelkingestraat is hiervoor extra ruimte gecreëerd. Hierbij is gekozen voor maatwerk: per onderneming wordt in overleg gekeken naar wat er binnen de beschikbare ruimte mogelijk is. Dit zorgt voor een balans tussen voetgangersstromen, groen, zitgelegenheden en horeca die is afgestemd op de sfeer en het gebruik van elke straat.
Oosterstraat ter hoogte van de Carolieweg.
Programmering, gevel en gevelzone De programmering van de plintfuncties, de zichtbaarheid van activiteiten in de panden en de manier waarop binnen en buiten met elkaar in verbinding staan, dragen in belangrijke mate bij aan de levendigheid en aantrekkelijkheid van de straat. De inrichting van de gevelzone speelt een cruciale rol in de beleving van de straat. Een afgestemde aanpak tussen ondernemers draagt bij aan een gevoel van eenheid, herkenbaarheid en trots. Daarnaast wordt verkend hoe renovatie en onderhoud van panden en monumentale gevels gestimuleerd kunnen worden. Er wordt onderzocht welke subsidies mogelijk zijn voor het aantrekkelijker maken van stoepen, het aanpassen van reclame-uitingen en het verbeteren van uitstallingen. Op die manier wordt het historische karakter van de straten versterkt én verbonden met hedendaags ondernemerschap.
Herinrichting Oosterstraat en Gelkingestraat
|
mei 2025
Gelkingestraat.
21
© Gemeente Groningen, mei 2025